Ο Πόλεμος που δεν έριξε την Τεχεράνη: Πώς το Ιράν βγήκε ισχυρότερο από τη σύγκρουση
ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 9 '
Πηγή Φωτογραφίας: Reuters/Ο Πόλεμος που δεν έριξε την Τεχεράνη: Πώς το Ιράν βγήκε ισχυρότερο από τη σύγκρουση
Όταν ξεκίνησε η αμερικανοϊσραηλινή εκστρατεία εναντίον του Ιράν, ο στρατηγικός στόχος φαινόταν ξεκάθαρος: αποδυνάμωση του καθεστώτος, περιορισμός του πυρηνικού προγράμματος και αναδιάταξη των ισορροπιών ισχύος στη Μέση Ανατολή.
Λίγους μήνες αργότερα, η εικόνα είναι πολύ πιο σύνθετη.
Παρά τις τεράστιες απώλειες σε στρατιωτικό και πολιτικό επίπεδο, η Ισλαμική Δημοκρατία όχι μόνο επέζησε, αλλά φαίνεται να εισέρχεται σε μια νέα εποχή πολιτικής ανασυγκρότησης και περιφερειακής επιρροής. Σύμφωνα με αναλυτές που μίλησαν στο Vox, ο πόλεμος επιτάχυνε μια ιστορική μετάβαση εξουσίας: η γενιά της Επανάστασης του 1979 παραχωρεί τη θέση της σε μια νέα ελίτ, περισσότερο τεχνοκρατική, πιο πραγματιστική και πολύ πιο πρόθυμη να διεκδικήσει περιφερειακή ηγεμονία.
Η κατάρρευση που δεν ήρθε ποτέ
Για δεκαετίες, δυτικοί αναλυτές θεωρούσαν ότι η Ισλαμική Δημοκρατία ήταν ένα εύθραυστο οικοδόμημα που θα κατέρρεε υπό συνθήκες μεγάλης στρατιωτικής πίεσης.
Αυτό δεν συνέβη.
Παρά τη δολοφονία κορυφαίων στελεχών, τις αεροπορικές επιθέσεις και την αποκεφάλιση σημαντικού μέρους της ανώτατης ηγεσίας, το κράτος διατήρησε τη συνοχή του. Οι μηχανισμοί ασφαλείας λειτούργησαν, οι Ένοπλες Δυνάμεις ανασυγκροτήθηκαν και η πολιτική εξουσία μεταφέρθηκε γρήγορα σε νέα πρόσωπα.
Η αποτυχία πρόκλησης εσωτερικής κατάρρευσης αποτελεί ίσως το σημαντικότερο στρατηγικό συμπέρασμα της σύγκρουσης.
Η νέα γενιά παίρνει τα κλειδιά της εξουσίας
Το σημαντικότερο αποτέλεσμα του πολέμου δεν καταγράφηκε στα πεδία των μαχών αλλά στους διαδρόμους εξουσίας της Τεχεράνης.
Η γενιά των βετεράνων της Ιρανικής Επανάστασης και του πολέμου Ιράν-Ιράκ αποχωρεί από το προσκήνιο. Στη θέση της αναδύεται μια νέα πολιτική και στρατιωτική τάξη πραγμάτων αποτελούμενη από στελέχη της Generation X και των μεγαλύτερων Millennials. Πρόκειται για ανθρώπους που μεγάλωσαν μέσα στις κυρώσεις, τις περιφερειακές συγκρούσεις και την ψηφιακή εποχή.
Αυτή η γενιά δεν κουβαλά τα ιδεολογικά βάρη των ιδρυτών της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Αντίθετα, εμφανίζεται πιο ευέλικτη, πιο τεχνοκρατική και περισσότερο προσανατολισμένη στην αποτελεσματικότητα παρά στη ρητορική.
Η Μέση Ανατολή μετά την αμερικανική αποχώρηση
Ένα ακόμη κρίσιμο στοιχείο είναι η μεταβολή των περιφερειακών ισορροπιών.
Σύμφωνα με την ανάλυση του Vox, αρκετά αραβικά κράτη του Κόλπου επαναξιολογούν πλέον την αξιοπιστία των αμερικανικών εγγυήσεων ασφαλείας. Η αδυναμία της Ουάσιγκτον να επιβάλει αποφασιστικά αποτελέσματα στο Ιράν δημιούργησε αμφιβολίες για την αμερικανική ισχύ στην περιοχή.
Το Στενό του Ορμούζ, η σημαντικότερη ενεργειακή αρτηρία του πλανήτη, αναδείχθηκε σε βασικό εργαλείο στρατηγικής πίεσης της Τεχεράνης. Η δυνατότητα του Ιράν να επηρεάζει τη ροή πετρελαίου και φυσικού αερίου εξακολουθεί να του προσφέρει γεωοικονομικό βάρος δυσανάλογο του μεγέθους της οικονομίας του.
Η «Τρίτη Δημοκρατία» του Ιράν
Πολλοί αναλυτές μιλούν ήδη για τη γέννηση μιας «Τρίτης Ιρανικής Δημοκρατίας».
Το νέο πολιτικό σύστημα φαίνεται να στηρίζεται λιγότερο στην προσωπική εξουσία ενός ηγέτη και περισσότερο σε ένα δίκτυο στρατιωτικών, τεχνοκρατών και πολιτικών παραγόντων που λειτουργούν συλλογικά. Οι Φρουροί της Επανάστασης εξακολουθούν να αποτελούν τον βασικό πυλώνα του συστήματος, αλλά πλέον συνυπάρχουν με νέες πολιτικές δυνάμεις που αναζητούν οικονομική σταθερότητα και διεθνή νομιμοποίηση.
Την ίδια στιγμή, η νέα ηγεσία εξετάζει τρόπους επανεκκίνησης της οικονομίας και σταδιακής αποκλιμάκωσης με τη Δύση, χωρίς όμως να εγκαταλείπει τις στρατηγικές της φιλοδοξίες.
Το πραγματικό αποτέλεσμα του πολέμου
Οι πόλεμοι κρίνονται συχνά από τις στρατιωτικές απώλειες.
Οι γεωπολιτικές αναμετρήσεις όμως κρίνονται από το ποιος διαμορφώνει το περιβάλλον της επόμενης ημέρας.
Υπό αυτό το πρίσμα, το Ιράν πέτυχε κάτι που λίγοι θεωρούσαν πιθανό: επέζησε μιας πρωτοφανούς στρατιωτικής επίθεσης, διατήρησε τη συνοχή του κράτους, ανανέωσε την ηγεσία του και εξακολουθεί να αποτελεί τον καθοριστικό παράγοντα ισχύος στη Μέση Ανατολή.
Η μεγάλη ειρωνεία είναι ότι ο πόλεμος που σχεδιάστηκε για να περιορίσει την Τεχεράνη ίσως επιτάχυνε τη μετάβασή της σε μια νέα, πιο προσαρμοστική και πιθανώς πιο ανθεκτική εποχή.
Και αυτό ίσως αποδειχθεί η σημαντικότερη γεωπολιτική συνέπεια της σύγκρουσης.
Πηγή: Pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο
