«Το προεκλογικό κυνήγι του σταυρού μπορεί να περιμένει. Προτεραιότητα έχει το κυνήγι του κυβερνητικού αποτελέσματος».
Με αυτή τη φράση ο Κυριάκος Μητσοτάκης έστειλε ένα ξεκάθαρο μήνυμα προς το εσωτερικό της κυβέρνησης, ανοίγοντας το Υπουργικό Συμβούλιο με μια πολιτική προειδοποίηση προς τους υπουργούς που ενδεχομένως έχουν ήδη αρχίσει να σκέφτονται την επόμενη εκλογική αναμέτρηση.
Ο πρωθυπουργός δεν περιορίστηκε σε μια τυπική ανασκόπηση κυβερνητικών εκκρεμοτήτων. Έβαλε στο τραπέζι 90 προτεραιότητες μέχρι το τέλος της τετραετίας, απαίτησε επιτάχυνση των μεταρρυθμίσεων και επιχείρησε να χαράξει τις γραμμές της πολιτικής αντιπαράθεσης σε τρία μέτωπα: την κυβερνητική αποτελεσματικότητα, τη νομιμότητα και την εξωτερική πολιτική.
Παράλληλα, με αφορμή τις πρόσφατες αποκαλύψεις για υποθέσεις παρανομίας, εξαπέλυσε ευθείες αιχμές κατά της προηγούμενης διακυβέρνησης για τις αλλαγές στους Ποινικούς Κώδικες το 2019, ενώ για το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο επέμεινε ότι καμία μονομερής διεκδίκηση δεν μπορεί να μεταβάλει τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας.
«Το έργο μας είναι το διαβατήριο αξιοπιστίας μας»
Η πρώτη αποστροφή του Κυριάκου Μητσοτάκη είχε σαφή αποδέκτη: τους ίδιους τους υπουργούς του.
Με την κυβέρνηση να μπαίνει στην τελική ευθεία της τετραετίας, ο πρωθυπουργός θέλησε να καταστήσει σαφές ότι οι προσωπικές εκλογικές στρατηγικές δεν μπορούν να προηγηθούν των κυβερνητικών υποχρεώσεων.
«Το έργο μας είναι το διαβατήριο αξιοπιστίας μας», ανέφερε, συνδέοντας ευθέως την αξιολόγηση της κυβέρνησης με την υλοποίηση των δεσμεύσεών της.
Η επιλογή του να παρουσιάσει έναν κατάλογο 90 συγκεκριμένων προτεραιοτήτων έχει και πολιτική διάσταση. Ο Μητσοτάκης θέλει η δημόσια συζήτηση να επικεντρωθεί στα έργα που παραδίδονται, στις μεταρρυθμίσεις που ολοκληρώνονται και στις αλλαγές που θα φτάσουν στην καθημερινότητα των πολιτών.
«Θα είναι η καλύτερη απάντηση στον μίζερο μηδενισμό της αντιπολίτευσης», είπε, δίνοντας και το στίγμα της αντιπαράθεσης που επιδιώκει με τα κόμματα της αντιπολίτευσης.
Το μήνυμα ήταν διπλό: προς τους υπουργούς, λιγότερη προεκλογική δραστηριότητα και περισσότερη δουλειά· προς την αντιπολίτευση, ότι η κυβέρνηση θα επιχειρήσει να απαντήσει στην κριτική με μετρήσιμα αποτελέσματα.
«Κάποιοι κράτησαν τη Βουλή ανοιχτή για να αλλάξουν τους Ποινικούς Κώδικες»
Ιδιαίτερα αιχμηρός εμφανίστηκε ο πρωθυπουργός όταν αναφέρθηκε στις πρόσφατες υποθέσεις παρανομίας, φοροδιαφυγής και οργανωμένου εγκλήματος.
«Το έγκλημα υπήρχε πάντα. Τώρα, όμως, αποκαλύπτεται», τόνισε, υποστηρίζοντας ότι η εντατικοποίηση των ελέγχων και των ερευνών φέρνει στο φως υποθέσεις που άλλοτε παρέμεναν αδιερεύνητες.
Στο σημείο αυτό εξαπέλυσε την πιο καθαρή πολιτική του αιχμή.
