Μία νέα πολιτική σύγκρουση διαμορφώνεται στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αυτή τη φορά με επίκεντρο τον νέο πολυετή προϋπολογισμό ύψους περίπου 2 τρισ. ευρώ για την περίοδο 2028-2034.
Σύμφωνα με πληροφορίες του POLITICO, η Ιταλία βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των κρατών που ζητούν να αποδυναμωθούν οι αυστηροί περιβαλλοντικοί όροι που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τη διάθεση των κοινοτικών κονδυλίων.
Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρίσκεται η αρχή “Do No Significant Harm” (DNSH), σύμφωνα με την οποία καμία ευρωπαϊκή χρηματοδότηση δεν θα πρέπει να στηρίζει έργα που προκαλούν σημαντική περιβαλλοντική βλάβη.
Η Μελόνι: «Η Ευρώπη δεν μπορεί να γίνει εμπόδιο στη δική της βιομηχανία»
Η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι έχει ήδη προειδοποιήσει ότι η Ευρώπη κινδυνεύει να υπονομεύσει την ίδια της την οικονομία.
«Σε έναν κόσμο όπου οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Κίνα κινητοποιούν δισεκατομμύρια για να ενισχύσουν τη βιομηχανία και την ανταγωνιστικότητά τους, η Ευρώπη δεν μπορεί να μετατραπεί σε εμπόδιο για τη δική της βιομηχανία και ανταγωνιστικότητα.»
Η Ρώμη θεωρεί ότι οι νέοι κανόνες αποκλείουν μεγάλες βιομηχανικές επενδύσεις και κρίσιμα έργα υποδομών από την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.
Τι προβλέπει ο νέος κανόνας
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιθυμεί η αρχή DNSH να εφαρμοστεί σχεδόν σε όλες τις δαπάνες του νέου κοινοτικού προϋπολογισμού.
Στόχος είναι κάθε ευρώ που διατίθεται από τα ευρωπαϊκά ταμεία να συμβάλλει στους έξι βασικούς περιβαλλοντικούς στόχους της Ένωσης:
- προστασία του κλίματος,
- περιορισμός των εκπομπών,
- προστασία της βιοποικιλότητας,
- βιώσιμη χρήση φυσικών πόρων,
- κυκλική οικονομία,
- πρόληψη της ρύπανσης.
Η Επιτροπή έχει ήδη προβλέψει εξαιρέσεις για:
- την άμυνα,
- την ασφάλεια,
- τις καταστάσεις έκτακτης ανάγκης,
- τις περιοχές που συνορεύουν με τη Ρωσία,
- έργα υπέρτερου δημόσιου συμφέροντος.
Ωστόσο, η Ιταλία θεωρεί ότι οι εξαιρέσεις αυτές δεν αρκούν.
Βιομηχανία και επιχειρήσεις αντιδρούν
Η Ρώμη υποστηρίζει ότι, εάν εφαρμοστούν πλήρως οι νέοι κανόνες, κινδυνεύουν να αποκλειστούν από ευρωπαϊκή χρηματοδότηση:
- μεγάλα έργα υποδομών,
- ενεργοβόρες βιομηχανίες,
- μεταλλουργία,
- χαλυβουργίες,
- μεγάλα βιομηχανικά επενδυτικά σχέδια.
Επιχειρηματικοί φορείς προειδοποιούν ότι κάτι τέτοιο θα επιταχύνει την αποβιομηχάνιση της Ευρώπης και θα περιορίσει την ικανότητά της να ανταγωνιστεί τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα.
Νέος διχασμός μέσα στην Ευρώπη
Η ιταλική πρωτοβουλία δημιουργεί νέο μέτωπο μεταξύ των κρατών-μελών.
Από τη μία πλευρά βρίσκονται χώρες όπως:
- Ιταλία,
- κράτη με ισχυρή βιομηχανική παραγωγή,
- κυβερνήσεις που ζητούν μεγαλύτερη ευελιξία.
Από την άλλη, οι σκανδιναβικές χώρες —μεταξύ αυτών η Δανία και η Φινλανδία— ζητούν ακόμη αυστηρότερη προστασία του περιβάλλοντος.
Οι Πράσινοι στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προειδοποιούν ότι οποιαδήποτε χαλάρωση θα υπονομεύσει τη στρατηγική της ΕΕ για την κλιματική ουδετερότητα.
«Δεν μπορούμε να χρησιμοποιούμε τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό για να καταστρέψουμε τον πλανήτη. Χρειαζόμαστε ισχυρές δικλίδες ασφαλείας.»
Και το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα ζητά αλλαγές
Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι επιφυλάξεις εκφράζει και το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (EPP), η μεγαλύτερη πολιτική ομάδα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Στελέχη του υποστηρίζουν ότι οι περιβαλλοντικοί κανόνες πρέπει να εφαρμόζονται μόνο όπου είναι πρακτικά εφικτό και να μη δημιουργούν υπερβολική γραφειοκρατία για τα κράτη-μέλη και τις επιχειρήσεις.
Δύσκολες διαπραγματεύσεις μέχρι το 2027
Οι διαπραγματεύσεις για τον νέο κοινοτικό προϋπολογισμό αναμένεται να διαρκέσουν σχεδόν δύο χρόνια.
Το φθινόπωρο οι κυβερνήσεις θα ξεκινήσουν επίσημα τις διαβουλεύσεις για τις τελικές κατευθυντήριες γραμμές, ενώ το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα ανοίξει τη δική του συζήτηση το 2027.
Το αποτέλεσμα θα καθορίσει όχι μόνο τη χρηματοδότηση της πράσινης μετάβασης, αλλά και το πώς η Ευρώπη θα ισορροπήσει ανάμεσα στην περιβαλλοντική φιλοδοξία και τη βιομηχανική ανταγωνιστικότητα.
Η σύγκρουση για την αρχή “Do No Significant Harm” δεν αφορά απλώς την περιβαλλοντική πολιτική. Αντανακλά μια βαθύτερη αλλαγή στις προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Με τον ανταγωνισμό από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα να εντείνεται και τις αμυντικές δαπάνες να αυξάνονται, ολοένα περισσότερες κυβερνήσεις θεωρούν ότι η Ευρώπη πρέπει να επανεξετάσει τους κανόνες της Πράσινης Συμφωνίας ώστε να μη θυσιάσει την παραγωγική της βάση. Η Ιταλία της Τζόρτζια Μελόνι επιχειρεί να ηγηθεί αυτού του μετώπου, μετατρέποντας τη συζήτηση για τον κοινοτικό προϋπολογισμό σε πολιτική αντιπαράθεση για το ίδιο το μοντέλο ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το αν θα επικρατήσει η λογική της πράσινης πειθαρχίας ή της βιομηχανικής ευελιξίας θα αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες στρατηγικές αποφάσεις της Ευρώπης για την επόμενη δεκαετία.
Πηγή: pagenews.gr