Η συζήτηση για το μέλλον της ευρωπαϊκής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας εισέρχεται σε μια νέα, περισσότερο πολιτική φάση, καθώς οι κυβερνήσεις κρατών-μελών επιχειρούν να μεταφέρουν τη διαχείριση της ενεργειακής κρίσης από τις έκτακτες παρεμβάσεις στη δομική μεταρρύθμιση της Ενεργειακής Ένωσης.
Στο Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που πραγματοποιείται στο Λουξεμβούργο, η ελληνική κυβέρνηση έθεσε στο επίκεντρο το ζήτημα των ευρωπαϊκών δικτύων και των ηλεκτρικών διασυνδέσεων, υποστηρίζοντας ότι η ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς ηλεκτρισμού αποτελεί πλέον στρατηγική προτεραιότητα για την ευρωπαϊκή οικονομία.
Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, συνοδευόμενος από τον υφυπουργό Νίκο Τσάφο, διατύπωσε με σαφήνεια την ελληνική θέση, καλώντας την Ευρωπαϊκή Ένωση να εγκαταλείψει τη λογική των αποσπασματικών εθνικών αγορών.
«Ήρθε επιτέλους η ώρα των αποφάσεων. Η Ευρώπη πρέπει να προχωρήσει γρήγορα σε έναν κεντρικό σχεδιασμό που θα επιτρέψει να δημιουργηθεί μια πραγματικά ενιαία αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Και όχι 27 κατακερματισμένες αγορές.»
Η Αθήνα μεταφέρει τη συζήτηση από τις επιδοτήσεις στις διαρθρωτικές λύσεις
Η ελληνική παρέμβαση αντανακλά μια ευρύτερη πολιτική επιδίωξη να μετατοπιστεί το επίκεντρο της ευρωπαϊκής ενεργειακής πολιτικής από τις βραχυπρόθεσμες δημοσιονομικές παρεμβάσεις προς μόνιμες θεσμικές λύσεις.
Κατά πολιτικές εκτιμήσεις, η Αθήνα επιδιώκει να αναδείξει ότι οι μεγάλες αποκλίσεις στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των κρατών-μελών δεν αποτελούν πλέον συγκυριακό φαινόμενο, αλλά αποτέλεσμα των περιορισμών που εξακολουθεί να εμφανίζει η ευρωπαϊκή αγορά ως προς τις διασυνδέσεις και τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Σύμφωνα με την ελληνική επιχειρηματολογία, χωρίς ισχυρότερα διασυνοριακά δίκτυα και κοινό ευρωπαϊκό σχεδιασμό, η υπόσχεση της Ενεργειακής Ένωσης παραμένει ελλιπής.
Δίκτυα: Από τεχνικό έργο σε ζήτημα γεωπολιτικής
Ο Σταύρος Παπασταύρου συνέδεσε άμεσα τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις με τρεις βασικούς πυλώνες της ευρωπαϊκής πολιτικής:
- την ενεργειακή ασφάλεια,
- την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας,
- και την οικονομική και κοινωνική συνοχή της Ένωσης.
«Τα δίκτυα και οι διασυνδέσεις δεν είναι τεχνικό ζήτημα. Μας αφορά όλους. Είναι ζήτημα που αφορά την ενεργειακή ασφάλεια, την ανταγωνιστικότητα και τη συνοχή της Ευρώπης, καθώς θα επιτρέψει να περιοριστούν οι αποκλίσεις στις τιμές μεταξύ των κρατών-μελών.»
Η τοποθέτηση εντάσσεται στη διευρυνόμενη ευρωπαϊκή συζήτηση για την ανάγκη ενίσχυσης των ενεργειακών υποδομών, καθώς η πράσινη μετάβαση και η αυξημένη διείσδυση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας καθιστούν τις διασυνδέσεις κρίσιμο παράγοντα για τη λειτουργία της αγοράς.
Η ελληνική στρατηγική επενδύσεων στα δίκτυα
Η κυβέρνηση προβάλλει ως παράδειγμα της στρατηγικής της τις επενδύσεις που υλοποιούνται από το 2019 στον τομέα των ηλεκτρικών δικτύων και των διασυνδέσεων.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην πρόσφατη επιτυχή αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου του ΑΔΜΗΕ, η οποία, σύμφωνα με την κυβέρνηση, δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την υλοποίηση του μεγαλύτερου επενδυτικού προγράμματος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας που έχει αναλάβει ποτέ ο Διαχειριστής.
Κατά την κυβερνητική ανάγνωση, η ενίσχυση του ΑΔΜΗΕ αποτελεί κρίσιμο βήμα όχι μόνο για την εγχώρια αγορά αλλά και για την ενίσχυση της θέσης της Ελλάδας ως ενεργειακού κόμβου στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Όφελος ενός δισ. ευρώ από τις νησιωτικές διασυνδέσεις
Σύμφωνα με τον υπουργό, η ολοκλήρωση των ηλεκτρικών διασυνδέσεων με την Κρήτη, το Βόρειο Αιγαίο, τα Δωδεκάνησα και τις Κυκλάδες εκτιμάται ότι θα αποφέρει συνολικό οικονομικό όφελος περίπου 1 δισ. ευρώ για τους Έλληνες καταναλωτές.
Η μείωση του κόστους ηλεκτροπαραγωγής στα μη διασυνδεδεμένα νησιά, η περιορισμένη χρήση πετρελαϊκών μονάδων και η αποτελεσματικότερη αξιοποίηση της παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας θεωρούνται από την κυβέρνηση βασικοί παράγοντες που μπορούν να συμβάλουν στη συγκράτηση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας.
Η ενεργειακή ένωση ως πολιτικό διακύβευμα
Η παρέμβαση της Αθήνας πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρωπαϊκή Ένωση αναζητά ένα νέο μοντέλο ενεργειακής διακυβέρνησης μετά την κρίση των τελευταίων ετών.
Κατά πολιτικές εκτιμήσεις, η Ελλάδα επιδιώκει να ενισχύσει την παρουσία της στις ευρωπαϊκές διαπραγματεύσεις προβάλλοντας ένα αφήγημα που συνδέει την ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας με τη στρατηγική αυτονομία, τη βιομηχανική ανταγωνιστικότητα και την ανθεκτικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Υπό αυτή την οπτική, η συζήτηση για τα δίκτυα δεν αφορά μόνο τις ενεργειακές υποδομές αλλά τον ίδιο τον τρόπο με τον οποίο η Ευρωπαϊκή Ένωση θα οργανώσει την αγορά ηλεκτρισμού την επόμενη δεκαετία.
Η ελληνική θέση, όπως διατυπώθηκε στο Λουξεμβούργο, επιχειρεί να τοποθετήσει τη χώρα μεταξύ των κρατών-μελών που ζητούν επιτάχυνση της ενεργειακής ολοκλήρωσης, με την εκτίμηση ότι μόνο μια πραγματικά ενιαία ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας μπορεί να περιορίσει τις περιφερειακές ανισότητες, να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας και να διασφαλίσει πιο προσιτές τιμές για πολίτες και επιχειρήσεις.
Πηγή: pagenews.gr