«Κάποιοι κράτησαν τη Βουλή ανοικτή για να αλλάξουν τους Ποινικούς Κώδικες το 2019», ανέφερε, παραπέμποντας στις αλλαγές που έγιναν επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ.
Ο Μητσοτάκης συνέδεσε τις τότε νομοθετικές παρεμβάσεις με ευνοϊκότερη ποινική μεταχείριση κατηγορουμένων και επέκρινε την αντιπολίτευση για τη σημερινή στάση της απέναντι στη διαφθορά και την παρανομία.
Η αναφορά στο 2019 δεν ήταν τυχαία. Ο πρωθυπουργός επανέφερε μια παλαιότερη πολιτική σύγκρουση, επιχειρώντας να αντιπαραβάλει τις επιλογές της σημερινής κυβέρνησης με εκείνες των πολιτικών της αντιπάλων.
Το αν συγκεκριμένες αλλαγές στους Ποινικούς Κώδικες ευνόησαν συγκεκριμένους κατηγορουμένους απαιτεί ξεχωριστή νομική τεκμηρίωση. Ωστόσο, το πολιτικό μήνυμα του Μητσοτάκη ήταν σαφές: η κυβέρνηση θέλει να εμφανίσει την αντιμετώπιση της παρανομίας ως σταθερή προτεραιότητα και όχι ως αντίδραση στις αποκαλύψεις της επικαιρότητας.
«Νομιμότητα Παντού» – Ο ανοιχτός πόλεμος με το «βαθύ κράτος»
Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στη δράση της ΑΑΔΕ, της Οικονομικής Αστυνομίας και της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος, υποστηρίζοντας ότι οι έρευνές τους αποκαλύπτουν οργανωμένες παραβατικές δραστηριότητες.
Περιέγραψε την προσπάθεια αντιμετώπισης παγιωμένων πρακτικών ως αντιπαράθεση με μηχανισμούς που, όπως υποστήριξε, είχαν αναπτυχθεί με την ανοχή τμημάτων του «βαθέος κράτους».
Δεν επιχείρησε, πάντως, να παρουσιάσει την κατάσταση ως μια μάχη που έχει ήδη κερδηθεί.
«Πολλές μάχες κερδίζουμε, κάποιες χάνουμε», παραδέχθηκε.
Η φράση έχει τη δική της σημασία, καθώς αναγνωρίζει ότι η αντιμετώπιση της οργανωμένης παρανομίας δεν ολοκληρώνεται με μία επιχείρηση ή μία εξάρθρωση κυκλώματος.
Για την κυβέρνηση, το στοίχημα είναι οι έλεγχοι να έχουν διάρκεια και οι αποκαλύψεις να οδηγούν σε ουσιαστική λογοδοσία. Για την αντιπολίτευση, το ερώτημα παραμένει κατά πόσο οι μηχανισμοί ελέγχου λειτουργούν έγκαιρα και αποτελεσματικά.
Τουρκολιβυκό: «Δεν παράγουν τετελεσμένα οι αυθαίρετες διεκδικήσεις»
Από το εσωτερικό μέτωπο ο Κυριάκος Μητσοτάκης πέρασε στην Ανατολική Μεσόγειο, στέλνοντας μήνυμα στην Άγκυρα και σε όσους επιχειρούν να προσδώσουν νομική ισχύ στις τουρκολιβυκές αξιώσεις.
«Αυθαίρετες διεκδικήσεις αντίθετες με το Δίκαιο της Θάλασσας δεν έχουν καμία ισχύ. Δεν παράγουν τετελεσμένα, ούτε ανατρέπουν τους εθνικούς μας σχεδιασμούς», υπογράμμισε.
Ο πρωθυπουργός επανέλαβε ότι η Ελλάδα δεν αποδέχεται μονομερείς οριοθετήσεις που παραβιάζουν, κατά την ελληνική θέση, τα δικαιώματα των νησιών και τους κανόνες του διεθνούς δικαίου.
Με τη δήλωσή του επιχείρησε να απαντήσει και στην εσωτερική κριτική που έχει ενταθεί μετά τις εξελίξεις γύρω από το τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Ο Μητσοτάκης υποστήριξε ότι οι ελληνικές θέσεις έχουν τύχει ιδιαίτερα θετικής διεθνούς υποδοχής και επανέλαβε πως η γεωγραφία δεν μπορεί να επανασχεδιάζεται με πολιτικές αποφάσεις ή μονομερείς αξιώσεις.
