Μια εκκρεμότητα δεκαετιών για την εκπαίδευση και εξειδίκευση των γιατρών του ΕΣΥ επί θητεία επιχειρεί να βάλει σε τροχιά επίλυσης ο Άδωνις Γεωργιάδης.
Απαντώντας στη Βουλή σε επίκαιρη ερώτηση του ανεξάρτητου βουλευτή Μαγνησίας Αλέξανδρου Μεϊκόπουλου, ο υπουργός Υγείας αναγνώρισε ότι το σημερινό πλαίσιο μπορεί σε συγκεκριμένες περιπτώσεις να λειτουργεί εις βάρος γιατρών που θέλουν να εξελιχθούν επιστημονικά — και, κυρίως, εις βάρος του ίδιου του ΕΣΥ όταν πρόκειται για εξειδικεύσεις που το δημόσιο σύστημα χρειάζεται.
Η επίκαιρη ερώτηση Μεϊκόπουλου είχε κατατεθεί στις 18 Σεπτεμβρίου με θέμα «Χωρίς συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα η αλλαγή του πλαισίου για τη μετεκπαίδευση ιατρών ΕΣΥ επί θητεία», όπως επιβεβαιώνει το επίσημο δελτίο της Βουλής.
Και αυτή τη φορά ο Γεωργιάδης έδωσε ένα βήμα παραπάνω.
«Η προσωπική μου βούληση είναι να το λύσω», ήταν η καθαρή πολιτική δέσμευσή του.
Το παράδοξο: Το ΕΣΥ χρειάζεται τον γιατρό αλλά μπορεί να του κλείνει τον δρόμο
Στην καρδιά της συζήτησης βρίσκεται ένας περιορισμός που αφορά τους γιατρούς του ΕΣΥ οι οποίοι υπηρετούν επί θητεία και δεν έχουν ακόμη μονιμοποιηθεί.
Με βάση το ισχύον πλαίσιο, η διάρκεια της εκπαιδευτικής άδειας συνδέεται με τον υπολειπόμενο χρόνο της θητείας τους.
Στην πράξη αυτό μπορεί να δημιουργήσει ένα παράδοξο:
ένας γιατρός μπορεί να υπηρετεί ήδη σε δημόσιο νοσοκομείο, να υπάρχει πραγματική ανάγκη για τη συγκεκριμένη εξειδίκευση και να έχει ανοίξει θέση εκπαίδευσης ύστερα από μακρά αναμονή — αλλά ο χρόνος που απομένει στη θητεία του να μην του επιτρέπει να την αξιοποιήσει.
Ο Μεϊκόπουλος έφερε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα το αιμοδυναμικό εργαστήριο του Νοσοκομείου Βόλου.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε στη Βουλή, καρδιολόγος που ήδη συμμετέχει ενεργά στη λειτουργία του τμήματος έχει λάβει μέρος σε περίπου 100 στεφανιογραφίες και 80 αγγειοπλαστικές, ενώ η θέση για την εξειδίκευσή του άνοιξε έπειτα από περίπου τριάμισι χρόνια αναμονής.
Το επιχείρημα του βουλευτή ήταν σαφές: το πρόβλημα δεν αφορά μόνο την επαγγελματική εξέλιξη ενός γιατρού. Αφορά το κατά πόσο ένα περιφερειακό νοσοκομείο μπορεί να αποκτήσει το εξειδικευμένο προσωπικό που χρειάζεται.
Άδωνις: Το πρόβλημα είναι πραγματικό – αλλά η λύση θέλει δικλίδες
Ο Γεωργιάδης δεν απέρριψε την ανάγκη αλλαγής.
Αντίθετα, εξήγησε γιατί θεωρεί ότι απαιτείται προσεκτική νομοθετική λύση.
Ο πυρήνας του προβληματισμού του είναι ότι ένας γιατρός επί θητεία δεν έχει ακόμη μόνιμη σχέση με το ΕΣΥ.
Η εκπαιδευτική άδεια είναι αμειβόμενη. Επομένως, σύμφωνα με το σκεπτικό που ανέπτυξε, πρέπει να αποφευχθεί ένα σύστημα στο οποίο κάποιος θα μπορούσε να εκπαιδευθεί επί μακρόν με δαπάνη του Δημοσίου και στη συνέχεια να αποχωρήσει από το ΕΣΥ για τον ιδιωτικό τομέα.
Παράλληλα, υπάρχει και δεύτερος κίνδυνος: εάν ανοίξει χωρίς προϋποθέσεις η δυνατότητα μακρών εκπαιδευτικών αδειών, κρίσιμα νοσοκομεία θα μπορούσαν να χάσουν ταυτόχρονα γιατρούς που χρειάζονται για την καθημερινή λειτουργία τους.
Γι’ αυτό ο υπουργός μίλησε για μια νέα διάταξη που θα πρέπει να σταθμίζει τα δύο συμφέροντα: την επιστημονική εξέλιξη του γιατρού και την προστασία του δημόσιου συστήματος που χρηματοδοτεί την εκπαίδευσή του.
«Είμαι πάρα πολύ υπέρ»
Εκεί όμως ήρθε και η πολιτικά σημαντικότερη τοποθέτηση του υπουργού.
