Κατζ:«Δεν αποχωρούμε» από τον Λίβανο–Το Ισραήλ μονιμοποιεί τη ζώνη ασφαλείας όσο η Χεζμπολάχ παραμένει ένοπλη
ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 6 '
Η λέξη που έχει πλέον τη μεγαλύτερη σημασία δεν είναι «επιχείρηση».
Είναι «παρατεταμένη».
Ο υπουργός Άμυνας του Ισραήλ, Ισραέλ Κατζ, έδωσε εντολή στον ισραηλινό στρατό να προετοιμαστεί επιχειρησιακά και διοικητικά για μακροχρόνια παρουσία στη ζώνη που ελέγχει στον νότιο Λίβανο.
Το μήνυμα προς τη Βηρυτό και τη Χεζμπολάχ είναι σαφές: χωρίς αφοπλισμό, δεν υπάρχει αποχώρηση.
Ο Κατζ δήλωσε ότι το Ισραήλ δεν πρόκειται να εγκαταλείψει τη «ζώνη ασφαλείας» όσο εξακολουθεί να υφίσταται η απειλή της Χεζμπολάχ και ζήτησε από τις IDF να προετοιμαστούν για παραμονή μεγάλης διάρκειας.
Από προσωρινή επιχείρηση σε νέα στρατιωτική πραγματικότητα
Αυτό αλλάζει σημαντικά την ανάγνωση της σύγκρουσης.
Η ισραηλινή παρουσία δεν παρουσιάζεται πλέον ως μια επιχείρηση με συγκεκριμένη ημερομηνία λήξης, αλλά ως ανοιχτής διάρκειας στρατιωτική διάταξη που εξαρτάται από μια πολιτικοστρατιωτική προϋπόθεση: την εξουδετέρωση της Χεζμπολάχ ως απειλής.
Το Ισραήλ υποστηρίζει ότι η φυσική παρουσία στρατευμάτων μέσα στον Λίβανο είναι απαραίτητη για την προστασία των βόρειων κοινοτήτων του και για την αποτροπή μιας νέας διασυνοριακής επίθεσης.
Η λογική που επικαλείται η ισραηλινή ηγεσία είναι ουσιαστικά η στρατηγική κληρονομιά της 7ης Οκτωβρίου: το Τελ Αβίβ δεν θέλει πλέον να βασίζεται αποκλειστικά στην αποτροπή ή στις προειδοποιήσεις πληροφοριών. Θέλει φυσικό στρατιωτικό βάθος μεταξύ των ενόπλων αντιπάλων του και των ισραηλινών κοινοτήτων.
Ο ίδιος ο Κατζ το έκανε εξαιρετικά σαφές:
«Σε καμία περίπτωση δεν θα αποχωρήσουμε από τις ζώνες ασφαλείας: ούτε στον Λίβανο, ούτε στη Συρία, ούτε στη Γάζα».
Ο πραγματικός στόχος: να αλλάξει ο συσχετισμός στον Λίβανο
Εδώ βρίσκεται η γεωπολιτική ουσία.
Το Ισραήλ δεν επιδιώκει μόνο να καταστρέψει πυραύλους, τούνελ και στρατιωτικές εγκαταστάσεις.
Επιχειρεί να δημιουργήσει μια κατάσταση στην οποία η Χεζμπολάχ δεν θα μπορεί να επιστρέψει στρατιωτικά στα σύνορα.
Και αυτό μεταφέρει το βάρος στη λιβανική κυβέρνηση.
Οι ΗΠΑ πιέζουν για ενίσχυση και εκπαίδευση μονάδων του λιβανικού στρατού ώστε αυτές να μπορούν σταδιακά να αναλάβουν τον έλεγχο περιοχών από τις οποίες θα αποχωρούν οι Ισραηλινοί. Ωστόσο, το Ισραήλ ζητά επαληθεύσιμες εγγυήσεις ότι η Χεζμπολάχ δεν θα επιστρέψει πριν παραδώσει επιπλέον έδαφος.
Άρα το ερώτημα γίνεται πολύ μεγαλύτερο:
Μπορεί το κράτος του Λιβάνου να αποκτήσει πραγματικό μονοπώλιο των όπλων;
Εάν ναι, μπορεί να δημιουργηθεί δρόμος προς ισραηλινή αποχώρηση.
Εάν όχι, το Ισραήλ έχει πλέον διακηρύξει ότι θα παραμείνει.
Το επικίνδυνο ιστορικό προηγούμενο
Υπάρχει όμως ένα ιστορικό φάντασμα που επιστρέφει.
Η προηγούμενη ισραηλινή «ζώνη ασφαλείας» στον νότιο Λίβανο.
Το Ισραήλ διατήρησε στρατιωτική παρουσία εκεί επί χρόνια μέχρι την αποχώρηση του 2000.
Και ένας από τους ανθρώπους που γνωρίζουν καλύτερα εκείνη την εμπειρία, ο πρώην πρωθυπουργός Εχούντ Μπαράκ, έχει ήδη προειδοποιήσει ότι το Ισραήλ κινδυνεύει να επαναλάβει παλιά λάθη.
Η προηγούμενη μακρόχρονη εμπλοκή κόστισε τη ζωή σε περισσότερους από 1.200 Ισραηλινούς στρατιώτες και δημιούργησε ισχυρό εσωτερικό κίνημα υπέρ της αποχώρησης.
