Policy Briefs

Η Ευρώπη σηκώνει «ασπίδα» απέναντι στον υβριδικό πόλεμο: Η Κάλλας προειδοποιεί για νέες ρωσικές δολιοφθορές

Η Ευρώπη σηκώνει «ασπίδα» απέναντι στον υβριδικό πόλεμο: Η Κάλλας προειδοποιεί για νέες ρωσικές δολιοφθορές

Πηγή Φωτογραφίας: AP Photo//Η Ευρώπη σηκώνει «ασπίδα» απέναντι στον υβριδικό πόλεμο: Η Κάλλας προειδοποιεί για νέες ρωσικές δολιοφθορές

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του pagenews.gr
στο Google Discover
Οι Βρυξέλλες περνούν από την αποσπασματική αντιμετώπιση περιστατικών σε μια πιο οργανωμένη αρχιτεκτονική αντίδρασης απέναντι στις υβριδικές απειλές. Η Κάγια Κάλλας προειδοποιεί, επικαλούμενη πληροφορίες, ότι η Ρωσία σχεδιάζει νέες ενέργειες δολιοφθοράς, ενώ η ΕΕ συζητά ταυτόχρονα αεράμυνα, πυρομαχικά, drones και τα μεγάλα κενά που πρέπει να καλυφθούν έως το 2030.

Η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε ένα πρόβλημα ασφαλείας που δεν αρχίζει απαραίτητα με έναν πύραυλο και δεν καταλήγει πάντοτε σε μια συμβατική στρατιωτική επίθεση.

Μπορεί να είναι ένα καλώδιο στον βυθό.

Μια κυβερνοεπίθεση.

Ένα drone πάνω από κρίσιμη εγκατάσταση.

Μια επιχείρηση παραπληροφόρησης.

Μια πράξη δολιοφθοράς.

Ή ένα περιστατικό αρκετά σοβαρό ώστε να απαιτεί ευρωπαϊκή αντίδραση, αλλά όχι αρκετά ξεκάθαρο ώστε να ενεργοποιεί αυτομάτως τους μηχανισμούς συλλογικής άμυνας.

Αυτό ακριβώς είναι το γκρίζο πεδίο στο οποίο οι Βρυξέλλες επιχειρούν τώρα να χτίσουν ισχυρότερη κοινή απάντηση.

Κάλλας: «Βλέπουμε ότι η Ρωσία σχεδιάζει νέες πράξεις δολιοφθοράς»

Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλλας έδωσε τον τόνο στις σημερινές συζητήσεις, λέγοντας ότι, βάσει των διαθέσιμων πληροφοριών, η ΕΕ βλέπει τη Ρωσία να σχεδιάζει νέες ενέργειες δολιοφθοράς.

Η προειδοποίηση αποτελεί εκτίμηση που αποδίδεται στην Κάλλας και στις πληροφορίες στις οποίες αναφέρθηκε· δεν σημαίνει ότι έχουν δημοσιοποιηθεί συγκεκριμένοι στόχοι ή επιχειρησιακά σχέδια της Μόσχας.

Το επίσημο πρόγραμμα του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων σε σύνθεση υπουργών Άμυνας επιβεβαιώνει πάντως ότι οι υβριδικές απειλές βρίσκονται σήμερα επισήμως στην ατζέντα, μαζί με τη στρατιωτική υποστήριξη προς την Ουκρανία, την αεράμυνα, τη βιομηχανική συνεργασία και την αντιμετώπιση του ρωσικού «σκιώδους στόλου».

Το νέο ευρωπαϊκό δόγμα: Τι γίνεται πριν από τον πόλεμο;

Εδώ βρίσκεται και το ενδιαφέρον του νέου μηχανισμού που περιγράφεται από την ευρωπαϊκή πλευρά.

Η λογική του είναι να δημιουργηθεί ένα είδος πρωτοκόλλου έκτακτης ασφάλειας, ώστε όταν ένα κράτος-μέλος εντοπίζει σοβαρή υβριδική απειλή να μπορεί να κινητοποιείται γρήγορα ευρωπαϊκός συντονισμός.

Η κρίσιμη φράση είναι:

«κάτω από το όριο της ένοπλης επίθεσης».

Γιατί εκεί ακριβώς βρίσκεται ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα της ευρωπαϊκής ασφάλειας.

Σε μια κανονική στρατιωτική επίθεση, ο αντίπαλος, το γεγονός και το είδος της αντίδρασης είναι σχετικά ευκολότερο να προσδιοριστούν.

Στην υβριδική σύγκρουση, όχι.

Μπορεί να χρειάζονται ημέρες ή εβδομάδες για να αποδοθεί μια κυβερνοεπίθεση ή μια δολιοφθορά σε συγκεκριμένο κρατικό φορέα.

