Μια νέα διαπραγμάτευση ισχύος βρίσκεται σε εξέλιξη στην καρδιά της Ευρωζώνης. Η Γαλλία εμφανίζεται διατεθειμένη να υποστηρίξει τον Ισπανό οικονομολόγο Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος για τη διαδοχή της Κριστίν Λαγκάρντ στην προεδρία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, σε μια κίνηση που θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει τις ισορροπίες στη νομισματική ηγεσία της Ευρώπης.
Σύμφωνα με τους Financial Times, που επικαλούνται τέσσερα πρόσωπα με γνώση των διαβουλεύσεων, το Παρίσι εξετάζει την υποστήριξη της ισπανικής υποψηφιότητας στο πλαίσιο μιας συνολικής συμφωνίας για τρεις σημαντικές θέσεις στο Εκτελεστικό Συμβούλιο της ΕΚΤ.
Η αλλαγή στάσης της Γαλλίας έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Γερμανία διεκδικεί τη θέση του επικεφαλής οικονομολόγου της Τράπεζας, ενώ το Παρίσι θα μπορούσε να αναλάβει το χαρτοφυλάκιο των πράξεων στις χρηματοπιστωτικές αγορές.
Το διακύβευμα υπερβαίνει τη διαδοχή ενός προσώπου. Αφορά τη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής νομισματικής πολιτικής σε μια περίοδο πληθωριστικών πιέσεων, δημοσιονομικής αβεβαιότητας και αυξημένης νευρικότητας στις αγορές ομολόγων.
Η αποχώρηση Λαγκάρντ επιταχύνει τις αποφάσεις
Η Κριστίν Λαγκάρντ έχει ανακοινώσει ότι θα αποχωρήσει από την προεδρία της ΕΚΤ στις 7 Φεβρουαρίου 2027, πριν από την κανονική ολοκλήρωση της θητείας της.
Η πρόωρη αποχώρησή της έχει επιταχύνει τις διαδικασίες επιλογής διαδόχου, καθώς οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις επιδιώκουν να αποφύγουν μια παρατεταμένη περίοδο αβεβαιότητας στην ηγεσία του σημαντικότερου νομισματικού θεσμού της Ευρωζώνης.
Οι δύο επίσημες υποψηφιότητες είναι εκείνη του Ισπανού Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος και του Ολλανδού Κλάας Κνοτ.
Ο ντε Κος είναι σήμερα γενικός διευθυντής της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών (BIS), έχοντας προηγουμένως διατελέσει διοικητής της Τράπεζας της Ισπανίας.
Ο Κνοτ, πρώην επικεφαλής της ολλανδικής κεντρικής τράπεζας, έχει επίσης μακρά εμπειρία στη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής νομισματικής πολιτικής.
Οι δύο υποψήφιοι εκπροσωπούν διαφορετικές προσεγγίσεις ως προς τη διαχείριση των πληθωριστικών κινδύνων, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι οι μεταξύ τους διαφορές είναι απόλυτες.
Το γαλλογερμανικό παζάρι: Τρεις θέσεις σε μία συμφωνία
Η προεδρία της ΕΚΤ δεν είναι η μοναδική θέση που πρόκειται να αλλάξει χέρια.
Τον Ιανουάριο του 2027 αποχωρεί η Γερμανίδα Ιζαμπέλ Σνάμπελ, η οποία είναι αρμόδια για τις πράξεις στις αγορές, προκειμένου να αναλάβει θέση στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο.
Τον Μάιο ολοκληρώνεται και η θητεία του Ιρλανδού Φίλιπ Λέιν, επικεφαλής οικονομολόγου της ΕΚΤ.
Αυτό δημιουργεί μια σπάνια συγκυρία: τρεις από τις έξι θέσεις του Εκτελεστικού Συμβουλίου θα πρέπει να καλυφθούν μέσα σε λίγους μήνες.
Σύμφωνα με το υπό συζήτηση σενάριο, η Ισπανία θα εξασφάλιζε την προεδρία, η Γερμανία τη θέση του επικεφαλής οικονομολόγου και η Γαλλία το χαρτοφυλάκιο των πράξεων στις αγορές.
Μια τέτοια συμφωνία θα επέτρεπε στις μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρωζώνης να διατηρήσουν σημαντική θεσμική παρουσία, αποφεύγοντας παράλληλα μια ανοιχτή σύγκρουση για την κορυφαία θέση.
Ωστόσο, οι διαπραγματεύσεις δεν έχουν ολοκληρωθεί και η ολλανδική υποψηφιότητα παραμένει ενεργή.
Γιατί η Γερμανία διεκδικεί τον επικεφαλής οικονομολόγο
Η θέση του επικεφαλής οικονομολόγου θεωρείται μία από τις σημαντικότερες στην ΕΚΤ, καθώς συνδέεται με τις οικονομικές προβλέψεις και την προετοιμασία των προτάσεων νομισματικής πολιτικής.
Το Βερολίνο επιδιώκει να αποκτήσει εκ νέου επιρροή σε αυτό το χαρτοφυλάκιο, το οποίο έχει συνδεθεί ιστορικά με τη γερμανική έμφαση στη νομισματική σταθερότητα.
Μεταξύ των ονομάτων που συζητούνται είναι ο Μάρκους Μπρουνερμάιερ, καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Πρίνστον, και ο Τομπίας Άντριαν, πρώην υψηλόβαθμο στέλεχος του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.
Η επιλογή, πάντως, δεν είναι αποκλειστικά τεχνοκρατική.
Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς και ο υπουργός Οικονομικών Λαρς Κλίνγκμπαϊλ θα πρέπει να συμφωνήσουν σε έναν υποψήφιο αποδεκτό από τους κυβερνητικούς εταίρους.
Σύμφωνα με τους Financial Times, έχουν ήδη διατυπωθεί επιφυλάξεις στο εσωτερικό του γερμανικού κυβερνητικού συνασπισμού για τα πρόσωπα που βρίσκονται στο τραπέζι.
Τι επιδιώκει ο Μακρόν και ποια είναι η Λοράνς Μπουν
Το Παρίσι φαίνεται να εξετάζει έναν διαφορετικό δρόμο για τη διατήρηση της γαλλικής επιρροής.
Αντί να επιμείνει στη διεκδίκηση της θέσης του επικεφαλής οικονομολόγου, θα μπορούσε να προτείνει Γάλλο εκπρόσωπο για το χαρτοφυλάκιο των χρηματοπιστωτικών αγορών.
Το όνομα που εμφανίζεται να συγκεντρώνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον είναι εκείνο της Λοράνς Μπουν.
Η Μπουν έχει διατελέσει επικεφαλής οικονομολόγος του ΟΟΣΑ και υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων στην κυβέρνηση του Εμανουέλ Μακρόν, ενώ σήμερα κατέχει υψηλόβαθμη θέση στη Santander στη Γαλλία.
Η εμπειρία της στη διεθνή οικονομική πολιτική και στις ευρωπαϊκές διαπραγματεύσεις την καθιστά μία από τις υποψηφιότητες που συζητούνται για το συγκεκριμένο χαρτοφυλάκιο.
Ένα δεύτερο όνομα είναι εκείνο της Ανιές Μπενασί-Κερέ, αντιπροέδρου της Τράπεζας της Γαλλίας, η οποία θεωρείται καταλληλότερη για τη θέση του επικεφαλής οικονομολόγου.
Για τον Μακρόν, οι διαβουλεύσεις έχουν και πολιτική σημασία, καθώς η Γαλλία πλησιάζει σε μια κρίσιμη εκλογική περίοδο και αντιμετωπίζει αυξημένη πίεση στις αγορές κρατικού χρέους.
Η μάχη Βορρά–Νότου για τα επιτόκια και τα ομόλογα
Πίσω από τη διανομή των θέσεων βρίσκεται μια ουσιαστική διαφωνία για τη μελλοντική κατεύθυνση της ΕΚΤ.
Οι χώρες του ευρωπαϊκού Βορρά έχουν παραδοσιακά υποστηρίξει αυστηρότερη προσέγγιση απέναντι στον πληθωρισμό και μεγαλύτερη δημοσιονομική πειθαρχία.
Αντίθετα, χώρες του Νότου δίνουν συχνά μεγαλύτερη έμφαση στις επιπτώσεις των υψηλών επιτοκίων στην ανάπτυξη, στις επενδύσεις και στο κόστος εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους.
Ο Κλάας Κνοτ έχει συνδεθεί με την πιο αυστηρή πτέρυγα της νομισματικής πολιτικής, αν και πρόσφατα έχει εμφανιστεί περισσότερο ανοικτός σε ορισμένα εργαλεία ευρωπαϊκής οικονομικής συνεργασίας.
Ο Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος θεωρείται πιο συναινετικός στις προσεγγίσεις του, έχοντας αποκτήσει εμπειρία τόσο στην ισπανική οικονομία όσο και στους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς θεσμούς.
Η επιλογή του νέου προέδρου θα έχει σημασία για τη διαχείριση μελλοντικών πληθωριστικών πιέσεων, αλλά και για την αντίδραση της ΕΚΤ σε ενδεχόμενες αναταράξεις στις αγορές ομολόγων.