«Η Ελλάδα δεν απειλεί κανέναν, αλλά και δεν δέχεται απειλές από κανέναν», δήλωσε.
Η κυβερνητική γραμμή παραμένει ότι οι τουρκολιβυκές αξιώσεις δεν δημιουργούν νόμιμα δικαιώματα εις βάρος τρίτων κρατών. Παράλληλα, όμως, η Αθήνα βρίσκεται αντιμέτωπη με το πρακτικό διπλωματικό ζήτημα της αποτροπής ενεργειών που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν εντάσεις επί του πεδίου.
Η πρόταση στον ΟΗΕ για θαλάσσια εκεχειρία
Ο πρωθυπουργός συνέδεσε τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο με την ευρύτερη αστάθεια στις διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές.
Αναφέρθηκε στην πρότασή του στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ για μια παγκόσμια θαλάσσια εκεχειρία, με στόχο την προστασία κρίσιμων εμπορικών διαδρομών.
Το ζήτημα έχει άμεση οικονομική διάσταση για την Ελλάδα.
Η ασφάλεια των θαλάσσιων οδών επηρεάζει το κόστος μεταφοράς προϊόντων, την ενέργεια και τελικά τις τιμές που πληρώνουν οι καταναλωτές.
Η Αθήνα επιχειρεί έτσι να συνδέσει την υπεράσπιση του Δικαίου της Θάλασσας με τη διεθνή οικονομική ασφάλεια και την ανάγκη περιορισμού των επιπτώσεων από τις γεωπολιτικές κρίσεις.
«Ξέρω ότι πολλά νοικοκυριά δοκιμάζονται»
Στο οικονομικό σκέλος της συνεδρίασης, ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναγνώρισε ότι η διεθνής αναταραχή εξακολουθεί να πιέζει τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.
«Ξέρω ότι πολλά νοικοκυριά μας δοκιμάζονται», ανέφερε.
Ο πρωθυπουργός επέμεινε ότι η Ελλάδα επιχειρεί να αντιμετωπίσει την κρίση χωρίς περικοπές στις κοινωνικές δαπάνες και χωρίς μέτρα γενικευμένης λιτότητας.
Παράλληλα, προανήγγειλε ότι μέσα στις επόμενες δύο εβδομάδες θα προωθηθεί προς ψήφιση το βασικό πλαίσιο των φορολογικών και οικονομικών παρεμβάσεων που είχαν ανακοινωθεί στη ΔΕΘ.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στον σχεδιασμό για έκτακτες ενισχύσεις στα καύσιμα ανά δεκαπενθήμερο, εφόσον απαιτηθούν από τις συνθήκες της αγοράς.
Ωστόσο, η πιο χαρακτηριστική αποστροφή του αφορούσε τα όρια της κυβερνητικής παρέμβασης.
«Τα μέτρα τα οποία παίρνουμε ανακουφίζουν, αλλά σίγουρα δεν θεραπεύουν», παραδέχθηκε.
Πρόκειται για μια σημαντική αναγνώριση: ακόμη και όταν υπάρχουν δημοσιονομικά περιθώρια για ενισχύσεις, μια εθνική κυβέρνηση δεν μπορεί από μόνη της να εξαλείψει τις συνέπειες μιας διεθνούς ενεργειακής ή οικονομικής κρίσης.
Το πολιτικό ζητούμενο, πάντως, παραμένει συγκεκριμένο: πόση από αυτή την ανακούφιση φτάνει τελικά στο διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών;
Οι 90 προτεραιότητες: Μισθοί, ΒΟΑΚ, Flyover και στεγαστικό
Ο κατάλογος των κυβερνητικών προτεραιοτήτων καλύπτει σχεδόν το σύνολο των υπουργείων και αποτελεί τον οδικό χάρτη που παρουσίασε ο πρωθυπουργός για το υπόλοιπο της τετραετίας.
