Η Ελλάδα στις «μυλόπετρες» ΕΕ – ΗΠΑ – Βρετανίας: Το σκληρό «παζάρι» για τα νέα φάρμακα

Η συμφωνία Λονδίνου-Ουάσινγκτον στις αρχές Δεκεμβρίου 2025 δεν είναι απλώς ένα διμερές εμπορικό βήμα. Είναι η σπίθα που πυροδοτεί έναν νέο γύρο πιέσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με την Ελλάδα να παγιδεύεται ανάμεσα σε αμερικανικούς δασμούς, βρετανικές τιμές και ευρωπαϊκές καθυστερήσεις. Στελέχη του κλάδου μιλούν στα «ΝΕΑ» για «ντόμινο» αλλαγών: Αυξήσεις τιμών σε νέα φάρμακα για «ενίσχυση καινοτομίας» στην Ευρώπη, μείωση στις ΗΠΑ – και την Ελλάδα, με τις χαμηλότερες τιμές της ΕΕ, να κινδυνεύει να μείνει πίσω σε διαθεσιμότητα και πρόσβαση. Το clawback στο 54% και οι καθυστερήσεις 654 ημερών για ένταξη φαρμάκων σφίγγουν τον κλοιό – ενώ η R&D επένδυση της χώρας «λιμνάζει» στα 161 εκατ. ευρώ, έναντι 52,4 δισ. της ΕΕ.

Η συμφωνία ΗΠΑ-Βρετανίας: «Win-win» για Τραμπ, «παγίδα» για ΕΕ

Στις 1 Δεκεμβρίου 2025, ΗΠΑ και Βρετανία υπέγραψαν «ορόσημο» συμφωνία: Μηδενικοί δασμοί σε βρετανικά φάρμακα για τρία χρόνια, σε αντάλλαγμα αύξηση 25% στις τιμές νέων φαρμάκων για το NHS. Η Βρετανία αποφεύγει δασμούς Τραμπ (έως 100% σε φάρμακα), ενώ οι εταιρείες όπως AstraZeneca και Novo Nordisk «παίρνουν» rebate μείωση από 23% σε 15% – και επενδύουν 400 δισ. δολάρια στις ΗΠΑ. Το αποτέλεσμα; Η Βρετανία «ξεπερνά» την ΕΕ, προσελκύοντας R&D, ενώ η Ευρώπη πιέζεται: Λομπίστες φαρμακευτικών (EFPIA) βλέπουν πρότυπο για διμερείς deals, απειλώντας με «εγκατάλειψη» της ΕΕ για Αμερική. Η Ελλάδα; Χωρίς «ραντάρ» Ουάσινγκτον λόγω χαμηλών τιμών, αλλά έμμεσα χτυπημένη: Αύξηση ευρωπαϊκών τιμών = λιγότερα φάρμακα εδώ.

Καθυστερήσεις και ελλείψεις: 43% νέων φαρμάκων «εξαφανίζονται» στην Ελλάδα

Η μελέτη Patients WAIT Indicator 2025 (EFPIA-IQVIA) βάζει τα πράγματα στη θέση τους: Από 173 νέα φάρμακα EMA 2020-23, μόνο 75 (43%) διατίθενται στην Ελλάδα – με μέση καθυστέρηση 654 ημέρων από έγκριση σε αποζημίωση (Γερμανία: 128, Ιταλία: 439). Στον καρκίνο; Από 56 νέα ογκολογικά, 33 (59%) διαθέσιμα, αλλά μόνο 27% πλήρως αποζημιωμένα – τα υπόλοιπα μέσω ΙΦΕΤ (300 εκατ. ετήσια δαπάνη) ή ΣΗΠ ΕΟΠΥΥ, με υψηλό κόστος και περιορισμούς. Το clawback; 54% της αποζημιούμενης αγοράς το 2024 (αύξηση 5ετίας), με δημόσια δαπάνη στο 36% και συμμετοχή ασθενών 10%. Αποτέλεσμα; Εταιρείες διστάζουν να φέρουν καινοτομία, ασθενείς περιμένουν χρόνια – και το ΕΣΥ «πληρώνει» με ελλείψεις.

Το «παζάρι» ΕΕ-ΗΠΑ: Δασμοί και τιμές, με Ελλάδα «παρατημένη»

Το «παζάρι» ξεκίνησε με απειλές Τραμπ: 50% δασμοί σε ΕΕ προϊόντα, συμπεριλαμβανομένων φαρμάκων (Section 232). Η Βρετανία «έφυγε» πρώτη, με μηδενικούς δασμούς – και τώρα λομπίστες πιέζουν ΕΕ για παρόμοια: Αύξηση τιμών 20-25% για νέα φάρμακα, σε αντάλλαγμα πρόσβαση ΗΠΑ. Η ΕΕ; Στο δίλημμα: Green Deal vs οικονομία. Η Ελλάδα, με 161 εκατ. R&D το 2023 (από 52,4 δισ. ΕΕ), χάνει: Χαμηλές τιμές = λιγότερη καινοτομία, clawback 75% σε φάρμακα >30€. Ο κλάδος προτείνει: HTA (Health Technology Assessment) για «αξία» φαρμάκων, ευέλικτες τιμές και μείωση clawback – αλλιώς, «η Ελλάδα γίνεται ‘παχύσαρκος’ της ΕΕ».

Ο φαρμακευτικός κλάδος: «Καινοτομία με όρους, όχι clawback»

Ο ΣΦΕΕ (Hellenic Association of Pharmaceutical Companies) και PhARMA Innovation Forum φωνάζουν: «Η άρνηση καινοτομίας δεν λύνει – χρειάζονται πρωτόκολλα αξιολόγησης». Προτείνουν:

• HTA εθνικό: Μέτρηση κόστους-οφέλους για ένταξη.
• Μείωση clawback: Από 54% σε 20-30%, με βάση 2020 baseline.
• R&D boost: Φορολογικά κίνητρα για επενδύσεις – η Ελλάδα «παίρνει» μόλις 0,3% της ευρωπαϊκής.
• Ευρωπαϊκή ευελιξία: Όπως Βρετανία, +25% τιμές για νέα φάρμακα, αλλά με εγγύηση πρόσβασης.

«Χωρίς καινοτομία, χάνουμε χρόνια ζωής», λένε στελέχη – ενώ το ΕΣΥ «πληρώνει» 300 εκατ. ΙΦΕΤ ετησίως.

Το μήνυμα: Ελλάδα «μυλόπετρα» – Χρόνος για αλλαγή πριν «σπάσει» το σύστημα

Η συμφωνία ΗΠΑ-Βρετανίας εκθέτει την ΕΕ – και την Ελλάδα ως «φτωχό συγγενή». Με 654 ημέρες καθυστέρηση και clawback-«βόμβα», η πρόσβαση σε φάρμακα γίνεται πολυτέλεια. Ο κλάδος καλεί σε «ευέλικτη» πολιτική: Υψηλότερες τιμές για καινοτομία, αλλά με εγγυήσεις. Αλλιώς, η Ελλάδα μένει πίσω – και οι ασθενείς πληρώνουν το τίμημα.

Πηγή: Pagenews.gr