Μετά τη μάχη της ΔΕΘ, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιχειρεί να περάσει στην αντεπίθεση και να μεταφέρει τη συζήτηση από το «πόσα περισσότερα θα μπορούσε να δώσει η κυβέρνηση» στο «ποιοι κερδίζουν και από πότε».
Στην κυριακάτικη ανασκόπησή του, ο πρωθυπουργός επανέρχεται στο πακέτο ύψους €2,2 δισ. που παρουσίασε στη Θεσσαλονίκη και απαντά ευθέως στην αντιπολίτευση, η οποία υποστηρίζει ότι οι κυβερνητικές παρεμβάσεις δεν επαρκούν απέναντι στην ακρίβεια και στις πιέσεις των νοικοκυριών.
«Κινούνται εντός των δημοσιονομικών ορίων και αντοχών της οικονομίας, όμως αγγίζουν σχεδόν κάθε επαγγελματική και κοινωνική ομάδα, γι’ αυτό βρίσκω μάλλον μεμψίμοιρες τις αιτιάσεις της αντιπολίτευσης ότι “δώσαμε λίγα”», αναφέρει.
Και αυτή είναι ίσως η σημαντικότερη πολιτική φράση της ανάρτησης.
Γιατί αποκαλύπτει τη στρατηγική με την οποία το Μαξίμου θέλει να απαντήσει στην πλειοδοσία παροχών που ακολούθησε τη ΔΕΘ: όχι με νέες υποσχέσεις, αλλά με την προβολή ενός πακέτου που παρουσιάζεται ως δημοσιονομικά ασφαλές και ταυτόχρονα κοινωνικά διευρυμένο.
Η κεντρική κυβερνητική γραμμή περί τήρησης των δημοσιονομικών ορίων είχε τεθεί ήδη από την ομιλία και τη συνέντευξη Τύπου του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ.
Το «ταμείο» της ΔΕΘ: Ποιοι μπαίνουν μπροστά
Ο Μητσοτάκης επιλέγει να μην επαναλάβει ολόκληρο το πρόγραμμα. Ξεχωρίζει, όμως, μέτρα με άμεσο πολιτικό αποτύπωμα.
Σύμφωνα με όσα αναφέρει, για το 90% των ελεύθερων επαγγελματιών καταργείται το μεγαλύτερο μέρος του τεκμαρτού εισοδήματος, ενώ δημιουργούνται δύο νέα χρηματοδοτικά εργαλεία συνολικού ύψους €5 δισ. για μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Παράλληλα, προβλέπεται περαιτέρω μείωση της προκαταβολής φόρου για τις επιχειρήσεις και ταχύτερες αποσβέσεις για νέες επενδύσεις.
Για τους κατ’ επάγγελμα αγρότες με εισόδημα έως €20.000, ο πρωθυπουργός αναφέρει μηδενικό φόρο, ενώ αντίστοιχη πρόβλεψη υπάρχει για τρίτεκνες οικογένειες.
Στον ιδιωτικό τομέα οι ασφαλιστικές εισφορές μειώνονται κατά ακόμη μισή ποσοστιαία μονάδα.
Το μήνυμα είναι σαφές: η κυβέρνηση επιχειρεί να συνδέσει το πακέτο όχι μόνο με κοινωνικές ενισχύσεις, αλλά και με εργασία, επιχειρηματικότητα και επενδύσεις.
€400 στους συνταξιούχους – €500 στους δημοσίους υπαλλήλους
Ιδιαίτερη πολιτική σημασία έχουν δύο παρεμβάσεις με πολύ μεγάλο ακροατήριο.
Η μόνιμη ενίσχυση για συνταξιούχους άνω των 65 ετών, άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστους ανεβαίνει, σύμφωνα με την πρωθυπουργική ανάρτηση, στα €400.
Από τον Δεκέμβριο του 2027 οι δημόσιοι υπάλληλοι θα λαμβάνουν επίσης €500 ως μόνιμη ενίσχυση.
Ταυτόχρονα τιμαριθμοποιούνται τα αναπηρικά επιδόματα, αυξάνεται η αποζημίωση των vouchers για βρεφονηπιακούς σταθμούς και ενισχύεται το επίδομα γέννησης για τις πολύτεκνες οικογένειες.
Πρόκειται για παρεμβάσεις που δείχνουν πού θέλει να τοποθετήσει το Μαξίμου το κοινωνικό βάρος του πακέτου: οικογένεια, συνταξιούχοι, δημόσιοι υπάλληλοι και ομάδες που έχουν πιεστεί περισσότερο από το αυξημένο κόστος ζωής.
ΕΝΦΙΑ τέλος στους μικρούς οικισμούς – Έρχεται το «Σπίτι μου 3»
Η Περιφέρεια αποκτά ξεχωριστή θέση στη νέα κυβερνητική αφήγηση.
Ο πρωθυπουργός επαναλαμβάνει ότι καταργείται ο ΕΝΦΙΑ για οικισμούς έως 2.000 κατοίκους, ενώ από τον Δεκέμβριο ξεκινά το «Σπίτι μου 3» με διευρυμένη δεξαμενή δυνητικών δικαιούχων.
Η νέα στεγαστική παρέμβαση αποκτά ιδιαίτερο βάρος, καθώς ο ίδιος ο Μητσοτάκης έχει αναγνωρίσει δημόσια ότι η πρόσβαση σε κατοικία αποτελεί πλέον δομικό πρόβλημα, κυρίως για τους νέους και τα νέα ζευγάρια.
