Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Τραμπ προχώρησε σε μια ιδιαίτερα σκληρή και ασυνήθιστη δήλωση, απειλώντας με στρατιωτική δράση κατά του Ομάν εάν το κράτος του Κόλπου συνεργαστεί με το Ιράν για κοινό έλεγχο στο Στενό του Ορμούζ.
Κατά τη διάρκεια συνεδρίασης στο Λευκό Οίκο, ο Τραμπ απέρριψε κάθε ιδέα εθνικού ή περιφερειακού ελέγχου της στρατηγικής θαλάσσιας οδού, από την οποία διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου.
“Κανείς δεν θα ελέγχει το Στενό. Εμείς θα το επιβλέπουμε”, δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Η ΔΗΛΩΣΗ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΕΣΕ ΣΟΚ
Η πιο αμφιλεγόμενη τοποθέτηση ήρθε όταν ο Τραμπ αναφέρθηκε άμεσα στο Ομάν:“Το Ομάν θα συμπεριφέρεται όπως όλοι οι άλλοι, ή θα χρειαστεί να τους χτυπήσουμε. Το καταλαβαίνουν, θα είναι εντάξει.”
Η δήλωση αυτή θεωρείται από αναλυτές μία από τις πιο επιθετικές ρητορικές τοποθετήσεις απέναντι σε παραδοσιακό σύμμαχο των ΗΠΑ στον Περσικό Κόλπο.
ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΟ ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ ΚΑΙ ΙΡΑΝ
Οι δηλώσεις έρχονται σε μια στιγμή που οι διαπραγματεύσεις ΗΠΑ–Ιράν βρίσκονται σε κρίσιμο σημείο, με το Στενό του Ορμούζ να αποτελεί τον βασικό άξονα αντιπαράθεσης.
Σύμφωνα με διεθνή ρεπορτάζ, Oman έχει λειτουργήσει επανειλημμένα ως διαμεσολαβητής μεταξύ των δύο πλευρών, φιλοξενώντας μυστικές και ανεπίσημες συνομιλίες για το πυρηνικό πρόγραμμα και την ασφάλεια στη θαλάσσια περιοχή.
Η ρητορική σύγκρουση με το Ομάν δημιουργεί ρήγμα σε έναν από τους πιο σταθερούς διπλωματικούς διαύλους μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
ΤΟ ΣΤΕΝΟ ΤΟΥ ΟΡΜΟΥΖ ΩΣ ΠΕΔΙΟ ΙΣΧΥΟΣ
Ο Τραμπ υποστήριξε ότι καμία χώρα δεν μπορεί να ελέγχει το Στενό του Ορμούζ, αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι ΗΠΑ θα διατηρήσουν de facto επιτήρηση της περιοχής.“Θα το επιβλέπουμε εμείς. Κανείς άλλος δεν θα το ελέγχει.”
Η τοποθέτηση αυτή αναδεικνύει τη μετατροπή του Ορμούζ από εμπορικό πέρασμα σε γεωστρατηγικό σημείο άμεσης αντιπαράθεσης μεγάλων δυνάμεων.
ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΟΜΑΝ
Το Oman διατηρεί εδώ και δεκαετίες ρόλο “ήσυχου μεσολαβητή” στη Μέση Ανατολή, έχοντας διευκολύνει:
- μυστικές συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν
- προπαρασκευαστικές επαφές για το πυρηνικό deal του 2015
- και πρόσφατες διαπραγματεύσεις αποκλιμάκωσης
Η στοχοποίηση του Ομάν σε ρητορικό επίπεδο θεωρείται ασυνήθιστη και δυνητικά αποσταθεροποιητική για την περιφερειακή διπλωματία.
ΑΓΟΡΕΣ ΚΑΙ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΑΝΗΣΥΧΙΑ
Οι δηλώσεις συνέπεσαν με περίοδο έντονης αβεβαιότητας στις ενεργειακές αγορές, όπου κάθε ένδειξη κλιμάκωσης στο Ορμούζ επηρεάζει άμεσα τις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Οι αγορές ερμηνεύουν τέτοιες δηλώσεις ως αύξηση γεωπολιτικού premium, ενισχύοντας τη μεταβλητότητα.
ΕΞΑΤΟΜΙΚΕΥΣΗ ΤΗΣ ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ
Η ρητορική του Τραμπ αποτυπώνει μια στρατηγική “άμεσης αποτροπής μέσω υπερ-πίεσης”, όπου ακόμη και παραδοσιακοί σύμμαχοι όπως το Ομάν εντάσσονται στο πλαίσιο προειδοποιήσεων.
Η σύγκρουση γύρω από το Στενό του Ορμούζ δεν αφορά πλέον μόνο το Ιράν, αλλά εξελίσσεται σε πολυεπίπεδο γεωπολιτικό πεδίο όπου:
- οι ΗΠΑ επιδιώκουν στρατηγικό έλεγχο
- το Ιράν διεκδικεί περιφερειακή επιρροή
- και κράτη-μεσολαβητές όπως το Ομάν βρίσκονται υπό πίεση
Η εξέλιξη αυτή αυξάνει τον κίνδυνο διπλωματικής απορρύθμισης σε μια ήδη εύθραυστη περιοχή.
Οι δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου σηματοδοτούν περαιτέρω επιδείνωση του διπλωματικού κλίματος. Με τις συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν σε οριακό σημείο και το Ομάν στο επίκεντρο της κρίσης, η περιοχή του Περσικού Κόλπου εισέρχεται σε νέα φάση υψηλής γεωπολιτικής αστάθειας.
Πηγή: pagenews.gr