Η Αλ Κάιντα Επικηρύσσει Πρόεδρο Κράτους: Το Σαχέλ Βυθίζεται σε Νέα Εποχή Χάους

Οι Τζιχαντιστές Δεν Κρύβονται Πια – Αμφισβητούν Ανοιχτά το Κράτος

 Από το Μάλι μέχρι τον Νίγηρα και την Μπουρκίνα Φάσο, η μεγαλύτερη κρίση ασφαλείας της Αφρικής εισέρχεται σε μια νέα και πιο επικίνδυνη φάση

Όταν μια οργάνωση που συνδέεται με την Αλ Κάιντα ανακοινώνει δημόσια αμοιβή δύο εκατομμυρίων ευρώ για πληροφορίες σχετικά με τον αρχηγό ενός κράτους, το γεγονός ξεπερνά τα όρια μιας ακόμη τρομοκρατικής απειλής.

Αποτελεί πολιτική δήλωση.

Και ίσως κάτι ακόμη πιο ανησυχητικό.

Αποτελεί ένδειξη ισχύος.

Η Jama’at Nusrat al-Islam wal-Muslimin (JNIM), η ισχυρότερη τζιχαντιστική οργάνωση στο Μάλι και μία από τις πιο επικίνδυνες σε ολόκληρη την Αφρική, ανακοίνωσε ανοιχτά επικήρυξη ύψους δύο εκατομμυρίων ευρώ για πληροφορίες σχετικά με τον μεταβατικό πρόεδρο του Μάλι, Assimi Goita.

Η κίνηση δεν έχει μόνο συμβολικό χαρακτήρα.

Αποτελεί μια ευθεία πρόκληση προς το κράτος.

Και ένα μήνυμα προς ολόκληρη την περιοχή του Σαχέλ.

Όταν οι αντάρτες φέρονται σαν κράτος

Η επικήρυξη ήρθε λίγες ημέρες μετά την αντίστοιχη απόφαση της στρατιωτικής κυβέρνησης του Μάλι να προσφέρει αμοιβές για πληροφορίες σχετικά με τον ηγέτη της JNIM, Iyad Ag Ghaly, και άλλους διοικητές της οργάνωσης.

Η απάντηση ήταν άμεση.

Και πρωτοφανής.

Η JNIM δεν περιορίστηκε σε απειλές.

Απάντησε σαν να αποτελεί ισότιμο πολιτικό αντίπαλο της κυβέρνησης.

Σαν να πρόκειται για δύο ανταγωνιστικές εξουσίες που διεκδικούν νομιμοποίηση πάνω στην ίδια επικράτεια.

Αυτό ακριβώς είναι το πιο ανησυχητικό στοιχείο.

Οι τζιχαντιστικές οργανώσεις δεν επιχειρούν πλέον μόνο να χτυπήσουν το κράτος.

Επιχειρούν να το αντικαταστήσουν.

Η μεγάλη αποτυχία του Σαχέλ

Για περισσότερο από μία δεκαετία, το Μάλι βρέθηκε στο επίκεντρο μιας τεράστιας διεθνούς στρατιωτικής προσπάθειας.

Γαλλικές δυνάμεις.

Ευρωπαϊκές αποστολές.

Αμερικανική υποστήριξη.

Δυνάμεις του ΟΗΕ.

Περιφερειακές συμμαχίες.

Το αποτέλεσμα όμως απέχει πολύ από τις αρχικές προσδοκίες.

Σήμερα, μεγάλα τμήματα του βόρειου και κεντρικού Μάλι παραμένουν ασταθή.

Οι τζιχαντιστικές οργανώσεις έχουν επεκτείνει την επιρροή τους.

Οι επιθέσεις πολλαπλασιάζονται.

Και η κρατική παρουσία παραμένει περιορισμένη σε πολλές περιοχές.

Η πραγματικότητα είναι σκληρή:

Παρά τα δισεκατομμύρια που δαπανήθηκαν και τις χιλιάδες στρατιωτικές επιχειρήσεις, η ασφάλεια στο Σαχέλ παραμένει εύθραυστη.

Η αποχώρηση της Δύσης και το κενό ισχύος

Η κρίση επιδεινώθηκε μετά τις στρατιωτικές ανατροπές σε Μάλι, Μπουρκίνα Φάσο και Νίγηρα.

Οι νέες στρατιωτικές ηγεσίες συγκρούστηκαν με τη Γαλλία και τους δυτικούς εταίρους τους.

Γαλλικές δυνάμεις αποχώρησαν.

Αποστολές περιορίστηκαν.

Η συνεργασία με ευρωπαϊκές χώρες μειώθηκε δραστικά.

Το κενό που δημιουργήθηκε δεν έμεινε κενό για πολύ.

Η Ρωσία αύξησε την επιρροή της.

Ιδιωτικοί στρατιωτικοί σχηματισμοί ανέλαβαν μεγαλύτερο ρόλο.

Οι τοπικές κυβερνήσεις επένδυσαν περισσότερο στη στρατιωτική ισχύ.

Όμως οι τζιχαντιστές συνέχισαν να επεκτείνονται.

Το Σαχέλ γίνεται η νέα παγκόσμια εστία τζιχαντισμού

Για χρόνια, η διεθνής προσοχή επικεντρωνόταν στη Συρία, στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν.

Σήμερα όμως οι αριθμοί δείχνουν μια διαφορετική εικόνα.

Το Σαχέλ εξελίσσεται σταδιακά στο σημαντικότερο πεδίο δράσης τζιχαντιστικών οργανώσεων παγκοσμίως.

Οι τεράστιες εκτάσεις χωρίς αποτελεσματικό κρατικό έλεγχο, η φτώχεια, οι εθνοτικές συγκρούσεις και οι αδύναμοι θεσμοί δημιουργούν ιδανικές συνθήκες για την ανάπτυξη εξτρεμιστικών κινημάτων.

Η JNIM και το Ισλαμικό Κράτος στο Μεγάλο Σαχέλ εκμεταλλεύονται ακριβώς αυτές τις συνθήκες.

Και πλέον δεν περιορίζονται σε ανταρτοπόλεμο.

Διεκδικούν πολιτική επιρροή.

Επιβάλλουν κανόνες.

Συλλέγουν φόρους.

Διαχειρίζονται περιοχές.

Και προσπαθούν να εμφανιστούν ως εναλλακτική εξουσία.

Το μήνυμα προς τον πρόεδρο Goita

Η επικήρυξη του Assimi Goita έχει προφανώς πρακτική διάσταση.

Ταυτόχρονα όμως αποτελεί εργαλείο ψυχολογικού πολέμου.

Στόχος δεν είναι μόνο ο πρόεδρος.

Στόχος είναι η εικόνα του κράτους.

Η JNIM επιδιώκει να δείξει ότι μπορεί να απειλεί ανοιχτά την κορυφή της πολιτικής εξουσίας χωρίς να φοβάται αντίποινα.

Ότι διαθέτει δίκτυα.

Ότι διαθέτει πληροφορίες.

Ότι διαθέτει επιρροή.

Και κυρίως ότι διαθέτει αυτοπεποίθηση.

Σε κάθε αντάρτικο ή τζιχαντιστικό κίνημα, η αυτοπεποίθηση είναι συχνά εξίσου σημαντική με τα όπλα.

Η μάχη που ξεπερνά το Μάλι

Το διακύβευμα δεν αφορά μόνο το Μπαμακό.

Αφορά ολόκληρη τη Δυτική Αφρική.

Εάν το Μάλι αποτύχει να ανακόψει την εξάπλωση των εξτρεμιστικών οργανώσεων, η πίεση θα μεταφερθεί σε γειτονικά κράτη.

Στον Νίγηρα.

Στη Μπουρκίνα Φάσο.

Στην Ακτή Ελεφαντοστού.

Στο Μπενίν.

Στην Τόγκο.

Και τελικά προς τις ακτές του Ατλαντικού.

Αυτός είναι ο λόγος που οι διεθνείς υπηρεσίες ασφαλείας παρακολουθούν με αυξανόμενη ανησυχία τις εξελίξεις.

Η απειλή δεν είναι πλέον τοπική.

Γίνεται περιφερειακή.

Η πραγματική είδηση πίσω από την επικήρυξη

Η είδηση δεν είναι μόνο ότι μια τζιχαντιστική οργάνωση προσφέρει δύο εκατομμύρια ευρώ για πληροφορίες σχετικά με έναν πρόεδρο.

Η πραγματική είδηση είναι ότι αισθάνεται αρκετά ισχυρή ώστε να το κάνει δημόσια.

Και αυτό αποκαλύπτει κάτι βαθύτερο.

Το Σαχέλ εισέρχεται σε μια νέα εποχή συγκρούσεων όπου η γραμμή ανάμεσα στο κράτος και στους ένοπλους μη κρατικούς δρώντες γίνεται ολοένα πιο θολή.

Η μάχη δεν αφορά πλέον μόνο τον έλεγχο εδαφών.

Αφορά τον έλεγχο της νομιμοποίησης.

Και όταν μια οργάνωση συνδεδεμένη με την Αλ Κάιντα αρχίζει να συμπεριφέρεται σαν πολιτικός ανταγωνιστής μιας κυβέρνησης, τότε το πρόβλημα είναι πολύ μεγαλύτερο από μια ακόμη τρομοκρατική απειλή.

Είναι κρίση κρατικής κυριαρχίας.

Και αυτή είναι η πιο επικίνδυνη μορφή αστάθειας που μπορεί να αντιμετωπίσει μια χώρα.