Η Νέα Υόρκη μετατρέπεται σε κομβικό σημείο των διπλωματικών διεργασιών γύρω από τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο συναντήθηκε την Τετάρτη με τον Ρώσο ομόλογό του Σεργκέι Λαβρόφ στο περιθώριο της 81ης Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, μία ημέρα μετά τη συνάντηση Ντόναλντ Τραμπ–Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Οι συνομιλίες πραγματοποιήθηκαν κεκλεισμένων των θυρών και επικεντρώθηκαν στον πόλεμο στην Ουκρανία και στις διμερείς σχέσεις ΗΠΑ–Ρωσίας.
Από όσα δήλωσε στη συνέχεια ο Ρούμπιο προκύπτουν δύο ιδιαίτερα ενδιαφέροντα σημεία: η προσπάθεια για μια περιορισμένη εκεχειρία σε ενέργεια και σιτηρά και η αμερικανική πρόσκληση προς τον Πούτιν να βρεθεί στη G20 στο Μαϊάμι.
Ρούμπιο: Ρωσία και Ουκρανία ενδιαφέρονται για περιορισμένη εκεχειρία
Η σημαντικότερη άμεση εξέλιξη αφορά την πιθανότητα μιας συμφωνίας μικρότερης εμβέλειας, χωρίς να προϋποθέτει συνολική ειρηνευτική διευθέτηση.
Ο Ρούμπιο δήλωσε μετά τη συνάντηση:
«Νομίζω ότι και οι δύο πλευρές έχουν εκφράσει ενδιαφέρον για κάποιο είδος περιορισμένης εκεχειρίας, συμπεριλαμβανομένων της ενέργειας και των προμηθειών σιτηρών».
Η ιδέα αφορά αφενός τη διακοπή των επιθέσεων σε ενεργειακές εγκαταστάσεις και αφετέρου υποδομές που σχετίζονται με τις εξαγωγές σιτηρών.
Ο Αμερικανός υπουργός αναγνώρισε ότι μια τέτοια συμφωνία δεν θα τερμάτιζε τον πόλεμο, αλλά υποστήριξε ότι θα μπορούσε να περιορίσει ορισμένες από τις ευρύτερες διεθνείς επιπτώσεις του. Παραδέχθηκε επίσης ότι η επίτευξη ακόμη και μιας περιορισμένης ενεργειακής εκεχειρίας δεν θα είναι εύκολη.
Ζελένσκι: «Είμαστε έτοιμοι εάν δεν χτυπούν την ενέργειά μας»
Η αμερικανική κίνηση έρχεται αμέσως μετά τη συνάντηση Τραμπ–Ζελένσκι στη Νέα Υόρκη.
Ο Ουκρανός πρόεδρος δήλωσε ότι το Κίεβο είναι έτοιμο να σταματήσει τις επιθέσεις σε ρωσικούς ενεργειακούς στόχους, εφόσον η Μόσχα σταματήσει αντίστοιχα τα πλήγματα εναντίον της ουκρανικής ενεργειακής υποδομής.
«Είμαστε έτοιμοι για ενεργειακή εκεχειρία εάν οι Ρώσοι δεν χτυπούν τις ενεργειακές μας υποδομές», δήλωσε ο Ζελένσκι.
Το θέμα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία καθώς πλησιάζει ο χειμώνας και οι επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές έχουν ενταθεί και από τις δύο πλευρές. Η Ρωσία έχει πλήξει ουκρανικές εγκαταστάσεις ηλεκτρισμού, καυσίμων και λιμενικές υποδομές, ενώ η Ουκρανία έχει διευρύνει τις επιθέσεις της εναντίον της ρωσικής πετρελαϊκής βιομηχανίας.
Η μεγάλη κίνηση: Πρόσκληση Πούτιν στη G20
Παράλληλα, ο Ρούμπιο αποκάλυψε ότι οι ΗΠΑ έχουν προσκαλέσει τον Βλαντίμιρ Πούτιν στην προσεχή σύνοδο της G20 στο Μαϊάμι.
Και η Ουάσινγκτον, σύμφωνα με τον ίδιο, θέλει να αποδεχθεί ο Ρώσος πρόεδρος την πρόσκληση.
«Πιστεύουμε ότι είναι μια ευκαιρία για εκείνον να συνομιλήσει όχι μόνο με τον Πρόεδρο, αλλά και με άλλους παγκόσμιους ηγέτες», είπε ο Ρούμπιο.
