Ένα ισχυρό διπλό μήνυμα για την ελληνική οικονομία ήρθε μέσα σε ένα εικοσιτετράωρο από Moody’s και Scope, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να το εντάσσει ευθέως στον απολογισμό της οικονομικής πολιτικής της κυβέρνησης.
Η Moody’s αναβάθμισε τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας, ενώ η Scope προχώρησε σε αναβάθμιση της πιστοληπτικής αξιολόγησης της Ελλάδας σε BBB, με σταθερές προοπτικές.
Η σημασία της κίνησης γίνεται μεγαλύτερη μέσα στο σημερινό διεθνές περιβάλλον, όπου οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων έχουν δεχθεί ανοδικές πιέσεις και η Moody’s καταγράφει διεθνώς ως βασικούς παράγοντες τα υψηλά επίπεδα έκδοσης χρέους, τις δημοσιονομικές ανησυχίες και τον πληθωρισμό.
Ο πρωθυπουργός επέλεξε, πάντως, να δώσει στη διπλή αναβάθμιση και σαφές πολιτικό περιεχόμενο.
Μητσοτάκης: «Επιβεβαιώνεται η ορθότητα της οικονομικής πολιτικής»
Στην ανάρτησή του, ο Κυριάκος Μητσοτάκης παρουσιάζει τις δύο κινήσεις ως επιβεβαίωση της πορείας που έχει ακολουθήσει η ελληνική οικονομία.
«Η νέα διπλή αναβάθμιση των προοπτικών της ελληνικής οικονομίας από τη Moody’s και, παράλληλα, της πιστοληπτικής βαθμίδας της χώρας από τον οίκο Scope, μέσα σε ένα εικοσιτετράωρο, επιβεβαιώνει την ορθότητα της ασκούμενης οικονομικής πολιτικής μαζί με τη σταθερή και συνεχή πρόοδο της οικονομίας μας», ανέφερε.
Η κυβερνητική ανάγνωση είναι σαφής: οι αξιολογήσεις των διεθνών οίκων χρησιμοποιούνται ως εξωτερικός δείκτης της προόδου που έχει επιτευχθεί στα δημόσια οικονομικά, στις μεταρρυθμίσεις και στην πιστοληπτική εικόνα της χώρας.
Από τα «σκουπίδια» στην επενδυτική βαθμίδα
Ο Μητσοτάκης στάθηκε ιδιαίτερα στη διαδρομή που έχει διανύσει η χώρα από την περίοδο της κρίσης.
«Μέσα σε ένα διεθνές περιβάλλον αναταράξεων και αβεβαιότητας, η Ελλάδα αποτελεί πλέον για τους ίδιους διεθνείς οίκους αξιολόγησης που λίγα χρόνια πριν χαρακτήριζαν τα ελληνικά ομόλογα “σκουπίδια”, παράδειγμα ανθεκτικότητας, ανάπτυξης, μεταρρυθμίσεων και ταχείας μείωσης του δημόσιου χρέους», σημείωσε.
Η αναφορά έχει πραγματικό οικονομικό υπόβαθρο. Η Moody’s είχε επαναφέρει την Ελλάδα στην επενδυτική βαθμίδα τον Μάρτιο του 2025, ανεβάζοντας τότε την αξιολόγηση στο Baa3 και επισημαίνοντας βελτιώσεις στα δημόσια οικονομικά και στον τραπεζικό τομέα.
Scope: Η Ελλάδα ένα ακόμη σκαλοπάτι ψηλότερα
Η κίνηση της Scope έχει ξεχωριστή βαρύτητα, καθώς η πιστοληπτική βαθμίδα ανεβαίνει στο BBB.
Η πορεία αυτή δεν προέκυψε απότομα. Ήδη σε προηγούμενες αξιολογήσεις της, η Scope είχε αναδείξει ως θετικούς παράγοντες τη δημοσιονομική πολιτική, την πορεία του δημόσιου χρέους, την πρόσβαση στις αγορές και τη βελτίωση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας. Παράλληλα, είχε επισημάνει ως διαρθρωτικές αδυναμίες το ακόμη υψηλό δημόσιο χρέος, τις δημογραφικές πιέσεις και τις εξωτερικές ανισορροπίες.
Αυτή η δεύτερη πλευρά έχει σημασία: μια αναβάθμιση δεν σημαίνει ότι εξαφανίζονται οι αδυναμίες της ελληνικής οικονομίας. Σημαίνει ότι, με βάση τη μεθοδολογία του οίκου, βελτιώνεται η συνολική πιστοληπτική της εικόνα.
Το χρέος στο κέντρο της ελληνικής ιστορίας
Εδώ βρίσκεται ίσως το σημαντικότερο οικονομικό μήνυμα.
Η Ελλάδα εξακολουθεί να διαθέτει υψηλό λόγο δημόσιου χρέους προς ΑΕΠ, όμως η ταχύτητα αποκλιμάκωσής του αποτελεί βασικό στοιχείο που παρακολουθούν οι αγορές και οι οίκοι αξιολόγησης.
Η Scope είχε ήδη επισημάνει στις αναλύσεις της την καθοδική πορεία του ελληνικού χρέους ως βασικό παράγοντα για την αξιολόγηση της χώρας.
Για μια οικονομία που επί περισσότερο από μία δεκαετία είχε ταυτιστεί διεθνώς με την κρίση χρέους, η αλλαγή αυτής της εικόνας έχει ιδιαίτερη πολιτική και οικονομική σημασία.
«Νησίδα πολιτικής και οικονομικής σταθερότητας»
Ο πρωθυπουργός χρησιμοποιεί ακριβώς αυτή τη μεταβολή για να οικοδομήσει το κεντρικό πολιτικό μήνυμα της παρέμβασής του.