Η νομισματική πολιτική, πάντως, αποφασίζεται συλλογικά από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ και δεν καθορίζεται μονομερώς από τον πρόεδρό της.
Η Γαλλία πιέζεται από τις αγορές και τις εκλογές
Οι εξελίξεις αποκτούν ιδιαίτερο βάρος λόγω της κατάστασης στη Γαλλία.
Η αδυναμία επίτευξης συμφωνίας για τον προϋπολογισμό, οι κοινωνικές εντάσεις και η πολιτική αβεβαιότητα έχουν προκαλέσει ανησυχία στις αγορές γαλλικών κρατικών ομολόγων.
Οι επενδυτές παρακολουθούν στενά την πορεία των γαλλικών δημοσιονομικών μεγεθών, καθώς και τις πολιτικές εξελίξεις ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027.
Σε αυτό το περιβάλλον, η σύνθεση της επόμενης ηγεσίας της ΕΚΤ αποκτά αυξημένη σημασία για το Παρίσι.
Η Γαλλία επιδιώκει να διατηρήσει ισχυρή παρουσία στους ευρωπαϊκούς οικονομικούς θεσμούς, χωρίς να οδηγηθεί σε παρατεταμένη αντιπαράθεση με τη Γερμανία.
Ο ρόλος Πιερρακάκη και η κρίσιμη συνάντηση στο Δουβλίνο
Στη διαδικασία επιλογής σημαντικό θεσμικό ρόλο διαδραματίζει και ο Έλληνας πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης.
Ο Πιερρακάκης έχει αναλάβει τον συντονισμό της διαδικασίας υποβολής και εξέτασης των υποψηφιοτήτων, μετά την ανακοίνωση της πρόωρης αποχώρησης της Κριστίν Λαγκάρντ.
Στις 6 Νοεμβρίου επιβεβαίωσε επισήμως ότι έχουν κατατεθεί δύο υποψηφιότητες, από την Ισπανία και την Ολλανδία.
«Έχουμε λάβει δύο εξαιρετικές υποψηφιότητες», ανέφερε στους δημοσιογράφους, υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι το χρονοδιάγραμμα είναι ιδιαίτερα πιεστικό.
Η επόμενη σημαντική φάση των διαβουλεύσεων αναμένεται την Παρασκευή 13 Νοεμβρίου στο Δουβλίνο, όπου οι Ευρωπαίοι ηγέτες θα συζητήσουν ανεπίσημα τις υποψηφιότητες και τις ευρύτερες ισορροπίες στο Εκτελεστικό Συμβούλιο.
Για να προχωρήσει μια υποψηφιότητα απαιτείται ενισχυμένη ειδική πλειοψηφία, δηλαδή η υποστήριξη τουλάχιστον 16 από τις 21 χώρες της Ευρωζώνης, που αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 65% του πληθυσμού της.
Η επόμενη ημέρα της ΕΚΤ: Δεν αλλάζουν μόνο τα πρόσωπα
Η πιθανή στήριξη της Γαλλίας στον Ισπανό υποψήφιο αποτελεί σημαντική εξέλιξη, αλλά δεν ισοδυναμεί με οριστική συμφωνία.
Ο Κλάας Κνοτ εξακολουθεί να διεκδικεί την προεδρία, ενώ δεν αποκλείεται να προκύψει νέα υποψηφιότητα εάν οι διαπραγματεύσεις οδηγηθούν σε αδιέξοδο.
Οι κυβερνήσεις επιδιώκουν να ολοκληρώσουν τις αποφάσεις πριν από τις μεγάλες πολιτικές αναμετρήσεις του 2027, ώστε να περιορίσουν την αβεβαιότητα.
Το ουσιαστικό ερώτημα, ωστόσο, αφορά την κατεύθυνση της επόμενης ΕΚΤ.
Θα διατηρήσει την ισορροπία ανάμεσα στη σταθερότητα των τιμών και στις ανάγκες ανάπτυξης της Ευρωζώνης; Πώς θα αντιδράσει σε νέες πιέσεις στις αγορές κρατικού χρέους; Και ποιος θα διαμορφώνει τις κρίσιμες οικονομικές εισηγήσεις;
Η μάχη για τη διαδοχή Λαγκάρντ είναι ταυτόχρονα μια διαπραγμάτευση για την κατανομή της θεσμικής ισχύος στην Ευρωζώνη. Το Παρίσι, το Βερολίνο και η Μαδρίτη αναζητούν έναν συμβιβασμό που θα καθορίσει την ηγεσία της ευρωπαϊκής νομισματικής πολιτικής για τα επόμενα χρόνια.
Πηγή: pagenews.gr