Στο πεδίο της εργασίας, προβλέπεται νέα αύξηση του κατώτατου μισθού, με κυβερνητικό στόχο να φτάσει τα 1.000 ευρώ στις αρχές του 2028.
Παράλληλα, σχεδιάζεται επέκταση της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας και νέες ρυθμίσεις για τους εργαζομένους σε ψηφιακές πλατφόρμες.
Στις υποδομές, οι βασικές δεσμεύσεις αφορούν το Flyover της Θεσσαλονίκης και την παράδοση ακόμη 25 χιλιομέτρων του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης.
Στο στεγαστικό, το κυβερνητικό σχέδιο περιλαμβάνει τη συνέχιση του «Ανακαινίζω – Νοικιάζω», την κοινωνική αντιπαροχή και την αξιοποίηση ανενεργών στρατοπέδων για την κατασκευή κατοικιών.
Το στεγαστικό αποτελεί ένα από τα δυσκολότερα κοινωνικά μέτωπα, καθώς η αύξηση των ενοικίων και η περιορισμένη προσφορά προσιτών κατοικιών επηρεάζουν ιδιαίτερα νέους εργαζομένους και οικογένειες.
Παιδεία, Υγεία και Δημόσιο: Οι δεσμεύσεις μέχρι την κάλπη
Στην Παιδεία, η κυβέρνηση προωθεί την προετοιμασία για το Εθνικό Απολυτήριο, την ανακαίνιση ακόμη 500 σχολείων και την παράδοση νέων φοιτητικών εστιών στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και στην Τρίπολη.
Στην Υγεία, το βάρος δίνεται στην πρόληψη και στην ανάπτυξη του θεσμού του συμβούλου υγείας.
Για τη δημόσια διοίκηση, προβλέπεται αναβάθμιση της «Διαύγειας», διασύνδεση των Πολεοδομιών με το Κτηματολόγιο και ευρύτερη χρήση ψηφιακών εργαλείων στη Δικαιοσύνη και στους ελέγχους δόμησης.
Στην Πολιτική Προστασία και την ασφάλεια περιλαμβάνονται βελτιώσεις στο 112, νέες παρεμβάσεις για την οδική κυκλοφορία και ενίσχυση των Γραφείων Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας.
Στην Άμυνα, μετά τη δεύτερη φρεγάτα Belharra «Νέαρχος», ο σχεδιασμός περιλαμβάνει την παραλαβή ακόμη επτά ελικοπτέρων Romeo και την ανάπτυξη ελληνικής παραγωγής μη επανδρωμένων συστημάτων.
Πρόκειται για εξαγγελίες και προγραμματισμένες παρεμβάσεις, των οποίων η υλοποίηση θα κριθεί από τα χρονοδιαγράμματα, τη χρηματοδότηση και την πραγματική πρόοδο κάθε έργου.
Το μήνυμα προς το Υπουργικό: Αποτελέσματα πριν από τις προσωπικές φιλοδοξίες
Στη συνεδρίαση παρουσιάστηκαν επίσης νομοθετικές πρωτοβουλίες για την τεχνητή νοημοσύνη στην εργασία, την προστασία των εργαζομένων σε ψηφιακές πλατφόρμες, τη Δικαστική Αστυνομία και την προσαρμογή της νομοθεσίας στον αναθεωρημένο Κώδικα Αντιντόπινγκ.
Ο πρωθυπουργός επιχείρησε να συνδέσει όλες αυτές τις εκκρεμότητες με μια συγκεκριμένη πολιτική απαίτηση: να μην επιβραδυνθεί η κυβερνητική λειτουργία όσο πλησιάζει η ολοκλήρωση της τετραετίας.
Το μήνυμα προς τους υπουργούς ήταν ότι η επόμενη εκλογική αναμέτρηση δεν πρέπει να μετατρέψει πρόωρα τα υπουργεία σε προσωπικά προεκλογικά επιτελεία.
Και η φράση που επέλεξε να επαναφέρει στο προσκήνιο αυτή την προτεραιότητα ήταν απολύτως χαρακτηριστική:
«Το προεκλογικό κυνήγι του σταυρού μπορεί να περιμένει. Προτεραιότητα έχει το κυνήγι του κυβερνητικού αποτελέσματος».
Πηγή: pagenews.gr