Ιράν–Ισραήλ: Ο Τραμπ Φρενάρει τον Νετανιάχου

Η παρέμβαση Τραμπ πάγωσε τα πυραυλικά πλήγματα. Δεν έλυσε όμως το μεγαλύτερο πρόβλημα της παγκόσμιας οικονομίας.

Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΓΙΝΕ ΑΚΟΜΗ: Η πραγματική πετρελαϊκή κρίση κρύβεται πίσω από την εκεχειρία Ιράν–Ισραήλ

Οι αγορές πανηγυρίζουν την αποκλιμάκωση, αλλά η Μέση Ανατολή παραμένει ένα βήμα πριν από το σοκ που μπορεί να τινάξει στον αέρα πετρέλαιο, πληθωρισμό και παγκόσμια ανάπτυξη.

Η νέα παύση των άμεσων εχθροπραξιών μεταξύ Ιράν και Ισραήλ παρουσιάζεται ως μια διπλωματική επιτυχία της Ουάσιγκτον. Ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίζεται αποφασισμένος να αποτρέψει μια ανεξέλεγκτη περιφερειακή ανάφλεξη, πιέζοντας προσωπικά τον Μπενιαμίν Νετανιάχου να μην απαντήσει στις ιρανικές πυραυλικές επιθέσεις και να δώσει χώρο στη διπλωματία. Σύμφωνα με αμερικανικές πηγές, ο Τραμπ φέρεται να είπε στον Ισραηλινό πρωθυπουργό ότι οι ΗΠΑ βρίσκονται «πολύ κοντά σε μια συμφωνία» με την Τεχεράνη και ότι μια νέα ισραηλινή επίθεση θα μπορούσε να τινάξει στον αέρα ολόκληρη τη διαδικασία.

Το πρόβλημα είναι ότι η αγορά πετρελαίου δεν φοβάται τον σημερινό πόλεμο. Φοβάται τον επόμενο.

Και αυτός δεν έχει ξεκινήσει ακόμη.

Η ψευδαίσθηση της ηρεμίας

Η διεθνής αγορά ενέργειας αντιμετώπισε τις τελευταίες εξελίξεις σχεδόν με ανακούφιση. Η αναστολή των ιρανικών επιχειρήσεων και η δημόσια έκκληση Τραμπ για άμεση παύση πυρών έστειλαν μήνυμα ότι καμία πλευρά δεν επιθυμεί έναν ολοκληρωτικό πόλεμο.

Ωστόσο, πίσω από την εικόνα της αποκλιμάκωσης κρύβεται μια διαφορετική πραγματικότητα.

Το Ιράν και το Ισραήλ δεν διαπραγματεύονται απλώς τους όρους μιας εκεχειρίας.

Διαπραγματεύονται τους κανόνες της επόμενης περιφερειακής τάξης πραγμάτων.

Κάθε πύραυλος, κάθε αεροπορική επιδρομή και κάθε διπλωματική προειδοποίηση λειτουργεί πλέον ως εργαλείο στρατηγικής διαπραγμάτευσης.

Η εκεχειρία δεν σταματά τον ανταγωνισμό.

Τον μεταφέρει σε άλλο επίπεδο.

Γιατί ο Τραμπ φοβάται περισσότερο το πετρέλαιο παρά τους πυραύλους

Η δημόσια αντιπαράθεση του Τραμπ με τον Νετανιάχου αποκαλύπτει μια βαθύτερη αμερικανική ανησυχία.

Ο Αμερικανός πρόεδρος δεν επιχειρεί απλώς να αποτρέψει έναν πόλεμο.

Επιχειρεί να αποτρέψει ένα ενεργειακό σοκ.

Οι δηλώσεις του ότι «εγώ παίρνω όλες τις αποφάσεις» και ότι ο Νετανιάχου «δεν θα έχει άλλη επιλογή» από το να αποδεχθεί μια αμερικανική συμφωνία με το Ιράν αποτελούν ένδειξη ότι η Ουάσιγκτον θεωρεί τη σταθερότητα των ενεργειακών ροών ζήτημα εθνικής στρατηγικής προτεραιότητας.

Η αμερικανική οικονομία μπορεί να αντέξει έναν περιορισμένο πόλεμο στη Μέση Ανατολή.

Δεν μπορεί όμως εύκολα να αντέξει μια νέα εκτόξευση των τιμών ενέργειας που θα επανέφερε τον πληθωρισμό, θα πίεζε τη Fed και θα έθετε σε κίνδυνο την παγκόσμια ανάπτυξη.

