Μια αιφνιδιαστική απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ προκαλεί νέους κραδασμούς στην αμερικανική στρατηγική στον Ινδο-Ειρηνικό, καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ διέταξε το Πεντάγωνο να περιορίσει σημαντικά τις κοινές στρατιωτικές ασκήσεις με τη Νότια Κορέα, συνδέοντας μάλιστα ευθέως την κίνησή του με την άρνηση της Σεούλ να συνδράμει την Ουάσιγκτον απέναντι στο Ιράν.
Η παρέμβαση έγινε μόλις μία ημέρα πριν από την έναρξη της Ulchi Freedom Shield, της μεγάλης ετήσιας άσκησης ΗΠΑ–Νότιας Κορέας που αποτελεί βασικό πυλώνα της κοινής αποτρεπτικής τους στρατηγικής έναντι της Πιονγκγιάνγκ.
Ο Τραμπ έδωσε εντολή στον υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ να μειώσει «ουσιαστικά» την έκταση των γυμνασίων, επικαλούμενος το κόστος αλλά και την προσωπική του σχέση με τον Κιμ Γιονγκ Ουν. Η απόφαση επιβεβαιώνεται από AP και άλλες διεθνείς πηγές.
Ο Τραμπ βάζει στην ίδια εξίσωση Κορέα και Ιράν
Η μεγαλύτερη γεωπολιτική σημασία της απόφασης βρίσκεται στην αιτιολόγηση που έδωσε ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος.
Σε ανάρτησή του στο Truth Social, ο Τραμπ υποστήριξε ότι οι στρατιωτικές ασκήσεις είναι ακριβές και στέλνουν ένα «εντελώς ακατάλληλο και εχθρικό» μήνυμα προς τη Βόρεια Κορέα.
Παράλληλα, επανέφερε την προσωπική του σχέση με τον Κιμ Γιονγκ Ουν, υποστηρίζοντας ότι έχει «πολύ καλή σχέση» με τον Βορειοκορεάτη ηγέτη.
Και αμέσως μετά έκανε την ασυνήθιστη σύνδεση με ένα εντελώς διαφορετικό πολεμικό μέτωπο: το Ιράν.
Ο Τραμπ αποκάλυψε ότι είχε ζητήσει από τον πρόεδρο της Νότιας Κορέας να συμμετάσχει στην προσπάθεια των ΗΠΑ για την αποπυρηνικοποίηση του Ιράν και ότι η απάντηση της Σεούλ ήταν αρνητική.
Η σύνδεση αυτή μετατρέπει μια στρατιωτική απόφαση στην Κορεατική Χερσόνησο σε μήνυμα πολύ ευρύτερης εμβέλειας προς τους συμμάχους των ΗΠΑ: η στρατιωτική προστασία και συνεργασία της Ουάσιγκτον μπορεί να συνδέεται πλέον με το κατά πόσο ένας σύμμαχος είναι πρόθυμος να στηρίξει τις ΗΠΑ και σε άλλα μέτωπα.
Από 70 χρόνια συμμαχίας σε συναλλαγή;
Οι ΗΠΑ και η Νότια Κορέα πραγματοποιούν κοινές στρατιωτικές ασκήσεις εδώ και περισσότερες από επτά δεκαετίες.
Η Ulchi Freedom Shield δεν αποτελεί απλώς επίδειξη στρατιωτικής ισχύος. Χρησιμοποιείται για τη διατήρηση της επιχειρησιακής ετοιμότητας των δύο στρατών και για την εξάσκηση σε σενάρια σύγκρουσης με τη Βόρεια Κορέα.
Η φετινή άσκηση είχε σχεδιαστεί να διαρκέσει 11 ημέρες και να κινητοποιήσει περίπου 18.000 Νοτιοκορεάτες στρατιωτικούς, μαζί με αμερικανικές δυνάμεις. Οι ΗΠΑ διατηρούν περίπου 28.500 στρατιωτικούς στη Νότια Κορέα.
Στα σενάρια περιλαμβάνονταν κοινές επιχειρήσεις, ασκήσεις πραγματικών πυρών, συνδυασμένη προσβολή στόχων και μετακίνηση στρατιωτικού εξοπλισμού.
Ο Τραμπ είχε επιχειρήσει και κατά την πρώτη προεδρική θητεία του να περιορίσει τις κοινές ασκήσεις, χρησιμοποιώντας τότε επίσης το επιχείρημα του υψηλού κόστους.
Η σημερινή απόφαση όμως έχει διαφορετικό βάρος, καθώς έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η στρατιωτική ισορροπία στην Ασία γίνεται πολύ πιο περίπλοκη.