Ο Αμερικανός υπουργός άφησε έτσι ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας νέας προσωπικής επαφής Τραμπ–Πούτιν στο περιθώριο της συνόδου.
Προς το παρόν, όμως, αυτό αποτελεί δυνατότητα και όχι προγραμματισμένη συνάντηση.
Το Κρεμλίνο κρατά χαμηλά τον πήχη
Η ρωσική πλευρά δεν έδωσε αντίστοιχο σήμα ότι επίκειται μετάβαση σε συνολική ειρηνευτική διαπραγμάτευση.
Λίγες ώρες πριν από τη συνάντηση Ρούμπιο–Λαβρόφ, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ δήλωνε:
«Προς το παρόν δεν υπάρχουν οι προϋποθέσεις για να περάσουμε σε μια ειρηνευτική διαπραγματευτική διαδικασία, αν και εμείς, ως ρωσική πλευρά, παραμένουμε ανοιχτοί σε ειρηνευτικές συνομιλίες».
Η θέση αυτή έχει σημασία, γιατί δείχνει τη διαφορά ανάμεσα σε μια περιορισμένη θεματική εκεχειρία και σε μια συνολική διαπραγμάτευση για τον τερματισμό του πολέμου.
Το πρώτο φαίνεται να διερευνάται.
Το δεύτερο εξακολουθεί να προσκρούει σε βαθιές διαφωνίες.
Και η συνάντηση Πούτιν–Ζελένσκι παραμένει μπλοκαρισμένη
Δεν υπάρχει επίσης σύγκλιση για μια απευθείας συνάντηση Πούτιν–Ζελένσκι.
Ο Ζελένσκι δήλωσε στη Νέα Υόρκη ότι είναι έτοιμος για τριμερή συνάντηση με Πούτιν και Τραμπ.
Η Μόσχα, αντίθετα, διατηρεί τη θέση ότι μια συνάντηση Πούτιν–Ζελένσκι θα μπορούσε να γίνει στη Μόσχα και αφού προηγηθεί η αναγκαία προετοιμασία. Το Κίεβο έχει απορρίψει τη ρωσική πρωτεύουσα ως τόπο συνομιλιών και υποστηρίζει ότι μια τέτοια συνάντηση θα πρέπει να πραγματοποιηθεί σε ουδέτερο έδαφος.
Ο Πεσκόφ μάλιστα προειδοποίησε ότι μια σύνοδος κορυφής χωρίς προηγούμενη προετοιμασία σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων θα ήταν «χάσιμο χρόνου».
Πρώτα ένα μικρό deal, μετά η μεγάλη διαπραγμάτευση;
Εδώ βρίσκεται η ουσία των επαφών της Νέας Υόρκης.
Η Ουάσινγκτον φαίνεται να διερευνά εάν μπορεί να αποσπάσει μια περιορισμένη, μετρήσιμη συμφωνία σε δύο πεδία όπου υπάρχει ευρύτερο διεθνές συμφέρον:
ενεργειακές υποδομές και εξαγωγές σιτηρών.
Μια τέτοια συμφωνία δεν θα έλυνε τα βασικά ζητήματα του πολέμου — εδάφη, εγγυήσεις ασφαλείας, κυρώσεις και τη συνολική μεταπολεμική αρχιτεκτονική.
Θα μπορούσε όμως, εφόσον συμφωνηθεί και εφαρμοστεί, να λειτουργήσει ως δοκιμή για το εάν οι δύο εμπόλεμες πλευρές μπορούν να τηρήσουν μια περιορισμένη αμοιβαία δέσμευση.
Η πρόσκληση Πούτιν στη G20 προσθέτει ταυτόχρονα έναν δεύτερο ορίζοντα: τη δυνατότητα νέας υψηλού επιπέδου επαφής ΗΠΑ–Ρωσίας τον Δεκέμβριο.
Προς το παρόν, όμως, η εικόνα παραμένει διπλή:
η διπλωματία κινείται, αλλά η συνολική ειρηνευτική διαδικασία δεν έχει ακόμη ξεμπλοκάρει.
Και ίσως γι’ αυτό το πρώτο τεστ να μην είναι μια μεγάλη συμφωνία για την Ουκρανία, αλλά κάτι πολύ πιο περιορισμένο: να σταματήσουν Μόσχα και Κίεβο να χτυπούν την ενέργεια και να διασφαλιστεί η ροή των σιτηρών.
Πηγή: pagenews.gr