Πολωνία: Η δικαστική μεταρρύθμιση παραβιάζει το Ευρωπαϊκό Δίκαιο
ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 5 '
Πηγή Φωτογραφίας: Διαδίκτυο
Η απόφαση αναφέρεται στη μεταρρύθμιση με την οποία ιδρύθηκε, μεταξύ άλλων, το Πειθαρχικό Τμήμα του Ανώτατου Δικαστηρίου, το οποίο, σύμφωνα με το Δικαστήριο της ΕΕ και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, δεν μπορούσε να θεωρηθεί αμερόληπτο και μπορεί να χρησίμευε για τη δίωξη δικαστών που ασκούν κριτική στην κυβέρνηση.
«Το Πειθαρχικό Τμήμα (…) δεν πληροί την απαίτηση ανεξαρτησίας και αμεροληψίας», αναφέρεται στην απόφαση.
«Η προοπτική, για τους δικαστές που καλούνται να εφαρμόσουν το δίκαιο της ΕΕ, να διατρέχουν τον κίνδυνο ότι ένα τέτοιο όργανο μπορεί να αποφανθεί επί θεμάτων που αφορούν την ιδιότητά τους και την άσκηση των καθηκόντων τους (…) είναι ικανή να επηρεάσει την ανεξαρτησία τους», εξήγησε το δικαστήριο της ΕΕ.
Τα κράτη μέλη της ΕΕ έχουν την αρμοδιότητα να ελέγχουν τον σεβασμό του κράτους δικαίου, την αποτελεσματική δικαστική προστασία και τη δικαστική ανεξαρτησία. Κατά την άσκηση της αρμοδιότητάς τους όσον αφορά την οργάνωση της δικαιοσύνης, τα κράτη μέλη πρέπει να συμμορφώνονται με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το δίκαιο της ΕΕ, όπως αναφέρεται στην απόφαση
Όμως το Πειθαρχικό Τμήμα, το οποίο μάλιστα διαλύθηκε το 2022, δεν ήταν το μόνο πρόβλημα.
Το άλλο ζήτημα ήταν ότι ο τροποποιητικός νόμος έδινε σε ένα μόνο εθνικό όργανο, το έκτακτο τμήμα αναθεώρησης και δημοσίων υποθέσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου, τη δικαιοδοσία να ελέγχει τη συμμόρφωση με βασικές απαιτήσεις που αφορούν την αποτελεσματική δικαστική προστασία, γεγονός που επίσης παραβιάζει το δίκαιο της ΕΕ, σύμφωνα με το ΔΕΕ.
Επιπλέον, οι εθνικές διατάξεις που απαιτούν από τους δικαστές να υποβάλουν γραπτή δήλωση στην οποία να αναφέρεται τυχόν συμμετοχή σε ένωση, μη κερδοσκοπικό ίδρυμα ή πολιτικό κόμμα και η οποία προβλέπει ότι οι πληροφορίες αυτές θα αναρτώνται στο διαδίκτυο, παραβιάζουν τα θεμελιώδη δικαιώματα των εν λόγω δικαστών στην προστασία των προσωπικών δεδομένων και στον σεβασμό της ιδιωτικής ζωής, συμπληρώνει η απόφαση.
Καθημερινά πρόστιμα
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία άσκησε την προσφυγή κατά της Πολωνίας ενώπιον του δικαστηρίου της ΕΕ, ο τροποποιητικός νόμος απαγορεύει στα εθνικά δικαστήρια να επανεξετάζουν κατά πόσον οι εθνικοί νόμοι συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις της ΕΕ σχετικά με ένα ανεξάρτητο και αμερόληπτο δικαστήριο που έχει προηγουμένως συσταθεί με νόμο και ορίζει την επανεξέταση αυτή ως πειθαρχικό αδίκημα. Το Δικαστήριο της ΕΕ επικύρωσε τα επιχειρήματα της Επιτροπής, όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση.
Το Δικαστήριο σημείωσε, επίσης, ότι κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, η Πολωνία υποχρεώθηκε να καταβάλει στην Επιτροπή, με απόφαση του Αντιπροέδρου του Δικαστηρίου της 27ης Οκτωβρίου 2021, ημερήσιο πρόστιμο ύψους 1 εκατ. ευρώ, το οποίο κρίθηκε αναγκαίο για να διασφαλιστεί ότι η Πολωνία θα θέσει σε εφαρμογή τα προσωρινά μέτρα που είχαν καθοριστεί προηγουμένως το 2021 για την αναστολή της εφαρμογής των διατάξεων του εν λόγω τροποποιητικού νόμου.
Με απόφαση του αντιπροέδρου του Δικαστηρίου από τις 21 Απριλίου 2023, το ποσό της ημερήσιας χρηματικής ποινής μειώθηκε σε 500.000 ευρώ, καθώς το Δικαστήριο αναγνώρισε ότι η Βαρσοβία διέλυσε το Πειθαρχικό Τμήμα και το αντικατέστησε με το Τμήμα Επαγγελματικής Ευθύνης. Ωστόσο, επέμεινε ότι δεν έχουν επιλυθεί όλα τα ζητήματα σχετικά με την ανεξαρτησία της πολωνικής δικαιοσύνης.
Με την απόφαση, η ημερήσια ποινή έπαψε να επιβάλλεται. Ωστόσο, το Δικαστήριο τόνισε ότι αυτό δεν επηρεάζει την υποχρέωση της Πολωνίας να καταβάλει τις οφειλόμενες χρηματικές ποινές για το παρελθόν. Η Πολωνία έχει μέχρι στιγμής αρνηθεί να το πράξει.
Η τροποποίηση του πολωνικού δικαστικού συστήματος σύμφωνα με τα πρότυπα της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της κατάργησης των προηγούμενων μεταρρυθμίσεων που το Δικαστήριο της ΕΕ έκρινε ασυμβίβαστες με το δίκαιο της ΕΕ, ήταν ένα από τα ορόσημα που ώθησαν την Κομισιόν στο να δρομολογήσει την αναστολή των κονδυλίων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας για την Πολωνία, λόγω των ζητημάτων του κράτους δικαίου.
Η Βαρσοβία κατηγορεί το ΔΕΕ για διαφθορά
Η απόφαση του ΔΕΕ αντιμετώπισε έντονες αντιδράσεις από το κυβερνητικό στρατόπεδο της Πολωνίας, συμπεριλαμβανομένου του υπουργού Δικαιοσύνης Zbigniew Ziobro, ηγέτη του αντιευρωπαϊκού κόμματος «Κυρίαρχη Πολωνία».
Η ετυμηγορία του δικαστηρίου που εδρεύει στο Λουξεμβούργο «δεν γράφτηκε από δικαστές αλλά από πολιτικούς, διότι συνιστά σαφή παραβίαση των ευρωπαϊκών συνθηκών», δήλωσε ο Ziobro, χαρακτηρίζοντας το ανώτατο δικαστήριο της ΕΕ «διεφθαρμένο».
Κριτική ασκήθηκε επίσης από φιλοκυβερνητικά μέσα ενημέρωσης. Ο κρατικός ραδιοτηλεοπτικός φορέας TVP, που θεωρείται ελεγχόμενος από την κυβέρνηση, δήλωσε ότι το δικαστήριο της ΕΕ υπερέβη τις εξουσίες του και «επιτέθηκε ξανά στην Πολωνία», υπερβαίνοντας τις αρμοδιότητές του.
Πηγή: euractiv.gr// Aleksandra Krzysztoszek
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο
