Σε πεδίο έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης μετατράπηκε η Βουλή, με αφορμή την απομάκρυνση της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ από τη θέση της πρέσβεως των Ηνωμένων Πολιτειών στην Αθήνα και τα ερωτήματα που έχουν προκύψει γύρω από τη δραστηριότητά της στην Ελλάδα.
Τα κόμματα της αντιπολίτευσης ζητούν από την κυβέρνηση να εξηγήσει ποιες διπλωματικές ενέργειες πραγματοποίησε μετά τα αμερικανικά δημοσιεύματα για φερόμενες απειλές πολιτικής παρέμβασης, αλλά και τι γνωρίζει για τις επαφές που συνδέθηκαν με μεγάλα ενεργειακά και επιχειρηματικά συμφέροντα.
Η συζήτηση ξέσπασε κατά την εξέταση νομοσχεδίου του υπουργείου Πολιτισμού, ωστόσο γρήγορα απέκτησε χαρακτήρα ευρύτερης αντιπαράθεσης για τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις, την ενεργειακή πολιτική και τα όρια της διπλωματικής δραστηριότητας.
Στο επίκεντρο βρέθηκε ένα βασικό ερώτημα: Γιατί η ελληνική κυβέρνηση δεν προχώρησε σε δημόσια αντίδραση όταν δημοσιοποιήθηκαν οι επίμαχες καταγγελίες;
Η αντιπολίτευση υποστηρίζει ότι η στάση του Μεγάρου Μαξίμου αφήνει αναπάντητα ερωτήματα. Από την πλευρά της ΝΔ, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος Στράτος Σιμόπουλος επέμεινε ότι η στρατηγική σχέση Ελλάδας–ΗΠΑ δεν εξαρτάται από συγκεκριμένα πρόσωπα.
Δούρου: «Η κυβέρνηση εμετρήθη, εζυγίσθη και ευρέθη ελλιπής»
Η πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ, Ρένα Δούρου, εξαπέλυσε επίθεση στην κυβέρνηση, υποστηρίζοντας ότι δεν αντέδρασε εγκαίρως στις πληροφορίες που είχαν δημοσιοποιηθεί για τη δραστηριότητα της Αμερικανίδας διπλωμάτη.
«Εκτίθεστε γιατί δεν αντιδράσατε όπως οφείλατε, γιατί έπρεπε να το κάνετε άμεσα μετά τις δηλώσεις. Η κυβέρνηση εμετρήθη, εζυγίσθη και ευρέθη ελλιπής», δήλωσε.
Η κριτική της δεν περιορίστηκε στη διαχείριση της απομάκρυνσης της Γκίλφοϊλ, αλλά επεκτάθηκε στη συνολική στάση της κυβέρνησης απέναντι στην αμερικανική πολιτική.
«Η χθεσινή αποπομπή Γκίλφοϊλ εκθέτει πολλαπλά την κυβέρνηση της ΝΔ, τους Έλληνες και τις Ελληνίδες και επιβεβαιώνει ταυτόχρονα την κριτική του ΣΥΡΙΖΑ», ανέφερε.
Στη συνέχεια υποστήριξε ότι η κυβέρνηση επέλεξε να ευθυγραμμιστεί με τις αμερικανικές προτεραιότητες, σε συνεργασία με συγκεκριμένους επιχειρηματικούς ομίλους.
Η αναφορά αυτή έδωσε στη συζήτηση και οικονομική διάσταση, καθώς η αντιπολίτευση επιχειρεί να συνδέσει την υπόθεση με τις συμφωνίες και τις επενδύσεις που προωθήθηκαν στο πλαίσιο της ελληνοαμερικανικής ενεργειακής συνεργασίας.
Η θέση του ΣΥΡΙΖΑ είναι ότι η κυβέρνηση οφείλει να παρουσιάσει στη Βουλή τις ενέργειες που έκανε για την προστασία της θεσμικής αυτονομίας της χώρας.
Πρόκειται για πολιτική καταγγελία της αντιπολίτευσης και όχι για αποδεδειγμένη διαπίστωση ότι υπήρξε παρέμβαση στην ελληνική πολιτική ζωή.
