Στην τελική ευθεία μπαίνει το νέο Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων, το γνωστό ΜΙΔΑ, το οποίο φιλοδοξεί να συγκεντρώσει σε μία ενιαία ψηφιακή εικόνα στοιχεία που σήμερα βρίσκονται διάσπαρτα σε διαφορετικά πληροφοριακά συστήματα.
Η αρχή δεν θα γίνει από τα διαμερίσματα και τις εξοχικές κατοικίες, αλλά από την αγροτική γη.
Ο λόγος είναι πρακτικός: οι προθεσμίες για τις αγροτικές ενισχύσεις και οι έλεγχοι της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης πιέζουν χρονικά περισσότερο από οποιοδήποτε άλλο τμήμα της ακίνητης περιουσίας.
Έτσι, το πρώτο μεγάλο «τεστ» του νέου συστήματος θα αφορά αγροτεμάχια, ιδιοκτησίες, μισθώσεις και παραχωρήσεις γης.
Πρώτα τα χωράφια
Στο νέο περιβάλλον, η δήλωση ενός αγροτεμαχίου δεν θα αρκεί να υπάρχει απλώς σε μία βάση δεδομένων.
Η κατεύθυνση είναι τα στοιχεία να διασταυρώνονται μέσα από μια αλυσίδα πληροφοριών που θα περιλαμβάνει:
- το Ε9,
- τον ΑΤΑΚ,
- τον ΚΑΕΚ,
- το Ελληνικό Κτηματολόγιο,
- τα στοιχεία μίσθωσης ή παραχώρησης,
- τα γεωχωρικά δεδομένα,
- την πραγματική χρήση της έκτασης,
- και τελικά την αίτηση ενίσχυσης του παραγωγού.
Ο στόχος είναι να προκύπτει με όσο το δυνατόν μεγαλύτερη σαφήνεια ποιος είναι ο ιδιοκτήτης ενός χωραφιού, ποιος το καλλιεργεί και με ποιο δικαίωμα το δηλώνει για επιδότηση.
Πού μπορεί να «ανάψει κόκκινο»
Η μεγαλύτερη προσοχή απαιτείται στις περιπτώσεις όπου τα δεδομένα δεν συμφωνούν μεταξύ τους.
Ενδεικτικά, πρόσθετο έλεγχο μπορεί να προκαλέσει:
- λανθασμένος ή ελλιπής ΑΤΑΚ,
- ΚΑΕΚ που δεν αντιστοιχεί σωστά στο δηλωμένο ακίνητο,
- διαφορετικά στοιχεία μεταξύ Ε9 και Κτηματολογίου,
- μισθωτήριο που δεν αποτυπώνει σωστά τη χρήση της γης,
- παραχώρηση χωρίς σαφή τεκμηρίωση,
- αγροτεμάχιο που εμφανίζεται με διαφορετική έκταση σε διαφορετικές βάσεις,
- αναντιστοιχία μεταξύ ιδιοκτήτη και αιτούντος την επιδότηση.
Το πρόβλημα δεν σημαίνει αυτομάτως ότι υπάρχει παράβαση. Μπορεί να πρόκειται για παλιές εγγραφές, αλλαγές που δεν πέρασαν σε όλες τις βάσεις ή τεχνικές αποκλίσεις.
Ωστόσο, όσο το νέο μοντέλο γίνεται περισσότερο αυτοματοποιημένο, τέτοιες ασυμφωνίες θα εμφανίζονται ευκολότερα.
Γιατί βιάζεται το αγροτικό σκέλος
Το ΜΙΔΑ συνδέεται χρονικά με τη νέα φιλοσοφία της ΕΑΕ 2026.
Η διαδικασία των αγροτικών ενισχύσεων κινείται προς ένα σύστημα με περισσότερη προσυμπλήρωση στοιχείων, λιγότερη χειροκίνητη καταχώριση και περισσότερους αυτοματοποιημένους ελέγχους πριν ολοκληρωθεί η αίτηση.
Αυτό σημαίνει ότι η σωστή ταυτοποίηση των αγροτεμαχίων αποκτά μεγαλύτερη σημασία από πριν.
Το ημερολόγιο πιέζει, καθώς οι αγρότες δεν έχουν μόνο να διορθώσουν στοιχεία αλλά και να προλάβουν συγκεκριμένες ημερομηνίες αιτήσεων, ελέγχων και πληρωμών.
Μετά έρχεται η μεγάλη «σάρωση» των ακινήτων
Μόλις περάσει η πρώτη φάση της αγροτικής γης, το βάρος θα μεταφερθεί στην υπόλοιπη ακίνητη περιουσία.
Σταδιακά θα μπουν στο νέο σύστημα:
- διαμερίσματα,
- μονοκατοικίες,
- εξοχικές κατοικίες,
- οικόπεδα,
- επαγγελματικοί χώροι,
- ακίνητα σε συνιδιοκτησία,
- κληρονομημένες περιουσίες.
Ο σχεδιασμός προβλέπει ότι κάθε ακίνητο θα αποκτήσει μία περισσότερο ενιαία ψηφιακή ταυτότητα, αντί ο ιδιοκτήτης να εμφανίζει διαφορετική «φωτογραφία» στην ΑΑΔΕ, διαφορετική στο Κτηματολόγιο και διαφορετική σε δηλώσεις μίσθωσης.
Το μεγάλο αγκάθι: Ε9 και Κτηματολόγιο
Εδώ βρίσκεται πιθανότατα και η μεγαλύτερη τεχνική πρόκληση.
Σε πολλές περιπτώσεις τα στοιχεία του Ε9 δεν ταυτίζονται πλήρως με εκείνα του Κτηματολογίου.
Οι αποκλίσεις μπορεί να αφορούν:
- τετραγωνικά,
- ποσοστά συνιδιοκτησίας,
- είδος εμπράγματου δικαιώματος,
- χρήση ακινήτου,
- όρια οικοπέδων,
- παλιές κληρονομικές εκκρεμότητες,
- αναδασμούς,
- ακίνητα σε περιοχές όπου η κτηματογράφηση δεν έχει ολοκληρωθεί.
Το ΜΙΔΑ ουσιαστικά θα φέρει αυτές τις διαφορές στην επιφάνεια.
Περιθώριο 8 έως 10 μηνών για διορθώσεις
Το σημαντικό για τους ιδιοκτήτες είναι ότι ο σχεδιασμός δεν προβλέπει άμεση μετάβαση από την πρώτη εμφάνιση των στοιχείων στις κυρώσεις.
Στο τραπέζι βρίσκεται μεταβατική περίοδος περίπου οκτώ μηνών, με ορισμένα σενάρια να ανεβάζουν το περιθώριο ακόμη και στους 8-10 μήνες.
Το χρονικό αυτό διάστημα θα λειτουργήσει ως περίοδος «καθαρισμού» των δεδομένων.
Οι ιδιοκτήτες θα μπορούν να ελέγξουν τι γνωρίζει το Δημόσιο για κάθε ακίνητό τους και να διορθώσουν αποκλίσεις πριν αρχίσουν οι πλήρεις αυτοματοποιημένες διασταυρώσεις.
Η ακριβής διάρκεια δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, επομένως δεν πρέπει να θεωρείται από τώρα τελική προθεσμία.
Τι πρέπει να ελέγξει κάθε ιδιοκτήτης
Η προετοιμασία μπορεί να ξεκινήσει πριν ακόμη ενεργοποιηθεί πλήρως το νέο σύστημα.
Τα βασικά σημεία που αξίζει να ελεγχθούν είναι:
- αν ο ΑΤΑΚ είναι σωστός,
- αν υπάρχει σωστή αντιστοίχιση με ΚΑΕΚ,
- αν τα τετραγωνικά συμφωνούν,
- αν είναι σωστό το ποσοστό ιδιοκτησίας,
- αν έχει δηλωθεί σωστά η ψιλή κυριότητα, επικαρπία ή πλήρης κυριότητα,
- αν η χρήση του ακινήτου είναι επικαιροποιημένη,
- αν μία μίσθωση ή δωρεάν παραχώρηση εμφανίζεται σωστά,
- αν έχουν περάσει όλες οι μεταβολές από κληρονομιά, αγορά ή γονική παροχή.
Περισσότερη προσοχή χρειάζονται παλαιά ακίνητα και περιπτώσεις με πολλούς συνιδιοκτήτες, όπου οι αποκλίσεις μεταξύ διαφορετικών αρχείων είναι συχνότερες.
«Πρώτα διορθώσεις, μετά έλεγχοι»
Αυτή είναι και η βασική φιλοσοφία του νέου μητρώου.
Το ΜΙΔΑ δεν σχεδιάζεται μόνο ως μια ακόμη βάση δεδομένων, αλλά ως κεντρικός κόμβος μέσα από τον οποίο το Δημόσιο θα μπορεί να βλέπει συγκεντρωμένα την ιδιοκτησία και τη χρήση κάθε ακινήτου.
Στην πρώτη φάση, στόχος είναι να εντοπιστούν τα λάθη.
Στη δεύτερη, να διορθωθούν.
Και μετά να ξεκινήσουν οι πλήρεις διασταυρώσεις.
Για τους αγρότες, όμως, ο χρόνος είναι πιο πιεστικός. Εκεί προηγούνται οι προθεσμίες των ενισχύσεων και, γι’ αυτό, τα χωράφια ανοίγουν πρώτα τον δρόμο.
Για τους υπόλοιπους ιδιοκτήτες το μήνυμα είναι διαφορετικό: υπάρχει ακόμη χρόνος, αλλά όσο πλησιάζει η πλήρης λειτουργία του ΜΙΔΑ, τόσο περισσότερο θα αξίζει ένα προληπτικό «ξεσκόνισμα» σε Ε9, Κτηματολόγιο και μισθώσεις.
Πηγή: pagenews.gr