Ψήφος χωρίς σύνορα για Έλληνες του εξωτερικού: Το νέο θεσμικό πακέτο του ΥΠΕΣ και οι αλλαγές-τομές στη Βουλή

Θετικό πολιτικό κλίμα και αναζήτηση ευρείας συναίνεσης

Σε ήπιους και συναινετικούς τόνους πραγματοποιήθηκε η πρώτη άτυπη διακομματική συνάντηση για το σχέδιο νόμου που αφορά την επιστολική ψήφο των αποδήμων και τη δημιουργία ξεχωριστής εκλογικής περιφέρειας. Ο υπουργός Εσωτερικών Θοδωρής Λιβάνιος ενημέρωσε ότι στόχος της κυβέρνησης είναι το νομοσχέδιο να τεθεί άμεσα σε δημόσια διαβούλευση δύο εβδομάδων και στη συνέχεια να επιδιωχθεί η ψήφισή του με ενισχυμένη πλειοψηφία άνω των 200 βουλευτών, ώστε να εφαρμοστεί ήδη από τις επόμενες εθνικές εκλογές.

Δύο βασικοί άξονες: επιστολική ψήφος και περιφέρεια Αποδήμων

Η κυβερνητική πρωτοβουλία στηρίζεται σε δύο κομβικά σκέλη. Το πρώτο αφορά την καθιέρωση επιστολικής ψήφου αποκλειστικά για τους εκλογείς που βρίσκονται εκτός Ελλάδας την ημέρα των βουλευτικών εκλογών. Η διαδικασία θα ακολουθεί το μοντέλο που εφαρμόστηκε στις Ευρωεκλογές του 2024: αίτηση μετά την προκήρυξη των εκλογών, αποστολή του εκλογικού φακέλου στον ψηφοφόρο και επιστροφή του χωρίς κόστος, με καταληκτική ημερομηνία την παραμονή της κάλπης.

Το δεύτερο σκέλος προβλέπει τη σύσταση τριεδρικής εκλογικής περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού, μέσω της οποίας οι Έλληνες του εξωτερικού θα εκλέγουν απευθείας τρεις βουλευτές που θα τους εκπροσωπούν στη Βουλή.

Τι αλλάζει πρακτικά για τους εκλογείς του εξωτερικού

Σήμερα, η φυσική παρουσία σε πρεσβείες και προξενεία αποτελεί συχνά ανασταλτικό παράγοντα συμμετοχής. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου εκλογείς χρειάστηκε να ταξιδέψουν εκατοντάδες ή και χιλιάδες χιλιόμετρα – ακόμη και σε άλλη χώρα – για να ψηφίσουν. Με την επιστολική ψήφο, το εμπόδιο αυτό αίρεται, χωρίς να διευρύνεται το εκλογικό σώμα, καθώς το δικαίωμα παραμένει αυστηρά συνδεδεμένο με την ελληνική ιθαγένεια και την ηλικία των 17 ετών.

Οι πολιτικές προϋποθέσεις και το όριο των 200 ψήφων

Για να εφαρμοστούν άμεσα οι αλλαγές, απαιτείται πλειοψηφία δύο τρίτων της Βουλής. Αν αυτή δεν επιτευχθεί, η επιστολική ψήφος δεν θα ενεργοποιηθεί, ενώ η νέα εκλογική περιφέρεια θα ισχύσει από τις μεθεπόμενες εκλογές. Η κυβέρνηση εμφανίζεται αισιόδοξη ότι μπορεί να εξασφαλίσει τη στήριξη κομμάτων της αντιπολίτευσης, με το ΠΑΣΟΚ να θεωρείται κομβικός παίκτης, αλλά και άλλες πολιτικές δυνάμεις να κρατούν στάση αναμονής.

Τρεις έδρες, ξεχωριστά ψηφοδέλτια και μονοσταυρία

Στην περιφέρεια Απόδημου Ελληνισμού τα κόμματα θα καταρτίζουν ξεχωριστά ψηφοδέλτια, με έως πέντε υποψήφιους. Οι εκλογείς θα έχουν δικαίωμα ενός σταυρού προτίμησης, όπως ισχύει σε όλες τις τριεδρικές περιφέρειες της χώρας. Η κατανομή των εδρών θα ακολουθεί τον ισχύοντα εκλογικό νόμο, γεγονός που αυξάνει την πιθανότητα εκλογής βουλευτών από διαφορετικά κόμματα.

Βουλευτής σε δύο χώρες; Το Σύνταγμα το επιτρέπει

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί η διευκρίνιση ότι δεν υπάρχει συνταγματικό κώλυμα ώστε ένας Έλληνας του εξωτερικού, εφόσον πληροί τις προϋποθέσεις, να είναι ταυτόχρονα βουλευτής στην Ελλάδα και σε άλλο εθνικό κοινοβούλιο, εφόσον αυτό επιτρέπεται και από τη νομοθεσία της χώρας διαμονής του.

Ένα βήμα με ισχυρό συμβολισμό

Η κυβέρνηση εκτιμά ότι η μεταρρύθμιση αυτή δεν έχει μόνο πρακτικό αλλά και έντονο συμβολικό χαρακτήρα: για πρώτη φορά μεταπολεμικά, ο Απόδημος Ελληνισμός αποκτά άμεση και διακριτή κοινοβουλευτική εκπροσώπηση. Το αν το σχέδιο θα υλοποιηθεί άμεσα ή θα χρειαστεί πολιτικό χρόνο, θα κριθεί από τις επόμενες εβδομάδες διαβούλευσης και τις τελικές ισορροπίες στο Κοινοβούλιο.

Πηγή: pagenews.gr