Εξωσωματική γονιμοποίηση: Νέα μελέτη εντόπισε διαφορές στο DNA νεογνών

Tα παιδιά που έχουν συλληφθεί μέσω εξωσωματικής γονιμοποίησης ενδέχεται να φέρουν μια ανεπαίσθητη γενετική υπογραφή που σχετίζεται με τα λεγόμενα «γονίδια που πηδούν»

Διαφορές στην ποσότητα και την κατανομή ορισμένων κινητών αλληλουχιών DNA εντόπισε νέα μελέτη σε νεογνά που είχαν συλληφθεί μέσω εξωσωματικής γονιμοποίησης, σε σύγκριση με νεογνά από φυσική σύλληψη. Τα ευρήματα είναι προκαταρκτικά και δεν αποδεικνύουν ότι η εξωσωματική προκαλεί επιβλαβείς γενετικές αλλαγές ή αυξάνει τον κίνδυνο ασθένειας.

Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε ηλεκτρονικά στις 21 Μαΐου 2026 στο American Journal of Obstetrics and Gynecology, εξέτασε δείγματα αίματος από 75 νεογνά: 33 που είχαν συλληφθεί μέσω εξωσωματικής και 42 από φυσική σύλληψη. Οι ερευνητές στην Κίνα χρησιμοποίησαν αίμα ομφάλιου λώρου ή περιφερικό αίμα για να αναλύσουν τις αλληλουχίες LINE-1 στο γονιδίωμά τους.

Τα LINE-1 ανήκουν στα λεγόμενα «γονίδια που πηδούν»: κινητές αλληλουχίες DNA που μπορούν να δημιουργούν αντίγραφα του εαυτού τους και να τα ενσωματώνουν σε άλλες θέσεις του γονιδιώματος. Η μελέτη εξέτασε αν η συνολική αναλογία τους και οι θέσεις στις οποίες εντοπίζονται διαφέρουν ανάλογα με τον τρόπο σύλληψης. Στην ομάδα της εξωσωματικής, οι ερευνητές κατέγραψαν υψηλότερη συνολική αναλογία LINE-1 στο γονιδίωμα. Εντόπισαν επίσης 11 θέσεις στις οποίες διέφερε η συχνότητα εισαγωγών LINE-1 μεταξύ των δύο ομάδων και 14 θέσεις με διαφορές στη συχνότητα διαγραφών.

Η έρευνα περιέλαβε και μια περιορισμένη οικογενειακή σύγκριση: σε τρία ζεύγη αδελφών, το παιδί που είχε συλληφθεί μέσω εξωσωματικής είχε υψηλότερη αναλογία LINE-1 από το αδελφάκι του που είχε συλληφθεί φυσικά. Τα τρία ζεύγη, ωστόσο, δεν αρκούν για ασφαλή γενίκευση του ευρήματος.

Οι ερευνητές εξέτασαν επίσης γονίδια που βρίσκονται κοντά στις θέσεις όπου καταγράφηκαν διαφορές, σε απόσταση έως 500.000 ζευγών βάσεων. Στην ανάλυσή τους εντόπισαν συσχετίσεις με γονίδια που έχουν συνδεθεί με μεταβολικά, καρδιαγγειακά, νευροψυχιατρικά και νεοπλασματικά νοσήματα. Το ότι μια διαφορά στο DNA βρίσκεται κοντά σε γονίδιο που έχει συσχετιστεί με κάποια ασθένεια δεν σημαίνει ότι επηρεάζει τη λειτουργία του γονιδίου ή ότι το παιδί θα εμφανίσει τη συγκεκριμένη ασθένεια. Η μελέτη παρουσιάζει γονιδιωματικά ευρήματα, όχι καταγεγραμμένη εμφάνιση αυτών των νοσημάτων στα παιδιά του δείγματος.

Η έρευνα δεν τεκμηριώνει ότι η ίδια η διαδικασία της εξωσωματικής προκάλεσε τις διαφορές που παρατηρήθηκαν. Ούτε αποδεικνύει ότι οι διαφορές αυτές είναι επιβλαβείς. Πρόκειται για συσχετίσεις σε ένα μικρό δείγμα, τις οποίες οι συγγραφείς χαρακτηρίζουν προκαταρκτικές.

Το βασικό ερώτημα για τις επόμενες μελέτες είναι αν τα ευρήματα επαναλαμβάνονται σε μεγαλύτερα δείγματα και αν έχουν οποιαδήποτε λειτουργική ή κλινική σημασία. Προς το παρόν, η έρευνα ανοίγει ένα πεδίο διερεύνησης, καθώς δεν προσφέρει απόδειξη ότι τα παιδιά που γεννιούνται μέσω εξωσωματικής θα αντιμετωπίσουν προβλήματα υγείας εξαιτίας αυτών των διαφορών.

Με πληροφορίες από τη δημοσιευμένη περίληψη της μελέτης στο American Journal of Obstetrics and Gynecology