Το πραγματικό σημείο κινδύνου λέγεται Στενά του Ορμούζ

Το κεντρικό ερώτημα δεν είναι αν το Ιράν θα εκτοξεύσει ακόμη δέκα ή είκοσι πυραύλους.

Το ερώτημα είναι αν κάποια στιγμή η Τεχεράνη αποφασίσει να χρησιμοποιήσει το ισχυρότερο όπλο που διαθέτει.

Τα Στενά του Ορμούζ.

Από εκεί διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου.

Είναι ο ενεργειακός λαιμός της παγκόσμιας οικονομίας.

Μέχρι στιγμής το Ιράν έχει χρησιμοποιήσει την απειλή διατάραξης της ναυσιπλοΐας ως μοχλό πίεσης και όχι ως τελικό όπλο. Όμως κάθε νέα στρατιωτική κλιμάκωση αυξάνει τον κίνδυνο λανθασμένων υπολογισμών.

Και οι αγορές γνωρίζουν ότι η πραγματική κρίση αρχίζει μόνο όταν απειληθούν οι ενεργειακές ροές.

Η Κίνα παρακολουθεί σιωπηλά

Η μεγαλύτερη στρατηγική διάσταση της κρίσης δεν βρίσκεται στην Ουάσιγκτον.

Βρίσκεται στο Πεκίνο.

Η Κίνα παραμένει ο μεγαλύτερος εισαγωγέας πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο και ο βασικός οικονομικός εταίρος του Ιράν.

Για την κινεζική ηγεσία, η σταθερότητα στον Κόλπο δεν αποτελεί ζήτημα περιφερειακής πολιτικής.

Αποτελεί ζήτημα εθνικής οικονομικής ασφάλειας.

Μια μεγάλη ενεργειακή αναταραχή θα μπορούσε να πλήξει τη βιομηχανική παραγωγή της Κίνας, να αυξήσει το κόστος εισαγωγών και να επιβαρύνει την ήδη εύθραυστη διαδικασία οικονομικής επιβράδυνσης.

Γι’ αυτό το Πεκίνο επιθυμεί πάση θυσία διατήρηση της ισορροπίας μεταξύ Ιράν και αραβικών κρατών του Κόλπου.

Η Ευρώπη είναι ο αδύναμος κρίκος

Αν οι ΗΠΑ φοβούνται τον πληθωρισμό και η Κίνα φοβάται την ενεργειακή ασφάλεια, η Ευρώπη φοβάται και τα δύο.

Η ΕΕ εξακολουθεί να αναζητά μια νέα ενεργειακή ισορροπία μετά την κρίση που ακολούθησε τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Μια νέα εκτόξευση των τιμών πετρελαίου και LNG θα μπορούσε να επιβαρύνει τη βιομηχανική ανταγωνιστικότητα, να αυξήσει το κόστος ζωής και να αναζωπυρώσει πολιτικές εντάσεις σε ολόκληρη την ήπειρο.

Με άλλα λόγια, η Μέση Ανατολή παραμένει η πιο επικίνδυνη εξωτερική μεταβλητή για την ευρωπαϊκή οικονομία.

Η εκεχειρία είναι το σύμπτωμα, όχι η λύση

Το μεγαλύτερο λάθος που μπορεί να κάνει η διεθνής κοινότητα είναι να θεωρήσει τη σημερινή αποκλιμάκωση ως στρατηγική σταθερότητα.

Οι πρόσφατες ανταλλαγές πυραύλων και αεροπορικών επιδρομών απέδειξαν ακριβώς το αντίθετο. Το Ιράν και το Ισραήλ συνεχίζουν να δοκιμάζουν τα όρια της εκεχειρίας, ενώ η Ουάσιγκτον προσπαθεί να κρατήσει ζωντανή μια διπλωματική διαδικασία που παραμένει εύθραυστη.

Η πραγματική μάχη δεν διεξάγεται πλέον μόνο στα πεδία των συγκρούσεων.

Διεξάγεται γύρω από το ποιος θα καθορίσει τη νέα αρχιτεκτονική ισχύος στη Μέση Ανατολή.

Και όσο αυτή η μάχη παραμένει ανοιχτή, η μεγαλύτερη πετρελαϊκή κρίση του πλανήτη δεν έχει αποφευχθεί.

Απλώς έχει αναβληθεί. Πηγή: pagenews.gr