Η διαδοχή στην κορυφή της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) εισέρχεται σε νέα φάση, με την Ισπανία να καταθέτει επισήμως την υποψηφιότητα του Πάμπλο Ερνάντες ντε Κος και την Ολλανδία να προωθεί τον Κλάας Κνοτ.
Πίσω από τη διαδικασία επιλογής του νέου προέδρου βρίσκεται μια ευρύτερη ευρωπαϊκή διαπραγμάτευση: ποιος θα καθορίζει τη νομισματική πολιτική της ευρωζώνης σε μια περίοδο κατά την οποία η ανάπτυξη, ο πληθωρισμός, τα δημόσια χρέη και οι γεωπολιτικές αβεβαιότητες διαμορφώνουν ένα σύνθετο οικονομικό περιβάλλον.
Η επίσημη ισπανική υποψηφιότητα κατατέθηκε την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου 2026, με επιστολή του πρώτου αντιπροέδρου της ισπανικής κυβέρνησης και υπουργού Οικονομίας, Εμπορίου και Επιχειρήσεων, Κάρλος Κουέρπο, προς τον πρόεδρο του Eurogroup, Κυριάκο Πιερρακάκη.
Η διαδικασία αναμένεται να συζητηθεί στη συνεδρίαση των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης τη Δευτέρα 9 Νοεμβρίου.
Η Μαδρίτη επενδύει στην εμπειρία του ντε Κος
Η ισπανική κυβέρνηση παρουσιάζει τον Πάμπλο Ερνάντες ντε Κος ως υποψήφιο με ισχυρή τεχνοκρατική εμπειρία, διεθνή αναγνώριση και γνώση των ευρωπαϊκών μηχανισμών λήψης αποφάσεων.
«Ο Πάμπλο Ερνάντες ντε Κος είναι ένας εξαιρετικός υποψήφιος, με αναγνωρισμένο διεθνές κύρος και ιστορικό που αποδεικνύει ηγεσία, ανεξαρτησία και ικανότητα διαλόγου», δήλωσε ο Κάρλος Κουέρπο.
Ο Ισπανός υπουργός υποστήριξε ότι ο πρώην διοικητής της Τράπεζας της Ισπανίας μπορεί να μεταφέρει στην ΕΚΤ την εμπειρία του από τη διαχείριση της νομισματικής και χρηματοπιστωτικής πολιτικής.
«Είμαι πεπεισμένος ότι θα φέρει στην ΕΚΤ την ίδια σταθερότητα που επέδειξε στο τιμόνι της Τράπεζας της Ισπανίας, όπου προώθησε μεγαλύτερη διαφάνεια και στενότερους δεσμούς με το κοινό», πρόσθεσε.
Ο ντε Κος είναι σήμερα γενικός διευθυντής της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών (BIS), ενός από τους σημαντικότερους διεθνείς θεσμούς συνεργασίας των κεντρικών τραπεζών.
Από το 2018 έως το 2024 διετέλεσε διοικητής της Τράπεζας της Ισπανίας και, με αυτή την ιδιότητα, συμμετείχε στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ.
Η επαγγελματική του πορεία περιλαμβάνει επίσης τη θέση του προέδρου της Επιτροπής της Βασιλείας για την Τραπεζική Εποπτεία, καθώς και σημαντικές αρμοδιότητες στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Συστημικού Κινδύνου.
Ο Κλάας Κνοτ και η ολλανδική υποψηφιότητα
Η Ισπανία δεν είναι η μόνη χώρα που επιδιώκει την κορυφαία θέση της ΕΚΤ.
Στις 4 Νοεμβρίου, η Ολλανδία ανακοίνωσε την πρόθεσή της να προτείνει τον πρώην διοικητή της κεντρικής της τράπεζας, Κλάας Κνοτ.
Ο 59χρονος οικονομολόγος διετέλεσε επικεφαλής της De Nederlandsche Bank από το 2011 έως το 2025, αποκτώντας πολυετή εμπειρία στη χάραξη της ευρωπαϊκής νομισματικής πολιτικής.
Κατά τη διάρκεια της προεδρίας του Μάριο Ντράγκι, ο Κνοτ είχε εκφράσει επιφυλάξεις για τις εκτεταμένες αγορές ομολόγων και την παρατεταμένη διατήρηση εξαιρετικά χαμηλών επιτοκίων.
Η στάση του συνδέθηκε με την παράδοση της ολλανδικής και γερμανικής νομισματικής σχολής, που δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στη σταθερότητα των τιμών και στους κινδύνους από την υπερβολικά χαλαρή νομισματική πολιτική.
Ωστόσο, στη διάρκεια της προεδρίας Λαγκάρντ, η προσέγγισή του έγινε πιο πραγματιστική, με μεγαλύτερη έμφαση στη διαμόρφωση συναινέσεων.
Η εμπειρία του εκτείνεται και πέρα από την ΕΚΤ. Από το 2021 έως το 2025 προήδρευσε του Συμβουλίου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (FSB), του διεθνούς οργανισμού που συντονίζει πρωτοβουλίες για τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος.
Η νομισματική πολιτική μετά τη Λαγκάρντ
Η επιλογή του νέου προέδρου αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την πορεία των επιτοκίων και τη στρατηγική της ΕΚΤ.
Οι αποφάσεις της Φρανκφούρτης επηρεάζουν άμεσα το κόστος χρηματοδότησης των επιχειρήσεων, τα στεγαστικά δάνεια, τις αποδόσεις των κρατικών ομολόγων και τις συνθήκες ρευστότητας στην ευρωζώνη.
Ο επόμενος πρόεδρος θα κληθεί να διαχειριστεί τις πιέσεις από τις τιμές της ενέργειας, τις ανάγκες επενδύσεων, τη δημοσιονομική κατάσταση των κρατών-μελών και τις επιπτώσεις των διεθνών εμπορικών και γεωπολιτικών εξελίξεων.
Οι διαφορετικές διαδρομές των δύο υποψηφίων έχουν σημασία για τη συζήτηση, χωρίς να προδικάζουν τις μελλοντικές τους αποφάσεις.
Η νομισματική πολιτική της ΕΚΤ αποφασίζεται συλλογικά από το Διοικητικό της Συμβούλιο, με βασική αποστολή τη διατήρηση της σταθερότητας των τιμών.
Τρεις θέσεις, μία ευρωπαϊκή διαπραγμάτευση
Η διαδοχή στην προεδρία δεν αποτελεί τη μοναδική θεσμική εκκρεμότητα.
Σύμφωνα με τον προγραμματισμό που περιγράφεται στο δημοσίευμα, επίκεινται επίσης αλλαγές σε δύο ακόμη σημαντικές θέσεις της ΕΚΤ.
Η Γερμανίδα Ιζαμπέλ Σνάμπελ, μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου, αναμένεται να αποχωρήσει στις 3 Ιανουαρίου, ενώ ο επικεφαλής οικονομολόγος Φίλιπ Λέιν τον Μάιο.
Οι δύο θέσεις συνδέονται με την προετοιμασία των αποφάσεων νομισματικής πολιτικής και την οικονομική ανάλυση που υποστηρίζει το Διοικητικό Συμβούλιο.
Έτσι, οι κυβερνήσεις της ευρωζώνης δεν εξετάζουν μόνο την επιλογή ενός προσώπου, αλλά και τις ευρύτερες γεωγραφικές και θεσμικές ισορροπίες στην ηγεσία της κεντρικής τράπεζας.
Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς που επικαλείται η Ναυτεμπορική, στις διαβουλεύσεις θα επιδιωχθεί ισορροπία ανάμεσα στη Βόρεια και τη Νότια Ευρώπη, με παράλληλη συνεκτίμηση της εκπροσώπησης μικρότερων κρατών-μελών.
Ο ρόλος του Κυριάκου Πιερρακάκη και τα επόμενα βήματα
Η ελληνική παρουσία στη διαδικασία αποκτά ιδιαίτερο θεσμικό ενδιαφέρον λόγω της προεδρίας του Eurogroup από τον Κυριάκο Πιερρακάκη.
Ο Έλληνας υπουργός Οικονομικών θα προεδρεύσει της συνεδρίασης της 9ης Νοεμβρίου, κατά την οποία οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης θα εξετάσουν τις υποψηφιότητες.
Η τελική επιλογή του προέδρου της ΕΚΤ γίνεται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες ευρωπαϊκές διαδικασίες και κατόπιν των απαιτούμενων θεσμικών διαβουλεύσεων.
Στο ευρωπαϊκό ημερολόγιο περιλαμβάνεται άτυπη σύνοδος κορυφής στις 13 Νοεμβρίου, ενώ το δημοσίευμα τοποθετεί την πιθανή λήψη απόφασης στη συνεδρίαση της 26ης και 27ης Νοεμβρίου.
Προς το παρόν, η Ισπανία έχει καταθέσει επίσημα την υποψηφιότητα του ντε Κος, ενώ η Ολλανδία έχει γνωστοποιήσει την πρόθεσή της να προωθήσει τον Κνοτ.
Οι διαβουλεύσεις των επόμενων εβδομάδων θα καθορίσουν την εξέλιξη της διαδικασίας διαδοχής και τη σύνθεση της επόμενης ηγετικής ομάδας της ΕΚΤ.
Πηγή: pagenews.gr