Reliance–Βενεζουέλα: Η άδεια των ΗΠΑ που ανακατεύει την παγκόσμια αγορά πετρελαίου

Η ινδική Reliance Industries εξασφάλισε από τις Ηνωμένες Πολιτείες μια γενική άδεια που της επιτρέπει να αγοράζει απευθείας πετρέλαιο προέλευσης Βενεζουέλας, χωρίς να παραβιάζει το καθεστώς αμερικανικών κυρώσεων, σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν το θέμα. Η εξέλιξη θεωρείται κομβική, όχι μόνο για το κόστος προμήθειας του μεγαλύτερου διυλιστικού συγκροτήματος στον κόσμο, αλλά και για την ίδια τη Βενεζουέλα, η οποία αναζητά διέξοδο εξαγωγών και «ανάσα» για έναν ενεργειακό τομέα που επί χρόνια λειτουργεί υπό περιορισμούς.

Η άδεια αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ουάσινγκτον δείχνει να χαλαρώνει στοχευμένα το πλαίσιο κυρώσεων στην ενεργειακή βιομηχανία της Βενεζουέλας, εντάσσοντας τις κινήσεις της σε ένα ευρύτερο σχέδιο συμφωνιών προμήθειας και ανασυγκρότησης του πετρελαϊκού κλάδου της χώρας.

Τι σημαίνει «γενική άδεια» και γιατί έχει σημασία

Η ουσία βρίσκεται στις λεπτομέρειες. Η γενική άδεια που επικαλούνται οι πηγές επιτρέπει την αγορά, εξαγωγή και πώληση πετρελαίου βενεζουελανικής προέλευσης που έχει ήδη εξαχθεί/παραχθεί, καθώς και τη διύλιση αυτού του πετρελαίου. Πρόκειται για μια φόρμουλα που «νομιμοποιεί» συγκεκριμένες συναλλαγές, χωρίς να ανοίγει απαραίτητα την πόρτα σε νέες δραστηριότητες εξόρυξης ή επενδύσεις στο έδαφος της Βενεζουέλας. Με άλλα λόγια, δίνεται χώρος στο εμπόριο και στη διύλιση, όχι αυτόματα σε πλήρη επιστροφή επιχειρήσεων σε upstream δραστηριότητες.

Η OFAC, μέσα από σχετικές διευκρινίσεις, έχει περιγράψει ότι τέτοιου τύπου άδειες δεν καλύπτουν εργασίες όπως γεωλογικές έρευνες, νέες γεωτρήσεις ή εξόρυξη από πεδία, ούτε δραστηριότητες «επένδυσης» που θα ισοδυναμούσαν με ευρεία επαναδραστηριοποίηση στον πετρελαϊκό τομέα. Αυτό το όριο είναι κρίσιμο, γιατί δείχνει πως η Ουάσινγκτον επιδιώκει ελεγχόμενη αποσυμπίεση και όχι άνευ όρων άρση των κυρώσεων.

Γιατί η Reliance είναι ο παίκτης που μετρά περισσότερο

Η Reliance δεν είναι ένα ακόμα διυλιστήριο. Διαχειρίζεται δύο διυλιστήρια με συνολική δυναμικότητα περίπου 1,4 εκατ. βαρέλια την ημέρα, με το Jamnagar να θεωρείται κομβικό για την παγκόσμια αλυσίδα προϊόντων διύλισης. Η δυνατότητα πρόσβασης σε βαριά φορτία αργού με έκπτωση, όπως αυτά της Βενεζουέλας, μπορεί να βελτιώσει αισθητά τα περιθώρια διύλισης, ειδικά σε περιόδους που οι ισορροπίες προσφοράς-ζήτησης μεταβάλλονται απότομα.

Δεν είναι τυχαίο ότι, πριν ακόμα ολοκληρωθεί η διαδικασία της άδειας, η Reliance είχε κινηθεί στην αγορά μέσω trader. Νωρίτερα μέσα στον μήνα αγόρασε περίπου 2 εκατ. βαρέλια βενεζουελανικού πετρελαίου από τη Vitol, αξιοποιώντας το γεγονός ότι ορισμένοι μεγάλοι εμπορικοί οίκοι είχαν ήδη λάβει αμερικανικές άδειες για διακίνηση φορτίων.

Η διαφορά τώρα είναι ότι η Reliance, με τη νέα άδεια, μπορεί να περάσει από την «έμμεση» αγορά στην άμεση προμήθεια, μειώνοντας ενδιάμεσα κόστη, κερδίζοντας ευελιξία και αποκτώντας καλύτερο έλεγχο στο feedstock που ταιριάζει στις μονάδες της.

