Ταμείο Ανάκαμψης: Η Κομισιόν άναψε «πράσινο φως» για νέα δόση 1,18 δισ. στην Ελλάδα

Η Ελλάδα εξασφάλισε ακόμη ένα σημαντικό βήμα στη χρηματοδοτική της πορεία από το Ταμείο Ανάκαμψης, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε θετικά το 7ο αίτημα πληρωμής της χώρας στο πλαίσιο του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Η νέα δόση ανέρχεται σε 1,18 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 884 εκατ. ευρώ αφορούν επιχορηγήσεις και 294 εκατ. ευρώ δάνεια. Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση της Κομισιόν, η θετική αξιολόγηση βασίστηκε στο γεγονός ότι η Ελλάδα ολοκλήρωσε 20 ορόσημα και 6 στόχους, όπως προβλέπονταν στην απόφαση του Συμβουλίου για τη συγκεκριμένη εκταμίευση.

Η απόφαση αυτή δεν συνεπάγεται αυτόματη άμεση πληρωμή, καθώς το αίτημα παραπέμπεται πρώτα στην Οικονομική και Χρηματοδοτική Επιτροπή του Συμβουλίου (EFC). Εφόσον η γνωμοδότηση είναι θετική, η Κομισιόν θα προχωρήσει στην τελική απόφαση εκταμίευσης. Παρ’ όλα αυτά, η θετική προκαταρκτική αξιολόγηση συνιστά το ουσιαστικό «πράσινο φως» που επιβεβαιώνει ότι η χώρα βρίσκεται εντός της προβλεπόμενης τροχιάς υλοποίησης του σχεδίου «Ελλάδα 2.0».

Τα μέτρα που ξεκλείδωσαν τη νέα δόση

Η έβδομη πληρωμή συνδέεται με ένα ευρύ φάσμα μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων σε κρίσιμους τομείς δημόσιας πολιτικής και οικονομίας. Στα μέτρα που αξιολογήθηκαν θετικά περιλαμβάνεται η δημιουργία της πρώτης εγκατάστασης αποθήκευσης CO₂ στην Ελλάδα, με ετήσιο σύστημα αναφοράς για τη στήριξη της βιομηχανικής απανθρακοποίησης. Σημαντικό βήμα θεωρείται επίσης η παροχή προσωπικών βοηθών σε τουλάχιστον 1.500 άτομα με αναπηρία, καθώς και η ανακαίνιση εννέα νοσοκομείων και 15 μονάδων πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, μαζί με τη δημιουργία μονάδων για τη διαχείριση χρόνιων παθήσεων.

Στο ίδιο πακέτο περιλαμβάνονται η αναβάθμιση των πληροφοριακών συστημάτων της φορολογικής και τελωνειακής διοίκησης, η ψηφιοποίηση υπηρεσιών αδειών οδήγησης, αλλά και η βελτίωση της πρόσβασης σε οικονομικά προσιτά στεγαστικά δάνεια και σε χρηματοδοτικά εργαλεία για ιδιωτικές επενδύσεις. Η Κομισιόν δίνει ιδιαίτερη έμφαση στα εργαλεία συγχρηματοδότησης, στις εγγυήσεις τύπου InvestEU για μικρομεσαίες επιχειρήσεις και στη στήριξη καινοτόμων εταιρειών.

Στο 68,5% του συνολικού πακέτου οι εκταμιεύσεις

Μετά από αυτή την έγκριση, οι συνολικές εκταμιεύσεις προς την Ελλάδα από το RRF προβλέπεται να φτάσουν τα 24,62 δισ. ευρώ. Στο ποσό αυτό περιλαμβάνονται η αρχική προχρηματοδότηση των 3,96 δισ. ευρώ που καταβλήθηκε τον Αύγουστο του 2021, καθώς και τα 159 εκατ. ευρώ του REPowerEU που δόθηκαν τον Ιανουάριο του 2024. Η επίδοση αυτή αντιστοιχεί στο 68,5% του συνολικού ελληνικού πακέτου των 35,95 δισ. ευρώ, το οποίο αποτελείται από 18,22 δισ. ευρώ σε επιχορηγήσεις και 17,73 δισ. ευρώ σε δάνεια. Παράλληλα, έχει πλέον επιτευχθεί περίπου το 48% όλων των συνολικών οροσήμων και στόχων του ελληνικού σχεδίου.

