Καλαφάτης: «Τέλος στα ευχολόγια» – €450 εκατ., AI και Lockheed αλλάζουν το παραγωγικό παιχνίδι
Δεν είναι απλώς ακόμη ένα πακέτο επενδυτικών κινήτρων. Ούτε μία ακόμη συζήτηση για την καινοτομία ως γενική κατεύθυνση της οικονομίας.
Στην παρέμβασή του στη Θεσσαλονίκη, ο υφυπουργός Ανάπτυξης Σταύρος Καλαφάτης έβαλε στο ίδιο κάδρο παραγωγή, Τεχνητή Νοημοσύνη, έρευνα, κυβερνοασφάλεια, αμυντική τεχνολογία και Brain Gain, περιγράφοντας ουσιαστικά το μοντέλο πάνω στο οποίο η κυβέρνηση θέλει να στηρίξει την επόμενη φάση ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας.
Και έδωσε έναν καθαρό πολιτικό τόνο:
«Η Δυτική Θεσσαλονίκη μετατρέπεται σε αιχμή του δόρατος για τη νέα παραγωγική Ελλάδα – με μέτρα και αποτελέσματα, όχι ευχολόγια».
Πίσω από τη φράση βρίσκεται μια ευρύτερη κυβερνητική επιδίωξη: η Ελλάδα να περάσει από την ανάπτυξη που βασίζεται κυρίως στην κατανάλωση και στις υπηρεσίες σε ένα μοντέλο με μεγαλύτερο βάρος στην παραγωγή, στην τεχνολογία, στην εξωστρέφεια και στην υψηλή προστιθέμενη αξία.
Το νέο παραγωγικό στοίχημα: να παράγει η Ελλάδα περισσότερη τεχνολογία
Η πολιτική συζήτηση για το νέο παραγωγικό μοντέλο αποκτά ιδιαίτερη σημασία ακριβώς επειδή η χώρα βρίσκεται μπροστά σε μία διπλή πρόκληση.
Από τη μία, πρέπει να αυξήσει την παραγωγικότητα των επιχειρήσεων και ιδιαίτερα των μικρομεσαίων.
Από την άλλη, πρέπει να δημιουργήσει θέσεις εργασίας αρκετά ελκυστικές ώστε περισσότεροι νέοι επιστήμονες και εξειδικευμένοι εργαζόμενοι να επιλέγουν την Ελλάδα.
Ο Καλαφάτης συνέδεσε ευθέως τα δύο.
Η τεχνολογία δεν παρουσιάζεται ως ξεχωριστός κλάδος της οικονομίας, αλλά ως εργαλείο που πρέπει να περάσει στη βιομηχανία, στις ΜμΕ, στην άμυνα, στην Υγεία και συνολικά στην παραγωγή.
150 εκατ. ευρώ για να μπει η AI στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις
Σε αυτό το πλαίσιο ξεχωρίζει το ειδικό καθεστώς 150 εκατ. ευρώ του Αναπτυξιακού Νόμου, που προορίζεται αποκλειστικά για την εισαγωγή εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Το στοίχημα είναι σημαντικό.
Μέχρι σήμερα, μεγάλο μέρος της συζήτησης για την AI αφορά τις μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες. Για μια οικονομία όμως όπως η ελληνική, στην οποία οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις έχουν καθοριστικό βάρος, η πραγματική αλλαγή θα κριθεί από το εάν η νέα τεχνολογία μπορεί να περάσει στην καθημερινή παραγωγή.
Να μειώσει κόστος. Να αυτοματοποιήσει διαδικασίες. Να αυξήσει παραγωγικότητα. Να ανοίξει νέες αγορές.
Παράλληλα ενεργοποιούνται ταχύτερες αποσβέσεις για μηχανολογικό εξοπλισμό και αυξημένες φορολογικές υπερεκπτώσεις για δαπάνες Έρευνας και Ανάπτυξης, από 200% έως 315%.
Και υπάρχει ένα ακόμη ισχυρό περιφερειακό στοιχείο: σύμφωνα με τον Καλαφάτη, πάνω από το 50% των ενισχύσεων του Αναπτυξιακού Νόμου κατευθύνεται στη Βόρεια Ελλάδα.