Και μέχρι τότε, ο πολιτικός χρόνος έχει ήδη χαθεί.

Από το «ποιος το έκανε;» στο «τι κάνουμε αμέσως;»

Αυτό μπορεί να είναι και το ουσιαστικότερο βήμα της νέας ευρωπαϊκής προσέγγισης.

Μέχρι σήμερα, ένα σοβαρό υβριδικό περιστατικό μπορούσε να προκαλέσει μια ακολουθία εθνικών ερευνών, διπλωματικών διαβουλεύσεων και συζητήσεων μεταξύ συμμάχων.

Η νέα λογική επιχειρεί να μικρύνει αυτόν τον χρόνο.

Ένα κράτος εντοπίζει την απειλή.

Ενεργοποιεί τον μηχανισμό.

Οι εταίροι συντονίζονται.

Και εξετάζεται συλλογικά ποια εργαλεία μπορούν να χρησιμοποιηθούν.

Αυτό δεν σημαίνει αυτόματη στρατιωτική απάντηση.

Σημαίνει όμως ότι η ΕΕ προσπαθεί να αποκτήσει πολιτική και επιχειρησιακή ταχύτητα σε μια μορφή σύγκρουσης που ακριβώς στην καθυστέρηση και την αβεβαιότητα βασίζει μεγάλο μέρος της αποτελεσματικότητάς της.

Προσοχή: Στον Κόλπο της Φινλανδίας δεν επιβεβαιώνεται παραβίαση εναέριου χώρου

Υπάρχει εδώ μια σημαντική διόρθωση στην αρχική πληροφορία.

Το πρόσφατο περιστατικό στον Κόλπο της Φινλανδίας είναι υπαρκτό, αλλά οι επίσημες στρατιωτικές ανακοινώσεις αναφέρουν ότι τα ρωσικά αεροσκάφη βρίσκονταν σε διεθνή εναέριο χώρο και όχι ότι παραβίασαν τον φινλανδικό εναέριο χώρο.

Στις 24 Σεπτεμβρίου, φινλανδικά F/A-18 και σουηδικά JAS 39 Gripen απογειώθηκαν και αναγνώρισαν ρωσικό σχηματισμό αποτελούμενο από Tu-134, MiG-31 και Su-30 πάνω από τον Κόλπο της Φινλανδίας. Ήταν η πρώτη κοινή επιχειρησιακή αποστολή αναγνώρισης των δύο αεροποριών.

Η λεπτομέρεια έχει σημασία: άλλο interception και αναγνώριση ρωσικών αεροσκαφών σε διεθνή εναέριο χώρο και άλλο επιβεβαιωμένη παραβίαση εθνικού εναέριου χώρου.

Η Βαλτική μετατρέπεται σε εργαστήριο της νέας ευρωπαϊκής άμυνας

Το περιστατικό δείχνει όμως κάτι μεγαλύτερο.

Φινλανδία και Σουηδία δεν αντέδρασαν πλέον ως δύο ανεξάρτητα κράτη.

Ενήργησαν επιχειρησιακά μαζί.

Η αποστολή καθοδηγήθηκε από το Air Operations Centre της Φινλανδίας και συμμετείχαν μαχητικά και των δύο χωρών. Η ίδια η σουηδική στρατιωτική ηγεσία χαρακτήρισε την επιχείρηση παράδειγμα του πώς οι δύο αεροπορίες μπορούν πλέον να λειτουργούν απρόσκοπτα ως σύμμαχοι.

Αυτό είναι ίσως μια μικρογραφία όσων επιδιώκει συνολικά η Ευρώπη:λιγότερη εθνική απομόνωση και περισσότερη κοινή αντίδραση.

Το μεγάλο πρόβλημα: Η Ευρώπη ακόμη δεν κινείται αρκετά γρήγορα

Και εδώ έρχεται η πιο δύσκολη διαπίστωση.

Η Ευρώπη αυξάνει τις αμυντικές δαπάνες.

Παραγγέλνει περισσότερα όπλα.

Μιλά για κοινές προμήθειες.

Επενδύει στην αμυντική βιομηχανία.

Αλλά σύμφωνα με την αξιολόγηση της European Defence Agency που είδε το Reuters, ο σημερινός ρυθμός δεν είναι ακόμη αρκετός για να επιτευχθεί ο στόχος αμυντικής ετοιμότητας έως το 2030.

Η έκθεση εντοπίζει κρίσιμα κενά σε:

  • αεροπορική και πυραυλική άμυνα,
  • χερσαίες δυνάμεις,
  • ναυτικές δυνατότητες,
  • αποθέματα πυρομαχικών,
  • drones,
  • καθώς και στη δυνατότητα ανάπτυξης βιώσιμων και διαλειτουργικών ευρωπαϊκών δυνάμεων.

Το μήνυμα της αξιολόγησης είναι ότι απαιτείται ουσιαστική αλλαγή τόσο στην κλίμακα όσο και στην ταχύτητα των επενδύσεων.

Το 2030 δεν είναι ημερομηνία πρόβλεψης πολέμου

Χρειάζεται όμως και εδώ μια κρίσιμη διάκριση.

Το 2030 δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως ημερομηνία κατά την οποία η Ρωσία «θα επιτεθεί» στο ΝΑΤΟ.

Δεν υπάρχει τέτοια βεβαιότητα.

Είναι ο ευρωπαϊκός χρονικός ορίζοντας για την επίτευξη υψηλότερου επιπέδου αμυντικής ετοιμότητας, μέσα σε ένα περιβάλλον όπου ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και υπηρεσίες ασφαλείας εξετάζουν σενάρια αυξημένης ρωσικής στρατιωτικής δυνατότητας.

Η ίδια η έκθεση της EDA μιλά για ανάγκη ετοιμότητας και κάλυψης κενών — όχι για βεβαιότητα πολέμου το 2030.

Από τα tanks στα καλώδια και στα data centers

Αυτό που αλλάζει περισσότερο είναι ίσως ο ίδιος ο ορισμός της ευρωπαϊκής άμυνας.

Για δεκαετίες, «άμυνα» σήμαινε κυρίως στρατό, αεροπορία, ναυτικό και σύνορα.

Σήμερα πρέπει να σημαίνει επίσης:

ενεργειακές υποδομές, υποθαλάσσια καλώδια, τηλεπικοινωνίες, δορυφόρους, data centers, κυβερνοδίκτυα, λιμάνια, σιδηροδρόμους και δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας.

Γιατί μια χώρα μπορεί να δεχθεί σοβαρό πλήγμα χωρίς να περάσει ούτε ένας στρατιώτης τα σύνορά της.

Και αυτή ακριβώς είναι η λογική του υβριδικού πολέμου.

Η Κάλλας επιχειρεί να κλείσει το «γκρίζο κενό»

Η πολιτική σημασία της πρωτοβουλίας βρίσκεται λοιπόν αλλού.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη μηχανισμούς για κυρώσεις.

Το ΝΑΤΟ διαθέτει το πλαίσιο συλλογικής άμυνας.

Αλλά ανάμεσα στην ειρήνη και σε μια ξεκάθαρη ένοπλη επίθεση υπάρχει μια τεράστια γκρίζα περιοχή.

Εκεί μπορούν να συμβούν σαμποτάζ, κυβερνοεπιθέσεις, παρεμβολές, επιχειρήσεις επιρροής και επιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές.

Και ακριβώς αυτό το κενό επιχειρεί τώρα να καλύψει η Ευρώπη.

Η προειδοποίηση της Κάλλας ανεβάζει ακόμη περισσότερο την πίεση:

εάν οι πληροφορίες στις οποίες αναφέρεται επιβεβαιωθούν από μελλοντικά περιστατικά, η ΕΕ δεν θα έχει πλέον την πολυτέλεια να αντιμετωπίζει κάθε υβριδική επίθεση ως ένα ξεχωριστό εθνικό επεισόδιο.

Η επόμενη μεγάλη δοκιμασία της ευρωπαϊκής άμυνας μπορεί να μην αρχίσει με τανκς.

Μπορεί να αρχίσει με ένα κομμένο καλώδιο, ένα drone, μια κυβερνοεπίθεση ή μια έκρηξη που κανείς δεν θα αναλάβει επισήμως.

Και το πραγματικό στοίχημα για τις Βρυξέλλες είναι να μπορούν οι 27 να αντιδρούν πριν η αβεβαιότητα γίνει το ισχυρότερο όπλο του αντιπάλου.

Πηγή: pagenews.gr

Pagenews Editor
Ο ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ
Pagenews Editor Συντάκτης Ειδήσεων
Δημοσιογράφος με εμπειρία στη σύνταξη και επιμέλεια ειδησεογραφικού περιεχομένου, με έμφαση στη ροή της καθημερινής επικαιρότητας και την άμεση κάλυψη των σημαντικότερων εξελίξεων στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Ασχολείται με πολιτικά, κοινωνικά, οικονομικά και γενικού ενδιαφέροντος θέματα, διασφαλίζοντας την έγκυρη και έγκαιρη ενημέρωση του κοινού. Απόφοιτος Τμήματος Δημοσιογραφίας και Μέσων Μαζικής Επικοινωνίας, με εξειδίκευση στα ψηφιακά μέσα ενημέρωσης και τη σύγχρονη ειδησεογραφία. Διαθέτει εμπειρία στην συγγραφή  online περιεχομένου, τη διαχείριση ειδησεογραφικής ύλης και την παρακολούθηση της επικαιρότητας σε πραγματικό χρόνο.

Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο