Ρούμπιο στους συμμάχους: «Παγώνουν» τα νέα πλήγματα στο Ιράν–Η Ουάσιγκτον περνά στον οικονομικό στραγγαλισμό

Κυρώσεις, ναυτικός αποκλεισμός και έλεγχος του Ορμούζ αντικαθιστούν προς το παρόν τη στρατιωτική κλιμάκωση – Η στρατηγική Τραμπ για να πιέσει την Τεχεράνη χωρίς νέο γύρο πολέμου

Η Ουάσιγκτον αλλάζει τακτική απέναντι στο Ιράν.

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο έχει ενημερώσει τις τελευταίες ημέρες αρκετούς ομολόγους του από συμμαχικές χώρες ότι, «προς το παρόν», οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν αναμένεται να ξεκινήσουν νέο γύρο μεγάλων στρατιωτικών πληγμάτων κατά της Τεχεράνης.

Αντί για νέα αεροπορική εκστρατεία, η κυβέρνηση Τραμπ μεταφέρει τώρα το βάρος σε μια διαφορετική μορφή πίεσης: αυστηρότερες κυρώσεις, ναυτικό αποκλεισμό, περιορισμό των ιρανικών ενεργειακών εσόδων και διατήρηση της ροής πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ.

Πρόκειται για σημαντική αλλαγή φάσης στον πόλεμο.

Όχι για εγκατάλειψη της στρατιωτικής επιλογής, αλλά για μια προσπάθεια της Ουάσιγκτον να μετατρέψει την υπεροχή της στη θάλασσα και στο διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα σε μεγαλύτερο μοχλό πίεσης από μια ακόμη σειρά βομβαρδισμών.

Ρούμπιο: Όχι νέα μεγάλη επίθεση – Εκτός εάν χτυπήσει πρώτο το Ιράν

Σύμφωνα με το Axios, ο Ρούμπιο κατέστησε σαφές στις επαφές του ότι οι ΗΠΑ δεν σχεδιάζουν αυτή τη στιγμή επιστροφή σε μεγάλης κλίμακας στρατιωτικές επιχειρήσεις.

Η επιφύλαξη, όμως, είναι κρίσιμη.

Η Ουάσιγκτον δεν απέκλεισε νέα πλήγματα εάν το Ιράν επιτεθεί πρώτο.

Αυτό σημαίνει ότι η αμερικανική στρατιωτική επιλογή παραμένει στο τραπέζι ως εργαλείο αποτροπής.

Η διαφορά είναι ότι για την παρούσα φάση το επιτελείο Τραμπ θεωρεί πως μπορεί να πετύχει περισσότερα πιέζοντας την ιρανική οικονομία και περιορίζοντας τη δυνατότητα της Τεχεράνης να χρησιμοποιεί το Ορμούζ ως διαπραγματευτικό όπλο.

Το Ορμούζ αλλάζει τα δεδομένα

Η εκκαθάριση των ναρκών από μεγάλο μέρος των Στενών του Ορμούζ θεωρείται από Αμερικανούς αξιωματούχους σημείο καμπής.

Τις τελευταίες εβδομάδες ολοένα περισσότερα δεξαμενόπλοια κινούνται μέσω της νότιας λωρίδας των Στενών, μειώνοντας την ικανότητα του Ιράν να επηρεάζει τις παγκόσμιες ενεργειακές αγορές μέσω της απειλής κλεισίματος της διόδου.

Ένας Αμερικανός αξιωματούχος περιέγραψε στο Axios την αλλαγή με εξαιρετικά σκληρούς όρους:

«Οι Ιρανοί έχασαν τον έλεγχο των Στενών. Τώρα τα ελέγχουν οι Ηνωμένες Πολιτείες».

Η διατύπωση αποτελεί αμερικανική εκτίμηση και όχι διεθνώς αναγνωρισμένο νέο καθεστώς ελέγχου του Ορμούζ.

Αποτυπώνει, όμως, πώς βλέπει η κυβέρνηση Τραμπ την επιχειρησιακή ισορροπία μετά την αποναρκοθέτηση και την αυξημένη κίνηση δεξαμενόπλοιων.

Το νέο αμερικανικό όπλο: «Economic Outcast»

Η στρατιωτική παύση συνοδεύεται από απότομη κλιμάκωση της οικονομικής πίεσης.

Στις 24 Αυγούστου, το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών εγκαινίασε την Operation Economic Outcast, μια νέα εκστρατεία κυρώσεων με στόχο όχι μόνο ιρανικές οντότητες αλλά και τρίτες χώρες, επιχειρήσεις και δίκτυα που συνεχίζουν να υποστηρίζουν οικονομικά την Τεχεράνη.

Ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ περιέγραψε τον στόχο χωρίς περιστροφές:

«Στόχος μας είναι να κόψουμε κάθε οικονομική γραμμή ζωής που συντηρεί αυτό το καθεστώς μέχρι η Τεχεράνη να μείνει μόνη». 

Οι πρώτες κινήσεις περιλάμβαναν περισσότερους από 60 στόχους που συνδέονται με το Ιράν, ενώ η νέα αρχιτεκτονική των δευτερογενών κυρώσεων επεκτείνεται σε τομείς όπως η τεχνολογία, ο χρυσός, οι ψηφιακές συναλλαγές, η ναυτιλία και η αεροπορία.

Το πραγματικό μέτωπο είναι πλέον η Κίνα

Η νέα στρατηγική θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό από το εάν η Ουάσιγκτον μπορεί να περιορίσει τις ιρανικές εξαγωγές προς τρίτες χώρες.

Και κυρίως προς την Κίνα.

Το Πεκίνο παραμένει ο σημαντικότερος αγοραστής ιρανικού πετρελαίου και η επιτυχία των νέων κυρώσεων θα εξαρτηθεί από το πόσο μακριά είναι διατεθειμένες οι ΗΠΑ να φτάσουν επιβάλλοντας δευτερογενείς κυρώσεις σε κινεζικές εταιρείες και χρηματοπιστωτικούς φορείς.

Έτσι, μια πολιτική που παρουσιάζεται ως στρατηγική απέναντι στο Ιράν μπορεί εύκολα να αποκτήσει και δεύτερο μέτωπο:

ΗΠΑ εναντίον Κίνας για το ποιος θα επιβάλει τους όρους χρηματοδότησης και εμπορίου με την Τεχεράνη.

«Δεν διαπραγματευόμαστε – Τους πιέζουμε»

Η αμερικανική θέση απέναντι στη διπλωματία έχει επίσης αλλάξει.

Παρά τις προσπάθειες διαμεσολάβησης, κυρίως από το Πακιστάν, η κυβέρνηση Τραμπ επιμένει ότι αυτή τη στιγμή δεν βρίσκεται σε ενεργές διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη.

Η λογική είναι ότι η πίεση πρέπει πρώτα να αυξηθεί ώστε το Ιράν να επιστρέψει στο τραπέζι υπό δυσμενέστερους όρους.

Αμερικανός αξιωματούχος το περιέγραψε στο Axios ως εξής:

«Αυτή τη στιγμή δεν διαπραγματευόμαστε με το Ιράν. Τους πιέζουμε. Η πίεση μπορεί να οδηγήσει τους Ιρανούς πίσω στο τραπέζι». 

Αυτό αντιστρέφει ουσιαστικά τη λογική της προηγούμενης φάσης, όταν η στρατιωτική παύση παρουσιαζόταν κυρίως ως χώρος για διαπραγμάτευση.

Τώρα η παύση χρησιμοποιείται για να ενισχυθεί η οικονομική ασφυξία.

Πακιστάν: Ο μεσολαβητής που δεν έχει εγκαταλείψει την προσπάθεια

Στο παρασκήνιο εξακολουθεί να κινείται το Πακιστάν.

Ο αρχηγός του πακιστανικού στρατού, στρατάρχης Ασίμ Μουνίρ, βρέθηκε στην Τεχεράνη για συνομιλίες με την ιρανική ηγεσία, ενώ το Πακιστάν έχει διαδραματίσει σημαντικό διαμεσολαβητικό ρόλο από την έναρξη του πολέμου.

Σύμφωνα με το Axios, η κυβέρνηση Τραμπ δεν διέψευσε ότι υπήρξε επικοινωνία του Μουνίρ με τον Αμερικανό πρόεδρο πριν από την επίσκεψη.

Η Ουάσιγκτον, πάντως, επιμένει ότι δεν υπάρχουν αυτή τη στιγμή προγραμματισμένες διαπραγματεύσεις με το Ιράν.

Kharg Island: Το σημείο που δείχνει την οικονομική ασφυξία

Η αμερικανική κυβέρνηση θεωρεί ότι ο ναυτικός αποκλεισμός αρχίζει ήδη να χτυπά την κύρια πηγή εσόδων της Τεχεράνης.

Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι τις τελευταίες δύο εβδομάδες ελάχιστα δεξαμενόπλοια έχουν εμφανιστεί στο νησί Kharg, τον βασικό κόμβο εξαγωγής ιρανικού πετρελαίου.

Ο εκπρόσωπος του State Department Τόμι Πίγκοτ περιέγραψε την αμερικανική εκτίμηση με εξαιρετικά επιθετική γλώσσα:

«Η ιρανική οικονομία βρίσκεται σε ελεύθερη πτώση και ο στρατός του καθεστώτος έχει αποδεκατιστεί, ενώ εμείς κόβουμε κάθε οικονομική γραμμή ζωής που του έχει απομείνει». 

Πρόκειται, και εδώ, για επίσημη αμερικανική θέση και όχι για ανεξάρτητη αξιολόγηση της πραγματικής κατάστασης της ιρανικής οικονομίας ή των ενόπλων δυνάμεων.

Γιατί ο Τραμπ θέλει τώρα να παγώσει τον πόλεμο

Η νέα στρατηγική αποκαλύπτει και κάτι για τον ίδιο τον Ντόναλντ Τραμπ.

Σύμφωνα με το Axios, ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίζεται ολοένα πιο απογοητευμένος από τη διάρκεια της σύγκρουσης και θέλει να τη θέσει σε παύση, τουλάχιστον προσωρινά.

Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Τραμπ επιλέγει στρατιωτική παύση.

Στα τέλη Ιουλίου είχε δηλώσει ότι η αναστολή των βομβαρδισμών είχε ως στόχο να δώσει ακόμη μία ευκαιρία στη διπλωματία, προειδοποιώντας όμως ότι εάν οι συνομιλίες αποτύγχαναν, οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να επιστρέψουν σε «πολύ ισχυρή στρατιωτική δράση».

Σήμερα η λογική είναι διαφορετική:

όχι πρώτα διαπραγμάτευση και μετά πίεση, αλλά πρώτα οικονομικός στραγγαλισμός και μετά – εάν η Τεχεράνη υποχωρήσει – διαπραγμάτευση.

Και οι ενδιάμεσες εκλογές μπαίνουν στην εξίσωση

Υπάρχει και μία καθαρά αμερικανική πολιτική διάσταση.

Σύμφωνα με δεύτερο Αμερικανό αξιωματούχο που επικαλείται το Axios, η συγκεκριμένη πολιτική αναμένεται να διατηρηθεί τουλάχιστον έως τις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ.

Μετά τις midterms, μια νέα στρατιωτική εκστρατεία δεν αποκλείεται να επανέλθει στο τραπέζι.

Εάν αυτή η εκτίμηση επιβεβαιωθεί, τότε η σημερινή παύση δεν αποτελεί τέλος του πολέμου.

Αποτελεί πολιτικοστρατιωτικό παράθυρο.

Witkoff και Kushner στο CENTCOM

Το επόμενο κρίσιμο βήμα θα είναι οι ενημερώσεις που αναμένεται να λάβουν οι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ από την Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ.

Οι δύο απεσταλμένοι, που έχουν πρωταγωνιστήσει στις επαφές γύρω από το Ιράν, αναμένεται να επισκεφθούν το CENTCOM για ενημέρωση σχετικά με την κατάσταση επί του πεδίου.

Η επίσκεψη δείχνει ότι, παρά τη μετάβαση προς οικονομικά μέσα πίεσης, η στρατιωτική διάσταση παραμένει ενεργή στο αμερικανικό planning.

Από τον πόλεμο των πυραύλων στον πόλεμο των δολαρίων

Η αλλαγή στρατηγικής Ρούμπιο δεν σημαίνει ότι η Ουάσιγκτον έγινε ξαφνικά πιο ήπια απέναντι στο Ιράν.

Μπορεί να σημαίνει ακριβώς το αντίθετο.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιχειρούν να μεταφέρουν τη σύγκρουση σε πεδίο όπου διαθέτουν συντριπτικά μεγαλύτερη ισχύ: το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα, τις κυρώσεις, τη ναυτική ισχύ και τον έλεγχο των ενεργειακών ροών.

Η αμερικανική στρατηγική βασίζεται πλέον σε μια απλή εξίσωση:

ανοιχτό Ορμούζ για το πετρέλαιο του Κόλπου – κλειστή πρόσβαση στις αγορές για το ιρανικό πετρέλαιο.

Εάν αυτό λειτουργήσει, το Ιράν θα χάσει το ισχυρότερο γεωοικονομικό του όπλο: τη δυνατότητα να απειλεί το παγκόσμιο ενεργειακό σύστημα ενώ συνεχίζει να χρηματοδοτείται από τις εξαγωγές του.

Εάν όμως οι κυρώσεις δεν αποδώσουν — ή εάν η Τεχεράνη απαντήσει στρατιωτικά — η παύση μπορεί να αποδειχθεί μόνο προσωρινή.

Η Ουάσιγκτον δεν εγκαταλείπει λοιπόν τον πόλεμο.

Αλλάζει το όπλο: από τις βόμβες στο δολάριο, από τα πλήγματα στον αποκλεισμό και από την άμεση στρατιωτική κλιμάκωση σε έναν μακρύτερο οικονομικό πόλεμο φθοράς.

Πηγή: pagenews.gr