Μάντζος: «Απαιτείται αναλυτική ενημέρωση για το τι συμφωνήθηκε»
Στο ίδιο ζήτημα παρενέβη και ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ, Δημήτρης Μάντζος, δίνοντας έμφαση στη θεσμική διάσταση της υπόθεσης.
Ο κ. Μάντζος χαρακτήρισε την απομάκρυνση της Γκίλφοϊλ ιδιαίτερα σοβαρή εξέλιξη και υποστήριξε ότι δημιουργεί ερωτήματα τα οποία αφορούν άμεσα την Ελλάδα.
«Όπως είναι ευνόητο, κατά μείζονα λόγο απαιτείται αναλυτική ενημέρωση για το τι συμφωνήθηκε», σημείωσε.
Ο εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ έθεσε δύο βασικά ζητήματα.
Το πρώτο αφορά τα αμερικανικά δημοσιεύματα για φερόμενες απειλές παρέμβασης στην ελληνική πολιτική κατάσταση.
Το δεύτερο αφορά αυτό που ο ίδιος περιέγραψε ως «συναλλακτική διπλωματία στο ενεργειακό πεδίο».
Με αυτή τη διατύπωση, ο κ. Μάντζος συνέδεσε το ζήτημα της διπλωματικής συμπεριφοράς με το περιεχόμενο των ενεργειακών συνεννοήσεων μεταξύ Αθήνας και Ουάσιγκτον.
Η παρέμβασή του αναδεικνύει το αίτημα του ΠΑΣΟΚ για κοινοβουλευτική ενημέρωση σχετικά με τις συμφωνίες, τις δεσμεύσεις και τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώθηκαν οι σχετικές αποφάσεις.
Σιμόπουλος: «Οι σχέσεις με τις ΗΠΑ δεν εξαρτώνται από τους πρέσβεις»
Απαντώντας στις αιτιάσεις της αντιπολίτευσης, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Νέας Δημοκρατίας, Στράτος Σιμόπουλος, υπερασπίστηκε τη στρατηγική σχέση Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών.
Ο κ. Σιμόπουλος απέφυγε να τοποθετηθεί αναλυτικά για τις συνθήκες απομάκρυνσης της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, επέλεξε όμως να υπογραμμίσει τη σημασία της ελληνοαμερικανικής συνεργασίας.
«Οι σχέσεις μας με τις ΗΠΑ δεν εξαρτώνται ούτε από τους πρέσβεις ούτε από τους υπουργούς των Εξωτερικών, είμαστε χώρα με αδιατάραχτες σχέσεις με τις ΗΠΑ», δήλωσε.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στη συμβολή της Γκίλφοϊλ στον ενεργειακό σχεδιασμό.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η πρώην πρέσβης «δούλεψε για τον Κάθετο Διάδρομο», ένα έργο που, μαζί με τις δραστηριότητες εξορύξεων, θεωρεί ότι προσφέρει οφέλη στη χώρα.
Η απάντηση του κ. Σιμόπουλου ανέδειξε τη διαφορετική προσέγγιση της κυβερνητικής πλειοψηφίας.
Για τη ΝΔ, το ζητούμενο είναι να διατηρηθεί η συνέχεια της στρατηγικής συνεργασίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ανεξάρτητα από τις αλλαγές στη διπλωματική εκπροσώπηση.
Ο ίδιος κάλεσε τα κόμματα της αντιπολίτευσης να διατηρήσουν χαμηλούς τόνους, ιδιαίτερα εκείνα που έχουν ασκήσει κυβερνητική εξουσία.
Ωστόσο, η τοποθέτησή του δεν έδωσε συγκεκριμένες απαντήσεις για το εάν υπήρξε ελληνικό διπλωματικό διάβημα σχετικά με τις επίμαχες καταγγελίες.
ΚΚΕ – Δελής: «Παχυλότατα συμβόλαια ενεργειακών ομίλων πίσω από την αποπομπή»
Σε διαφορετική πολιτική κατεύθυνση κινήθηκε η παρέμβαση του βουλευτή του ΚΚΕ Γιάννη Δελή, ο οποίος συνέδεσε την υπόθεση με τους οικονομικούς ανταγωνισμούς στο εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών.
«Το άδειασμα και σε απευθείας μετάδοση και η αποπομπή Γκίλφοϊλ σχετίζεται με τους εσωτερικούς ανταγωνισμούς της αμερικάνικης αστικής τάξης γύρω από τα παχυλότατα συμβόλαια των ενεργειακών ομίλων και δεν οφείλεται σε λόγους αισθητικής διπλωματίας», υποστήριξε.
Σύμφωνα με τον κ. Δελή, η αντιπαράθεση δεν αφορά αλλαγή της ουσίας της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής, αλλά ανταγωνισμό για το ποια επιχειρηματικά συμφέροντα θα ωφεληθούν περισσότερο.
Ο βουλευτής του ΚΚΕ εξαπέλυσε επίσης επίθεση στην ελληνική κυβέρνηση, υποστηρίζοντας ότι η απομάκρυνση της Γκίλφοϊλ εκθέτει στελέχη που είχαν εκφραστεί θετικά για τη δραστηριότητά της.
«Η αποπομπή εκθέτει και μάλιστα πολύ και πάρα πολλούς στη χώρα μας», ανέφερε.
Κατά τον ίδιο, η υπόθεση αφορά και τα υπόλοιπα κόμματα που υποστηρίζουν τη στρατηγική ευρωατλαντικής συνεργασίας.
Η τοποθέτησή του αποτυπώνει τη θέση του ΚΚΕ ότι οι ενεργειακές συμφωνίες και οι γεωπολιτικές συμμαχίες πρέπει να εξετάζονται σε συνάρτηση με τα επιχειρηματικά συμφέροντα που επηρεάζουν.
Ελληνική Λύση – Χήτας: «Εσείς που στριμωχνόσασταν για μια φωτογραφία, τώρα σιωπή»
Με ιδιαίτερα αιχμηρό και σαρκαστικό τρόπο τοποθετήθηκε ο βουλευτής της Ελληνικής Λύσης Κώστας Χήτας.
«Απορώ πώς θα τη βγάλει ο Αργυρός!», ανέφερε, κάνοντας αναφορά στον τραγουδιστή Κωνσταντίνο Αργυρό.
Στη συνέχεια στράφηκε προς τα κυβερνητικά έδρανα:
«Εσείς που στριμωχνόσασταν για μια φωτογραφία, τώρα σιωπή. Αντίδραση της κυβέρνησης δεν υπάρχει».
Η παρέμβασή του εστίασε στην αντίθεση ανάμεσα στη δημόσια προβολή της πρώην πρέσβεως κατά τη διάρκεια της θητείας της και στη στάση που, κατά την αντιπολίτευση, τηρεί σήμερα η κυβέρνηση.
Πλεύση Ελευθερίας – Καζαμίας: «Την προστατεύσατε»
Ο βουλευτής της Πλεύσης Ελευθερίας Αλέξανδρος Καζαμίας έθεσε επίσης το ζήτημα της κυβερνητικής αντίδρασης στα δημοσιεύματα.
«Η κυβέρνηση οφείλει να απαντήσει», τόνισε.
Απευθυνόμενος στην κυβερνητική πλειοψηφία, αναφέρθηκε στις προηγούμενες προειδοποιήσεις της αντιπολίτευσης σχετικά με τις πληροφορίες που είχαν δημοσιευθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες.
«Εσάς, όταν σας λέγαμε να διαβάσετε τα ρεπορτάζ, σας άρεσαν αυτά; Προφανώς σας άρεσαν, αφού ο μόνος που δεν κινήθηκε για να φύγει η Γκίλφοϊλ ήταν η κυβέρνηση της ΝΔ. Την προστατεύσατε», υποστήριξε.
Η καταγγελία του εστιάζει στο εάν η ελληνική κυβέρνηση αξιολόγησε εγκαίρως τη σοβαρότητα των δημοσιευμάτων και εάν προχώρησε σε κάποια θεσμική ενέργεια.
Τι αποκάλυψαν τα αμερικανικά δημοσιεύματα – Οι καταγγελίες για 100.000 δολάρια
Η κοινοβουλευτική αντιπαράθεση δεν προέκυψε σε κενό.
Προηγήθηκαν δημοσιεύματα της Wall Street Journal για τη δραστηριότητα της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, τα οποία περιλάμβαναν καταγγελίες για τη διπλωματική της συμπεριφορά, τις σχέσεις της με επιχειρηματικά συμφέροντα και προσωπικές οικονομικές συναλλαγές.
Μεταξύ των ισχυρισμών που δημοσιοποιήθηκαν ήταν ότι η Γκίλφοϊλ είχε ζητήσει από τον δωρητή των Ρεπουμπλικανών Έρικ Ντίτερς να καλύψει προσωπικό λογαριασμό πιστωτικής κάρτας ύψους 100.000 δολαρίων, με αντάλλαγμα, σύμφωνα με τον καταγγέλλοντα, πρόσβαση σε στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ.
Τα δημοσιεύματα αναφέρθηκαν επίσης σε φερόμενες παρεμβάσεις υπέρ συγκεκριμένων ελληνικών επιχειρηματικών συμφερόντων, καθώς και σε ισχυρισμούς για απειλητικές αναφορές σχετικά με την ελληνική κυβέρνηση.
Η Γκίλφοϊλ έχει αρνηθεί τις καταγγελίες. Η νομική της πλευρά έχει αμφισβητήσει τη γνησιότητα επίμαχων μηνυμάτων και έχει υποστηρίξει ότι οι οικονομικές απαιτήσεις της αφορούσαν παλαιότερες επαγγελματικές υπηρεσίες.
Οι καταγγελίες αυτές δεν αποτελούν δικαστικά αποδεδειγμένα γεγονότα.
Ωστόσο, προκάλεσαν πολιτικές αντιδράσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου Δημοκρατικοί βουλευτές και γερουσιαστές ζήτησαν τη διερεύνηση της υπόθεσης.
Τραμπ και Ρούμπιο: Από τη δημόσια στήριξη στην αποχώρηση
Η εξέλιξη της υπόθεσης στις Ηνωμένες Πολιτείες υπήρξε ιδιαίτερα γρήγορη.
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Αθήνα, είχε αναφερθεί θετικά στο έργο της Γκίλφοϊλ.
Ωστόσο, καθώς δημοσιοποιούνταν νέες καταγγελίες, απέφυγε να τοποθετηθεί επί της ουσίας χωρίς να έχει επιβεβαιώσει τα στοιχεία.
Στις 12 Οκτωβρίου, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι εξεταζόταν το ενδεχόμενο απομάκρυνσής της, εκφράζοντας δυσαρέσκεια για όσα είχαν γίνει γνωστά.
Μία ημέρα αργότερα, στις 13 Οκτωβρίου, ο Λευκός Οίκος ζήτησε την παραίτησή της.
Η Γκίλφοϊλ ανακοίνωσε την αποχώρησή της, ευχαρίστησε τον Αμερικανό πρόεδρο για την εμπιστοσύνη του και απέρριψε τις κατηγορίες εις βάρος της.
Η απόφαση για την απομάκρυνσή της ήταν απόφαση της αμερικανικής διοίκησης και δεν συνιστά από μόνη της επιβεβαίωση των καταγγελιών.
Το ενεργειακό παρασκήνιο: Κάθετος Διάδρομος, αμερικανικό LNG και επιχειρηματικά συμφέροντα
Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερο ελληνικό ενδιαφέρον λόγω του ρόλου που είχε αναλάβει η Γκίλφοϊλ στην προώθηση της ενεργειακής συνεργασίας ΗΠΑ–Ελλάδας.
Κατά τη διάρκεια της θητείας της, η αμερικανική διπλωματία έδωσε έμφαση στην ενίσχυση των εισαγωγών αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου και στην ανάπτυξη του Κάθετου Διαδρόμου.
Ο συγκεκριμένος ενεργειακός σχεδιασμός αποσκοπεί στη μεταφορά φυσικού αερίου από την Ελλάδα προς αγορές της Νοτιοανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης, αξιοποιώντας υφιστάμενες και νέες υποδομές.