Ο Κιμ εκτοξεύει πυραύλους και ο Τραμπ περιορίζει τις ασκήσεις
Το timing προκαλεί ακόμη μεγαλύτερη αίσθηση επειδή η Βόρεια Κορέα πραγματοποίησε νέα βαλλιστική δοκιμή μόλις λίγες ημέρες πριν από την προγραμματισμένη έναρξη των ασκήσεων.
Η Πιονγκγιάνγκ παρουσιάζει συστηματικά τα κοινά γυμνάσια ΗΠΑ και Νότιας Κορέας ως πρόβα εισβολής και έχει απειλήσει με ισχυρότερη απάντηση.
Η κυβέρνηση Τραμπ κινείται συνεπώς προς αποκλιμάκωση των γυμνασίων την ίδια στιγμή που το βορειοκορεατικό πυραυλικό και πυρηνικό πρόγραμμα εξακολουθεί να αποτελεί τον βασικό λόγο ύπαρξης της αμερικανικής αποτρεπτικής παρουσίας στη χερσόνησο.
Ακόμη σημαντικότερη είναι η ολοένα στενότερη σχέση της Πιονγκγιάνγκ με τη Μόσχα, η οποία έχει προσδώσει στη βορειοκορεατική στρατιωτική ισχύ μια νέα διεθνή διάσταση.
Η Σεούλ βλέπει παράθυρο για συνομιλίες
Η αντίδραση της Νότιας Κορέας είναι περισσότερο σύνθετη.
Η κυβέρνηση του προέδρου Λι Τζε Μιουνγκ επιδιώκει αποκλιμάκωση των σχέσεων με τη Βόρεια Κορέα και εξέφρασε την ελπίδα ότι η κίνηση Τραμπ μπορεί να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για επανέναρξη των συνομιλιών Ουάσιγκτον–Πιονγκγιάνγκ.
Η Νότια Κορέα έχει ήδη προτείνει διάλογο για την επίσημη λήξη του Πολέμου της Κορέας, ο οποίος τερματίστηκε το 1953 με ανακωχή και όχι με συνθήκη ειρήνης.
Μέχρι στιγμής, όμως, η Πιονγκγιάνγκ δεν έχει ανταποκριθεί ουσιαστικά στις πρωτοβουλίες.
Το μεγάλο ερώτημα για τους 28.500 Αμερικανούς στρατιώτες
Πίσω από τη συζήτηση για τις ασκήσεις βρίσκεται ένα ακόμη μεγαλύτερο στρατηγικό ζήτημα: το μέλλον της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στη Νότια Κορέα.
Το αμερικανικό στρατιωτικό αποτύπωμα ανέρχεται περίπου σε 28.500 άνδρες και λειτουργεί επί δεκαετίες ως βασικός μηχανισμός αποτροπής μιας βορειοκορεατικής επίθεσης.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που συνοδεύουν την υπόθεση, στο Πεντάγωνο έχουν εξεταστεί σχέδια για πιθανή μετακίνηση περίπου 4.500 στρατιωτικών από τη Νότια Κορέα σε άλλες περιοχές του Ινδο-Ειρηνικού.
Το Κογκρέσο έχει αντιδράσει σε ανάλογες ιδέες, επιχειρώντας νομοθετικά να εμποδίσει δραστική μείωση της αμερικανικής δύναμης.
Μια ενδεχόμενη μετακίνηση στρατευμάτων θα άλλαζε δραστικά τη σημασία της σημερινής απόφασης: από προσωρινή μείωση στρατιωτικών ασκήσεων θα μπορούσε να εξελιχθεί σε πραγματική αναθεώρηση της αμερικανικής στρατηγικής στην Κορεατική Χερσόνησο.
Συναγερμός στο Κογκρέσο – Αντιδράσεις και από Ρεπουμπλικανούς
Η απόφαση προκάλεσε αντιδράσεις πέρα από τις κομματικές γραμμές στην Ουάσιγκτον.
Ο Δημοκρατικός γερουσιαστής Τζακ Ριντ χαρακτήρισε την κίνηση επιζήμια για μια συμμαχία δεκαετιών, ενώ ο Μαρκ Κέλι υπογράμμισε τη στρατηγική σημασία των ασκήσεων. Αντιδράσεις υπήρξαν όμως και από Ρεπουμπλικανούς, με τον Τομ Τίλις να προειδοποιεί για τις ευρύτερες συνέπειες της απόφασης.
Η κριτική επικεντρώνεται σε ένα βασικό επιχείρημα: η μείωση της στρατιωτικής ετοιμότητας απέναντι στην Πιονγκγιάνγκ δεν αφορά μόνο την Κορεατική Χερσόνησο, αλλά επηρεάζει συνολικά την ισορροπία ισχύος στην Ανατολική Ασία.
Ο μεγάλος κερδισμένος μπορεί να είναι η Κίνα
Η απόφαση δεν μπορεί να διαβαστεί αποκλειστικά μέσα από τις σχέσεις Ουάσιγκτον–Πιονγκγιάνγκ.
Η Νότια Κορέα βρίσκεται στον πυρήνα του αμερικανικού συστήματος συμμαχιών στην Ασία μαζί με την Ιαπωνία, ενώ η στρατιωτική συνεργασία Ουάσιγκτον–Σεούλ–Τόκιο αποτελεί σημαντικό κομμάτι της αμερικανικής στρατηγικής απέναντι στην αυξανόμενη ισχύ της Κίνας.
Οι Financial Times καταγράφουν ήδη αυξανόμενες αμφιβολίες στην Ασία για την αποφασιστικότητα της Ουάσιγκτον, καθώς η κίνηση στην Κορέα συμπίπτει με μετακινήσεις αμερικανικών ναυτικών δυνάμεων προς τη Μέση Ανατολή.
Εάν οι ασιατικές πρωτεύουσες αρχίσουν να θεωρούν ότι οι αμερικανικές εγγυήσεις ασφαλείας εξαρτώνται από τη στήριξη της Ουάσιγκτον σε άσχετα μέτωπα, όπως το Ιράν, η επίπτωση μπορεί να ξεπεράσει κατά πολύ τις συγκεκριμένες στρατιωτικές ασκήσεις.
Το Ιράν αλλάζει ακόμη και την αμερικανική στρατηγική στην Ασία
Αυτό είναι ίσως και το σημαντικότερο στοιχείο της υπόθεσης.
Ο πόλεμος και η αντιπαράθεση με το Ιράν δεν επηρεάζουν πλέον μόνο τη Μέση Ανατολή. Αρχίζουν να εισχωρούν στον τρόπο με τον οποίο ο Λευκός Οίκος αξιολογεί συμμαχίες χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά.
Ο Τραμπ έχει ήδη επικρίνει τη Νότια Κορέα επειδή δεν βοήθησε τις ΗΠΑ στο Ιράν. Τον Απρίλιο είχε κάνει ανάλογες αναφορές και για άλλους συμμάχους, μεταξύ των οποίων η Ιαπωνία και η Αυστραλία.
Η απόφαση για την Ulchi Freedom Shield δείχνει τώρα ότι αυτή η δυσαρέσκεια μπορεί να μεταφράζεται σε συγκεκριμένες αποφάσεις ασφαλείας.
Για τη Σεούλ, το μήνυμα είναι δύσκολο: ένας σύμμαχος που φιλοξενεί δεκάδες χιλιάδες Αμερικανούς στρατιώτες βρίσκεται αντιμέτωπος με το ενδεχόμενο η σχέση ασφαλείας του με τις ΗΠΑ να συνδεθεί με τη στάση του απέναντι σε έναν πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
Για την Ιαπωνία, την Αυστραλία και τους υπόλοιπους εταίρους των ΗΠΑ στον Ινδο-Ειρηνικό, το ερώτημα είναι ακόμη μεγαλύτερο: εάν η Ουάσιγκτον αρχίζει να αντιμετωπίζει τις συμμαχίες ως ένα ενιαίο σύστημα ανταλλαγμάτων, τότε η άρνηση στήριξης σε ένα μέτωπο μπορεί να έχει συνέπειες σε ένα άλλο.
Και για την Κίνα, τη Ρωσία και τη Βόρεια Κορέα, κάθε ρήγμα μεταξύ των ΗΠΑ και ενός βασικού ασιατικού συμμάχου αποτελεί στρατηγική ευκαιρία.
Η απόφαση Τραμπ μπορεί επομένως να αποδειχθεί πολύ σημαντικότερη από την ακύρωση ορισμένων στρατιωτικών γυμνασίων. Είναι ένα ακόμη τεστ για το κατά πόσο το μεταπολεμικό αμερικανικό σύστημα συμμαχιών μετατρέπεται από μόνιμη αρχιτεκτονική ασφάλειας σε ένα πολύ πιο συναλλακτικό μοντέλο, όπου η αμερικανική προστασία συνοδεύεται από την απαίτηση πολιτικής και στρατιωτικής ανταπόδοσης.
Πηγή: pagenews.gr