Κάτοικοι της ρωσοκρατούμενης Ολέσκι, στη νότια Ουκρανία, πέρασαν το Σάββατο 31 Οκτωβρίου σε έδαφος υπό ουκρανικό έλεγχο, έπειτα από την απομάκρυνσή τους στο πλαίσιο της σπάνιας ανθρωπιστικής συνεννόησης μεταξύ Μόσχας και Κιέβου.
Η εξέλιξη προσθέτει ένα ουσιαστικό αποτέλεσμα στην επιχείρηση που άρχισε την Παρασκευή: άνθρωποι που παρέμεναν εγκλωβισμένοι κοντά στη γραμμή του μετώπου κατάφεραν να φτάσουν σε ασφαλέστερο προορισμό.
Ωστόσο, η τοπική εκεχειρία προβλέπεται να λήξει την Κυριακή 1η Νοεμβρίου. Η συνεργασία για την εκκένωση δεν έχει μετατραπεί σε ευρύτερη κατάπαυση του πυρός ούτε έχει γεφυρώσει τις βασικές διαφωνίες για τον τερματισμό του πολέμου.
Τι γνωρίζουμε για τη μεταφορά των κατοίκων
Η εκκένωση ξεκίνησε την Παρασκευή 30 Οκτωβρίου, ύστερα από προετοιμασία των διαδρομών και εργασίες αποναρκοθέτησης.
Σύμφωνα με τις νεότερες πληροφορίες, κάτοικοι μεταφέρθηκαν μέσω Ρωσίας στη Λευκορωσία και στη συνέχεια πέρασαν στην Ουκρανία. Το Reuters μετέδωσε ότι τέσσερα αεροσκάφη με απομακρυνθέντες κατοίκους προσγειώθηκαν στη Λευκορωσία, επικαλούμενο το πρακτορείο Belta και ανώτερο Ουκρανό αξιωματούχο.
Η είσοδος εκκενωμένων σε ουκρανικά ελεγχόμενη περιοχή επιβεβαιώθηκε και από το Associated Press.
Ο συνολικός αριθμός όσων απομακρύνθηκαν δεν έχει αποσαφηνιστεί πλήρως. Η Μελάνια Τραμπ ανέφερε την Παρασκευή ότι η ανθρωπιστική αυτοκινητοπομπή μπορούσε να απομακρύνει με ασφάλεια περισσότερους από 750 ανθρώπους. Η δήλωση αυτή αφορά τη δυνατότητα της επιχείρησης και δεν πρέπει να συγχέεται με επιβεβαιωμένο τελικό απολογισμό αφίξεων.
Μια πόλη με δραματικές ελλείψεις
Η Ολέσκι βρίσκεται στην κατεχόμενη περιοχή της Χερσώνας, απέναντι από την πόλη της Χερσώνας, στην άλλη πλευρά του Δνείπερου.
Πριν από τον πόλεμο είχε περίπου 24.000 κατοίκους. Σύμφωνα με τα στοιχεία που είχε παρουσιάσει ο Λευκός Οίκος κατά την ανακοίνωση της συμφωνίας, παρέμεναν περίπου 1.700–2.000 άνθρωποι, πολλοί ηλικιωμένοι, καθώς και παιδιά.
Οι μαρτυρίες περιγράφουν ελλείψεις τροφίμων, φαρμάκων και καθαρού νερού, μαζί με σοβαρές διακοπές βασικών υπηρεσιών. Οι μετακινήσεις για την αναζήτηση προμηθειών ήταν επικίνδυνες λόγω ναρκών και της έκθεσης σε στρατιωτικές επιχειρήσεις.
Η συμφωνία προβλέπει τόσο την είσοδο ανθρωπιστικής βοήθειας όσο και την απομάκρυνση όσων επιθυμούν να φύγουν.
Ο ρόλος της Μελάνια Τραμπ και του Βατικανού
Η αμερικανική πρώτη κυρία συμμετείχε στη διαμεσολάβηση για την προσωρινή παύση των επιχειρήσεων, με Μόσχα και Κίεβο να αναγνωρίζουν δημόσια τη συμβολή της.
Παράλληλα, ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ έθεσε την κατάσταση στην Ολέσκι στις επικοινωνίες του με τους προέδρους της Ρωσίας και της Ουκρανίας.
Οι ανακοινώσεις της Αγίας Έδρας επιβεβαιώνουν ότι ζήτησε παράδοση τροφίμων και ιατρικής βοήθειας και εθελοντική, ασφαλή απομάκρυνση του άμαχου πληθυσμού.
Η εθελοντικότητα αποτελεί βασικό κριτήριο αξιολόγησης της επιχείρησης. Η ασφαλής μεταφορά πρέπει να συνοδεύεται από πραγματική δυνατότητα επιλογής προορισμού, χωρίς εξαναγκασμό.
Το μήνυμα προς τον Τραμπ πριν από τις αμερικανικές εκλογές
Πέρα από τον ανθρωπιστικό σκοπό, η επιχείρηση έχει πολιτική σημασία για τις σχέσεις των δύο πλευρών με την Ουάσιγκτον.
Στην ανάλυση του Reuters, Μόσχα και Κίεβο επιδιώκουν να δείξουν στον Ντόναλντ Τραμπ ότι μπορούν να συνεργαστούν σε μια συγκεκριμένη πρωτοβουλία, ενώ καμία πλευρά δεν θέλει να χρεωθεί την αποτυχία της.
Η χρονική συγκυρία, λίγο πριν από τις αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου, ενισχύει τον συμβολισμό.
Οι στρατηγικοί στόχοι τους, όμως, παραμένουν διαφορετικοί. Η Ρωσία επιδιώκει αμερικανική επιρροή για την αποδοχή όρων που εξυπηρετούν τις θέσεις της. Η Ουκρανία επιδιώκει να διατηρήσει την αμερικανική υποστήριξη και τη συμμετοχή της Ουάσιγκτον στην ασφάλειά της.
Γιατί η επιχείρηση δεν ισοδυναμεί με ειρηνευτική συμφωνία
Το Κρεμλίνο έχει περιγράψει τη συνεννόηση ως συγκεκριμένη και μεμονωμένη περίπτωση, χωρίς να της αποδίδει ευρύτερες συνέπειες για την ειρηνευτική διαδικασία.
Οι διαφωνίες για τα εδάφη, τις εγγυήσεις ασφαλείας και τις μελλοντικές στρατιωτικές σχέσεις της Ουκρανίας παραμένουν ανοιχτές. Παράλληλα, οι επιθέσεις σε άλλα μέτωπα και σε υποδομές συνεχίζονται.
Συζητούνται νέες επαφές με αμερικανική μεσολάβηση τον Νοέμβριο, αλλά η επιτυχία μιας τοπικής ανθρωπιστικής επιχείρησης δεν εξασφαλίζει πρόοδο στα κεντρικά ζητήματα.
Αποτελεί, πάντως, πρακτική απόδειξη ότι μπορεί να υπάρξει περιορισμένος συντονισμός όταν συμφωνηθούν συγκεκριμένος σκοπός, διαδρομές και προσωρινή παύση πυρός.
ΟΗΕ και Ερυθρός Σταυρός: Διαθεσιμότητα χωρίς συμμετοχή
Η Διεθνής Επιτροπή του Ερυθρού Σταυρού δήλωσε την Παρασκευή ότι δεν της είχε ζητηθεί υποστήριξη, παραμένοντας διαθέσιμη να βοηθήσει εντός της εντολής της.
Αντίστοιχα, ο ΟΗΕ ανέφερε ότι δεν είχε λάβει αίτημα συμμετοχής και παρακολουθούσε την κατάσταση.
Η απουσία τους δεν συνιστά από μόνη της διαπίστωση παραβίασης. Καθιστά, όμως, ιδιαίτερα σημαντική την τεκμηρίωση των συνθηκών μεταφοράς και του σεβασμού των επιλογών των αμάχων.
Ο εκπρόσωπος του Γραφείου Συντονισμού Ανθρωπιστικών Υποθέσεων του ΟΗΕ, Γενς Λέρκε, υπογράμμισε:
«Έχουμε υποστηρίξει και θα συνεχίσουμε να υποστηρίζουμε ότι όλοι οι διεθνείς κανόνες, νόμοι και πρακτικές πρέπει να τηρούνται κατά τη διάρκεια αυτής της εκκένωσης».
Πηγή: pagenews.gr