Η γεωπολιτική σημασία του σχεδίου συνδέεται με την προσπάθεια διαφοροποίησης των ενεργειακών προμηθειών της Ευρώπης.
Ωστόσο, τα αμερικανικά δημοσιεύματα έθεσαν ερωτήματα για τη σχέση της πρώην πρέσβεως με συγκεκριμένα επιχειρηματικά συμφέροντα και για το κατά πόσο ορισμένες επαφές πραγματοποιήθηκαν με τους ενδεδειγμένους θεσμικούς όρους.
Εδώ ακριβώς επικεντρώνεται μέρος της αντιπολιτευτικής κριτικής.
Η ύπαρξη ενεργειακών συμφωνιών δεν αποτελεί απόδειξη παρατυπίας. Διαφορετικό ζήτημα είναι εάν υπήρξαν προσωπικές εξυπηρετήσεις, αθέμιτη επιρροή ή συγκρούσεις συμφερόντων κατά τη διαδικασία προώθησής τους.
Η αντιπολίτευση ζητεί να διευκρινιστεί εάν οι ελληνικές αρχές είχαν ενημερωθεί για τις σχετικές καταγγελίες και ποιες ενέργειες πραγματοποίησαν.
Μαρινάκης: «Αποκλειστικά ζήτημα της αμερικανικής διοίκησης»
Η κυβερνητική απάντηση δεν περιορίστηκε στην παρέμβαση του Στράτου Σιμόπουλου στη Βουλή.
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, στις 14 Οκτωβρίου, υπογράμμισε ότι η αποχώρηση της Γκίλφοϊλ αποτελεί ζήτημα της αμερικανικής διοίκησης.
Σύμφωνα με την κυβερνητική θέση, η Αθήνα δεν είχε ούτε την αρμοδιότητα ούτε την πρόθεση να επηρεάσει την απόφαση της Ουάσιγκτον για το πρόσωπο που εκπροσωπεί τις Ηνωμένες Πολιτείες στην Ελλάδα.
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος απέρριψε επίσης τις αιτιάσεις που επιχειρούν να συνδέσουν την ελληνική κυβέρνηση με τις καταγγελίες εις βάρος της πρώην πρέσβεως.
Η κυβερνητική θέση είναι ότι η στρατηγική συνεργασία Ελλάδας–ΗΠΑ θα συνεχιστεί με τους διπλωματικούς εκπροσώπους που ορίζει η Ουάσιγκτον.
Από την άλλη πλευρά, τα κόμματα της αντιπολίτευσης επιμένουν ότι το ζήτημα δεν είναι ποιος αποφάσισε την αποχώρηση της Γκίλφοϊλ, αλλά πώς αντέδρασε η ελληνική κυβέρνηση στα δημοσιεύματα που προηγήθηκαν.
Το πολιτικό ερώτημα που παραμένει ανοιχτό
Η απομάκρυνση της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ έχει προκαλέσει μια ευρύτερη συζήτηση για τη σχέση ανάμεσα στη διπλωματία, την επιχειρηματική δραστηριότητα και την πολιτική λογοδοσία.
Η κυβέρνηση επιμένει στη σημασία της στρατηγικής συνεργασίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες και απορρίπτει τη σύνδεσή της με τις προσωπικές καταγγελίες εις βάρος της πρώην πρέσβεως.
Η αντιπολίτευση, αντίθετα, ζητεί συγκεκριμένες απαντήσεις για τις ενέργειες της Αθήνας, τις επαφές με την αμερικανική πλευρά και το περιεχόμενο των ενεργειακών συνεννοήσεων.
Η υπόθεση έχει επομένως δύο διακριτές διαστάσεις: την αμερικανική διερεύνηση των καταγγελιών και την ελληνική πολιτική αντιπαράθεση για τη διαχείρισή τους.
Το κρίσιμο ερώτημα που τίθεται πλέον στη Βουλή είναι εάν η κυβέρνηση μπορεί να παρουσιάσει μια πλήρη και τεκμηριωμένη εικόνα των διπλωματικών ενεργειών της, χωρίς να διαταραχθεί η θεσμική συνέχεια των ελληνοαμερικανικών σχέσεων.
Πηγή: pagenews.gr