Διπλό ουγγρικό βέτο «παγώνει» δάνειο 90 δισ. για Ουκρανία και νέες κυρώσεις κατά Ρωσίας

Την παραμονή της συμπλήρωσης τεσσάρων ετών από την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με μια νέα βαθιά κρίση ενότητας: διπλό ουγγρικό βέτο μπλοκάρει ταυτόχρονα ένα έκτακτο δάνειο ύψους 90 δισεκατομμυρίων ευρώ προς το Κίεβο και το 20ό πακέτο κυρώσεων κατά της Μόσχας. Η Βουδαπέστη συνδέει ευθέως τις δύο αποφάσεις με μια ενεργειακή διαμάχη γύρω από τον αγωγό Druzhba (φιλίας), που μεταφέρει ρωσικό πετρέλαιο προς την Κεντρική Ευρώπη.

Η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα εξωτερικής πολιτικής Κάγια Κάλλας δήλωσε τη Δευτέρα 23 Φεβρουαρίου 2026, προσερχόμενη στη συνεδρίαση των υπουργών Εξωτερικών: «Δεν πρέπει να συνδέουμε πράγματα που δεν συνδέονται καθόλου μεταξύ τους». Παράλληλα πρόσθεσε ότι «ας ακούσουμε τους λόγους και ας δούμε αν υπάρχουν δυνατότητες να ξεπεραστούν». Η δήλωση αντανακλά την έντονη δυσφορία των Βρυξελλών, αλλά και την αδυναμία του μπλοκ να προχωρήσει μπροστά χωρίς ομοφωνία.

Η ενεργειακή διαμάχη πίσω από τα βέτο

Η κρίση ξέσπασε μετά από ζημιές που υπέστη ο αγωγός Druzhba από επίθεση που αποδόθηκε σε ρωσικές δυνάμεις. Η ροή πετρελαίου προς την Ουγγαρία, τη Σλοβακία και την Τσεχία διακόπηκε, με τη Βουδαπέστη να κατηγορεί ευθέως το Κίεβο για «εκβιασμό» και «δολιοφθορά». Ο πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν ανακοίνωσε το Σαββατοκύριακο τρία «αντίμετρα»:

1. Αναστολή εξαγωγών ντίζελ προς την Ουκρανία.
2. Βέτο στο δάνειο των 90 δισ. ευρώ για το Κίεβο.
3. Βέτο στο 20ό πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας.

«Μόλις επανέλθουν οι αποστολές πετρελαίου, οι κανονικές σχέσεις θα αποκατασταθούν», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Όρμπαν, συνδέοντας ρητά τα τρία ζητήματα.

Το Κίεβο αντέδρασε χαρακτηρίζοντας και αυτό με τη σειρά του την ουγγρική στάση «εκβιασμό», ενώ τόνισε ότι οι εργασίες επισκευής συνεχίζονται «εν μέσω καθημερινών απειλών για νέες πυραυλικές επιθέσεις». Η ουκρανική πλευρά πρότεινε ήδη «εναλλακτικούς τρόπους» μεταφοράς μη ρωσικού πετρελαίου προς την Κεντρική Ευρώπη, με την Κροατία να αναδεικνύεται ως πιθανή λύση μέσω του αγωγού της Αδριατικής.

Το 20ό πακέτο κυρώσεων και το δάνειο των 90 δισ. – Τι μπλοκάρεται

Το 20ό πακέτο κυρώσεων περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την πλήρη απαγόρευση υπηρεσιών για ρωσικά πετρελαιοφόρα, μέτρο που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ήθελε να εγκριθεί μέχρι τις 24 Φεβρουαρίου 2026, τέσσερα χρόνια από την εισβολή. Η Κάγια Κάλλας παραδέχθηκε ότι «δυστυχώς» το πακέτο δεν θα περάσει τη Δευτέρα, λόγω των «πολύ ισχυρών δηλώσεων» της ουγγρικής κυβέρνησης.

Το δάνειο των 90 δισ. ευρώ για την Ουκρανία είχε ήδη εγκριθεί πολιτικά από τους ηγέτες της ΕΕ σε ολονύχτια σύνοδο κορυφής τον Δεκέμβριο 2025, με τον Όρμπαν να εξασφαλίζει τότε πλήρη εξαίρεση της Ουγγαρίας από τη συμμετοχή. Παρά την έγκριση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το βέτο της Βουδαπέστης το μπλοκάρει πλήρως. Το Κίεβο έχει προειδοποιήσει ότι χρειάζεται νέα χρηματοδότηση ήδη από τον Απρίλιο 2026, ειδικά μετά την πλήρη απόσυρση των αμερικανικών δωρεών επί προεδρίας Τραμπ.

Οι αντιδράσεις από Ευρωπαίους υπουργούς – «Ντροπή» και «αίσχος»

Η υπουργός Εξωτερικών της Σουηδίας Μαρία Μάλμερ Στένεργκαρντ χαρακτήρισε το μπλοκάρισμα «ντροπή» και «αίσχος», τονίζοντας: «Κάθε καθυστέρηση στην υιοθέτηση ενός πακέτου κυρώσεων αποτελεί αποτυχία για την Ευρώπη». Παράλληλα δήλωσε ότι «δεν τα παρατάει ακόμα».

Ο Γάλλος υπουργός Ζαν-Νοέλ Μπαρό τόνισε ότι «όλοι πρέπει να τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους», ενώ ο Εσθονός Μάργκους Τσάχκνα υπογράμμισε ότι «δεν υπάρχει κανένας λόγος» για το αδιέξοδο.

Πολιτικό υπόβαθρο – Η προεκλογική μάχη του Όρμπαν

Η στάση της Ουγγαρίας εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο της πολιτικής αντιπαράθεσης της Βουδαπέστης με τις Βρυξέλλες και το Κίεβο. Ο Όρμπαν δίνει μάχη για την επανεκλογή του στις 12 Απριλίου 2026, με την αντίθεση προς την Ουκρανία και την ευρωπαϊκή πολιτική να αποτελεί κεντρικό στοιχείο της προεκλογικής ρητορικής του.

Η Σλοβακία έχει ήδη σταματήσει τις εξαγωγές ντίζελ προς την Ουκρανία, ενώ η Τσεχία εξαιρέθηκε από το δάνειο. Η κρίση φέρνει τις Βρυξέλλες σε δύσκολη θέση: από τη μία πρέπει να διασφαλίσει την ενεργειακή ασφάλεια όλων των κρατών-μελών, από την άλλη να στηρίξει την Ουκρανία σε μια κρίσιμη φάση του πολέμου.

Η επόμενη μέρα – Συνεδρίαση κρίσης την Τετάρτη

Για την Τετάρτη 25 Φεβρουαρίου έχει προγραμματιστεί έκτακτη συνεδρίαση με τη συμμετοχή και της Κροατίας, προκειμένου να εξεταστούν εναλλακτικές λύσεις για τη διέλευση πετρελαίου. Οι Βρυξέλλες ελπίζουν σε αποκλιμάκωση, αλλά η σκληρή γραμμή του Όρμπαν δείχνει ότι η κρίση μπορεί να τραβήξει για αρκετές εβδομάδες.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται μπροστά σε ένα από τα πιο σοβαρά τεστ ενότητας από την έναρξη του πολέμου, με την Ουγγαρία να χρησιμοποιεί το βέτο ως εργαλείο πίεσης τόσο προς το Κίεβο όσο και προς τις Βρυξέλλες.

Πηγή: Pagenews.gr