Η κυβέρνηση Τραμπ επιχειρεί να ανοίξει ξανά το διπλωματικό παιχνίδι για την Ουκρανία, αυτή τη φορά όχι ξεκινώντας από μια συνολική ειρηνευτική συμφωνία, αλλά από τρεις περιορισμένες κινήσεις που θεωρεί ότι μπορούν να δημιουργήσουν χώρο για αποκλιμάκωση πριν από τον χειμώνα.
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι αποκάλυψε στο Axios ότι αυτή τη στιγμή βρίσκονται στο τραπέζι τρεις αμερικανικές προτάσεις: εκεχειρία στις ενεργειακές υποδομές, επαναλειτουργία του διαδρόμου σιτηρών στη Μαύρη Θάλασσα και επανεκκίνηση τριμερών συνομιλιών ΗΠΑ–Ρωσίας–Ουκρανίας.
Και για πρώτη φορά εμφανίζεται συγκεκριμένος πιθανός τόπος για την επόμενη διαπραγμάτευση: το Αμπού Ντάμπι.
Ζελένσκι: «Η ενεργειακή εκεχειρία είναι στο τραπέζι – Είμαστε έτοιμοι»
Το πρώτο βήμα που επιδιώκει η Ουάσινγκτον είναι το πιο άμεσο: αμοιβαία διακοπή των επιθέσεων σε ενεργειακές εγκαταστάσεις.
Ο Ζελένσκι είπε ότι η πρόταση προήλθε από τις Ηνωμένες Πολιτείες και ότι το Κίεβο είναι έτοιμο να την αποδεχθεί.
«Στο τραπέζι τώρα υπάρχει μια πρόταση: ενεργειακή εκεχειρία. Είμαστε έτοιμοι», δήλωσε στο Axios.
Η ιδέα δεν εμφανίζεται ξαφνικά. Ήδη στις αρχές Σεπτεμβρίου, μετά τις επαφές του Γουίτκοφ και του Κούσνερ με Πούτιν και Ζελένσκι, συζητούνταν μέτρα χειμερινής αποκλιμάκωσης που θα μπορούσαν να καλύψουν ηλεκτρικές εγκαταστάσεις, πετρέλαιο, φυσικό αέριο και εξαγωγές σιτηρών.
Το αμερικανικό κίνητρο περνά και από τις τιμές της ενέργειας
Υπάρχει όμως και μια δεύτερη διάσταση.
Σύμφωνα με τον Ζελένσκι, Αμερικανοί αξιωματούχοι τού εξήγησαν ότι ο περιορισμός των ενεργειακών επιθέσεων έχει σημασία και λόγω της επίδρασής τους στις διεθνείς τιμές.
Το Axios αναφέρει ότι άμεση προτεραιότητα του Τραμπ είναι να σταματήσουν τα ουκρανικά πλήγματα που επηρεάζουν τη ρωσική παραγωγή και προσφορά diesel, καθώς οι διαταραχές έχουν συμβάλει στην πίεση των τιμών διεθνώς και στις ΗΠΑ.
Έτσι, η «ενεργειακή εκεχειρία» δεν αφορά μόνο το ουκρανικό πεδίο μάχης.
Αφορά ταυτόχρονα τη Ρωσία, τις ενεργειακές αγορές και το οικονομικό κόστος που δημιουργεί η κλιμάκωση εκτός των συνόρων της Ουκρανίας.
Δεύτερο βήμα: Να ανοίξει ξανά ο διάδρομος σιτηρών
Το δεύτερο κομμάτι του σχεδίου αφορά τη Μαύρη Θάλασσα.
Η Ουάσινγκτον θέλει να επανεκκινήσει έναν μηχανισμό για τις εξαγωγές σιτηρών, σύμφωνα με όσα περιέγραψε ο Ζελένσκι.
Η ουκρανική πλευρά δηλώνει θετική.
«Όλοι θέλουν εκεχειρία. Ο διάδρομος πρέπει να λειτουργήσει ξανά. Εμείς το υποστηρίζουμε», είπε ο Ουκρανός πρόεδρος.
Και εδώ μπαίνουν στο παιχνίδι περισσότερες χώρες.
Ο Ζελένσκι είπε ότι συζήτησε την προσπάθεια με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και με αξιωματούχους από την Ινδία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και την Αίγυπτο — χώρες που, σύμφωνα με τον ίδιο, βρίσκονται επίσης σε επικοινωνία με τη Μόσχα.
Τρίτο βήμα: ΗΠΑ, Ρωσία και Ουκρανία ξανά στο ίδιο τραπέζι
Το πιο δύσκολο μέρος του σχεδίου είναι η επιστροφή στην τριμερή διαπραγμάτευση.
Οι συνομιλίες έχουν ουσιαστικά παγώσει από τον Φεβρουάριο. Τώρα η αμερικανική πλευρά εξετάζει αρχικά μια συνάντηση τεχνικών αντιπροσωπειών, αντί μιας άμεσης συνόδου κορυφής Τραμπ–Πούτιν–Ζελένσκι. ο.
Ο ίδιος εμφανίστηκε ανοιχτός:
«Είμαστε ανοιχτοί — οποιαδήποτε χώρα, οποιοδήποτε σχήμα».
Για το Κίεβο, ακόμη και το γεγονός ότι οι τρεις πλευρές θα επιστρέψουν στην ίδια αίθουσα θα αποτελούσε βήμα αποκλιμάκωσης.
Η G20 στο Μαϊάμι ως δεύτερο σενάριο
Υπάρχει όμως και ένα πολύ μεγαλύτερο ενδεχόμενο.
Ο Ζελένσκι είπε στον Τραμπ ότι η σύνοδος της G20 στο Μαϊάμι τον Δεκέμβριο θα μπορούσε να αποτελέσει ευκαιρία για τριμερή συνάντηση σε επίπεδο ηγετών.
Η ιδέα αποκτά μεγαλύτερο ενδιαφέρον μετά την πρόσκληση του Τραμπ προς τον Πούτιν να παραστεί στη σύνοδο.
Αυτό δεν σημαίνει ότι έχει συμφωνηθεί τριμερής σύνοδος. Η πρόταση βρίσκεται ακόμη σε διερευνητικό στάδιο και, σύμφωνα με τον Ζελένσκι, η ρωσική στάση παραμένει το μεγάλο ερωτηματικό.
Γουίτκοφ και Κούσνερ είπαν στον Ζελένσκι: «Πιστεύουμε ότι ο Πούτιν είναι έτοιμος»
Το παρασκήνιο που περιέγραψε ο Ζελένσκι είναι ιδιαίτερα αποκαλυπτικό για τη διαφορετική ανάγνωση Ουάσινγκτον και Κιέβου.
Οι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ είχαν συναντηθεί με τον Πούτιν για περίπου τρεις ώρες στη Μόσχα στις 5 Σεπτεμβρίου και στη συνέχεια ταξίδεψαν στο Κίεβο.
Κατά τον Ζελένσκι, όταν τον ενημέρωσαν για τη συνάντηση, εμφανίστηκαν ιδιαίτερα αισιόδοξοι.
«Μου είπαν: “Πιστεύουμε ότι ο Πούτιν είναι έτοιμος”. Τους είπα: “Κοιτάξτε, δεν είμαι σίγουρος”», αφηγήθηκε.
Η απάντηση των Αμερικανών απεσταλμένων, σύμφωνα πάντα με τον ίδιο, ήταν:
«Όχι, είμαστε κοντά».
Ακριβώς εκεί βρίσκεται και η βασική διαφορά.
Η Ουάσινγκτον βλέπει πιθανό παράθυρο συμφωνίας. Ο Ζελένσκι εξακολουθεί να αμφισβητεί εάν ο Πούτιν είναι πραγματικά έτοιμος να δεσμευθεί.
Η Μόσχα κατεβάζει τις προσδοκίες
Οι δημόσιες δηλώσεις του Κρεμλίνου δεν επιβεβαιώνουν μέχρι στιγμής την αμερικανική αισιοδοξία.
Σύμφωνα με το Axios, η Μόσχα δήλωσε την Τετάρτη ότι οι συνθήκες για την επανέναρξη ειρηνευτικών συνομιλιών δεν έχουν ακόμη ωριμάσει και ότι προς το παρόν δεν υπάρχει προοπτική συνάντησης υψηλού επιπέδου μεταξύ των εμπλεκόμενων πλευρών.
Ο ίδιος ο Ζελένσκι θεωρεί πιθανό ο Πούτιν να αναζητήσει λόγους για να αποφύγει μια τριμερή συνάντηση ηγετών.
Η εικόνα από το πεδίο ενισχύει την επιφυλακτικότητα του Κιέβου: λίγο πριν από τη συνέντευξη Ζελένσκι στο Axios, η Ρωσία εξαπέλυσε νέους βαλλιστικούς πυραύλους προς το Κίεβο, σύμφωνα με το δημοσίευμα.
Τώρα μπαίνει στο παιχνίδι ο Κίριλ Ντμίτριεφ
Το επόμενο κρίσιμο τεστ έρχεται στη Νέα Υόρκη.
Ο απεσταλμένος του Πούτιν, Κίριλ Ντμίτριεφ, αναμένεται την Πέμπτη να συναντηθεί με τους Γουίτκοφ και Κούσνερ για να συζητήσουν τις τελευταίες αμερικανικές προτάσεις, σύμφωνα με πηγή με άμεση γνώση που επικαλείται το Axios.
Αυτή η επαφή μπορεί να δώσει μια πρώτη ένδειξη για το εάν η Μόσχα είναι διατεθειμένη να εξετάσει το πακέτο των τριών βημάτων ή αν η νέα αμερικανική προσπάθεια θα προσκρούσει ξανά στις θεμελιώδεις διαφωνίες του πολέμου.
Ο Τραμπ θέλει πρώτα το «μικρό deal»
Από όσα περιγράφει ο Ζελένσκι, η αμερικανική στρατηγική φαίνεται να ακολουθεί μια κλιμακωτή προσέγγιση.
Πρώτα μια ενεργειακή εκεχειρία.
Μετά ο διάδρομος των σιτηρών.
Παράλληλα, επιστροφή των τριών πλευρών στις διαπραγματεύσεις.
Και μόνο εφόσον υπάρξει πρόοδος, μετάβαση σε υψηλότερο πολιτικό επίπεδο και στα πολύ δυσκολότερα ζητήματα μιας συνολικής συμφωνίας.
Ο ίδιος ο Ζελένσκι δήλωσε ότι θα προτιμούσε μια τριμερή συνάντηση και η ενεργειακή εκεχειρία να αποτελέσει ένα από τα πρώτα απτά αποτελέσματά της.
Ο χειμώνας πιέζει το ημερολόγιο
Το Κίεβο θέλει αποτελέσματα πριν μπει για τα καλά ο χειμώνας.
Η ουκρανική ηγεσία θεωρεί ότι οι επόμενες εβδομάδες είναι κρίσιμες, τόσο λόγω των ενεργειακών υποδομών όσο και επειδή ο χειμώνας μπορεί να μετατραπεί ξανά σε στρατηγικό όπλο του πολέμου. Ο Ζελένσκι είχε ήδη προειδοποιήσει στις αρχές Σεπτεμβρίου ότι θεωρεί πως η Μόσχα προσβλέπει στη χειμερινή πίεση για να εξαναγκάσει το Κίεβο σε περισσότερες παραχωρήσεις.
Το αμερικανικό σχέδιο, επομένως, δεν αποτελεί ακόμη ειρηνευτική συμφωνία.
Είναι μια προσπάθεια να δημιουργηθεί η πρώτη λειτουργική αποκλιμάκωση μετά από μήνες παγωμένης διπλωματίας.
Και το κρίσιμο ερώτημα πλέον δεν είναι εάν το Κίεβο θα καθίσει στο τραπέζι — ο Ζελένσκι λέει ότι είναι έτοιμος.
Το ερώτημα είναι τι θα απαντήσει ο Πούτιν όταν οι τελευταίες αμερικανικές προτάσεις φτάσουν στη Μόσχα.
Πηγή: pagenews.gr