Τρία χρόνια μετά τις εθνικές εκλογές του 2023, το Κέντρο Φιλελεύθερων Μελετών (ΚΕΦΙΜ) δημοσιοποίησε τη νέα αξιολόγηση του Δείκτη Εφαρμογής Προεκλογικού Προγράμματος, επιχειρώντας να απαντήσει σε ένα θεμελιώδες ερώτημα κάθε σύγχρονης δημοκρατίας: σε ποιο βαθμό μια κυβέρνηση υλοποιεί όσα υποσχέθηκε πριν αναλάβει τη διακυβέρνηση.
Τα στοιχεία της έκθεσης δείχνουν ότι, από τις 156 ελέγξιμες προεκλογικές δεσμεύσεις της Νέας Δημοκρατίας, οι 77 έχουν ήδη υλοποιηθεί πλήρως ή μερικώς, ενώ 66 ακόμη βρίσκονται σε διαδικασία εφαρμογής, με τις σχετικές νομοθετικές ή διοικητικές πρωτοβουλίες να έχουν ήδη ξεκινήσει.
Με βάση τη μεθοδολογία του Δείκτη:
- 20,5% των δεσμεύσεων έχει εφαρμοστεί πλήρως.
- 28,8% έχει εφαρμοστεί μερικώς.
- 42,3% βρίσκεται σε εξέλιξη.
- 3,85% δεν έχει εφαρμοστεί ή έχει εγκαταλειφθεί.
- 4,49% δεν μπορεί να αξιολογηθεί λόγω έλλειψης δημοσίως διαθέσιμων στοιχείων.
Με άλλα λόγια, σύμφωνα με το ΚΕΦΙΜ, το 91,6% των προεκλογικών δεσμεύσεων είτε έχει ήδη υλοποιηθεί σε κάποιον βαθμό είτε βρίσκεται σε ενεργή διαδικασία εφαρμογής, ενώ μόνο ένα μικρό ποσοστό εμφανίζεται χωρίς πρόοδο.
Πού καταγράφονται οι υψηλότερες επιδόσεις
Η ανάλυση ανά τομέα πολιτικής παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον.
Οι υψηλότεροι δείκτες εφαρμογής καταγράφονται:
- Άμυνα και Εξωτερική Πολιτική: 67%
- Παιδεία: 62,5%
- Οικονομία: 59%
Αντίθετα, χαμηλότερα ποσοστά υλοποίησης εμφανίζονται:
- Υγεία: 30%
- Βιωσιμότητα: 33%
- Υποδομές: 39%
Ωστόσο, ακόμη και στους τομείς αυτούς, το ΚΕΦΙΜ επισημαίνει ότι μεταξύ 45% και 60% των δεσμεύσεων βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη, στοιχείο που υποδηλώνει ότι αρκετές μεταρρυθμίσεις δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί αλλά βρίσκονται σε φάση εφαρμογής.
Η σύγκριση με το 2025
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η εξέλιξη των δεικτών μέσα σε έναν χρόνο.
Σε σχέση με την προηγούμενη αξιολόγηση του Σεπτεμβρίου 2025, οι δεσμεύσεις που βρίσκονται σε πλήρη ή μερική εφαρμογή αυξήθηκαν κατά 11 ποσοστιαίες μονάδες, ενώ οι δεσμεύσεις χωρίς πρόοδο μειώθηκαν κατά 9 ποσοστιαίες μονάδες.
Η εικόνα αυτή δείχνει ότι όσο προχωρά η κυβερνητική θητεία, περισσότερες προεκλογικές εξαγγελίες μεταφέρονται από το στάδιο του σχεδιασμού στο στάδιο της υλοποίησης.
Ένας δείκτης λογοδοσίας, όχι πολιτικής συμπάθειας
Σε αντίθεση με τις δημοσκοπήσεις, ο Δείκτης του ΚΕΦΙΜ δεν μετρά την πρόθεση ψήφου ούτε την πολιτική δημοφιλία μιας κυβέρνησης.
Αποτελεί ένα εργαλείο αξιολόγησης της κυβερνητικής συνέπειας, βασισμένο σε διεθνώς αναγνωρισμένες επιστημονικές μεθοδολογίες, όπως το καναδικό Polimeter και το Comparative Party Pledges Project (CPPP), που χρησιμοποιούνται για τη συγκριτική αξιολόγηση κυβερνητικών δεσμεύσεων σε πολλές δημοκρατίες.
Η μεθοδολογία στηρίζεται σε δημοσιευμένες έρευνες κορυφαίων επιστημονικών περιοδικών, μεταξύ των οποίων τα American Journal of Political Science, British Journal of Political Science, Political Studies και Government and Opposition.
Η δήλωση του ΚΕΦΙΜ
Ο πρόεδρος του ΚΕΦΙΜ, Νίκος Ρώμπαπας, σημείωσε:
«Τρία χρόνια μετά τις εκλογές του Ιουνίου του 2023, η κυβέρνηση έχει υλοποιήσει πλήρως ή μερικώς σχεδόν τις μισές δεσμεύσεις που ανέλαβε προεκλογικά έναντι των πολιτών, ενώ ακόμη ένα 42,3% βρίσκεται σε εξέλιξη. Με τον Δείκτη Εφαρμογής Προεκλογικού Προγράμματος οι πολίτες μπορούν να αξιολογήσουν την κυβερνητική συνέπεια όχι μόνο ποσοτικά αλλά και αναλυτικά.»
Η έκθεση του ΚΕΦΙΜ αποκτά ιδιαίτερη πολιτική σημασία καθώς δημοσιοποιείται σε μια περίοδο όπου η συζήτηση μετατοπίζεται σταδιακά προς την επόμενη εκλογική αναμέτρηση. Η κυβέρνηση επιδιώκει να αναδείξει το έργο της μέσα από μετρήσιμα αποτελέσματα, ενώ η αντιπολίτευση εστιάζει περισσότερο στην αποτελεσματικότητα και στις κοινωνικές επιπτώσεις των πολιτικών που εφαρμόζονται.
Ο Δείκτης δεν απαντά στο ερώτημα αν οι πολιτικές ήταν επιτυχημένες, ούτε αξιολογεί την ποιότητά τους ή την αποδοχή τους από την κοινωνία. Αποτυπώνει αποκλειστικά τον βαθμό υλοποίησης των προεκλογικών δεσμεύσεων, προσφέροντας ένα εργαλείο λογοδοσίας που μεταφέρει τη δημόσια συζήτηση από τις γενικές πολιτικές διακηρύξεις σε μετρήσιμα δεδομένα.
Σε μια εποχή όπου η αξιοπιστία των πολιτικών συστημάτων αποτελεί ζητούμενο σε όλη την Ευρώπη, η ύπαρξη μηχανισμών που ελέγχουν αν οι κυβερνήσεις τηρούν όσα υποσχέθηκαν αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα. Η έκθεση του ΚΕΦΙΜ δεν πιστοποιεί την επιτυχία ή την αποτυχία μιας κυβέρνησης· αποτυπώνει, όμως, τον βαθμό συνέπειας ανάμεσα στις προεκλογικές δεσμεύσεις και στη διακυβέρνηση. Και αυτό αναμένεται να αποτελέσει ένα από τα βασικά πεδία πολιτικής αντιπαράθεσης όσο η χώρα θα πλησιάζει στις επόμενες εθνικές εκλογές.