Και εδώ βρίσκεται ένα από τα δύσκολα στοιχήματα της επόμενης περιόδου: η κυβέρνηση δεν θα κριθεί μόνο από τον αριθμό των δικαιούχων στεγαστικών προγραμμάτων, αλλά και από το εάν μπορεί να αυξήσει ουσιαστικά την προσφορά κατοικιών.
Ο «κουμπαράς» που ο Μητσοτάκης θέλει να κάνει πολιτικό σύμβολο
Από όλα τα μέτρα, ο πρωθυπουργός επιλέγει να αφιερώσει ιδιαίτερα μεγάλο μέρος της ανάρτησής του στον επενδυτικό λογαριασμό για τα παιδιά.
Η φιλοσοφία είναι απλή: για κάθε ευρώ που καταθέτει η οικογένεια, το κράτος βάζει άλλο ένα, έως το προβλεπόμενο ετήσιο όριο των €1.200.
«Δημιουργούμε, δηλαδή, ένα μονοπάτι αποταμίευσης για τη μεσαία τάξη και τις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού», γράφει ο Μητσοτάκης.
Το κεφάλαιο ακολουθεί το παιδί μέχρι την ενηλικίωσή του, ώστε να δημιουργείται ένα αρχικό οικονομικό απόθεμα για σπουδές ή την είσοδο στην αγορά εργασίας.
Και εδώ ο πρωθυπουργός περνά από την οικονομία στην καθαρή πολιτική αντιπαράθεση.
«Ακόμη και αυτό το καταφανώς θετικό μέτρο, με ξεκάθαρο κοινωνικό πρόσημο, η αντιπολίτευση έσπευσε να το λοιδορήσει. Δεν πειράζει. Είμαι βέβαιος ότι οι πολίτες θα το αγκαλιάσουν».
Η πολιτική «σφήνα» προς την Κεντροαριστερά
Ακόμη πιο ενδιαφέρουσα είναι η ιστορικοπολιτική αναφορά που επιλέγει να κάνει ο Μητσοτάκης.
Υπενθυμίζει ότι αντίστοιχη πολιτική αποταμιευτικών λογαριασμών για παιδιά είχε εφαρμοστεί στη Βρετανία από κυβέρνηση των Εργατικών και αργότερα καταργήθηκε από τους Συντηρητικούς.
Και καταλήγει:
«Στην Ελλάδα, το εφαρμόζει μια κεντροδεξιά κυβέρνηση.»
Δεν είναι τυχαία φράση.
Μετά την εμφάνιση Ανδρουλάκη στη ΔΕΘ και τη συζήτηση για το ποιος μπορεί να εκφράσει αποτελεσματικότερα τη μεσαία τάξη και το κοινωνικό κέντρο, ο Μητσοτάκης επιχειρεί να εμφανίσει τη Νέα Δημοκρατία ως παράταξη που μπορεί να υιοθετεί κοινωνικές πολιτικές χωρίς να εγκαταλείπει τη δημοσιονομική πειθαρχία.
Και δεύτερο μέτωπο: Το ρεύμα
Στην ίδια ανασκόπηση, ο πρωθυπουργός επαναφέρει και τον κυβερνητικό στόχο για σταδιακή μείωση της χονδρικής τιμής ηλεκτρικής ενέργειας κατά 30% έως το 2029.
Παράλληλα, αναφέρει μείωση κατά 50% στις χρεώσεις ΥΚΩ των οικιακών λογαριασμών από το 2027 και χρησιμοποιεί το νέο σταθερό τιμολόγιο της ΔΕΗ ως παράδειγμα της στρατηγικής που θέλει να ακολουθήσει η κυβέρνηση.
Το ενεργειακό μέτωπο έχει αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη πολιτική σημασία, καθώς κυβέρνηση και ΠΑΣΟΚ έχουν πλέον βάλει στο τραπέζι συγκεκριμένους ποσοτικούς στόχους για τη μείωση του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας.
Αυτό σημαίνει ότι η συζήτηση θα μπορεί σταδιακά να μετρηθεί όχι με εξαγγελίες, αλλά πάνω στους πραγματικούς λογαριασμούς.
Η μάχη μετά τη ΔΕΘ μόλις ξεκίνησε
Η συγκεκριμένη ανάρτηση Μητσοτάκη δεν είναι απλώς η καθιερωμένη κυβερνητική ανασκόπηση.
Έρχεται μετά την παρουσία της αντιπολίτευσης στη Θεσσαλονίκη και ουσιαστικά εγκαινιάζει τη μάχη για το ποιος διαθέτει το πιο αξιόπιστο οικονομικό πρόγραμμα.
Η κυβέρνηση θέλει να αντιπαραθέσει τη δημοσιονομική ασφάλεια στις μεγαλύτερες υποσχέσεις των αντιπάλων της.
Το ΠΑΣΟΚ από την άλλη υποστηρίζει ότι απαιτούνται βαθύτερες παρεμβάσεις στην αγορά, στην ενέργεια, στους μισθούς και στο κοινωνικό κράτος.
Και όσο πλησιάζει η εκλογική χρονιά, το ερώτημα θα γίνεται ολοένα πιο συγκεκριμένο:
όχι απλώς ποιος υπόσχεται περισσότερα, αλλά ποιος μπορεί να αποδείξει ότι τα μέτρα του χρηματοδοτούνται, εφαρμόζονται και τελικά φτάνουν στην τσέπη του πολίτη.
Ο Μητσοτάκης, πάντως, έδωσε ήδη τη δική του απάντηση στην κριτική ότι το πακέτο ήταν μικρό:
«Βρίσκω μάλλον μεμψίμοιρες τις αιτιάσεις της αντιπολίτευσης ότι “δώσαμε λίγα”.»