Αυτό είναι και το μεγάλο στρατηγικό ρίσκο της σημερινής επιλογής.
Μια ζώνη ασφαλείας προστατεύει τα σύνορα μόνο εφόσον δεν μετατρέπεται η ίδια σε μόνιμο πεδίο ανταρτοπολέμου.
Η Βηρυτός βλέπει θέμα κυριαρχίας
Από τη λιβανική πλευρά, το ζήτημα είναι εντελώς διαφορετικό.
Για τη Βηρυτό, η μακροχρόνια παρουσία ξένου στρατού εντός της επικράτειάς της εγείρει ευθέως ζήτημα εθνικής κυριαρχίας και εδαφικής ακεραιότητας.
Ο ίδιος ο ΟΗΕ έχει καταγράψει την έντονη αντίδραση της κυβέρνησης του Λιβάνου στις ισραηλινές δηλώσεις περί ζώνης ασφαλείας και ελέγχου μέχρι τον Λιτάνι.
Και εδώ βρίσκεται η παγίδα:
Το Ισραήλ λέει ότι θα φύγει όταν εξαλειφθεί η απειλή.
Ο Λίβανος λέει ότι το Ισραήλ πρέπει να φύγει από λιβανικό έδαφος.
Η Χεζμπολάχ μπορεί με τη σειρά της να χρησιμοποιήσει ακριβώς την ισραηλινή παρουσία ως επιχείρημα για το γιατί πρέπει να παραμείνει ένοπλη.
Έτσι δημιουργείται ένας σχεδόν αυτοτροφοδοτούμενος κύκλος.
Το Ισραήλ μένει επειδή η Χεζμπολάχ έχει όπλα – και η Χεζμπολάχ μπορεί να υποστηρίζει ότι χρειάζεται τα όπλα επειδή το Ισραήλ μένει.
Η Ουάσιγκτον μπροστά στο δυσκολότερο παζλ
Οι εξελίξεις δυσκολεύουν και την αμερικανική διπλωματία.
Οι απευθείας συνομιλίες Ισραήλ και Λιβάνου έχουν σημειώσει κάποια πρόοδο, αλλά οι νέες ισραηλινές επιχειρήσεις και η επιμονή για επαλήθευση του αφοπλισμού της Χεζμπολάχ περιπλέκουν την προσπάθεια μιας σταδιακής αποχώρησης.
Το πραγματικό παζάρι επομένως πιθανότατα θα είναι:
αφοπλισμός Χεζμπολάχ → ανάπτυξη λιβανικού στρατού → διεθνής επιτήρηση → σταδιακή ισραηλινή αποχώρηση.
Το πρόβλημα είναι ότι κάθε βήμα προϋποθέτει το προηγούμενο.
Και κανείς δεν εμπιστεύεται αρκετά τον άλλον ώστε να κάνει πρώτος την κίνηση.
Το νέο δόγμα ασφαλείας του Ισραήλ
Οι δηλώσεις Κατζ έχουν ακόμη μία διάσταση που ξεπερνά τον Λίβανο.
Ο υπουργός Άμυνας συνέδεσε ευθέως Λίβανο, Συρία και Γάζα, δηλώνοντας ότι το Ισραήλ δεν πρόκειται να εγκαταλείψει τις «ζώνες ασφαλείας» που θεωρεί αναγκαίες για την προστασία του πληθυσμού του
Αυτό παραπέμπει σε ένα ευρύτερο δόγμα:
το Ισραήλ δεν θέλει πλέον την πρώτη γραμμή άμυνάς του πάνω στα διεθνή σύνορα. Θέλει την απειλή μακριά από αυτά.
Στρατιωτικά, η λογική είναι κατανοητή.
Διπλωματικά, όμως, είναι εκρηκτική, διότι όταν οι «ζώνες ασφαλείας» βρίσκονται μέσα στην επικράτεια άλλων κρατών, η αποτροπή συγκρούεται αναπόφευκτα με την κυριαρχία.
Το μεγάλο ερώτημα δεν είναι πότε θα φύγει το Ισραήλ
Είναι τι πρέπει να συμβεί για να φύγει.
Και η απάντηση του Κατζ είναι πλέον ξεκάθαρη: πρώτα πρέπει να αλλάξει η στρατιωτική πραγματικότητα στον Λίβανο.
Αυτό σημαίνει ότι η επόμενη μάχη ίσως να μην κριθεί μόνο μεταξύ IDF και Χεζμπολάχ.
Θα κριθεί στο εσωτερικό του ίδιου του Λιβάνου: αν το κράτος μπορεί να επιβάλει τον έλεγχό του στα όπλα, αν η Χεζμπολάχ θα δεχθεί πραγματικό αφοπλισμό και αν μια διεθνώς εγγυημένη συμφωνία μπορεί να δώσει στο Ισραήλ αρκετή ασφάλεια ώστε να αποχωρήσει.
Μέχρι τότε, το μήνυμα από το Τελ Αβίβ δεν αφήνει πολλά περιθώρια παρερμηνείας:
η «ζώνη ασφαλείας» δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως προσωρινή παρένθεση. Κινδυνεύει να γίνει η νέα κανονικότητα στα σύνορα Ισραήλ–Λιβάνου.
Πηγή: pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο
