Μια ασφαλιστική εκκρεμότητα που παρέμενε ανοιχτή για χιλιάδες οικογένειες επιχειρεί να κλείσει οριστικά η κυβέρνηση λίγο πριν από τη ΔΕΘ.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανακοίνωσε ότι ολοκληρώθηκε η καταβολή των νέων συντάξεων χηρείας μετά τη νομοθετική παρέμβαση του Ιουλίου για την κατάργηση των περικοπών που συνδέονταν με τον νόμο Κατρούγκαλου.
Και οι αριθμοί που παραθέτει είναι σημαντικοί:
περισσότεροι από 8.500 δικαιούχοι βλέπουν τις συντάξεις τους να αποκαθίστανται.
Περίπου 75.000 συνταξιούχοι απαλλάσσονται από την υποχρέωση επιστροφής αναδρομικών ποσών.
Και ακόμη 122.000 δικαιούχοι που λαμβάνουν δύο εθνικές συντάξεις προστατεύονται από περικοπές.
Ο πρωθυπουργός το παρουσιάζει ως οριστικό κλείσιμο μιας υπόθεσης που επί χρόνια προκαλούσε ανασφάλεια:
«Ένα ζήτημα που ταλαιπώρησε χιλιάδες οικογένειες κλείνει οριστικά».
Οι 8.500 που βλέπουν αποκατάσταση της σύνταξης
Η πρώτη κατηγορία αφορά περισσότερους από 8.500 δικαιούχους συντάξεων χηρείας.
Πρόκειται για ανθρώπους που βρίσκονταν αντιμέτωποι με τις συνέπειες των παλαιότερων περικοπών και πλέον, σύμφωνα με την κυβέρνηση, βλέπουν τη σύνταξή τους να αποκαθίσταται μετά τη νέα νομοθετική ρύθμιση.
Το πολιτικό μήνυμα του Μαξίμου είναι ξεκάθαρο.
Δεν παρουσιάζει την παρέμβαση ως ένα ακόμη επίδομα.
Την παρουσιάζει ως μόνιμη διόρθωση του ασφαλιστικού συστήματος.
Και αυτή η διαφορά έχει σημασία ενόψει ΔΕΘ.
Οι 75.000 που δεν θα επιστρέψουν χρήματα
Ακόμη μεγαλύτερη είναι η δεύτερη ομάδα.
Περίπου 75.000 συνταξιούχοι, σύμφωνα με τον Μητσοτάκη, δεν θα χρειαστεί να επιστρέψουν χρήματα που είχαν λάβει και τα οποία διαφορετικά θα μπορούσαν να αναζητηθούν αναδρομικά.
«Περίπου 75.000 συνταξιούχοι δεν θα χρειαστεί να επιστρέψουν ούτε ένα ευρώ από αναδρομικά ποσά», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Για έναν συνταξιούχο, η σημασία αυτής της παρέμβασης δεν βρίσκεται μόνο στο ποσό.
Βρίσκεται στην άρση της αβεβαιότητας ότι κάποια στιγμή το κράτος θα μπορούσε να ζητήσει πίσω χρήματα τα οποία είχαν ήδη καταβληθεί και, στις περισσότερες περιπτώσεις, ήδη χρησιμοποιηθεί για τις ανάγκες του νοικοκυριού.
Ασπίδα και για 122.000 με δύο εθνικές συντάξεις
Η τρίτη παρέμβαση αφορά ακόμη μεγαλύτερη ομάδα.
Ο πρωθυπουργός αναφέρει ότι προστατεύονται 122.000 άνθρωποι που λαμβάνουν δύο εθνικές συντάξεις.
Στην ίδια προστασία εντάσσονται και παιδιά που έχουν χάσει και τους δύο γονείς τους.
Εδώ το ζήτημα αποκτά ευρύτερη κοινωνική διάσταση.
Γιατί η κυβέρνηση επιχειρεί να αφαιρέσει από το ασφαλιστικό σύστημα περιπτώσεις στις οποίες η αυστηρή εφαρμογή παλαιότερων κανόνων θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημαντικές απώλειες εισοδήματος για ιδιαίτερα ευάλωτες κατηγορίες.
Γιατί ο Μητσοτάκης λέει «νόμος Κατρούγκαλου–Τσίπρα»
Υπάρχει όμως και σαφής πολιτική επιλογή στη διατύπωση του πρωθυπουργού.
Δεν αναφέρεται απλώς σε «παλαιότερες περικοπές».
Μιλά συγκεκριμένα για:
«την οριστική κατάργηση των περικοπών του νόμου Κατρούγκαλου-Τσίπρα».
Η αναφορά δεν είναι τυχαία.
Έρχεται τη στιγμή που ο Αλέξης Τσίπρας επιχειρεί να επιστρέψει στο κέντρο της πολιτικής συζήτησης με νέο οικονομικό πρόγραμμα.
Και έτσι μια ασφαλιστική παρέμβαση αποκτά και χαρακτήρα πολιτικής σύγκρισης δύο περιόδων διακυβέρνησης.
Το μήνυμα που επιχειρεί να στείλει η ΝΔ είναι ουσιαστικά:
εκείνοι επέβαλαν την περικοπή – εμείς την καταργούμε.
Η μάχη για τους συνταξιούχους πριν από τη ΔΕΘ
Το timing επίσης έχει σημασία.
Ο Μητσοτάκης ανεβαίνει στη ΔΕΘ έχοντας μπροστά του μια μεγάλη συζήτηση για το διαθέσιμο εισόδημα.
Μισθωτοί.
Μεσαία τάξη.
Οικογένειες.
Νέοι.
Αλλά και συνταξιούχοι.
Η συγκεκριμένη παρέμβαση του επιτρέπει να μιλήσει στην τελευταία κατηγορία όχι μόνο με μια έκτακτη ενίσχυση αλλά με μόνιμη αλλαγή κανόνων.
Και αυτό είναι πολιτικά ισχυρότερο, εφόσον βέβαια η εφαρμογή ολοκληρωθεί χωρίς νέες εκκρεμότητες.
Το πραγματικό κέρδος είναι η βεβαιότητα
Οι συντάξεις χηρείας αποτελούν χαρακτηριστικό παράδειγμα ενός μεγαλύτερου προβλήματος του ασφαλιστικού συστήματος.
Οι πολίτες δεν χρειάζονται μόνο υψηλότερες παροχές.
Χρειάζονται και σταθερούς κανόνες.
Να γνωρίζουν τι δικαιούνται.
Να γνωρίζουν τι θα πάρουν.
Και κυρίως να μην κινδυνεύουν, χρόνια αργότερα, να βρεθούν αντιμέτωποι με αναδρομικές απαιτήσεις του Δημοσίου.
Γι’ αυτό η φράση του Μητσοτάκη ότι το θέμα «κλείνει οριστικά» δημιουργεί και μια συγκεκριμένη κυβερνητική υποχρέωση:
να μην ανοίξει ξανά.
Από το ασφαλιστικό στη μεγάλη πολιτική σύγκρουση
Η υπόθεση των συντάξεων χηρείας έχει τελικά μεγαλύτερη πολιτική σημασία από τους 8.500 άμεσα ωφελούμενους.
Δείχνει ένα μέρος της στρατηγικής με την οποία ο Μητσοτάκης κατευθύνεται στη ΔΕΘ.
Να παρουσιάσει παρεμβάσεις που αυξάνουν ή προστατεύουν το διαθέσιμο εισόδημα και, ταυτόχρονα, να τις συγκρίνει με επιλογές της προηγούμενης διακυβέρνησης Τσίπρα.
Και καθώς ο πρώην πρωθυπουργός επιστρέφει με νέα οικονομική πρόταση, η σύγκριση αυτή αποκτά ξανά πολιτικό ενδιαφέρον.
Για τη ΝΔ, το μήνυμα είναι ότι οι πολίτες πρέπει να συγκρίνουν όχι μόνο όσα υπόσχονται σήμερα οι πολιτικοί αρχηγοί, αλλά και όσα έκαναν όταν κυβέρνησαν.
Οι συντάξεις χηρείας είναι ένα από τα πεδία στα οποία ο Κυριάκος Μητσοτάκης δείχνει ότι σκοπεύει να κάνει ακριβώς αυτή τη σύγκριση.
