Το τέλος του μύθου; Το δολάριο μπροστά στη μεγαλύτερη δοκιμασία της δεκαετίας

Για δεκαετίες το δολάριο αποτελούσε τον αδιαμφισβήτητο «βασιλιά» των αγορών: το απόλυτο ασφαλές καταφύγιο, το νόμισμα-άξονα του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος, το σημείο αναφοράς για εμπόριο, επενδύσεις και αποθεματικά. Το 2025, όμως, φαίνεται να σηματοδοτεί μια καμπή. Οι αγορές αρχίζουν να αμφισβητούν ανοιχτά την κυριαρχία του και οι ειδικοί προειδοποιούν ότι το 2026 μπορεί να είναι η χρονιά της μεγάλης δοκιμασίας.

Ο μύθος του πανίσχυρου δολαρίου τρίζει.

Η χειρότερη επίδοση εδώ και 8 χρόνια

Το δολάριο έχει υποχωρήσει περίπου 9% μέσα στο 2025 έναντι ενός καλαθιού βασικών νομισμάτων, καταγράφοντας τη χειρότερη ετήσια επίδοσή του από το 2017. Παρότι ο δείκτης δολαρίου έχει ανακάμψει σχεδόν 2% από τα χαμηλά του Σεπτεμβρίου, οι περισσότεροι αναλυτές της αγοράς συναλλάγματος θεωρούν ότι πρόκειται για τεχνική αντίδραση και όχι για αλλαγή τάσης.

Οι βασικοί λόγοι της αποδυνάμωσης είναι ξεκάθαροι:

• Προσδοκίες για περαιτέρω χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής της Fed
• Συρρίκνωση των επιτοκιακών διαφορών με ευρώ και άλλα μεγάλα νομίσματα
• Ανησυχίες για τα δημοσιονομικά ελλείμματα και την πολιτική αβεβαιότητα στις ΗΠΑ

Υπερτιμημένο σε πραγματικούς όρους

Παρά την πτώση, το δολάριο εξακολουθεί –σύμφωνα με πολλούς επενδυτές– να είναι θεμελιωδώς υπερτιμημένο. Στοιχεία της Bank for International Settlements (BIS) δείχνουν ότι η πραγματική σταθμισμένη συναλλαγματική ισοτιμίατου δολαρίου (προσαρμοσμένη για τον πληθωρισμό) διαμορφωνόταν τον Οκτώβριο στις 108,7 μονάδες, κοντά στο ιστορικό υψηλό των 115,1 μονάδων που είχε καταγραφεί στις αρχές του έτους.

Ιστορικά, τέτοια επίπεδα συνοδεύονται συχνά από παρατεταμένες περιόδους αποδυνάμωσης, ιδιαίτερα όταν οι κεντρικές τράπεζες μπαίνουν σε κύκλο μειώσεων επιτοκίων.

Χάνει το «πλεονέκτημα» ανάπτυξης των ΗΠΑ

Ένας ακόμη κρίσιμος παράγοντας είναι η εκτίμηση ότι το χάσμα ανάπτυξης μεταξύ ΗΠΑ και υπόλοιπου κόσμου κλείνει.

• Η δημοσιονομική ώθηση στη Γερμανία
• Τα μέτρα στήριξης της κινεζικής οικονομίας
• Οι βελτιωμένες προοπτικές της ευρωζώνης

περιορίζουν το λεγόμενο growth premium που στήριζε το δολάριο τα τελευταία χρόνια.

Όπως τονίζουν διαχειριστές κεφαλαίων, όταν η παγκόσμια ανάπτυξη επιταχύνεται εκτός ΗΠΑ, οι επενδυτές στρέφονται σε άλλες αγορές και νομίσματα, μειώνοντας τη ζήτηση για δολαριακά περιουσιακά στοιχεία.

Fed, επιτόκια και πολιτική αλλαγή σκυτάλης

Η νομισματική πολιτική της Fed αποτελεί τον πιο καθοριστικό παράγοντα για τις προβλέψεις του 2026. Η Ομοσπονδιακή Τράπεζα έχει ήδη προχωρήσει σε μείωση επιτοκίων τον Δεκέμβριο, ενώ οι διάμεσες προβλέψεις των αξιωματούχων δείχνουν τουλάχιστον μία ακόμη μικρή μείωση το 2026.

Την ίδια στιγμή, άλλες μεγάλες κεντρικές τράπεζες –όπως η ΕΚΤ– εμφανίζονται πιο επιφυλακτικές, με ορισμένα σενάρια να αφήνουν ακόμη και ανοιχτό το ενδεχόμενο αυστηρότερης στάσης.

Παράλληλα, η αποχώρηση του Τζερόμ Πάουελ και ο διορισμός νέου προέδρου της Fed από τον Ντόναλντ Τραμπενισχύουν τις προσδοκίες για μια πιο ήπια, φιλική προς την ανάπτυξη νομισματική πολιτική – εξέλιξη που παραδοσιακά δεν ευνοεί το δολάριο.

Τι βλέπουν οι ειδικοί για το 2026 και το ευρώ

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, αρκετοί διεθνείς οίκοι και στρατηγικοί αναλυτές εκτιμούν ότι το δολάριο θα μπορούσε να υποτιμηθεί περαιτέρω κατά 5% έως 10% έναντι του ευρώ μέσα στο 2026, εφόσον:

• επιβεβαιωθεί ο κύκλος χαλάρωσης της Fed
• διατηρηθεί η ανάκαμψη στην ευρωζώνη
• και περιοριστεί η αμερικανική υπεροχή στην ανάπτυξη

Το ευρώ, χωρίς να μετατρέπεται αυτόματα σε νέο «βασιλιά», εμφανίζεται ως ο βασικός ωφελημένος αυτής της μετατόπισης ισορροπιών.

Το δολάριο παραμένει το ισχυρότερο νόμισμα του πλανήτη, αλλά όχι πλέον αδιαμφισβήτητο. Οι αγορές αρχίζουν να κοιτούν πίσω από τον μύθο και να σταθμίζουν τα ρίσκα. Αν το 2025 ήταν η χρονιά της αμφισβήτησης, το 2026 μπορεί να αποδειχθεί η χρονιά της πραγματικής δοκιμασίας.

Ο βασιλιάς ίσως να μην είναι γυμνός — αλλά σίγουρα δεν είναι πια άτρωτος.

Πηγή: pagenews.gr