Καλαφάτης: Η Δυτική Θεσσαλονίκη στην πρώτη γραμμή
Εδώ μπαίνει η Δυτική Θεσσαλονίκη στο ευρύτερο κυβερνητικό σχέδιο.
Για τον Καλαφάτη, η περιοχή μπορεί να μετατραπεί σε ένα από τα εργαστήρια του νέου παραγωγικού μοντέλου: βιομηχανία και logistics από τη μία, πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα και τεχνολογικό οικοσύστημα από την άλλη.
Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τη Βιομηχανία και την Εφοδιαστική Αλυσίδα επιχειρεί να αντιμετωπίσει ένα από τα χρόνια προβλήματα: την άναρχη βιομηχανική ανάπτυξη και τις Άτυπες Βιομηχανικές Συγκεντρώσεις, ενισχύοντας παράλληλα τα οργανωμένα Επιχειρηματικά Πάρκα.
Η λογική είναι απλή: για να έρθουν επενδύσεις χρειάζεται χώρος, δίκτυα, υποδομές και σαφείς κανόνες.
Και για να μετατραπούν οι επενδύσεις σε ανάπτυξη χρειάζονται άνθρωποι.
Το Brain Gain κατεβαίνει από τα συνθήματα στις γειτονιές
Γι’ αυτό ο Καλαφάτης συνέδεσε την παραγωγική ανασυγκρότηση με το Brain Gain.
ΕΚΕΤΑ, ΝΟΗΣΙΣ, Αλεξάνδρεια Ζώνη Καινοτομίας και Elevate Greece καλούνται να λειτουργήσουν ως γέφυρα μεταξύ έρευνας και επιχειρήσεων, ώστε οι νέες επενδύσεις να δημιουργούν δουλειές υψηλότερης ειδίκευσης.
Και ο υφυπουργός δεν μίλησε γενικά για τη Θεσσαλονίκη.
Έβαλε στο κάδρο τον Εύοσμο, τη Σταυρούπολη, την Πολίχνη και τη Νεάπολη.
Η πολιτική στόχευση είναι σαφής: η καινοτομία να μην περιοριστεί σε ένα κλειστό οικοσύστημα startups και ερευνητικών εργαστηρίων, αλλά να αποκτήσει αποτύπωμα στις περιοχές όπου ζει η πραγματική κοινωνία της πόλης.
«Οι υποδομές είναι οι αρτηρίες – Η γνώση είναι το αίμα»
Σε μία από τις χαρακτηριστικότερες αποστροφές του, ο Καλαφάτης συνέδεσε τις μεγάλες υποδομές της Θεσσαλονίκης με την παραγωγική οικονομία:
«Οι μεγάλες υποδομές του Master Plan “Θεσσαλονίκη 2030” – το Μετρό, το FlyOver, οι οδικές και σιδηροδρομικές συνδέσεις – είναι οι αρτηρίες της πόλης. Η γνώση και η καινοτομία είναι το αίμα που κυλάει σε αυτές τις αρτηρίες για να παράγουμε πλούτο για όλους. Αυτός είναι ο σύγχρονος Πατριωτισμός της Πράξης».
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση περιγράφει και την πολιτική φιλοσοφία του σχεδίου.
Τα μεγάλα δημόσια έργα δημιουργούν τις προϋποθέσεις.
Η πραγματική απόδοση όμως έρχεται όταν πάνω σε αυτές τις υποδομές αναπτύσσονται επιχειρήσεις, επενδύσεις, τεχνολογία και νέες θέσεις εργασίας.
Η μεγάλη κίνηση με τη Lockheed Martin
Εκεί όμως όπου το αναπτυξιακό αφήγημα αποκτά και διάσταση εθνικής ασφάλειας είναι η κυβερνοασφάλεια.
Ο Καλαφάτης αποκάλυψε τις προοπτικές που ανοίγει η στρατηγική συνεργασία του ΕΚΕΤΑ με τη Lockheed Martin.
«Ενώνουμε τις δυνάμεις μας με τον κολοσσό της αεροδιαστημικής βιομηχανίας Lockheed Martin, εγκαινιάζοντας ένα πρωτοποριακό πρόγραμμα STEM στις κυβερνοφυσικές υποδομές και το cyber-range, με έδρα τη Θεσσαλονίκη, για την εκπαίδευση τεχνικών, στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων και ερευνητών».
Το κρίσιμο όμως βρίσκεται στην επόμενη φράση:
«Η συνεργασία μας με τη Lockheed Martin, η οποία υλοποιείται μέσω του ΕΚΕΤΑ, δεν περιορίζεται στην εκπαίδευση και τη χρήση συστημάτων, αλλά ανοίγει τον δρόμο για τη μελλοντική συνανάπτυξη προηγμένων τεχνολογιών κυβερνοασφάλειας και αμυντικών συστημάτων».
Αν αυτή η προοπτική εξελιχθεί, η σημασία της είναι πολύ μεγαλύτερη από ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα.
Η Ελλάδα επιδιώκει να περάσει σταδιακά από τον ρόλο του αγοραστή τεχνολογίας στον ρόλο του συνδημιουργού τεχνολογίας.
Και αυτό αποτελεί κρίσιμο στοιχείο οποιασδήποτε σοβαρής συζήτησης για παραγωγική και στρατηγική αυτονομία.
Άμυνα και έρευνα συναντώνται
Η διεθνής πραγματικότητα επιταχύνει αυτή τη σύγκλιση.
Κυβερνοεπιθέσεις, drones, δορυφορικά συστήματα, Τεχνητή Νοημοσύνη και ρομποτική έχουν καταργήσει σε μεγάλο βαθμό τα παλιά σύνορα ανάμεσα στην πολιτική και την αμυντική τεχνολογία.
Ο Καλαφάτης το περιέγραψε ευθέως:
«Η εποχή μας δεν χαρακτηρίζεται από μια γραμμική μετάβαση από την ειρήνη στον πόλεμο αλλά από τη μόνιμη παρουσία υβριδικών και αναδυόμενων απειλών, όπου η τεχνολογία και η πληροφορία εργαλειοποιούνται».
Γι’ αυτό η συνεργασία της έρευνας με την αμυντική βιομηχανία αποκτά πλέον διαφορετική βαρύτητα.
Μέσω συνεργασιών όπως τα μνημόνια του ΕΛΚΑΚ με ελληνικά ερευνητικά κέντρα, η τεχνογνωσία σε δορυφορική παρακολούθηση, πληροφορική και ρομποτική μπορεί να περάσει στην κρατική και αμυντική θωράκιση.
300 εκατ. ευρώ στην ελληνική έρευνα
Για να υπάρξει όμως τεχνολογική αυτονομία χρειάζεται ισχυρή εγχώρια ερευνητική βάση.
Ο Καλαφάτης έδωσε και εδώ έναν συγκεκριμένο αριθμό:
«Θωρακίζουμε τα δημόσια ερευνητικά κέντρα για τα επόμενα 30 χρόνια επενδύοντας πόρους άνω των 300 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης».
Η στόχευση δεν είναι απλώς να υπάρχουν καλύτερα εργαστήρια.
Είναι τα ερευνητικά κέντρα να μπορούν να παράγουν τεχνογνωσία που περνά στην οικονομία και δημιουργεί ελληνική προστιθέμενη αξία.
Αυτό ακριβώς υπηρετούν και οι τεχνολογίες dual-use, στις οποίες έδωσε ιδιαίτερο βάρος ο υφυπουργός.
Μέσω του Elevate Greece, startups Deep Tech μπορούν να αναπτύσσουν τεχνολογίες με εφαρμογές τόσο στην πολιτική οικονομία όσο και στην άμυνα.
Κυβερνοασφάλεια: από τεχνικό θέμα σε εθνική ανθεκτικότητα
Η κυβερνοασφάλεια αποτελεί πλέον ξεχωριστό πυλώνα αυτής της στρατηγικής.
«Στον 21ο αιώνα, η εθνική ανθεκτικότητα και θωράκιση της χώρας είναι άρρηκτα συνδεδεμένες με την τεχνολογική μας υπεροχή και την αξιοποίηση της ερευνητικής αριστείας», τόνισε ο Καλαφάτης.
Στο ίδιο πλαίσιο τοποθέτησε τη φιλοσοφία Security by Design:
«Στο πλαίσιο της Εθνικής Στρατηγικής Κυβερνοασφάλειας, ενσωματώνουμε τη φιλοσοφία της “Ασφάλειας από τον Σχεδιασμό” σε κάθε νέα υποδομή και καινοτομία».
Το μήνυμα είναι ότι η ψηφιακή ασφάλεια δεν μπορεί πλέον να προστίθεται εκ των υστέρων.
Πρέπει να αποτελεί μέρος του σχεδιασμού κάθε κρίσιμης υποδομής από την πρώτη ημέρα.
Από 300.000 στις 40.000 ευρώ: η καινοτομία που φτάνει στον ασθενή
Ο Καλαφάτης έδωσε όμως και ένα παράδειγμα που μεταφέρει τη συζήτηση από τη γεωπολιτική της τεχνολογίας στην καθημερινότητα.
Στο νέο Κέντρο Γονιδιακής Θεραπείας του Νοσοκομείου «Παπανικολάου», σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, η ελληνική επιστημονική έρευνα μπορεί να μειώσει το κόστος εξειδικευμένης καρκινοθεραπείας από περίπου 300.000 ευρώ σε 40.000 ευρώ ανά ασθενή.
«Αυτή είναι η καινοτομία με απτό κοινωνικό αποτύπωμα», υπογράμμισε.
Το παράδειγμα συμπυκνώνει το μοντέλο που περιγράφει ο υφυπουργός: δημόσια έρευνα που δεν τελειώνει στη δημοσίευση μιας επιστημονικής εργασίας, αλλά μετατρέπεται σε τεχνολογία, οικονομικό όφελος και καλύτερη υπηρεσία για τον πολίτη.
Το πολιτικό στοίχημα: από το «Made in Greece» στο «Developed in Greece»
Εδώ βρίσκεται και η ευρύτερη πολιτική διάσταση της παρέμβασης Καλαφάτη.
Για χρόνια, η συζήτηση για την παραγωγική ανασυγκρότηση της Ελλάδας επικεντρωνόταν στο πόσο περισσότερο μπορεί να παράγει η χώρα.
Η νέα μάχη είναι δυσκολότερη: πόση από την τεχνολογία πίσω από αυτή την παραγωγή μπορεί να αναπτύσσεται στην Ελλάδα.
Η AI στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, τα Deep Tech startups, οι τεχνολογίες διττής χρήσης, η σύνδεση ερευνητικών κέντρων με την αμυντική βιομηχανία και η συνεργασία ΕΚΕΤΑ–Lockheed Martin δείχνουν προς αυτή την κατεύθυνση.
Όχι μόνο Made in Greece.
Αλλά όλο και περισσότερο Developed in Greece.
Καλαφάτης: «Η Θεσσαλονίκη δεν ακολουθεί τις εξελίξεις – Τις διαμορφώνει»
Για τον υφυπουργό Ανάπτυξης, η Θεσσαλονίκη μπορεί να αποτελέσει έναν από τους βασικούς κόμβους αυτής της μετάβασης.
«Στο Hellenic Growth Agora, αποδεικνύουμε ότι η Θεσσαλονίκη και η Βόρεια Ελλάδα δεν ακολουθούν απλώς τις εξελίξεις, τις διαμορφώνουν».
Και πρόσθεσε:
«Ενώνοντας τις δυνάμεις της Πολιτείας, των πανεπιστημίων, των ερευνητικών κέντρων και των επιχειρήσεων, χτίζουμε μια Θεσσαλονίκη που καινοτομεί και δημιουργεί πραγματική “Αξία για το Μέλλον” όλων των πολιτών».
Η εξίσωση που παρουσιάζει ο Καλαφάτης είναι φιλόδοξη αλλά συγκεκριμένη:
€150 εκατ. για AI στις ΜμΕ, πάνω από €300 εκατ. για ερευνητικά κέντρα, μεγαλύτερο κομμάτι του Αναπτυξιακού Νόμου στη Βόρεια Ελλάδα, Deep Tech, κυβερνοασφάλεια, αμυντική τεχνολογία και Brain Gain.
Το ζητούμενο πλέον είναι αυτά τα εργαλεία να μετατραπούν σε παραγωγή, εξαγωγές και καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας.
Γιατί εκεί θα κριθεί τελικά εάν η αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου θα περάσει από τις εξαγγελίες στην πραγματική οικονομία.
Και, όπως το έθεσε ο ίδιος ο Καλαφάτης, αυτό είναι το πέρασμα από τα ευχολόγια στα αποτελέσματα.
Πηγή: pagenews.gr