Νέα ένεση ρευστότητας για μια οικονομία υπό πίεση
Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (IMF) ολοκλήρωσε την έβδομη αξιολόγηση του προγράμματος οικονομικών μεταρρυθμίσεων της Αιγύπτου και ενέκρινε νέα εκταμίευση ύψους 1,8 δισ. δολαρίων, ανεβάζοντας τη συνολική χρηματοδότηση που έχει λάβει η χώρα στα περίπου 7,3 δισ. δολάρια.
Η απόφαση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η αιγυπτιακή οικονομία συνεχίζει να δοκιμάζεται από τον υψηλό πληθωρισμό, τις πιέσεις στο συνάλλαγμα και τις επιπτώσεις των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή, οι οποίες έχουν επηρεάσει το εμπόριο, τον τουρισμό και τις επενδυτικές ροές.
Υπενθυμίζεται ότι το αρχικό πρόγραμμα των 3 δισ. δολαρίων, που εγκρίθηκε το 2022, διευρύνθηκε το 2024 στα 8 δισ. δολάρια, αντανακλώντας τη σοβαρότητα των οικονομικών προκλήσεων που αντιμετωπίζει το Κάιρο.
Το ΔΝΤ βλέπει πρόοδο, αλλά όχι το τέλος της κρίσης
Στην αξιολόγησή του, το Ταμείο αναγνωρίζει ότι η Αίγυπτος έχει επιδείξει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα απέναντι στις περιφερειακές κρίσεις.
Η υιοθέτηση πιο ευέλικτης συναλλαγματικής πολιτικής, η σταδιακή κατάργηση ενεργειακών επιδοτήσεων, η δημοσιονομική προσαρμογή και η συγκράτηση των δημόσιων δαπανών θεωρούνται βασικοί παράγοντες που συνέβαλαν στη σταθεροποίηση της οικονομίας.
Η ανάπτυξη της αιγυπτιακής οικονομίας εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί κοντά στο 4,6%, ενώ στο τρίτο τρίμηνο του οικονομικού έτους καταγράφηκε ρυθμός ανάπτυξης περίπου 5%, ένδειξη ότι η οικονομία αρχίζει να ανακάμπτει παρά τις εξωτερικές πιέσεις.
Οι αδυναμίες παραμένουν
Παρά τα θετικά στοιχεία, το ΔΝΤ επισημαίνει ότι η αιγυπτιακή οικονομία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρές διαρθρωτικές προκλήσεις.
Μεταξύ αυτών ξεχωρίζουν:
- το υψηλό δημόσιο χρέος,
- οι αυξημένες χρηματοδοτικές ανάγκες,
- οι πιέσεις στα συναλλαγματικά αποθέματα,
- η κυριαρχία κρατικών επιχειρήσεων σε στρατηγικούς τομείς,
- η αργή πρόοδος στις ιδιωτικοποιήσεις.
Το Ταμείο καλεί την κυβέρνηση του προέδρου Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι να επιταχύνει τη μεταφορά κρατικών περιουσιακών στοιχείων στον ιδιωτικό τομέα και να προωθήσει βαθύτερες θεσμικές μεταρρυθμίσεις που θα ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας.
Η χρηματοδότηση αφορά και τη γεωπολιτική
Η νέα εκταμίευση δεν αποτελεί μόνο οικονομική απόφαση.
Η Αίγυπτος θεωρείται σήμερα ένας από τους σημαντικότερους γεωπολιτικούς πυλώνες της Μέσης Ανατολής.
Ελέγχει τη Διώρυγα του Σουέζ, διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στις εξελίξεις στη Γάζα, διατηρεί ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας τόσο με αραβικά κράτη όσο και με τη Δύση και αποτελεί βασικό παράγοντα για τη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών προς την Ευρώπη.
Υπό αυτό το πρίσμα, η οικονομική σταθερότητα της Αιγύπτου έχει αποκτήσει χαρακτηριστικά ζητήματος διεθνούς ασφάλειας.
Μια σοβαρή δημοσιονομική κρίση στο Κάιρο θα μπορούσε να προκαλέσει αλυσιδωτές επιπτώσεις σε ολόκληρη την Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή.
Το Σουέζ παραμένει κρίσιμο για την παγκόσμια οικονομία
Η σημασία της Αιγύπτου ενισχύεται ακόμη περισσότερο εξαιτίας της κρίσης στην Ερυθρά Θάλασσα.
Οι επιθέσεις των Χούθι κατά της εμπορικής ναυσιπλοΐας έχουν μειώσει σημαντικά τη διέλευση πλοίων από τη Διώρυγα του Σουέζ, στερώντας από το αιγυπτιακό κράτος πολύτιμα έσοδα σε συνάλλαγμα.
Η εξέλιξη αυτή έχει επιβαρύνει περαιτέρω τα δημόσια οικονομικά και εξηγεί γιατί οι διεθνείς οργανισμοί επιδιώκουν να διατηρήσουν την οικονομική σταθερότητα της χώρας, ώστε να αποφευχθούν νέοι κλυδωνισμοί στο παγκόσμιο εμπόριο.
Η ισορροπία μεταξύ μεταρρυθμίσεων και κοινωνικής σταθερότητας
Το μεγαλύτερο δίλημμα για το Κάιρο είναι η ταυτόχρονη εφαρμογή δύσκολων οικονομικών μεταρρυθμίσεων χωρίς να διαταραχθεί η κοινωνική συνοχή.
Η μείωση των κρατικών επιδοτήσεων, οι ιδιωτικοποιήσεις και ο περιορισμός της κρατικής παρουσίας στην οικονομία αποτελούν βασικές απαιτήσεις του ΔΝΤ, αλλά συνοδεύονται από σημαντικό πολιτικό κόστος σε μια χώρα με περισσότερους από 110 εκατομμύρια κατοίκους και υψηλά ποσοστά φτώχειας.
Η κυβέρνηση επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στις απαιτήσεις των διεθνών πιστωτών και στην ανάγκη αποφυγής κοινωνικών αναταράξεων.
Η γεωοικονομία της επόμενης ημέρας
Η νέα χρηματοδότηση του ΔΝΤ ενισχύει τα συναλλαγματικά αποθέματα της Αιγύπτου, καθησυχάζει τις διεθνείς αγορές και διατηρεί ανοικτή την πρόσβαση της χώρας σε ξένα κεφάλαια.
Ωστόσο, η μακροπρόθεσμη επιτυχία του προγράμματος θα εξαρτηθεί λιγότερο από τις νέες εκταμιεύσεις και περισσότερο από την ικανότητα της κυβέρνησης να προχωρήσει σε ουσιαστικές διαρθρωτικές αλλαγές.
Η Αίγυπτος καλείται να μετασχηματίσει το παραγωγικό της μοντέλο, να ενισχύσει τον ιδιωτικό τομέα και να περιορίσει την εξάρτησή της από το κράτος, την εξωτερική χρηματοδότηση και τα έκτακτα γεωπολιτικά έσοδα.
Η απόφαση του ΔΝΤ στέλνει ένα σαφές μήνυμα προς τις διεθνείς αγορές: η Αίγυπτος εξακολουθεί να θεωρείται χώρα στρατηγικής σημασίας, της οποίας η οικονομική σταθερότητα συνδέεται άμεσα με την ασφάλεια της Μέσης Ανατολής, την ομαλή λειτουργία της Διώρυγας του Σουέζ και τις ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο. Η νέα χρηματοδότηση δεν αποτελεί απλώς οικονομική στήριξη, αλλά μέρος μιας ευρύτερης γεωοικονομικής στρατηγικής της Δύσης να διατηρήσει σταθερό έναν κρίσιμο περιφερειακό εταίρο σε μια περίοδο όπου οι πόλεμοι, οι ενεργειακές αβεβαιότητες και οι ανταγωνισμοί μεγάλων δυνάμεων επανακαθορίζουν τις διεθνείς ισορροπίες.
Πηγή: pagenews.gr