Το Entry-Exit Scheme, το νέο ψηφιακό σύστημα συνοριακών ελέγχων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, έχει ήδη προκαλέσει σοβαρά προβλήματα σε ευρωπαϊκά αεροδρόμια. Πολύωρες ουρές, τεχνικές δυσλειτουργίες και διαμαρτυρίες ταξιδιωτών και αεροπορικών εταιρειών συνθέτουν την πρώτη εικόνα εφαρμογής ενός συστήματος που σχεδιάστηκε για να αντικαταστήσει τις παραδοσιακές σφραγίδες στα διαβατήρια.
Σύμφωνα με ανάλυση του Economist, το σύστημα αφορά ταξιδιώτες από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης που εισέρχονται στον χώρο Σένγκεν χωρίς βίζα, όπως πολίτες του Ηνωμένου Βασιλείου, των ΗΠΑ και άλλων χωρών. Κατά την πρώτη είσοδο, οι ταξιδιώτες πρέπει να καταχωρίζουν στοιχεία διαβατηρίου, φωτογραφία και δακτυλικά αποτυπώματα, ώστε στις επόμενες επισκέψεις να γίνεται επαλήθευση μέσω βιομετρικών δεδομένων.
Τι αλλάζει με το Entry-Exit Scheme
Το EES άρχισε να εφαρμόζεται σταδιακά τον περασμένο Οκτώβριο, έπειτα από καθυστέρηση τριών ετών. Στόχος του είναι η ηλεκτρονική καταγραφή των εισόδων και εξόδων υπηκόων τρίτων χωρών στον χώρο Σένγκεν, με σκοπό τον καλύτερο έλεγχο της διάρκειας παραμονής και την αντικατάσταση της χειροκίνητης διαδικασίας σφράγισης διαβατηρίων.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι το σύστημα ήδη έχει αποδώσει αποτελέσματα. Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν τον Μάιο, απέτρεψε την παράτυπη είσοδο περίπου 30.000 ατόμων στον χώρο Σένγκεν, εκ των οποίων σχεδόν 7.000 είχαν υπερβεί το επιτρεπόμενο όριο παραμονής σε προηγούμενα ταξίδια.
Ωστόσο, η εικόνα στα αεροδρόμια είναι πολύ πιο δύσκολη. Ταξιδιώτες καταγγέλλουν αναμονές πολλών ωρών, ενώ αρκετοί διαχειριστές αεροδρομίων κάνουν λόγο για συστήματα που δεν λειτούργησαν όπως είχε σχεδιαστεί.
Ουρές, δυσλειτουργίες και χαμένες πτήσεις
Τις τελευταίες εβδομάδες, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν γεμίσει με βίντεο από μεγάλες ουρές σε ευρωπαϊκά αεροδρόμια. Οι καθυστερήσεις επηρεάζουν κυρίως Βρετανούς και Αμερικανούς ταξιδιώτες, που καλούνται να ολοκληρώσουν για πρώτη φορά τη διαδικασία βιομετρικής εγγραφής.
Ο διευθύνων σύμβουλος της ACI Europe, Στέφαν Σούλτε, χαρακτήρισε το EES έναν από τους μεγαλύτερους πονοκεφάλους για τα αεροδρόμια της Ευρώπης. Όπως ανέφερε, είναι το ζήτημα που «κρατά ξύπνιους» πολλούς διευθύνοντες συμβούλους του κλάδου.
Τα προβλήματα εντοπίζονται κυρίως στα αυτόματα περίπτερα αυτοεξυπηρέτησης και στους σαρωτές δακτυλικών αποτυπωμάτων, οι οποίοι σε αρκετές περιπτώσεις παρουσίασαν δυσλειτουργίες λόγω υψηλών θερμοκρασιών και έντονης χρήσης. Παράλληλα, ταξιδιώτες υποστηρίζουν ότι χρειάστηκε να επαναλάβουν τη διαδικασία εγγραφής σε περισσότερα από ένα ταξίδια, λόγω προβλημάτων στο λογισμικό.
Διπλάσιος χρόνος ελέγχου
Σύμφωνα με την εταιρεία συμβούλων Veovo, ο χρόνος διεκπεραίωσης των συνοριακών ελέγχων για ταξιδιώτες εκτός ΕΕ έχει υπερδιπλασιαστεί στα περισσότερα ευρωπαϊκά αεροδρόμια από τον Απρίλιο. Έρευνα της ACI Europe έδειξε ότι στα αεροδρόμια με τα μεγαλύτερα προβλήματα οι ουρές σε ώρες αιχμής έφτασαν ακόμη και τις 3,5 ώρες τον Μάιο.
Η Wizz Air έχει ήδη συστήσει στους επιβάτες της να φτάνουν στα αεροδρόμια τουλάχιστον τρεις ώρες πριν από την αναχώρηση. Το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα έντονο σε μικρότερα αεροδρόμια που δέχονται μεγάλο αριθμό επισκεπτών από χώρες εκτός ΕΕ.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτέλεσε το αεροδρόμιο του Μιλάνου, όπου περισσότεροι από 100 επιβάτες έχασαν πτήση της EasyJet προς το Μάντσεστερ επειδή εγκλωβίστηκαν στους συνοριακούς ελέγχους. Ανάλογα προβλήματα έχουν καταγραφεί και στα ισπανικά αεροδρόμια του Αλικάντε και της Λανθαρότε, δημοφιλείς προορισμούς για Βρετανούς τουρίστες.
Προσωρινή χαλάρωση για το καλοκαίρι
Μπροστά στον κίνδυνο χάους κατά την τουριστική περίοδο, ορισμένες χώρες έχουν περιορίσει προσωρινά την πλήρη εφαρμογή του EES. Η Ιταλία, σύμφωνα με δηλώσεις του επικεφαλής των αεροδρομίων της Ρώμης στους Financial Times, σταματά προσωρινά τη συλλογή βιομετρικών στοιχείων κατά την περίοδο αιχμής του καλοκαιριού.
Παρόμοια μέτρα έχουν λάβει χώρες με μεγάλη τουριστική κίνηση, μεταξύ των οποίων η Ελλάδα και η Πορτογαλία, που έχουν περιορίσει προσωρινά την εφαρμογή του συστήματος. Η Ευρωπαϊκή Ένωση επέτρεψε αυτή την εξαίρεση μόνο για τη θερινή περίοδο, όμως μετά το καλοκαίρι η πλήρης εφαρμογή του EES αναμένεται να επανέλθει.
Το πρόβλημα για την ΕΕ είναι ότι το EES σχεδιάστηκε για να κάνει τα σύνορα πιο ασφαλή και πιο σύγχρονα, αλλά στην πράξη κινδυνεύει να γίνει συνώνυμο της ταλαιπωρίας για εκατομμύρια ταξιδιώτες.
Έρχεται και το ETIAS
Το EES δεν είναι η μόνη αλλαγή που θα επηρεάσει τους ταξιδιώτες προς την Ευρώπη. Αργότερα μέσα στο έτος, η ΕΕ σχεδιάζει να θέσει σε εφαρμογή και το ETIAS, ένα σύστημα ηλεκτρονικής προέγκρισης ταξιδιού, παρόμοιο με το αμερικανικό ESTA.
Οι πολίτες χωρών που σήμερα ταξιδεύουν χωρίς βίζα στον χώρο Σένγκεν θα πρέπει πριν από το ταξίδι τους να υποβάλλουν ηλεκτρονική αίτηση και να πληρώνουν τέλος 20 ευρώ. Η άδεια θα ισχύει για τρία χρόνια ή έως τη λήξη του διαβατηρίου και θα αποτελεί υποχρεωτική προϋπόθεση για την είσοδο στην ΕΕ.
Η επιτυχία του ETIAS θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το αν η Ευρωπαϊκή Ένωση θα αποφύγει τα τεχνικά προβλήματα που ήδη ταλαιπωρούν το EES. Αν οι δυσλειτουργίες συνεχιστούν, ο ευρωπαϊκός τουρισμός κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπος με ακόμη μεγαλύτερη γραφειοκρατική πίεση.
Το μεγάλο στοίχημα των ψηφιακών συνόρων
Η Ευρωπαϊκή Ένωση θέλει να περάσει σε μια νέα εποχή ψηφιακών συνοριακών ελέγχων. Θεωρητικά, το EES μπορεί να βοηθήσει στην καλύτερη επιτήρηση των εξωτερικών συνόρων, στον εντοπισμό παραβάσεων παραμονής και στην ταχύτερη διαχείριση ταξιδιωτών στο μέλλον.
Στην πράξη, όμως, η μετάβαση αποδεικνύεται πολύ πιο δύσκολη. Τα αεροδρόμια χρειάζονται υποδομές, προσωπικό, τεχνολογική σταθερότητα και καλύτερη προετοιμασία. Οι ταξιδιώτες χρειάζονται σαφείς οδηγίες και ρεαλιστικούς χρόνους εξυπηρέτησης. Και οι αεροπορικές εταιρείες ζητούν ένα σύστημα που δεν θα οδηγεί σε καθυστερήσεις, χαμένες πτήσεις και διαρκείς διαμαρτυρίες.
Το καλοκαίρι θα αποτελέσει κρίσιμο τεστ. Αν οι ουρές συνεχιστούν, οι πιέσεις για νέα αναβολή ή πιο ευέλικτη εφαρμογή του EES θα ενταθούν. Αντίθετα, αν τα προβλήματα περιοριστούν, η ΕΕ θα μπορέσει να υποστηρίξει ότι η δυσκολία ήταν μέρος μιας αναγκαίας μεταβατικής φάσης.
Προς το παρόν, όμως, το μήνυμα από τα αεροδρόμια είναι σαφές: τα ψηφιακά σύνορα της Ευρώπης χρειάζονται ακόμη πολύ δουλειά για να λειτουργήσουν χωρίς να μπλοκάρουν την ταξιδιωτική καθημερινότητα.
Πηγή: Pagenews.gr