Η συζήτηση στις ΗΠΑ γύρω από τη ρητορική του Donald Trump δεν περιορίζεται πλέον σε έναν μόνο τομέα.
Μέσα στους τελευταίους μήνες, ανάλογη γλώσσα έχει εμφανιστεί σε αντιπαραθέσεις για:
εκλογική ασφάλεια,
μέσα ενημέρωσης,
τεχνητή νοημοσύνη,
κλιματική αλλαγή,
και εμβολιασμούς.
Η Guardian επιχειρεί να τα συνδέσει σε ένα ενιαίο πολιτικό μοτίβο, επικαλούμενη ακαδημαϊκούς και πρώην αξιωματούχους που θεωρούν ότι η συνεχής παρουσίαση αντιπάλων και επικριτών ως μέρος μιας οργανωμένης «συνωμοσίας» έχει ευρύτερες θεσμικές συνέπειες. Αυτή η σύνδεση αποτελεί ερμηνεία των πηγών της εφημερίδας, όχι δικαστικό ή θεσμικό συμπέρασμα.
Levitsky: «Page one of the repressive playbook»
Ο Steven Levitsky, καθηγητής διακυβέρνησης στο Harvard και συν-συγγραφέας του How Democracies Die, είπε στη Guardian ότι οι θεωρίες συνωμοσίας έχουν ιστορικά χρησιμοποιηθεί από αυταρχικούς ηγέτες για να δικαιολογήσουν καταστολή.
Η διατύπωσή του ήταν χαρακτηριστική:
«Conspiracies are page one of the repressive playbook.»
Η Guardian αναφέρει ότι ο Levitsky συνέδεσε αυτή την πρακτική ιστορικά με καθεστώτα όπως εκείνα του Mao, του Stalin και του Putin. Πρόκειται για συγκριτική πολιτική αξιολόγηση του ίδιου και όχι για αντικειμενική κατάταξη του Trump στην ίδια κατηγορία.
Η σύγκρουση με CNN, Politico και MS NOW
Η πιο απτή θεσμική σύγκρουση των τελευταίων εβδομάδων αφορά την πρόσβαση τριών μέσων στον Λευκό Οίκο.
CNN, Politico και MS NOW προσέφυγαν δικαστικά αφού η κυβέρνηση Trump αφαίρεσε τα press passes τους. Οι οργανισμοί υποστήριξαν ότι η απαγόρευση παραβίαζε την Πρώτη Τροπολογία και τις εγγυήσεις due process.
Ομοσπονδιακός δικαστής διέταξε προσωρινά την επαναφορά της πρόσβασής τους για 14 ημέρες, κρίνοντας ότι η διαδικασία αφαίρεσης των διαπιστεύσεων πιθανότατα παραβίαζε το δικαίωμα σε due process. Ο δικαστής σημείωσε επίσης ότι το αρχείο της υπόθεσης δεν παρείχε επαρκή πραγματική στήριξη στον ισχυρισμό της κυβέρνησης ότι η απαγόρευση ήταν αναγκαία για λόγους εθνικής ασφάλειας.
Η υπόθεση συνεχίζεται και δεν έχει ακόμη κριθεί οριστικά.
Trump: «Fake news» και «απειλή για την εθνική ασφάλεια»
Ο Trump έχει επανειλημμένα χαρακτηρίσει μέσα ενημέρωσης ως «fake news» και έχει υποστηρίξει ότι ορισμένα δημοσιεύματα αποτελούν απειλή για την εθνική ασφάλεια.
Η κυβέρνηση υπερασπίστηκε στο δικαστήριο τον περιορισμό πρόσβασης επικαλούμενη, μεταξύ άλλων, δημοσίευση ευαίσθητων ή διαβαθμισμένων πληροφοριών. Τα μέσα απάντησαν ότι η απαγόρευση ήταν στην πραγματικότητα αντίποινα για δυσμενή κάλυψη.
Αυτή η διαφορά είναι κρίσιμη:
η κυβέρνηση επικαλείται ασφάλεια και αξιοπιστία,
τα μέσα επικαλούνται ελευθερία του Τύπου και viewpoint discrimination.
Η δικαστική διαδικασία θα κρίνει τα νομικά όρια.
Εκλογές: η «κρίση ασφαλείας» και τα στοιχεία για non-citizen voting
Ένα δεύτερο μέτωπο αφορά την εκλογική ασφάλεια.
Σε τηλεοπτική ομιλία στις 16 Ιουλίου, ο Trump προειδοποίησε για σοβαρές αδυναμίες στο αμερικανικό εκλογικό σύστημα και προώθησε αυστηρότερους ελέγχους, ιδίως γύρω από το voting by mail και την εγγραφή μη πολιτών.
Το FactCheck.org σημείωσε ότι ο Trump δεν παρουσίασε στοιχεία για εκτεταμένη νοθεία και ότι η συντηρητική Heritage Foundation είχε καταγράψει λιγότερες από 100 καταδίκες μη πολιτών για παράνομη ψήφο ή εγγραφή από το 1982.
Νεότερα στοιχεία από την ομοσπονδιακή εκστρατεία ελέγχων δείχνουν ότι, παρότι έχουν υπάρξει μεμονωμένες κατηγορίες, το φαινόμενο παραμένει σπάνιο σε σχέση με τα εκατομμύρια ψηφοδέλτια που κατατίθενται.
McQuade: φόβος για διάβρωση εμπιστοσύνης
Η πρώην ομοσπονδιακή εισαγγελέας Barbara McQuade είπε στη Guardian ότι η επαναλαμβανόμενη παρουσίαση του εκλογικού συστήματος ως εκτεθειμένου σε μαζική απάτη μπορεί να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη των ψηφοφόρων.
Η ίδια εξέφρασε επίσης αβεβαιότητα για το ποιος είναι ο τελικός στόχος αυτής της ρητορικής, αναφέροντας πιθανά σενάρια από voter intimidation έως αμφισβήτηση του αποτελέσματος.
Αυτά είναι δικές της εκτιμήσεις και όχι αποδεδειγμένες κυβερνητικές προθέσεις.
Το «Grand Conspiracy» inquiry στο υπουργείο Δικαιοσύνης
Η Guardian αναφέρεται επίσης σε έρευνα του υπουργείου Δικαιοσύνης για μια φερόμενη ευρύτερη «συνωμοσία» εναντίον του Trump, που φτάνει πίσω στην περίοδο Obama και στις έρευνες για τη ρωσική ανάμειξη στις εκλογές του 2016.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, έχουν εκδοθεί subpoenas προς πρώην στελέχη εθνικής ασφάλειας και επιβολής του νόμου, μεταξύ των οποίων ο πρώην διευθυντής της CIA John Brennan και ο πρώην διευθυντής του FBI James Comey.
Πρώην αξιωματούχοι του υπουργείου Δικαιοσύνης που μίλησαν στη Guardian επέκριναν τη δομή της έρευνας, υποστηρίζοντας ότι ξεκινά από προκαθορισμένους στόχους και αναζητά στη συνέχεια στοιχεία. Αυτή είναι η δική τους αξιολόγηση και όχι τελικό δικαστικό εύρημα.
AI: νέο πεδίο αντιπαράθεσης
Το πιο πρόσφατο μέτωπο είναι η τεχνητή νοημοσύνη.
Ο Trump κατηγόρησε ορισμένους επικεφαλής και ειδικούς της AI ότι προωθούν μια «συνωμοσία» και ένα «hoax» γύρω από υπαρξιακούς κινδύνους της τεχνολογίας, ενώ παράλληλα έχει υποστηρίξει πιο ελαφρύ ρυθμιστικό πλαίσιο.
Η αντίπαλη πλευρά υποστηρίζει ότι οι κίνδυνοι χρειάζονται σοβαρά safety standards και όχι πολιτική απαξίωση.
Εδώ η διαφωνία δεν αφορά μόνο ρητορική.
Αφορά το πραγματικό regulatory model της αμερικανικής AI οικονομίας.
Κλίμα: η σύγκρουση επιστήμης και ενεργειακής πολιτικής
Ο Trump έχει εδώ και χρόνια απορρίψει μεγάλο μέρος της πολιτικής για την κλιματική αλλαγή και έχει χαρακτηρίσει επανειλημμένα σχετικές πολιτικές ή επιστημονικές προειδοποιήσεις ως «scam» ή «hoax».
Η δεύτερη κυβέρνησή του έχει κινηθεί προς:
περισσότερη χρήση ορυκτών καυσίμων,
παράταση λειτουργίας ορισμένων μονάδων άνθρακα,
και περιορισμό ορισμένων offshore wind projects.
Η Guardian επικαλείται επιστήμονες που υποστηρίζουν ότι αυτές οι πολιτικές συγκρούονται με την επιστημονική συναίνεση για τους κινδύνους της κλιματικής αλλαγής.
Αυτό το επιστημονικό υπόβαθρο είναι ευρέως τεκμηριωμένο, αλλά η αξιολόγηση του κόστους ή της ορθότητας κάθε επιμέρους ενεργειακής πολιτικής παραμένει πολιτική και οικονομική συζήτηση.
Και δικαστικές αντιστάσεις
Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι κυβερνητικές επιλογές έχουν συναντήσει νομικά εμπόδια.
Η Guardian αναφέρει ότι ομοσπονδιακός δικαστής έκρινε πως το υπουργείο Ενέργειας υπερέβη την εξουσία του σε εντολή για παράταση λειτουργίας μονάδας άνθρακα στο Michigan.
Σε ξεχωριστή υπόθεση, δικαστήριο επέτρεψε προσωρινά τη συνέχιση ενός offshore wind project που είχε επηρεαστεί από την κυβερνητική παύση leases.
Υγεία: MMR και Kennedy
Στον χώρο της δημόσιας υγείας, η αντιπαράθεση είναι ιδιαίτερα έντονη.
Η κυβέρνηση Trump έχει προωθήσει αναθεώρηση του παιδικού προγράμματος εμβολιασμών. Εκτελεστικό διάταγμα της 10ης Αυγούστου αναφέρει ότι οι συστάσεις θα πρέπει, όταν καταστούν διαθέσιμα τα αντίστοιχα προϊόντα, να προβλέπουν χωριστά εμβόλια για ιλαρά, παρωτίτιδα και ερυθρά αντί του συνδυασμένου MMR.
Παράλληλα, το HHS υπό τον Robert F. Kennedy Jr. παρουσιάζει τις αλλαγές ως μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής «Gold Standard» για παιδικά εμβόλια και πρόληψη.
Η Guardian, από την άλλη, επισημαίνει ότι Kennedy και Trump έχουν διατυπώσει ισχυρισμούς για την ασφάλεια εμβολίων που επιστημονικοί φορείς έχουν αμφισβητήσει ή απορρίψει.
Η ουσία: το πολιτικό μοτίβο είναι το αντικείμενο της διαμάχης
Η Guardian προσπαθεί να συνδέσει όλες αυτές τις περιπτώσεις σε ένα κοινό αφήγημα:
ότι ο Trump χρησιμοποιεί συχνά τη γλώσσα της «συνωμοσίας» για να απονομιμοποιήσει αντιπάλους ή δυσμενή στοιχεία.
Οι ακαδημαϊκοί και πρώην αξιωματούχοι που μίλησαν στην εφημερίδα θεωρούν ότι αυτό επηρεάζει την εμπιστοσύνη σε θεσμούς, εκλογές, επιστήμη και μέσα ενημέρωσης.
Η κυβέρνηση Trump απορρίπτει μεγάλο μέρος αυτής της κριτικής και παρουσιάζει τις κινήσεις της ως προσπάθεια:
να αντιμετωπίσει αναξιόπιστα μέσα,
να ενισχύσει την εκλογική ασφάλεια,
να μειώσει υπερβολική ρύθμιση,
και να αναμορφώσει πολιτικές σε AI, ενέργεια και υγεία.
Το πραγματικό τεστ θα είναι δικαστικό και θεσμικό
Το πιο σημαντικό στοιχείο ίσως δεν είναι η πολιτική γλώσσα από μόνη της.
Είναι το τι συμβαίνει όταν αυτή μετατρέπεται σε κυβερνητική πράξη.
Στην περίπτωση των media, ήδη υπήρξε δικαστική παρέμβαση και προσωρινή αποκατάσταση πρόσβασης.
Στις εκλογές, οι νέοι περιορισμοί και οι έρευνες θα συνεχίσουν να ελέγχονται από δικαστήρια και πολιτειακές αρχές.
Στην υγεία, την ενέργεια και την AI, το κρίσιμο ερώτημα θα είναι αν οι νέες πολιτικές αντέχουν:
επιστημονικό έλεγχο,
διοικητικό έλεγχο,
και δικαστική εξέταση.
Αυτό είναι και το σημείο όπου μια ιδιαίτερα φορτισμένη πολιτική αντιπαράθεση μετατρέπεται σε κάτι πολύ πιο συγκεκριμένο:
σε μάχη για τα όρια της εκτελεστικής εξουσίας, τον ρόλο των θεσμών και το ποιος τελικά έχει τη δύναμη να ελέγχει τις αποφάσεις του Λευκού Οίκου.
Πηγή: pagenews.gr