Βενεζουέλα: περισσότερες εξαγωγές, αλλά με «κανόνες παιχνιδιού»

Για το Καράκας, η είδηση έχει διπλή ανάγνωση. Από τη μία πλευρά, περισσότερες άδειες και μεγαλύτεροι αγοραστές σημαίνουν πιθανή επιτάχυνση εξαγωγών και καλύτερη διαχείριση αποθεμάτων. Από την άλλη, το πεδίο είναι γεμάτο αστερίσκους: η PDVSA φέρεται να έχει περιορίσει τις πωλήσεις της μόνο σε εταιρείες που διαθέτουν ατομικές άδειες, κάτι που στην πράξη μπορεί να «φρενάρει» συναλλαγές που βασίζονται σε γενικότερες εγκρίσεις, λόγω τραπεζικών και νομικών ανησυχιών.

Αυτό το στοιχείο είναι κρίσιμο, γιατί αποκαλύπτει την πραγματική δυσκολία: ακόμα και όταν ένα πλαίσιο χαλαρώνει, οι αγορές θέλουν καθαρότητα όρων. Οι τράπεζες και οι ασφαλιστές δεν συγχωρούν γκρίζες ζώνες, ειδικά όταν μιλάμε για καθεστώς κυρώσεων. Γι’ αυτό και η PDVSA φέρεται να ζητά πιο σαφείς οδηγίες, ώστε να μην «κολλήσουν» φορτία στο δρόμο ή να μην μπλοκαριστούν πληρωμές.

Η μεγάλη στροφή: από τη Ρωσία προς άλλες πηγές

Στο παρασκήνιο υπάρχει και ένας ακόμα ισχυρός μοχλός: η προσπάθεια των ινδικών διυλιστηρίων να απομακρυνθούν από το ρωσικό πετρέλαιο σε νέες φορτώσεις, τουλάχιστον για ένα διάστημα, καθώς η γεωπολιτική και οι εμπορικές ισορροπίες αλλάζουν. Οι πληροφορίες που μεταδίδονται από την αγορά δείχνουν ότι αρκετοί παίκτες αποφεύγουν ρωσικές προμήθειες για παραδόσεις της άνοιξης, εξέλιξη που ενισχύει τη σημασία «εναλλακτικών» βαριών φορτίων όπως της Βενεζουέλας.

Για τη Reliance, το βενεζουελανικό αργό προσφέρεται συχνά με έκπτωση, κάτι που το καθιστά ανταγωνιστικό υποκατάστατο για συγκεκριμένους τύπους ρωσικών φορτίων. Η πρόσβαση σε τέτοιες εκπτώσεις, σε μεγάλους όγκους και με θεσμική κάλυψη, μπορεί να είναι στρατηγικό πλεονέκτημα.

Η Ουάσινγκτον, οι δασμοί και το «πακέτο» των ανταλλαγμάτων

Η ιστορία, όμως, δεν είναι μόνο ενεργειακή. Είναι και εμπορική. Πρόσφατα, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump συμφώνησε στην άρση ενός πρόσθετου 25% δασμού σε εισαγωγές από την Ινδία, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης συνεννόησης που περιλαμβάνει δέσμευση του Νέου Δελχί για αλλαγές στην ενεργειακή του πολιτική, με έμφαση στη μείωση αγορών ρωσικού πετρελαίου και σε ενίσχυση ενεργειακών ροών με αμερικανικό αποτύπωμα.

Μέσα σε αυτό το κάδρο, η Βενεζουέλα επανεμφανίζεται ως «ρυθμιστική» λύση: μια χώρα με βαριά αποθέματα, ανάγκη επενδύσεων και εξαγωγών, αλλά και ένα καθεστώς κυρώσεων που μπορεί να ανοίγει ή να κλείνει ανάλογα με το πολιτικό πλαίσιο και τις προϋποθέσεις που θέτει η Ουάσινγκτον.

Τι αλλάζει στην αγορά από εδώ και πέρα

Αν η Reliance αρχίσει να προμηθεύεται σταθερά φορτία από Βενεζουέλα, το πρώτο αποτέλεσμα θα είναι μια πιο ξεκάθαρη στροφή της Ινδίας σε μίγμα προμηθευτών που μειώνει την εξάρτηση από μία μόνο πηγή. Το δεύτερο αποτέλεσμα θα είναι ότι η Βενεζουέλα θα αποκτήσει έναν αγοραστή με τεράστια δυναμική απορρόφησης, κάτι που μπορεί να την βοηθήσει να σταθεροποιήσει εξαγωγές και έσοδα, υπό την προϋπόθεση ότι οι κανόνες πληρωμών και διακίνησης θα είναι καθαροί και τραπεζικά «περπατήσιμοι».

Το τρίτο, και πιο πολιτικά φορτισμένο αποτέλεσμα, είναι ότι τέτοιες άδειες δεν είναι απλώς εμπορικά χαρτιά. Είναι σήματα. Σήματα προς την αγορά, προς τις κυβερνήσεις και προς τις εταιρείες ότι το πλαίσιο μπορεί να αλλάζει γρήγορα, αρκεί να εξυπηρετείται ένας μεγαλύτερος σχεδιασμός. Και στην ενέργεια, τα σήματα αυτά συχνά αξίζουν όσο και τα ίδια τα βαρέλια.

Πηγή: Pagenews.gr