Γεωπολιτικά

Οι ΗΠΑ στέλνουν Patriot σε Σαουδική Αραβία,Κατάρ–Θωρακίζουν πετρέλαιο,LNG πριν από πιθανή σύγκρουση με Ιράν

Οι ΗΠΑ στέλνουν Patriot σε Σαουδική Αραβία,Κατάρ–Θωρακίζουν πετρέλαιο,LNG πριν από πιθανή σύγκρουση με Ιράν

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του pagenews.gr
στο Google Discover
Η Ουάσιγκτον ενίσχυσε αθόρυβα την αεράμυνα στον Κόλπο, αναπτύσσοντας δύο επιπλέον συστοιχίες Patriot για την προστασία κρίσιμων ενεργειακών εγκαταστάσεων στη Σαουδική Αραβία και το Κατάρ. Σύμφωνα με το Axios, η κίνηση έχει σαφή στρατηγικό στόχο: να καθησυχάσει Ριάντ και Ντόχα ότι οι πετρελαϊκές και αεριοπαραγωγικές υποδομές τους θα προστατευθούν αν ο Donald Trump αποφασίσει να επαναλάβει μεγάλης κλίμακας επιχειρήσεις κατά του Ιράν.

Η Ουάσιγκτον δεν περιμένει την επόμενη κλιμάκωση για να κινηθεί.

Τις τελευταίες εβδομάδες, οι Ηνωμένες Πολιτείες έστειλαν δύο επιπλέον συστοιχίες Patriot στον Κόλπο: μία στη Σαουδική Αραβία για την προστασία κρίσιμης πετρελαϊκής εγκατάστασης και μία στο Κατάρ για την προστασία σημαντικής εγκατάστασης φυσικού αερίου. Το Axios αποδίδει την πληροφορία σε δύο Αμερικανούς αξιωματούχους και μία περιφερειακή πηγή.

Το μήνυμα προς Ριάντ και Ντόχα

Το βασικό «γιατί» είναι πολιτικό και στρατιωτικό.

Οι ΗΠΑ θέλουν να πείσουν Σαουδική Αραβία και Κατάρ ότι δεν θα μείνουν εκτεθειμένες σε ιρανικά αντίποινα εάν ο Trump αποφασίσει να ξανανοίξει το μέτωπο με μεγάλης κλίμακας αμερικανικά πλήγματα κατά του Ιράν.

Η κίνηση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα επειδή ο Trump δήλωσε ότι εξετάζει την πιθανότητα να επαναλάβει βομβαρδισμούς μέσα στις επόμενες εβδομάδες, εφόσον δεν υπάρξει συμφωνία με την Τεχεράνη. 

Οι φόβοι για ιρανικά αντίποινα

Σύμφωνα με το Axios, οι ηγεσίες της Σαουδικής Αραβίας και του Κατάρ είχαν εκφράσει ήδη από τον Αύγουστο σοβαρές ανησυχίες στον Trump για ένα ενδεχόμενο αμερικανικό χτύπημα που θα περιλάμβανε ιρανικές ενεργειακές εγκαταστάσεις. 

Ο φόβος τους ήταν σαφής:

αν οι ΗΠΑ χτυπήσουν ιρανικό πετρέλαιο ή φυσικό αέριο, η Τεχεράνη θα μπορούσε να απαντήσει με επιθέσεις σε σαουδαραβικές και καταριανές ενεργειακές υποδομές.

Οι ίδιες αμερικανικές πηγές που επικαλείται το Axios υποστηρίζουν ότι αυτές οι ανησυχίες ήταν ένας από τους βασικούς λόγους για τους οποίους ο Trump είχε τότε στραφεί περισσότερο προς οικονομική πίεση αντί για άμεση στρατιωτική κλιμάκωση. 

Μία Patriot για πετρέλαιο, μία για LNG

Η γεωγραφία των νέων αναπτύξεων λέει πολλά.

Η μία επιπλέον συστοιχία Patriot στάλθηκε στη Σαουδική Αραβία για να προστατεύσει κρίσιμη πετρελαϊκή εγκατάσταση.

Η δεύτερη αναπτύχθηκε στο Κατάρ για την προστασία εγκατάστασης φυσικού αερίου.

Άρα η αμερικανική προτεραιότητα δεν είναι μόνο η στρατιωτική άμυνα των δύο συμμάχων.

Είναι και η προστασία του ίδιου του ενεργειακού πυρήνα της περιοχής.

Γιατί το Κατάρ είναι κρίσιμο

Το Κατάρ έχει κομβικό ρόλο στις παγκόσμιες εξαγωγές LNG.

Οποιαδήποτε επίθεση σε μεγάλες εγκαταστάσεις φυσικού αερίου θα είχε άμεσες συνέπειες στις διεθνείς τιμές και ειδικά στις αγορές που εξαρτώνται από εισαγωγές LNG.

Για την Ευρώπη, αυτό θα σήμαινε νέο ενεργειακό σοκ σε μια ήδη πιεσμένη περίοδο.

Άρα η προστασία καταριανών εγκαταστάσεων δεν είναι μόνο ζήτημα τοπικής ασφάλειας.

Είναι θέμα παγκόσμιας ενεργειακής σταθερότητας.

Και η Σαουδική Αραβία είναι εξίσου κρίσιμη

Η Σαουδική Αραβία παραμένει ένας από τους σημαντικότερους παραγωγούς και εξαγωγείς πετρελαίου παγκοσμίως.

Επιθέσεις σε ενεργειακές εγκαταστάσεις της θα μπορούσαν να προκαλέσουν:

άμεση άνοδο του Brent,

μεγαλύτερη πίεση στο diesel,

αύξηση ασφαλίστρων μεταφοράς,

και νέα αβεβαιότητα γύρω από τις ροές από τον Κόλπο.

Γι’ αυτό η ανάπτυξη Patriot γύρω από πετρελαϊκές υποδομές έχει ξεκάθαρη geo-energy διάσταση.

Η Σαουδική άδεια χρήσης εναέριου χώρου είναι κομβική

Το Axios επισημαίνει ακόμη ένα κρίσιμο στρατιωτικό στοιχείο.

Εάν οι ΗΠΑ επαναλάβουν μεγάλης κλίμακας επιχειρήσεις κατά του Ιράν, θα χρειαστούν πιθανότατα πρόσβαση στον σαουδαραβικό εναέριο χώρο.

Αλλά το Ριάντ είναι δύσκολο να δώσει τέτοια άδεια εάν θεωρεί ότι οι δικές του ενεργειακές εγκαταστάσεις θα μείνουν εκτεθειμένες σε αντίποινα.

Άρα οι Patriot λειτουργούν και ως ένα είδος στρατηγικής εγγύησης.

Η Ουάσιγκτον ουσιαστικά λέει:

αν μας δώσετε τον χώρο και την πολιτική κάλυψη για νέα επιχείρηση, θα βοηθήσουμε να θωρακίσουμε τις υποδομές που κινδυνεύουν περισσότερο.

CENTCOM χωρίς σχόλιο

Ο εκπρόσωπος της U.S. Central Command, Capt. Tim Hawkins, αρνήθηκε να σχολιάσει την ανάπτυξη. 

Αυτό δεν αναιρεί τις πληροφορίες του Axios, αλλά δείχνει ότι η Ουάσιγκτον δεν επιθυμεί μέχρι στιγμής να δώσει επίσημες επιχειρησιακές λεπτομέρειες.

Οι Patriot γίνονται «σπάνιο αγαθό»

Υπάρχει όμως και δεύτερη διάσταση.

Οι Patriot και ειδικά οι αναχαιτιστές τους έχουν γίνει εξαιρετικά περιζήτητοι από την έναρξη του πολέμου με το Ιράν. 

Οι ΗΠΑ έχουν ήδη μετακινήσει συστοιχίες και πυραύλους από άλλες γεωγραφικές διοικήσεις προς τη Μέση Ανατολή, κάτι που, σύμφωνα με το Axios, προκαλεί ανησυχίες για την επιχειρησιακή ετοιμότητα σε άλλες περιοχές του κόσμου. 

Αυτό είναι πολύ σημαντικό.

Γιατί δείχνει ότι η συγκέντρωση πόρων στον Κόλπο έχει κόστος αλλού.

Η Ουάσιγκτον χτίζει ξανά μεγάλη δύναμη στην περιοχή

Η αποστολή των δύο Patriot δεν είναι μεμονωμένη.

Έρχεται παράλληλα με νέα ενίσχυση:

πολεμικών πλοίων,

μαχητικών,

και στρατιωτικού προσωπικού

στη Μέση Ανατολή.

Οι ΗΠΑ στέλνουν επίσης το USS Theodore Roosevelt carrier strike group και το Makin Island Amphibious Ready Group, με χιλιάδες Marines, καθώς η Ουάσιγκτον προετοιμάζει μεγαλύτερο εύρος στρατιωτικών επιλογών απέναντι στο Ιράν. 

Το παζλ γίνεται πλέον ξεκάθαρο

Αν βάλουμε μαζί τις τελευταίες κινήσεις:

νέες Patriot στη Σαουδική Αραβία,

νέες Patriot στο Κατάρ,

περισσότερα πλοία,

περισσότερα μαχητικά,

περισσότερους πεζοναύτες,

και πιθανή παρουσία έως και τριών carrier strike groups,

τότε η εικόνα δείχνει ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν αποφασίσει αναγκαστικά νέα επιχείρηση — αλλά θέλουν να έχουν έτοιμη την υποδομή για μια τέτοια επιλογή.

Τα ενεργειακά sites μπαίνουν στην πρώτη γραμμή

Η νέα αμερικανική στρατηγική έχει μία πολύ καθαρή ιδιαιτερότητα.

Το κέντρο βάρους δεν είναι μόνο οι στρατιωτικές βάσεις.

Είναι και οι ενεργειακές εγκαταστάσεις.

Αυτό σημαίνει ότι Ουάσιγκτον και χώρες του Κόλπου αντιμετωπίζουν πλέον το ενδεχόμενο ιρανικών αντιποίνων κατά:

πετρελαϊκών εγκαταστάσεων,

LNG terminals,

αγωγών,

διυλιστηρίων,

και πιθανώς ενεργειακών export hubs.

Ο φόβος ενός νέου Abqaiq

Υπάρχει και ιστορικό προηγούμενο που κανείς στον Κόλπο δεν έχει ξεχάσει.

Οι επιθέσεις του 2019 κατά των εγκαταστάσεων Abqaiq και Khurais στη Σαουδική Αραβία είχαν δείξει πόσο ευάλωτες μπορούν να είναι ακόμη και στρατηγικές υποδομές απέναντι σε drones και πυραύλους.

Σήμερα, σε πολύ πιο επικίνδυνο περιβάλλον, αυτό το προηγούμενο επανέρχεται στη στρατηγική σκέψη του Ριάντ.

Το Κατάρ φοβάται ένα χτύπημα στην «καρδιά» του LNG

Για την Ντόχα, η εξίσωση είναι ανάλογη.

Το φυσικό αέριο αποτελεί τη βάση της οικονομικής και γεωπολιτικής ισχύος του Κατάρ.

Αν οι εγκαταστάσεις παραγωγής ή εξαγωγής LNG δεχθούν σοβαρό πλήγμα, το κόστος θα είναι:

εθνικό,

περιφερειακό,

και παγκόσμιο.

Άρα η παρουσία Patriot έχει και χαρακτήρα προστασίας της παγκόσμιας ενεργειακής αγοράς.

Η Ελλάδα έχει και δικό της ενδιαφέρον

Η εξέλιξη έχει άμεσο ελληνικό ενδιαφέρον.

Το ΚΥΣΕΑ μόλις αποφάσισε παράταση της ελληνικής πυροβολαρχίας Patriot στη Σαουδική Αραβία για ακόμη έναν μήνα, με νέα επαναξιολόγηση στη συνέχεια.

Η ταυτόχρονη αμερικανική ενίσχυση δείχνει ότι η αεράμυνα της Σαουδικής Αραβίας αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία όσο αυξάνεται ο κίνδυνος νέας κλιμάκωσης με το Ιράν.

Δεν σημαίνει ότι η ελληνική αποστολή συνδέεται επιχειρησιακά με τις νέες αμερικανικές συστοιχίες.

Δείχνει όμως ότι το ίδιο θέατρο επιχειρήσεων ενισχύεται συνολικά.

Η μεγάλη ερώτηση είναι τι θα κάνει ο Trump

Το επόμενο κρίσιμο σημείο είναι η πολιτική απόφαση στον Λευκό Οίκο.

Ο Trump έχει ήδη πει ότι εξετάζει νέα στρατιωτική δράση εάν το Ιράν δεν αποδεχθεί συμφωνία.

Μέχρι στιγμής, όμως, δεν έχει ανακοινωθεί νέα επιχείρηση.

Οι Patriot δείχνουν προετοιμασία.

Δεν αποδεικνύουν ότι η απόφαση για επίθεση έχει ήδη ληφθεί.

Το μεγάλο γεωπολιτικό μήνυμα

Η ανάπτυξη των δύο επιπλέον Patriot αποκαλύπτει τη βασική αδυναμία οποιασδήποτε νέας στρατιωτικής εκστρατείας κατά του Ιράν:

μια επίθεση στην Τεχεράνη μπορεί πολύ εύκολα να μετατραπεί σε ενεργειακή κρίση σε ολόκληρο τον Κόλπο.

Γι’ αυτό η Ουάσιγκτον δεν θωρακίζει μόνο βάσεις και στρατεύματα.

Θωρακίζει:

πετρέλαιο στη Σαουδική Αραβία,

φυσικό αέριο στο Κατάρ,

και μέσω αυτών ένα κρίσιμο κομμάτι της παγκόσμιας ενεργειακής αγοράς.

Αν ο Trump αποφασίσει νέα κλιμάκωση, το πρώτο μεγάλο ερώτημα δεν θα είναι μόνο πού θα χτυπήσουν οι ΗΠΑ.

Θα είναι και πού θα χτυπήσει το Ιράν αν απαντήσει.

Πηγή: pagenews.gr

Βασίλης Διαμαντάκος
Ο ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ
Βασίλης Διαμαντάκος Δημοσιογράφος Διεθνούς Πολιτικής & Γεωπολιτικής Ανάλυσης
Καλύπτει διεθνείς πολιτικές εξελίξεις, γεωπολιτικές ανακατατάξεις, διπλωματικές σχέσεις και ζητήματα διεθνούς ασφάλειας. Διαθέτει περισσότερα από 20 χρόνια εμπειρίας στο διεθνές πολιτικό και γεωπολιτικό ρεπορτάζ, έχοντας παρακολουθήσει σημαντικά γεγονότα που διαμόρφωσαν το παγκόσμιο πολιτικό σκηνικό. Απόφοιτος του Τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών, με μεταπτυχιακή εξειδίκευση στις Διεθνείς Σχέσεις και τη Γεωπολιτική.

Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο