Ισχυρό μήνυμα για το στεγαστικό πρόβλημα και την ανάγκη να αυξηθεί άμεσα η προσφορά κατοικιών έστειλε ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννης Στουρνάρας, βάζοντας στο τραπέζι μια πολύ συγκεκριμένη κατεύθυνση: η λύση δεν βρίσκεται μόνο στην κατασκευή καινούργιων κατοικιών, αλλά και στην επιστροφή των κλειστών ακινήτων στην αγορά.
Μιλώντας στο συνέδριο «Διάλογοι για την Αθήνα: Από τον μύθο στη σύγχρονη πόλη», ο Γιάννης Στουρνάρας περιέγραψε μια πρωτεύουσα που αποτελεί τον ισχυρότερο οικονομικό πόλο της χώρας, αλλά ταυτόχρονα βρίσκεται αντιμέτωπη με τις παρενέργειες αυτής ακριβώς της ανάπτυξης: ακριβότερη κατοικία, μεγαλύτερες ανάγκες υποδομών και σοβαρή κυκλοφοριακή επιβάρυνση.
Το μήνυμα Στουρνάρα: «Πρέπει να ανοίξουμε τα κλειστά σπίτια»
Στην καρδιά της παρέμβασής του βρίσκεται η κατοικία.
«Πρέπει να ανοίξουμε τα κλειστά σπίτια, όχι μόνο να χτίσουμε νέα σπίτια», τόνισε ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος.
Η τοποθέτηση αποκτά ιδιαίτερο βάρος σε μια περίοδο κατά την οποία το στεγαστικό έχει εξελιχθεί σε ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα για τα νοικοκυριά και ειδικά για νέους και οικογένειες με χαμηλά ή μεσαία εισοδήματα.
Η ίδια η Τράπεζα της Ελλάδος επισημαίνει ότι βασικό στοιχείο πολιτικής πρέπει να αποτελούν τα μέτρα που αυξάνουν την προσφορά κατοικίας.
Με άλλα λόγια, το μήνυμα είναι ότι η αγορά χρειάζεται περισσότερα διαθέσιμα σπίτια — είτε αυτά προκύψουν από νέες κατασκευές είτε από την επανένταξη υφιστάμενων αλλά σήμερα ανενεργών ακινήτων.
Οι αριθμοί που δείχνουν την πίεση: +6,6% το 2025, +5% το 2026
Ο Στουρνάρας συνόδευσε την παρέμβασή του με στοιχεία που αποτυπώνουν γιατί η συζήτηση για τη στέγη έχει μετατραπεί σε κεντρικό οικονομικό ζήτημα.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που παρουσίασε, οι τιμές των διαμερισμάτων στην Αθήνα αυξήθηκαν κατά μέσο όρο 6,6% το 2025, ενώ στο δεύτερο τρίμηνο του 2026 καταγράφηκε νέα ετήσια άνοδος 5%.
Και εδώ βρίσκεται το κρίσιμο σημείο της ανάλυσής του.
Η αύξηση των αξιών των ακινήτων αποτελεί από τη μία ένδειξη επενδυτικής και οικονομικής δυναμικής. Από την άλλη, όμως, κάνει δυσκολότερη την πρόσβαση στη στέγη.
Ο ίδιος σημείωσε ότι το πρόβλημα αφορά ιδιαίτερα τους νέους και τα νοικοκυριά χαμηλότερου και μεσαίου εισοδήματος.
Όταν το σπίτι ακριβαίνει περισσότερο από το εισόδημα
Ο διοικητής της ΤτΕ προχώρησε όμως ένα βήμα παραπέρα.
Το στεγαστικό, σύμφωνα με την ανάλυσή του, δεν είναι πλέον μόνο κοινωνικό πρόβλημα.
Όταν το κόστος κατοικίας αυξάνεται ταχύτερα από τα εισοδήματα, επηρεάζονται η κινητικότητα των εργαζομένων, η δυνατότητα των επιχειρήσεων να βρουν και να διατηρήσουν προσωπικό και τελικά το ίδιο το κόστος λειτουργίας μιας μεγάλης πόλης.
Η Τράπεζα της Ελλάδος επισημαίνει ότι η ακριβή κατοικία δυσκολεύει μια μητρόπολη που επιδιώκει να προσελκύσει ανθρώπινο κεφάλαιο και επιχειρήσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας.
Αυτό αλλάζει και την πολιτική διάσταση της συζήτησης: το στεγαστικό περνά από την κοινωνική πολιτική στην ίδια την αναπτυξιακή πολιτική της χώρας.
Η Αθήνα παράγει σχεδόν τον μισό εθνικό πλούτο
Η προειδοποίηση έχει ακόμη μεγαλύτερη σημασία λόγω του οικονομικού βάρους της Αττικής.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε ο Γιάννης Στουρνάρας, η Αττική παράγει σχεδόν το μισό του εθνικού πλούτου σε όρους Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας, ενώ το κατά κεφαλήν ΑΕΠ πλησιάζει τις 30.000 ευρώ, έναντι περίπου 21.000 ευρώ στο σύνολο της χώρας.
Παράλληλα, συγκεντρώνει περίπου το ένα τρίτο των ακαθάριστων εθνικών επενδύσεων πάγιου κεφαλαίου και σχεδόν το 40% της συνολικής απασχόλησης.
Η εικόνα επομένως είναι διπλή: η Αθήνα αποτελεί την ισχυρότερη οικονομική μηχανή της χώρας, αλλά η μεγάλη συγκέντρωση πληθυσμού, επενδύσεων και δραστηριότητας δημιουργεί αυξανόμενες πιέσεις.
Στουρνάρας και για κυκλοφοριακό: Οι χαμένες ώρες κοστίζουν
Δεύτερο μεγάλο «καμπανάκι» είναι το κυκλοφοριακό.
Ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος δεν το αντιμετώπισε απλώς ως ζήτημα ταλαιπωρίας των κατοίκων, αλλά ως οικονομικό κόστος.
«Ο χρόνος που χάνεται μειώνει τις παραγωγικές ώρες, διογκώνει το κόστος μεταφοράς, αυξάνει την κατανάλωση ενέργειας και τη ρύπανση και υποβαθμίζει την ελκυστικότητα του προορισμού», ανέφερε.
Στο πλαίσιο αυτό, η ΤτΕ βάζει ψηλά την επέκταση και αναβάθμιση του Μετρό, την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση του Προαστιακού και συνολικά την ενίσχυση των δημόσιων συγκοινωνιών.
«Οι υποδομές δεν πρέπει απλώς να ακολουθούν την ανάπτυξη»
Η λογική Στουρνάρα είναι ότι η Αθήνα δεν μπορεί πρώτα να αναπτύσσεται και μετά να επιχειρεί να καλύψει τα κενά που δημιουργούνται.
Οι υποδομές πρέπει να προηγούνται.
Η Τράπεζα της Ελλάδος ζητά επενδύσεις όχι μόνο στις μεταφορές, αλλά επίσης στις ψηφιακές και ενεργειακές υποδομές, στα δίκτυα ύδρευσης και διαχείρισης αποβλήτων, στα αντιπλημμυρικά έργα και στο αστικό πράσινο.
«Οι υποδομές, επομένως, δεν πρέπει απλώς να ακολουθούν την ανάπτυξη της πόλης· πρέπει να σχεδιάζονται έγκαιρα ώστε να την υποστηρίζουν και να την κατευθύνουν», υπογράμμισε.
Από τα ακίνητα και τον τουρισμό στην τεχνολογία
Η παρέμβαση Στουρνάρα δεν περιορίστηκε στα προβλήματα.
Έθεσε και τον επόμενο στόχο για την Αθήνα: τη μετάβαση από ένα μοντέλο που βασίζεται σε σημαντικό βαθμό στη συγκέντρωση δραστηριοτήτων στον τουρισμό και στα ακίνητα προς ένα παραγωγικότερο μητροπολιτικό μοντέλο.
Στον νέο αυτό κύκλο, μεγαλύτερο βάρος πρέπει να αποκτήσουν η τεχνολογία, η πράσινη και ψηφιακή μετάβαση, οι υποδομές και οι δραστηριότητες υψηλής προστιθέμενης αξίας.
Το μεγάλο στοίχημα: Η ανάπτυξη της Αθήνας να περάσει και στην περιφέρεια
Και εδώ ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος έβαλε μία ακόμη σημαντική παράμετρο.
Δεν αρκεί να αναπτύσσεται η Αθήνα.
«Η πρόκληση είναι διπλή: η Αθήνα να συνεχίσει να είναι κινητήρας ανάπτυξης και εξωστρέφειας και ταυτόχρονα να ενισχυθούν οι μηχανισμοί με τους οποίους η δυναμική της μεταδίδεται στην υπόλοιπη χώρα», υπογράμμισε.
Κρίσιμη προϋπόθεση, όπως σημείωσε, είναι η καλύτερη διασύνδεση της πρωτεύουσας με την περιφέρεια.
Το μήνυμα της παρέμβασής του είναι τελικά πολύ συγκεκριμένο: περισσότερη προσφορά κατοικιών, ενεργοποίηση του κλειστού οικιστικού αποθέματος, νέες υποδομές και επενδύσεις που θα προηγούνται των αναγκών αντί να τρέχουν πίσω από αυτές.
Και ειδικά στο στεγαστικό, ο Στουρνάρας έβαλε το ζήτημα με μία φράση που δύσκολα περνά απαρατήρητη:
Δεν αρκεί να χτίσουμε. Πρέπει να ξαναβάλουμε στην αγορά και τα σπίτια που ήδη υπάρχουν.
Πηγή: pagenews.gr