Τσίπρας μετά τη ΔΕΘ: Ποιοι περνούν την πόρτα της ΕΛΑΣ και ποιοι μένουν εκτός–Το σχέδιο για τη «δεύτερη φάση»

Η ΔΕΘ του Σεπτεμβρίου δεν αντιμετωπίζεται από το επιτελείο του Αλέξη Τσίπρα ως μια ακόμη πολιτική εμφάνιση.

Θεωρείται το σημείο στο οποίο η ΕΛΑΣ – Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη θα πρέπει να περάσει από την πρώτη περίοδο συγκρότησης στη δεύτερη και σαφώς δυσκολότερη φάση: εκείνη στην οποία ένα νέο κόμμα οφείλει να αποδείξει ότι μπορεί να αποκτήσει πρόγραμμα, στελέχη, οργανώσεις και εκλογικό βάθος.

Η ΕΛΑΣ παρουσιάστηκε επισήμως τον Μάιο, με τον Τσίπρα να επιχειρεί εξαρχής να δώσει στο εγχείρημα χαρακτήρα ευρύτερης πολιτικής ανασύνθεσης και όχι απλής επανέκδοσης του ΣΥΡΙΖΑ.

Και αυτό ακριβώς είναι το δύσκολο μέρος.

Γιατί μετά την αρχική δημοσιότητα της επιστροφής, αρχίζει η πραγματική πολιτική δουλειά.

Πρώτα πρόγραμμα – μετά μεταγραφές

Η στρατηγική που περιγράφεται στο εσωτερικό της ΕΛΑΣ έχει μία βασική λογική:

ο Τσίπρας δεν θέλει να γεμίσει πρώτα το κόμμα με πρόσωπα και μετά να ψάξει πολιτική ταυτότητα.

Θέλει να προηγηθεί το πρόγραμμα.

Γι’ αυτό και το οικονομικό σκέλος αποκτά τόσο μεγάλη σημασία ενόψει Θεσσαλονίκης.

Κόστος ζωής, ακρίβεια, στέγη, μισθοί, εργασία, ενέργεια, φορολογία και κοινωνικές ανισότητες αναμένεται να αποτελέσουν τον βασικό κορμό.

Το κρίσιμο όμως θα είναι η κοστολόγηση.

Ένα από τα βασικά πολιτικά προβλήματα που αντιμετωπίζει ο Τσίπρας είναι ότι κάθε οικονομική εξαγγελία θα συγκρίνεται αναπόφευκτα όχι μόνο με τις προτάσεις της κυβέρνησης, αλλά και με την κυβερνητική εμπειρία του 2015-2019.

Επομένως η ΕΛΑΣ χρειάζεται να αποδείξει ότι διαθέτει δημοσιονομικά τεκμηριωμένη πρόταση και όχι ένα νέο πρόγραμμα διαμαρτυρίας.

Η Θεσσαλονίκη θα είναι η πρώτη απόπειρα “πρωθυπουργικού” προφίλ

Ο Τσίπρας δεν χρειάζεται πλέον να συστηθεί στο εκλογικό σώμα.

Χρειάζεται να επανασυστήσει τον εαυτό του.

Αυτό είναι πολύ δυσκολότερο.

Υπήρξε πρωθυπουργός.

Κυβέρνησε.

Έχασε εκλογές.

Αποχώρησε από την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ.

Και επέστρεψε με νέο φορέα.

Άρα η ΔΕΘ δεν μπορεί να λειτουργήσει ως απλή παρουσία αρχηγού αντιπολίτευσης.

Πρέπει να λειτουργήσει ως απόδειξη ότι η επιστροφή του συνοδεύεται από καινούργια πολιτική πρόταση και όχι απλώς από καινούργιο λογότυπο.

Μετά τη ΔΕΘ αρχίζει το πραγματικό ξεσκαρτάρισμα

Εδώ βρίσκεται ίσως το πιο ενδιαφέρον πολιτικό παρασκήνιο.

Πολλά στελέχη από τον ευρύτερο χώρο της Αριστεράς και της Κεντροαριστεράς παρακολουθούν την ΕΛΑΣ χωρίς ακόμη να έχουν δεσμευθεί.

Κάποιοι προέρχονται από τον ΣΥΡΙΖΑ.

Άλλοι από την Αυτοδιοίκηση.

Άλλοι έχουν αποστασιοποιηθεί από παλαιότερες κομματικές δομές.

Και υπάρχουν επίσης πρόσωπα χωρίς προηγούμενη κομματική διαδρομή που η ΕΛΑΣ θέλει να προσελκύσει ακριβώς για να μην εμφανιστεί ως ΣΥΡΙΖΑ με διαφορετική ονομασία.

Μετά τη Θεσσαλονίκη αναμένεται να αρχίσει το ουσιαστικό φιλτράρισμα.

Το μήνυμα είναι: “δεν χωρούν όλοι”

Αυτό είναι κεντρικό για τη στρατηγική Τσίπρα.

Το νέο κόμμα δεν έχει κανένα συμφέρον να μετατραπεί σε χώρο αυτόματης απορρόφησης όσων εγκαταλείπουν τον ΣΥΡΙΖΑ ή μικρότερους σχηματισμούς.

Για δύο λόγους.

Πρώτον, γιατί έτσι θα χαθεί αμέσως το αφήγημα της ανανέωσης.

Δεύτερον, γιατί θα μεταφερθούν στην ΕΛΑΣ μαζί με τα στελέχη και οι παλιές εσωτερικές συγκρούσεις, προσωπικές αντιπαλότητες και κομματικές φθορές.

Γι’ αυτό η λογική φαίνεται να είναι επιλεκτική:

πολιτική χρησιμότητα, κοινωνική αναφορά, εκλογική απήχηση και συμβατότητα με το νέο αφήγημα.

Όχι απλώς κομματικό βιογραφικό.

Ο Τσίπρας θέλει νέα πρόσωπα – αλλά χρειάζεται και έμπειρους

Εδώ υπάρχει μία εγγενής αντίφαση.

Ένα καινούργιο κόμμα χρειάζεται ανανέωση.

Χρειάζεται όμως και ανθρώπους που γνωρίζουν:

Κοινοβούλιο,

διοίκηση,

εκλογικές περιφέρειες,

τοπικές οργανώσεις,

ΜΜΕ,

κρατικό μηχανισμό.

Αν το νέο σχήμα γεμίσει αποκλειστικά με παλιά πρόσωπα, θα χάσει το στοιχείο της αλλαγής.

Αν γεμίσει αποκλειστικά με άγνωστα πρόσωπα, μπορεί να μην διαθέτει την απαραίτητη πολιτική υποδομή για εκλογική μάχη.

Αυτό είναι το πραγματικό «ξεσκαρτάρισμα».

Πόσο παλιό και πόσο νέο μπορεί να αντέξει η ΕΛΑΣ ταυτόχρονα;

Ο ΣΥΡΙΖΑ είναι η πρώτη δεξαμενή – αλλά και η πρώτη παγίδα

Η ύπαρξη της ΕΛΑΣ αλλάζει αντικειμενικά τον χάρτη του χώρου από τον οποίο προέρχεται ο Τσίπρας.

Ο ΣΥΡΙΖΑ κινδυνεύει να αντιμετωπίσει σταδιακή διαρροή:

στελεχών,

τοπικών οργανωτών,

ψηφοφόρων,

και κυρίως πολιτικής προσοχής.

Όμως για τον Τσίπρα υπάρχει ένα κρίσιμο πρόβλημα.

Αν το νέο κόμμα ταυτιστεί υπερβολικά με τη μετακίνηση πρώην στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ, οι πολίτες μπορεί να δουν ανακύκλωση του προηγούμενου πολιτικού σχήματος.

Γι’ αυτό και η ηγεσία της ΕΛΑΣ έχει λόγο να κρατά τις πόρτες ανοιχτές, αλλά όχι ορθάνοιχτες.

Το πραγματικό πεδίο μάχης όμως είναι το ΠΑΣΟΚ

Εδώ βρίσκεται η μεγαλύτερη στρατηγική σύγκρουση.

Ο Τσίπρας δεν μπορεί να περιοριστεί στην απορρόφηση του πρώην ΣΥΡΙΖΑ.

Αν θέλει να εμφανιστεί ως σοβαρή εναλλακτική διακυβέρνησης απέναντι στη Νέα Δημοκρατία, χρειάζεται να διεκδικήσει το ίδιο εκλογικό πεδίο με το ΠΑΣΟΚ του Νίκου Ανδρουλάκη:

μετριοπαθείς κεντροαριστερούς,

δημοκρατικούς ψηφοφόρους,

εργαζόμενους του ιδιωτικού και δημόσιου τομέα,

μεσαία στρώματα,

νέους,

και ψηφοφόρους που έχουν απομακρυνθεί από τη ΝΔ χωρίς να θέλουν επιστροφή στην παλιά ριζοσπαστική Αριστερά.

Άρα το πραγματικό στοίχημα δεν είναι ποιος θα πάρει περισσότερους πρώην βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ.

Είναι ποιος θα κερδίσει την ηγεμονία στον ευρύτερο αντιδεξιό και κεντροαριστερό χώρο.

Η μάχη της δεύτερης θέσης είναι μόνο η αρχή

Αν η ΕΛΑΣ καταφέρει να σταθεροποιηθεί στη δεύτερη θέση, θα μπορεί να υποστηρίζει ότι αποτελεί τον κύριο αντίπαλο της Νέας Δημοκρατίας.

Αν παραμείνει πίσω από το ΠΑΣΟΚ, η επιστροφή Τσίπρα θα αντιμετωπιστεί ως σημαντική αλλά όχι κυρίαρχη πολιτική εξέλιξη.

Επομένως το κρίσιμο δεν είναι μόνο το απόλυτο ποσοστό.

Είναι η σχετική θέση απέναντι στον Ανδρουλάκη.

Αυτό εξηγεί και γιατί η οικονομία θα βρεθεί στο κέντρο της ΔΕΘ.

Στο πεδίο των θεσμών ή της αντιπολιτευτικής ρητορικής μπορούν να συνυπάρχουν πολλές δυνάμεις.

Στο πεδίο της κυβερνησιμότητας, όμως, τελικά πρέπει να απαντηθεί μία ερώτηση:

ποιος μπορεί να κυβερνήσει;

Ο Μητσοτάκης έχει συμφέρον να βλέπει την Κεντροαριστερά να διαιρείται

Για τη Νέα Δημοκρατία, η εμφάνιση ενός ακόμη ισχυρού πόλου στην αντιπολίτευση έχει διπλή όψη.

Ο Τσίπρας μπορεί να κινητοποιήσει ψηφοφόρους που σήμερα απέχουν και να δημιουργήσει μεγαλύτερη πίεση στην κυβέρνηση.

Ταυτόχρονα όμως μπορεί να εντείνει τον ανταγωνισμό με το ΠΑΣΟΚ.

Και όσο ΕΛΑΣ και ΠΑΣΟΚ διεκδικούν το ίδιο πολιτικό ακροατήριο, τόσο δυσκολότερο γίνεται να δημιουργηθεί ενιαίος αντίπαλος πόλος απέναντι στον Κυριάκο Μητσοτάκη.

Το Μαξίμου έχει επομένως κάθε λόγο να παρακολουθεί με προσοχή την επιστροφή Τσίπρα, αλλά όχι απαραίτητα μόνο με φόβο.

Η περιφέρεια είναι η πραγματική δοκιμασία

Το κόμμα του Τσίπρα έχει ήδη εξασφαλισμένη τηλεοπτική και διαδικτυακή προβολή λόγω του προσώπου του.

Το δύσκολο είναι άλλο:

να αποκτήσει μηχανισμό έξω από την Αθήνα.

Οι περιοδείες σε πόλεις, επαφές με επαγγελματικούς και παραγωγικούς φορείς, παρουσία σε πυρόπληκτες περιοχές και συναντήσεις με τοπικές κοινωνίες εξυπηρετούν αυτόν ακριβώς τον στόχο.

Ένα κόμμα μπορεί να έχει ισχυρό αρχηγό και υψηλή δημοσκοπική αναγνωρισιμότητα.

Χωρίς ανθρώπους στις περιφέρειες, όμως, δεν φτιάχνει εύκολα ψηφοδέλτια, δεν οργανώνει προεκλογική εκστρατεία και δεν διατηρεί μόνιμη κοινωνική παρουσία.

Και κάπου εδώ εμφανίζεται η Αυτοδιοίκηση

Οι δήμαρχοι, περιφερειακοί σύμβουλοι, τοπικοί παράγοντες και στελέχη κοινωνικών φορέων είναι εξαιρετικά πολύτιμοι για ένα νέο κόμμα.

Δεν κουβαλούν πάντα το πολιτικό βάρος ενός πρώην υπουργού.

