Όταν η Χερσόνησος Ακινητοποιεί τον Κόσμο: Η Διακοπή του Ορμούζ Τσακίζει το Εμπόριο Εμπορευμάτων

Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει εκτροχιάσει την παγκόσμια ναυτιλιακή και εμπορική ροή εμπορευμάτων, με τη λειτουργία των Στενών του  Ορμούζ — το κεντρικό σημείο διέλευσης για περίπου το 20 % του θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου και σημαντικά φορτία LNG, χύδην ξηρών φορτίων και λιπασμάτων — να έχει σχεδόν καταρρεύσει λόγω του πολέμου. Η διακοπή αυτή υπερβαίνει τα στενά ενεργειακά ζητήματα και πλήττει κρίσιμες αλυσίδες εφοδιασμού και εμπορίου.

Ενεργειακή κρίση που χτυπά ταυτόχρονα και τα εμπορεύματα

Οι στρατιωτικές εντάσεις έχουν οδηγήσει σε ουσιαστικό μπλοκάρισμα των θαλάσσιων οδών μέσω Ορμούζ, με ελάχιστο αριθμό πλοίων να διέρχεται σε σχέση με τον ιστορικό μέσο όρο και τις μεταφορές να βρίσκονται στο κέντρο μιας παγκόσμιας διαταραχής εφοδιασμού. Η πρακτική αυτή αντανακλά την ευρύτερη αβεβαιότητα που έχει προκαλέσει η σύγκρουση.

Σε συνδυασμό με την κλιμακούμενη απομόνωση του εμπορίου, παρατηρείται ότι ακόμη και εκτός του πετρελαίου:

• ξηρά χύδην φορτία (grain, λιπάσματα, χημικά) συσσωρεύονται και δεν μπορούν να εκφορτωθούν, προκαλώντας κρίση εφοδιασμού·
• οι ρευστοποιήσεις εμπορευμάτων καθυστερούν, με σημαντικό αριθμό πλοίων φορτωμένων με λιπάσματα να παραμένουν ακινητοποιημένα στον Περσικό Κόλπο, μειώνοντας τη διαθεσιμότητα στην παγκόσμια αγορά.

Η ανάλυση των Στενών του Ορμούζ: τι σημαίνει για την ασφάλεια των σιτηρών και την επισιτιστική ασφάλεια, επισημαίνει ότι η διακοπή των εμπορευματικών ροών επηρεάζει επίσης τη σταθερότητα των τιμών τροφίμων και της γεωργίας, λόγω της κρίσιμης θέσης των εισαγωγών πρώτων υλών όπως τα σιτηρά και τα λιπάσματα.

 Σύστημα εφοδιασμού υπό πίεση και ανακατεύθυνση εμπορίου

Επιπλέον, οι μετατοπίσεις φορτίων δείχνουν σημαντική μεταβολή:

• Ξηρά χύδην εμπορεύματα που κανονικά διακινούνται μέσω Ορμούζ έχουν μειωθεί δραματικά, με πάρα πολλά φορτία να συσσωρεύονται στον Κόλπο και να περιμένουν δυνατότητα εκφόρτωσης
• Πηγαίνοντας πέρα από το πετρέλαιο, μεγάλες ποσότητες λιπασμάτων έχουν κολλήσει στο θαλάσσιο πέρασμα, μειώνοντας την παροχή σε παγκόσμια κλίμακα και απειλώντας ανοδικές πιέσεις τιμών στις αγορές τροφίμων.

Αυτές οι κινητοποιήσεις εμπορευμάτων ενισχύουν τις ανησυχίες για μετατροπή της παγκόσμιας διαταραχής σε έλλειψη σε βασικά προϊόντα, με πιθανές επιπτώσεις στην παραγωγή τροφίμων και στη βιομηχανία που στηρίζεται στην ασφάλεια των πρώτων υλών.

 Οι παλιές εμπορικές ροές έχουν γίνει παρελθόν

Η Kpler analysis δείχνει ότι η ταχύτητα των χύδην φορτίων έχει εξασθενήσει σε τέτοιο βαθμό που θεωρείται ότι σύντομα θα πρέπει να ανασχεδιαστούν ολοκληρωμένες εφοδιαστικές στρατηγικές. Αν και ορισμένα δεδομένα δείχνουν πως τον Μάρτιο σημειώθηκαν κάποια πέρασμα εμπορευμάτων, η κυριαρχία των πετρελαιοφόρων και των δεξαμενόπλοιων στον συνολικό όγκο εμπορίου συνεχίζει να παραμένει υπέρτερη, καταδεικνύοντας ότι οι υγρές μεταφορές εξακολουθούν να υπερτερούν σε όγκο έναντι των χύδην.

Δήλωση αναλυτών της βιομηχανίας

Από την πλευρά των αναλυτών εμπορίου και εφοδιασμού, η κρίση στον Ορμούζ αναδεικνύει ένα βασικό σημείο:

«Η διακοπή των ροών μέσω του Στενού είναι πλέον ένας παράγοντας που δοκιμάζει την ανθεκτικότητα των παγκόσμιων αλυσίδων εφοδιασμού. Δεν πρόκειται πια για μια απλή προσωρινή δυσλειτουργία· η επίδραση στις δηκτικές τιμές και στη διαθεσιμότητα των βασικών προϊόντων είναι βαθιά και ευρεία.»

Αυτή η θέση αντικατοπτρίζει τις εκτιμήσεις των ειδικών στην Kpler, οι οποίοι εντοπίζουν την εξάπλωση της κρίσης πέρα από την ενέργεια, σε κρίσιμα βιομηχανικά και αγροτικά προϊόντα, εντείνοντας τον συνολικό εμπορικό και οικονομικό αντίκτυπο.

Επιπτώσεις σε ενεργειακή πολιτική και παγκόσμιες αγορές

Η πλήρης ή μερική διακοπή των ροών μέσω Ορμούζ έχει προκαλέσει άμεσα:

• άνοδο στις τιμές του πετρελαίου και των καυσίμων, λόγω της μείωσης της παροχής ενέργειας·
• αυξημένα ασφάλιστρα ναυτιλίας και εμπορευματικών κινδύνων·
• ανακατεύθυνση εμπορικών ροών προς πιο δαπανηρές και χρονοβόρες εναλλακτικές διαδρομές (π.χ. γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας)·
• πιέσεις σε αγορές λιπασμάτων και τροφίμων, με μακροπρόθεσμες συνέπειες για ευάλωτες οικονομίες.

Η κρίση στον Ορμούζ έχει πλέον εξελιχθεί σε κεντρικό ζήτημα ενέργειας, εμπορίου και βιομηχανίας, υπογραμμίζοντας πώς η γεωπολιτική ένταση μπορεί να αναδιαμορφώσει ριζικά τις παγκόσμιες αλυσίδες αξίας και να δοκιμάσει τα όρια της ανθεκτικότητας των παγκόσμιων αγορών.

Πηγή: pagenews.gr