Κρίση ενέργειας στην Ασία: Η Κίνα παγώνει τις εξαγωγές καυσίμων και πυροδοτεί νέο σοκ στις αγορές

Σε μια κίνηση που αναμένεται να βαθύνει την ενεργειακή κρίση στην Ασία, η Κίνα ανακοίνωσε την αναστολή εξαγωγών πετρελαιοειδών προϊόντων — συμπεριλαμβανομένων ντίζελ, βενζίνης και αεροπορικών καυσίμων — μέχρι τουλάχιστον το τέλος Μαρτίου. Η απόφαση αυτή προσθέτει νέα πίεση σε μια αγορά ήδη αποσταθεροποιημένη από τη συνεχιζόμενη σύγκρουση μεταξύ των ΗΠΑ και Ισραήλ κατά του Ιράν, η οποία έχει ουσιαστικά παγώσει τη διέλευση των Στενών του Ορμούζ, ενός από τους σημαντικότερους παγκόσμιους κόμβους μεταφοράς πετρελαίου και αερίου.

Η απέριττη σημασία της απόφασης της Κίνας

Η αναστολή εξαγωγών καυσίμων από την Κίνα αφαιρεί έναν από τους βασικούς παρόχους καυσίμων στην Ασία, με εκτιμώμενη αξία εξαγωγών άνω των 22 δισ. δολαρίων για το 2025. Πριν από την απαγόρευση, η Κίνα χρησίμευε ως σταθερός προμηθευτής πετρελαιοειδών για χώρες όπως η Αυστραλία, το Μπαγκλαντές και οι Φιλιππίνες, οι οποίες τώρα βρίσκονται σε δύσκολη θέση να βρουν εναλλακτικές πηγές εφοδιασμού.

Η Κινεζική κυβέρνηση είπε ότι η απόφαση είχε ως στόχο να προστατεύσει την εγχώρια προσφορά ενέργειας και να αποτρέψει εσωτερικές ελλείψεις, αλλά η κίνηση έχει ήδη προκαλέσει αναταραχή στις διεθνείς αγορές καυσίμων.

TSX opens higher as energy shares lend support https://t.co/vgm9wmkfOS pic.twitter.com/DD8vGggy3N

— Reuters (@Reuters) October 2, 2024

Αύξηση τιμών και πιέσεις στις αγορές

Η απαγόρευση προκάλεσε άμεση άνοδο στις τιμές των προϊόντων διύλισης σε όλη την Ασία:

• Το ντίζελ εκτοξεύτηκε στα $150 το βαρέλι
• Το jet fuel έφτασε τα $163
• Η βενζίνη αυξήθηκε στα $139,80 ανά βαρέλι

The International Energy Agency says it may release more oil from emergency reserves as the Iran war disrupts global supply.

Executive Director Fatih Birol warned the crisis is “very severe” and could surpass past oil shocks, stressing the need to reopen the Strait of Hormuz. pic.twitter.com/jjLcPvKMiH

— Al Jazeera Breaking News (@AJENews) March 23, 2026

Αυτά τα επίπεδα αντιπροσωπεύουν σημαντική άνοδο σε σχέση με τα επίπεδα πριν τον πόλεμο, που κυμαίνονταν μεταξύ $79 και $92 ανά βαρέλι.

Αναλυτές προειδοποιούν ότι οι υπόλοιποι εξαγωγείς στην Ασία δεν έχουν επαρκή παραγωγική ικανότητα για να αντισταθμίσουν πλήρως την απουσία της Κίνας, με αποτέλεσμα οι περιθώρια διύλισης στο Σιγκαπούρη, ένα βασικό κέντρο εμπορίας καυσίμων στην περιοχή, να συνεχίσουν να αυξάνονται λόγω του ανταγωνισμού για περιορισμένες προμήθειες.

Επιπτώσεις σε μεγάλα εξαρτώμενα κράτη

Η Κίνα παρείχε περίπου:

• Το ένα τρίτο του jet fuel στην Αυστραλία το 2025.
• Το ήμισυ των προμηθειών στις Φιλιππίνες και το Μπαγκλαντές.

Το Βιετνάμ έχει ήδη προειδοποιήσει ότι οι αεροπορικές εταιρείες μπορεί να αναγκαστούν να μειώσουν πτήσεις από τον Απρίλιο λόγω ελλείψεων.

‘The situation is dire’: War on Iran squeezes India’s cooking-gas supplies https://t.co/fVTQi12VUr

— BBC News (World) (@BBCWorld) March 12, 2026

Και άλλες ασιατικές χώρες έχουν επιβάλει δικές τους περιοριστικές πολιτικές:

• Η Ταϊλάνδη απαγόρευσε τις περισσότερες εξαγωγές επεξεργασμένων καυσίμων
• Η Νότια Κορέα διατήρησε τα επίπεδα εξαγωγών στο περυσινό επίπεδο και εξετάζει περαιτέρω περιορισμούς Αναλυτές εκτιμούν ότι αυτές οι συνδυασμένες ενέργειες μπορεί να αναγκάσουν περικοπές στην επεξεργασία πετρελαίου στην Ασία έως και 6 εκατ. βαρέλια την ημέρα.

Ανακατεύθυνση και προσπάθειες αντιστάθμισης

Παρά την κρίση, κάποιες πηγές προσφοράς παραμένουν. Τα αποθέματα ελαφρών αποσταγμάτων στο Σιγκαπούρη παραμένουν υψηλότερα κατά περίπου 19% σε σχέση με πέρυσι, και εταιρείες όπως η ExxonMobil έχουν ήδη ναυλώσει αποστολές βενζίνης από τις ΗΠΑ προς την Αυστραλία για να μετριάσουν τις ελλείψεις.

Ωστόσο, αυτές οι λύσεις είναι μερικές και προσωρινές, και οι πολύπλοκες μεταφορικές ροές, τα αυξημένα κόστη και η έλλειψη επιπλέον παραγωγής δυσχεραίνουν την κατάσταση.

Ασύμμετρες επιπτώσεις και ευπάθειες

Το μέτρο της Κίνας αναδεικνύει ευπάθειες στην ενεργειακή αλυσίδα εφοδιασμού της Ασίας όταν μεγάλοι κόμβοι, όπως τα Στενά του Ορμούζ, παραμένουν κλειστοί λόγω πολεμικών συγκρούσεων. Η εξάρτηση από εξαγωγές καυσίμων και η έλλειψη επαρκούς εφεδρείας οδηγούν σε αιχμηρές αυξήσεις τιμών, που πιέζουν νοικοκυριά, επιχειρήσεις και αεροπορικούς μεταφορείς.

Παρά τις προσπάθειες για ανακατεύθυνση προμηθειών από τη Μέση Ανατολή, τις ΗΠΑ και άλλες αγορές, οι αναλυτές εκτιμούν ότι η μεταβλητότητα στην αγορά θα διατηρηθεί, τουλάχιστον έως ότου ανοίξουν ξανά οι θαλάσσιες οδοί και σταθεροποιηθεί η παραγωγή.

Πηγή: pagenews.gr