Έχουν όμως κάτι άλλο:

δίκτυα.

Και σε μια εκλογική αναμέτρηση, τα τοπικά δίκτυα πολλές φορές είναι σημαντικότερα από την τηλεοπτική αναγνωρισιμότητα.

Γι’ αυτό η ΕΛΑΣ έχει ισχυρό κίνητρο να αναζητήσει πρόσωπα έξω από την παραδοσιακή κομματική αγορά.

Τα ψηφοδέλτια θα δείξουν τι κόμμα πραγματικά θέλει να φτιάξει ο Τσίπρας

Οι τελικές επιλογές υποψηφίων θα είναι ίσως πιο αποκαλυπτικές από οποιοδήποτε συνέδριο.

Αν κυριαρχήσουν πρώην υπουργοί και βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ, το μήνυμα θα είναι συνέχεια.

Αν κυριαρχήσουν νέα πρόσωπα από την κοινωνία, την Αυτοδιοίκηση, την οικονομία και την επιστήμη, το μήνυμα θα είναι ανανέωση.

Το πιθανότερο είναι ότι ο Τσίπρας θα αναζητήσει μείγμα των δύο.

Αλλά η αναλογία θα καθορίσει την πολιτική φυσιογνωμία του νέου φορέα.

Η μεγαλύτερη δοκιμασία είναι η μνήμη του 2015

Υπάρχει όμως ένα εμπόδιο που δεν λύνεται με μεταγραφές.

Ο Αλέξης Τσίπρας κουβαλά ισχυρό πολιτικό κεφάλαιο, αλλά και ισχυρή ιστορική μνήμη.

Διαπραγμάτευση του 2015.

Δημοψήφισμα.

Τρίτο μνημόνιο.

Συνεργασία με τους ΑΝΕΛ.

Πρέσπες.

Διακυβέρνηση 2015-2019.

Για τους υποστηρικτές του, αποτελεί πρώην πρωθυπουργό με εμπειρία και διεθνείς παραστάσεις.

Για τους αντιπάλους του, τα ίδια χρόνια αποτελούν το μεγαλύτερο επιχείρημα εναντίον της επιστροφής του.

Η ΕΛΑΣ επομένως δεν μπορεί να στηριχθεί αποκλειστικά στη νοσταλγία.

Πρέπει να εξηγήσει τι έχει αλλάξει από τότε.

Η ΔΕΘ θα δείξει αν υπάρχει “Τσίπρας 2.0”

Αυτό είναι τελικά το πραγματικό τεστ της Θεσσαλονίκης.

Όχι πόσο μεγάλο θα είναι το ακροατήριο.

Όχι πόσα χειροκροτήματα θα υπάρξουν.

Αλλά αν ο πρώην πρωθυπουργός μπορέσει να παρουσιάσει μια πολιτική πρόταση που να μοιάζει με επόμενο κεφάλαιο και όχι με επανάληψη προηγούμενου.

Η ΕΛΑΣ έχει ήδη αποκτήσει όνομα, ιδρυτική διακήρυξη και πανελλαδική πολιτική αναγνωρισιμότητα μέσα σε ελάχιστο χρόνο.

Τώρα αρχίζει το δυσκολότερο.

Μετά τη Θεσσαλονίκη θα φανεί ποιοι πραγματικά χωρούν στο σχέδιο Τσίπρα

Μέχρι τότε, πολλοί μπορούν να δηλώνουν διαθέσιμοι.

Πρώην στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ.

Αυτοδιοικητικοί.

Κεντροαριστεροί παράγοντες.

Νέα πρόσωπα.

Άνθρωποι που αναζητούν πολιτική στέγη.

Μετά τη ΔΕΘ όμως θα αρχίσει η επιλογή.

Και τότε θα φανεί αν ο Τσίπρας θέλει να χτίσει ένα μεγαλύτερο κόμμα από τον ΣΥΡΙΖΑ ή απλώς έναν νέο φορέα γύρω από τον παλιό του κόσμο.

Αυτό είναι το πραγματικό στοίχημα της επόμενης ημέρας.

Γιατί η επιστροφή ενός πρώην πρωθυπουργού μπορεί εύκολα να δημιουργήσει θόρυβο.

Το δύσκολο είναι να μετατρέψει τον θόρυβο σε νέο πολιτικό ρεύμα.

Πηγή: pagenews.gr