Σήμερα, ενάμιση χρόνο μετά, παρουσιάσαμε τα στοιχεία. Πρακτικά η λίστα μηδενίστηκε. Σήμερα τα περιστατικά που περιμένουν πάνω από τέσσερις μήνες είναι περίπου 7.000, από περισσότερα από 90.000 όταν ξεκινήσαμε. Σήμερα στο ΕΣΥ δεν υπάρχουν πια χειρουργεία που εκκρεμούν από προηγούμενα χρόνια. Αυτό δεν έχει ξαναγίνει ποτέ στο παρελθόν.»
Υπάρχουν στιγμές που μια πολιτική συζήτηση αφήνει στην άκρη την κομματική αντιπαράθεση και στρέφεται αποκλειστικά στα αποτελέσματα μιας δημόσιας πολιτικής. Ένα τέτοιο κεφάλαιο αποτέλεσε το δεύτερο μέρος της συνέντευξης του υπουργού Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη στο Πρώτο Πρόγραμμα της ΕΡΤ, όπου ο ίδιος επιχείρησε έναν συνολικό απολογισμό των παρεμβάσεων στο Εθνικό Σύστημα Υγείας, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στα δωρεάν απογευματινά χειρουργεία.
Ο υπουργός δεν έκρυψε ότι θεωρεί τη συγκεκριμένη παρέμβαση προσωπική του πολιτική πρωτοβουλία.
«Γιατί έγινε αυτή η μεταρρύθμιση; Γιατί προτάθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή; Γιατί εντάχθηκε; Ήταν δική μου ιδέα. Αναπροσαρμόσαμε το Ταμείο Ανάκαμψης του Υπουργείου Υγείας και εντάξαμε αυτή τη δράση με προϋπολογισμό 41 εκατομμυρίων ευρώ.»
Η αναφορά αυτή δεν περιορίστηκε στην πολιτική πατρότητα της μεταρρύθμισης. Ο Άδωνις Γεωργιάδης επιχείρησε να εξηγήσει γιατί, κατά την άποψή του, υπήρχε επιτακτική ανάγκη να δημιουργηθεί ένας νέος μηχανισμός που θα αποσυμφόριζε τις λίστες αναμονής οι οποίες είχαν διογκωθεί μετά την πανδημία.
«Η πανδημία άφησε πίσω της μια τεράστια ουρά ασθενών»
Ο υπουργός υπενθύμισε ότι τα χρόνια της πανδημίας χιλιάδες προγραμματισμένες επεμβάσεις αναβλήθηκαν προκειμένου τα δημόσια νοσοκομεία να επικεντρωθούν στη διαχείριση των περιστατικών COVID-19.
«Όταν λέμε ψυχρό χειρουργείο, μιλάμε για επεμβάσεις που δεν απειλούν άμεσα τη ζωή, αλλά επηρεάζουν δραματικά την ποιότητα ζωής του ασθενούς. Αρθροπλαστικές, καταρράκτες, επεμβάσεις χολής. Όλα αυτά συσσωρεύτηκαν.»
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, περισσότεροι από 90.000 ασθενείς περίμεναν να χειρουργηθούν, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις η αναμονή έφθανε ακόμη και τα πέντε χρόνια.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι αντίστοιχα προβλήματα αντιμετώπισαν σχεδόν όλα τα ευρωπαϊκά συστήματα υγείας, αναφέροντας ως παράδειγμα την Πορτογαλία, όπου –όπως είπε– οι αντίστοιχες λίστες είχαν ξεπεράσει τις 260.000 περιπτώσεις.
Η χρηματοδότηση των 41 εκατ. ευρώ
Κεντρικό στοιχείο της παρέμβασής του αποτέλεσε ο τρόπος χρηματοδότησης του προγράμματος.
Ο Άδωνις Γεωργιάδης υποστήριξε ότι η κυβέρνηση επέλεξε να ανακατανείμει πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης ώστε να δημιουργηθεί ειδικό κονδύλι για τα δωρεάν απογευματινά χειρουργεία.
«Βρήκαμε τους πόρους μέσα από το Ταμείο Ανάκαμψης γιατί προτεραιότητά μας ήταν να καθαρίσουν οι λίστες αναμονής και να μη μείνει κανείς χωρίς χειρουργείο επειδή περίμενε χρόνια.»
Η συγκεκριμένη δράση, σύμφωνα με τον υπουργό, δεν σχεδιάστηκε ως μόνιμος μηχανισμός αλλά ως έκτακτη παρέμβαση για να αντιμετωπιστούν οι συνέπειες της πανδημίας.
«Σήμερα η εικόνα είναι τελείως διαφορετική»
Ο υπουργός παρουσίασε τον απολογισμό του προγράμματος ως ένδειξη ότι η μεταρρύθμιση απέδωσε.
«Σήμερα, ενάμιση χρόνο μετά, η λίστα πρακτικά μηδενίστηκε. Τα περιστατικά που περιμένουν πάνω από τέσσερις μήνες είναι περίπου 7.000, όταν ξεκινήσαμε από περισσότερα από 90.000.»
Κατά τον ίδιο, πρόκειται για μια αλλαγή που δεν είχε επιτευχθεί στο παρελθόν.
«Δεν υπάρχουν πλέον ασθενείς που περιμένουν από προηγούμενα χρόνια. Η αναμονή αφορά μόνο τα πιο πρόσφατα περιστατικά. Αυτό, κατά την εκτίμησή μας, είναι μια πρωτόγνωρη εικόνα για το ΕΣΥ.»
Η απάντηση στην κριτική για τον αριθμό των επεμβάσεων
Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης τέθηκε το ερώτημα γιατί ο αριθμός των επεμβάσεων που πραγματοποιήθηκαν ήταν μικρότερος από τις αρχικές προβλέψεις.
Ο υπουργός διαφώνησε με την κριτική.
«Δεν έγιναν 20.000 αλλά 26.000 επεμβάσεις. Και το σημαντικότερο είναι ότι δώσαμε δυνατότητα σε περίπου 66.000 ασθενείς να αξιοποιήσουν το πρόγραμμα. Παράλληλα αυξήθηκαν σημαντικά και τα πρωινά χειρουργεία.»
Η εξήγηση που έδωσε ήταν ότι η συνολική παραγωγικότητα των δημόσιων νοσοκομείων αυξήθηκε, με αποτέλεσμα πολλοί ασθενείς να εξυπηρετηθούν μέσα από την κανονική λειτουργία των χειρουργείων.
Οι αναισθησιολόγοι: το «κλειδί» της μεταρρύθμισης
Ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια που αντιμετώπισε το πρόγραμμα ήταν, σύμφωνα με τον υπουργό, η έλλειψη αναισθησιολόγων.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι το υπουργείο επέλεξε να δώσει ειδικά οικονομικά κίνητρα, να προχωρήσει σε προσλήψεις και να ενισχύσει τις συγκεκριμένες ειδικότητες.
«Σήμερα έχουμε σχεδόν καλύψει το σύνολο των κενών στους αναισθησιολόγους. Δεν ισχυρίζομαι ότι λύθηκαν όλα τα προβλήματα, αλλά η εικόνα είναι σαφώς καλύτερη από ό,τι πριν.»
Παράλληλα αναγνώρισε ότι εξακολουθούν να υπάρχουν κλειστές χειρουργικές αίθουσες λόγω ελλείψεων προσωπικού, σημειώνοντας όμως ότι λειτουργούν περισσότερες από οποιαδήποτε άλλη περίοδο, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε.
Τι αλλάζει μετά το τέλος του προγράμματος
Με την ολοκλήρωση της χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάκαμψης, τα δωρεάν απογευματινά χειρουργεία ολοκληρώθηκαν ως έκτακτη δράση.
Ο υπουργός εξήγησε ότι πλέον επανέρχεται το θεσμικό πλαίσιο που επιτρέπει σε πολίτες, εφόσον το επιθυμούν, να προγραμματίζουν απογευματινό χειρουργείο με το προβλεπόμενο κόστος.
«Θέλαμε πρώτα να εξαντλήσουμε το πρόγραμμα για να καθαρίσει η λίστα και να μη χαθεί ούτε ένα ευρώ από την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.»
Το βλέμμα στις επόμενες μεταρρυθμίσεις
Η συζήτηση επεκτάθηκε και στα προγράμματα πρόληψης, καθώς και στη χρηματοδότηση θεραπειών για την παχυσαρκία.
Ο Άδωνις Γεωργιάδης υπενθύμισε ότι η λήξη των σχετικών προγραμμάτων συνδέεται με το ευρωπαϊκό χρονοδιάγραμμα του Ταμείου Ανάκαμψης και όχι με απόφαση της ελληνικής κυβέρνησης.
Παράλληλα αποκάλυψε ότι το υπουργείο βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για πιθανή παράταση συγκεκριμένων δράσεων, ενώ εξετάζεται και η δυνατότητα συνέχισης της στήριξης σε ασθενείς που παρουσιάζουν μετρήσιμα αποτελέσματα από τη θεραπεία κατά της παχυσαρκίας.
Η επόμενη μάχη: οι γιατροί της περιφέρειας
Ο υπουργός παρουσίασε και στοιχεία για τη στελέχωση του ΕΣΥ.
«Προκηρύξαμε 1.171 θέσεις γιατρών, ακόμη και σε περιοχές που έμεναν άγονες επί δεκαετίες. Για περίπου το 82,5% των θέσεων υπήρξε τουλάχιστον μία αίτηση.»
Ωστόσο, αναγνώρισε ότι σε περιοχές με υψηλό κόστος στέγασης, όπως η Ρόδος, η Κως και τα Χανιά, εξακολουθούν να υπάρχουν δυσκολίες προσέλκυσης προσωπικού.
Γι’ αυτό, όπως είπε, εξετάζονται πρόσθετα στεγαστικά κίνητρα και συνεργασίες με τους δήμους, στα πρότυπα άλλων περιοχών όπου εφαρμόστηκαν επιδοτήσεις ενοικίου για γιατρούς.
Στη συνέντευξή του, ο Άδωνις Γεωργιάδης παρουσίασε τη μεταρρύθμιση των απογευματινών χειρουργείων ως μια έκτακτη παρέμβαση που σχεδιάστηκε για να αντιμετωπίσει τις μεγάλες καθυστερήσεις που δημιούργησε η πανδημία στο ΕΣΥ.
«Θέλαμε πρώτα να εξαντλήσουμε το πρόγραμμα για να καθαρίσει η λίστα και να μη χαθεί ούτε ένα ευρώ από την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση. Στόχος μας ήταν να πάψει ο πολίτης να περιμένει χρόνια για ένα χειρουργείο που είχε ανάγκη.»