«Οι χθεσινές αναβαθμίσεις επιβεβαιώνουν την εικόνα της Ελλάδας ως νησίδας πολιτικής και οικονομικής σταθερότητας και αποτελούν μία ακόμα ψηφίδα σε μια εθνική επιτυχία», υπογράμμισε.
Και πρόσθεσε:
«Όσοι επιμένουν να τη μηδενίζουν ή να την ακυρώνουν δεν αδικούν την κυβέρνηση αλλά τους πρωταγωνιστές αυτής της συλλογικής προσπάθειας που είναι οι ίδιοι οι πολίτες».
Εδώ η οικονομική είδηση μετατρέπεται ευθέως σε πολιτικό επιχείρημα: το Μέγαρο Μαξίμου συνδέει τη σταθερότητα και την πιστοληπτική αξιοπιστία με το ευρύτερο ζήτημα της οικονομικής διακυβέρνησης.
Τι σημαίνει μια καλύτερη αξιολόγηση στην πραγματική οικονομία
Οι αναβαθμίσεις δεν μεταφράζονται αυτομάτως σε υψηλότερους μισθούς ή χαμηλότερες τιμές στο ράφι.
Μπορούν, όμως, να έχουν ουσιαστική επίδραση μέσω της βελτίωσης της αντίληψης κινδύνου για τη χώρα, της πρόσβασης του Δημοσίου και των επιχειρήσεων στις αγορές και της επενδυτικής εικόνας της οικονομίας.
Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό σε μια περίοδο κατά την οποία οι διεθνείς αποδόσεις των ομολόγων κινούνται σε υψηλότερα επίπεδα και η χρηματοδότηση γίνεται ακριβότερη για πολλές οικονομίες. Η ίδια η Moody’s έχει επισημάνει τις πιέσεις που δημιουργούν διεθνώς οι αυξημένες αποδόσεις των κρατικών τίτλων.
Η πιστοληπτική αξιοπιστία λειτουργεί συνεπώς περισσότερο ως «ασπίδα» απέναντι στο διεθνές κόστος χρήματος παρά ως άμεση παροχή προς τον πολίτη.
Από τις αξιολογήσεις σε μισθούς και θέσεις εργασίας
Αυτό ακριβώς επιχειρεί να συνδέσει ο πρωθυπουργός με την καθημερινότητα.
«Και αυτή η αξιοπιστία και η σταθερότητα είναι η βάση για ένα καλύτερο μέλλον με λιγότερα βάρη για τα παιδιά μας, ώστε να αυξάνονται οι μισθοί και τα εισοδήματα, να δημιουργούνται περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας και να ενισχύεται η δυνατότητα της Πολιτείας να στηρίζει νοικοκυριά και επιχειρήσεις όταν αυτό είναι αναγκαίο», ανέφερε.
Πρόκειται για τον βασικό στόχο που θέτει η κυβέρνηση μετά την ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας: να περάσει το όφελος από την αποκατάσταση της μακροοικονομικής αξιοπιστίας περισσότερο στην πραγματική οικονομία.
Και εκεί βρίσκεται πλέον και το δυσκολότερο πολιτικό στοίχημα. Οι θετικές αξιολογήσεις των οίκων αποτελούν έναν δείκτη για τη μακροοικονομική πορεία· η καθημερινή αξιολόγηση των πολιτών εξαρτάται από εισόδημα, ακρίβεια, στέγαση, φορολογία και ποιότητα των θέσεων εργασίας.
Από τη διάσωση στην αξιοπιστία
Η μεγάλη εικόνα είναι δύσκολο να αποσυνδεθεί από το σημείο εκκίνησης.
Η Moody’s είχε την Ελλάδα εκτός επενδυτικής βαθμίδας για πολλά χρόνια, πριν την αναβαθμίσει σε Baa3 το 2025, επικαλούμενη μεταξύ άλλων την πρόοδο στα δημόσια οικονομικά και στις τράπεζες.
Η Scope, από την πλευρά της, είχε την Ελλάδα στο BB+ μόλις το 2021, όταν ακόμη χαρακτήριζε το πολύ υψηλό δημόσιο χρέος και τις αδυναμίες του τραπεζικού συστήματος σημαντικούς περιορισμούς στην αξιολόγηση.
Η σύγκριση αποτυπώνει την απόσταση που έχει διανυθεί — αλλά και γιατί οι οίκοι εξακολουθούν να εξετάζουν προσεκτικά το χρέος, τις μεταρρυθμίσεις και τις διαρθρωτικές αδυναμίες.
Μητσοτάκης: «Η Ελλάδα προχωρά μπροστά»
Ο πρωθυπουργός έκλεισε την παρέμβασή του με μια φράση που συμπυκνώνει το πολιτικό μήνυμα που θέλει να εκπέμψει η κυβέρνηση μετά τη διπλή κίνηση των οίκων:
«Η Ελλάδα προχωρά μπροστά παρά τον φουρτουνιασμένο καιρό. Με σχέδιο, συνέπεια, ελπίδα και αποτελέσματα».
Σε μια περίοδο αυξημένης διεθνούς αβεβαιότητας, η Αθήνα θέλει πλέον να μετατρέψει την πιστοληπτική αναβάθμιση από έναν τεχνικό δείκτη των αγορών σε ευρύτερο αφήγημα οικονομικής σταθερότητας.
Το επόμενο τεστ είναι πιο απαιτητικό: πόσο από αυτή τη βελτιωμένη μακροοικονομική εικόνα θα μεταφερθεί με μετρήσιμο τρόπο στην πραγματική οικονομία και στο διαθέσιμο εισόδημα.