Το στοιχείο αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Ελλάδα ήταν η τρίτη χώρα της ΕΕ που έφτασε σε έβδομο αίτημα πληρωμής, γεγονός που η Επιτροπή παρουσιάζει ως ένδειξη συγκριτικά καλής πορείας υλοποίησης. Ωστόσο, το ποσοστό απορρόφησης παραμένει ανομοιογενές ανάμεσα σε επιχορηγήσεις και δάνεια, με τα δάνεια να κινούνται πιο αργά, κάτι που ήδη απασχολεί την αγορά και τους ευρωπαϊκούς θεσμούς.

Το κρίσιμο τετράμηνο μέχρι τον Αύγουστο

Παρότι η νέα θετική αξιολόγηση συνιστά σημαντική επιτυχία, ανοίγει ταυτόχρονα το πιο δύσκολο τελευταίο κεφάλαιο του προγράμματος. Ο Μηχανισμός Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας λήγει στο τέλος του 2026, όμως η Κομισιόν έχει ήδη υπενθυμίσει ότι όλα τα κράτη μέλη πρέπει να έχουν ολοκληρώσει τα ορόσημα και τους στόχους τους έως τις 31 Αυγούστου 2026, ενώ τα τελευταία αιτήματα πληρωμής θα πρέπει να έχουν υποβληθεί έως τα τέλη Σεπτεμβρίου. Η πίεση αυτή ισχύει για όλες τις χώρες και καθιστά το επόμενο διάστημα απολύτως καθοριστικό.

Για την Ελλάδα απομένουν ακόμη δύο αιτήματα πληρωμής, το όγδοο και το ένατο. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η τελευταία φάση του σχεδίου συνδέεται με ποσό περίπου 5,4 δισ. ευρώ, εκ των οποίων περίπου 3 δισ. ευρώ αφορούν επιχορηγήσεις. Αυτό σημαίνει ότι η χώρα μπαίνει πλέον στην πιο απαιτητική περίοδο του σχεδίου, όπου δεν θα κρίνεται μόνο η ταχύτητα, αλλά και η δυνατότητα να ωριμάσουν εγκαίρως σύνθετες επενδύσεις και να κλείσουν εκκρεμότητες σε έργα και μεταρρυθμίσεις.

Η πραγματική πρόκληση είναι τα δάνεια

Ένα από τα ανοιχτά ερωτήματα που ήδη θέτουν αναλυτές και οικονομικοί κύκλοι αφορά το αν η Ελλάδα θα προλάβει να απορροφήσει πλήρως το σκέλος των δανείων πριν κλείσει το παράθυρο του RRF. Ενώ οι επιχορηγήσεις εμφανίζουν πιο ομαλή πρόοδο, τα δάνεια συνδέονται με επενδυτικά σχέδια του ιδιωτικού τομέα, τραπεζική μόχλευση και διαδικασίες που συχνά απαιτούν περισσότερο χρόνο. Αυτό σημαίνει ότι η τελική ευθεία δεν θα είναι απλώς διοικητικό ζήτημα, αλλά και δοκιμασία ωρίμανσης της πραγματικής οικονομίας.

Το βασικό συμπέρασμα από τη σημερινή εξέλιξη είναι ότι η Ελλάδα παραμένει σε τροχιά ισχυρής απορρόφησης, όμως το εύκολο κομμάτι έχει ουσιαστικά τελειώσει. Η έγκριση της δόσης των 1,18 δισ. ευρώ αποτελεί μια σημαντική επιβεβαίωση προόδου, αλλά ταυτόχρονα μεταφέρει όλο το βάρος στους επόμενους μήνες, όπου θα κριθεί αν η χώρα θα μπορέσει να κλείσει επιτυχώς ένα από τα μεγαλύτερα χρηματοδοτικά προγράμματα της μεταμνημονιακής περιόδου.

Πηγή: Pagenews.gr