Για περιπτώσεις όπως αυτή που παρουσιάστηκε για τον Βόλο, ο Γεωργιάδης εμφανίστηκε θετικός:
«Αν με ρωτάτε αυτόματα, είμαι πάρα πολύ υπέρ», ανέφερε, εξηγώντας ότι το ΕΣΥ έχει ανάγκη από περισσότερο εξειδικευμένους γιατρούς και ότι σε αρκετές ειδικότητες δυσκολεύεται να τους βρει.
Και ακολούθησε η φράση που δείχνει προς νομοθετική λύση:
«Η προσωπική μου βούληση είναι να το λύσω, γιατί δέχομαι ότι υπάρχουν περιπτώσεις που αδικούνται, που έχουν την όρεξη να γίνουν καλύτεροι γιατροί και το σύστημα χρειάζεται καλύτερους γιατρούς».
Αυτό είναι και το ουσιαστικό νέο στοιχείο της συζήτησης.
Δεν μιλά πλέον μόνο για αναγνώριση του προβλήματος.
Μιλά για πρόθεση νομοθετικής παρέμβασης.
Ακόμη και στο αμέσως επόμενο νομοσχέδιο
Ο υπουργός πήγε μάλιστα ένα βήμα παραπέρα ως προς το χρονοδιάγραμμα.
Άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο, εφόσον ολοκληρωθεί εγκαίρως η επεξεργασία, να επιχειρήσει να εντάξει τη διάταξη ακόμη και στο νομοσχέδιο του υπουργείου που βρίσκεται ήδη σε δημόσια διαβούλευση και πρόκειται να οδηγηθεί στην Ολομέλεια.
Δεν ανακοίνωσε, συνεπώς, οριστική ημερομηνία ούτε παρουσίασε τελικό κείμενο ρύθμισης.
Έδωσε όμως για πρώτη φορά σαφέστερο πολιτικό χρονικό ορίζοντα: η αλλαγή μπορεί να επιχειρηθεί άμεσα, εάν λυθούν εγκαίρως τα τεχνικά και θεσμικά ζητήματα.
Το ΕΣΥ δεν χρειάζεται μόνο προσλήψεις – χρειάζεται και εξέλιξη
Η συγκεκριμένη συζήτηση αγγίζει ένα ευρύτερο πρόβλημα της στελέχωσης του ΕΣΥ.
Η κυβέρνηση έχει προχωρήσει σε μεγάλες προκηρύξεις γιατρών, όμως εξακολουθούν να υπάρχουν ειδικότητες και περιφερειακές περιοχές όπου η προσέλκυση προσωπικού παραμένει δυσκολότερη. Ο ίδιος ο Γεωργιάδης έχει αναγνωρίσει δημοσίως ότι οι μεγαλύτερες δυσκολίες εντοπίζονται κυρίως σε περιφερειακά νοσοκομεία και σε ορισμένες ειδικότητες, όπως παιδίατροι και αναισθησιολόγοι.
Τον Ιούλιο είχε επίσης αναφέρει ότι σε μεγάλη προκήρυξη θέσεων γιατρών είχε καταγραφεί τουλάχιστον μία αίτηση για περίπου 82,5% των θέσεων, ενώ ορισμένες απομακρυσμένες περιοχές εξακολουθούσαν να εμφανίζουν σημαντικές δυσκολίες κάλυψης.
Αυτό κάνει την εξειδίκευση των ήδη υπηρετούντων γιατρών ακόμη πιο σημαντική.
Γιατί η στελέχωση ενός νοσοκομείου δεν τελειώνει όταν προσλαμβάνεται ένας γιατρός.
Το επόμενο ερώτημα είναι εάν το σύστημα μπορεί να τον κρατήσει, να τον εκπαιδεύσει και να του δώσει επιστημονική προοπτική μέσα στο ΕΣΥ.
Η περίπτωση του Βόλου που «ιντρίγκαρε» τον υπουργό
Η συγκεκριμένη περίπτωση του αιμοδυναμικού του Βόλου φαίνεται ότι λειτούργησε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα για τον υπουργό.
Στη δευτερολογία του είπε ότι το περιστατικό τον «ιντριγκάρει», καθώς μια λύση θα μπορούσε να οδηγήσει σχετικά γρήγορα στην απόκτηση της εξειδίκευσης από έναν γιατρό που το δημόσιο σύστημα έχει ανάγκη.
Και εκεί βρίσκεται ίσως το ισχυρότερο επιχείρημα υπέρ μιας στοχευμένης αλλαγής του πλαισίου:
να μην αναγκάζεται το ΕΣΥ να ψάχνει αύριο τον εξειδικευμένο γιατρό που μπορεί να εκπαιδεύσει σήμερα.
Η νομοθετική φόρμουλα δεν έχει ακόμη κλειδώσει.
Οι δικλίδες επίσης πρέπει να καθοριστούν.
Αλλά μετά τη σημερινή συζήτηση στη Βουλή, το πολιτικό μήνυμα του υπουργού Υγείας είναι σαφέστερο:
«Υπάρχουν περιπτώσεις που αδικούνται».
Και αυτή τη φορά ο Άδωνις Γεωργιάδης δεν περιορίστηκε στην αναγνώριση του προβλήματος.
Δήλωσε ότι θέλει να το λύσει — και άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο η λύση να έρθει νομοθετικά πολύ σύντομα.
