Πρόεδρος Τσεχίας κατά Τραμπ: Το ντιζελο-ντιλ με τη Ρωσία έδωσε νέα ελπίδα στον Πούτιν
ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 10 '
Πηγή Φωτογραφίας: Reuters/Πρόεδρος Τσεχίας κατά Τραμπ: Το ντιζελο-ντιλ με τη Ρωσία έδωσε νέα ελπίδα στον Πούτιν
Η ενεργειακή συμφωνία του Ντόναλντ Τραμπ με τη Ρωσία βρίσκεται στο επίκεντρο νέας γεωπολιτικής αντιπαράθεσης, με τον πρόεδρο της Τσεχίας, Πετρ Πάβελ, να υποστηρίζει ότι η εξέλιξη αυτή ανέκοψε την πρόοδο προς μια ειρηνευτική διευθέτηση στην Ουκρανία.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα του POLITICO, ο Τσέχος πρόεδρος εκτιμά ότι η συμφωνία για το ντίζελ έδωσε στη Μόσχα «νέα ελπίδα», σε μια περίοδο κατά την οποία οι διαπραγματεύσεις για τον πόλεμο παραμένουν ιδιαίτερα ευαίσθητες.
Η τοποθέτηση του Πάβελ αναδεικνύει ένα κρίσιμο ζήτημα: κατά πόσον οι ενεργειακές συναλλαγές με τη Ρωσία μπορούν να λειτουργήσουν ως κίνητρο για συμβιβασμό ή, αντίθετα, να περιορίσουν την πίεση προς το Κρεμλίνο.
«Ήμασταν πολύ κοντά σε εκεχειρία» – Η κρίσιμη εκτίμηση του Πάβελ
Σε συνέντευξή του στο Axel Springer Global Reporters Network, στο οποίο συμμετέχει και το POLITICO, ο Πετρ Πάβελ υποστήριξε ότι πριν από την ενεργειακή συμφωνία του Τραμπ με τη Μόσχα, η προοπτική εκεχειρίας βρισκόταν σχετικά κοντά.
Ο Τσέχος πρόεδρος εκτίμησε ότι οι συντονισμένες αμερικανικές και ευρωπαϊκές κυρώσεις στο ρωσικό πετρέλαιο, σε ολιγάρχες και σε άλλους τομείς της οικονομίας είχαν αυξήσει την πίεση προς το Κρεμλίνο.
Η συμφωνία για το ντίζελ, κατά την άποψή του, άλλαξε αυτή την ισορροπία.
«Τώρα θα είναι πολύ δυσκολότερο. Η Ρωσία χρησιμοποιεί αυτή την εξέλιξη για να ξεφύγει από την πίεση και αποτελεί ένα είδος ηθικής ώθησης για εκείνη», δήλωσε.
Ο Πάβελ θεωρεί ότι η συμφωνία προσφέρει στη Μόσχα πρόσθετο χρόνο και οικονομικά περιθώρια, σε μια στιγμή κατά την οποία η διεθνής πίεση είχε ενταθεί.
Πρόκειται για την εκτίμηση του Τσέχου προέδρου και όχι για επιβεβαιωμένη διαπίστωση ότι μια συμφωνία εκεχειρίας ήταν ήδη έτοιμη να υπογραφεί.
«Δεν είναι προδοσία, είναι λάθος» – Η αιχμή προς την Ουάσιγκτον
Ο πρόεδρος της Τσεχίας απέφυγε να χαρακτηρίσει την αμερικανική πολιτική προδοσία απέναντι στην Ουκρανία ή στους Ευρωπαίους συμμάχους.
Ωστόσο, επέκρινε ευθέως την επιλογή του Λευκού Οίκου.
«Δεν γνωρίζω ακόμη αν μπορούμε να το αποκαλέσουμε προδοσία, αλλά θα το αποκαλούσα λάθος», ανέφερε.
Και εξήγησε:
«Δίνει τώρα στη Ρωσία μια νέα ελπίδα: ότι μπορεί να αγνοήσει την Ευρώπη, να αγνοήσει την Ουκρανία, να επικεντρωθεί σε μια συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ενδεχομένως με την Κίνα, και να ρυθμίσει τα πάντα σύμφωνα με τις δικές της προτεραιότητες και στρατηγικές».
Κατά τον Πάβελ, μια τέτοια εξέλιξη βρίσκεται σε αντίθεση με τα ευρωπαϊκά συμφέροντα.
Η βασική του ανησυχία είναι ότι η Μόσχα θα μπορούσε να επιδιώξει μια διευθέτηση με την Ουάσιγκτον χωρίς ουσιαστική συμμετοχή της Ουκρανίας και των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων.
Η συμφωνία για το ντίζελ και η αντίδραση του Λευκού Οίκου
Η αντιπαράθεση ξεκίνησε μετά την ανακοίνωση, στις 9 Οκτωβρίου, συμφωνίας που προβλέπει τη διάθεση σημαντικών ποσοτήτων ρωσικού ντίζελ στη διεθνή αγορά.
Η αμερικανική κυβέρνηση παρουσίασε τη συμφωνία ως μέτρο ενίσχυσης της προσφοράς καυσίμων και περιορισμού των τιμών.
Ο Λευκός Οίκος υποστήριξε ότι ο Τραμπ διαπραγματεύθηκε επιτυχώς την αύξηση της διαθέσιμης ποσότητας ντίζελ στην παγκόσμια αγορά.
Ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος διευκρίνισε στις 13 Οκτωβρίου ότι το καύσιμο δεν προορίζεται αποκλειστικά για τις ΗΠΑ.
«Αυτή είναι μια συμφωνία για το ντίζελ, όχι για εμάς. Διατίθεται στον κόσμο. Δεν διατίθεται σε εμάς», δήλωσε.
Ο Τραμπ υποστήριξε επίσης ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες εξακολουθούν να συνεργάζονται με την Ουκρανία και να της παρέχουν πληροφορίες.
«Τους βοηθάμε και μοιραζόμαστε πληροφορίες. Θέλουμε να τελειώσει ο πόλεμος», ανέφερε.
Η αμερικανική επιχειρηματολογία επικεντρώνεται στη μείωση της πίεσης στις διεθνείς αγορές καυσίμων.
Οι επικριτές της συμφωνίας, αντίθετα, εκτιμούν ότι η διευκόλυνση των ρωσικών εξαγωγών μπορεί να μειώσει την οικονομική πίεση που ασκείται στη Μόσχα για τον τερματισμό του πολέμου.
Ζελένσκι: Η συμφωνία βοηθά τη Ρωσία να συνεχίσει τον πόλεμο
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, αντέδρασε έντονα στην ενεργειακή συμφωνία.
Σύμφωνα με το POLITICO, υποστήριξε ότι η επιλογή της Ουάσιγκτον εξυπηρετεί τα συμφέροντα της Ρωσίας και της δίνει τη δυνατότητα να συνεχίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις.
Ο Ζελένσκι κατηγόρησε επίσης την αμερικανική κυβέρνηση ότι οι ειρηνευτικές συνομιλίες στη Φλόριντα λειτουργούν ως αντιπερισπασμός ενώ προχωρεί η ενεργειακή συνεννόηση με τη Μόσχα.
Οι δηλώσεις του αποτυπώνουν τη διαφωνία ανάμεσα στο Κίεβο και την Ουάσιγκτον για το εάν η οικονομική πίεση προς τη Ρωσία πρέπει να διατηρηθεί ως βασικό διαπραγματευτικό εργαλείο.
«Η Ουκρανία δεν επιτέθηκε στη Ρωσία» – Η στήριξη του Τσέχου προέδρου στον Ζελένσκι
Ο Πετρ Πάβελ υπερασπίστηκε τον Ουκρανό πρόεδρο απέναντι στην κριτική που έχει δεχθεί για την πορεία των διαπραγματεύσεων.
«Πιστεύω ότι ο πρόεδρος Ζελένσκι και ολόκληρη η Ουκρανία είναι θύματα μιας σύγκρουσης», δήλωσε.
Συνέχισε:
«Θα ήμουν ίσως ο τελευταίος που θα κατηγορούσε την Ουκρανία ως υπεύθυνη για τη σύγκρουση. Δεν ήταν η Ουκρανία που επιτέθηκε στη Ρωσία. Δεν ήταν η Ουκρανία που απείλησε τη Ρωσία».
Η τοποθέτησή του έχει ιδιαίτερο βάρος, καθώς προέρχεται από έναν Ευρωπαίο πρόεδρο με στρατιωτική εμπειρία και προηγούμενη θητεία στην ηγεσία της Στρατιωτικής Επιτροπής του ΝΑΤΟ.
Ο Πάβελ θεωρεί ότι η ευρωπαϊκή ασφάλεια δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ανεξάρτητα από την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας.
Πώς βλέπει ο Πάβελ τη σχέση Τραμπ–Πούτιν
Ο Τσέχος πρόεδρος αναφέρθηκε και στον τρόπο με τον οποίο ο Ντόναλντ Τραμπ αντιμετωπίζει τον Βλαντίμιρ Πούτιν.
Κατά την εκτίμησή του, ο Αμερικανός πρόεδρος προσεγγίζει τη σχέση με τη Μόσχα περισσότερο μέσα από το πρίσμα των οικονομικών συμφερόντων παρά ως αντιπαράθεση πολιτικών συστημάτων.
«Σε κάποιο βαθμό, μπορεί να τον ελκύει ο Βλαντίμιρ Πούτιν ως ηγέτης με εξουσία», ανέφερε.
Συμπλήρωσε ότι δεν πιστεύει πως ο Τραμπ αντιμετωπίζει την κατάσταση πρωτίστως ως σύγκρουση δημοκρατιών και αυταρχικών καθεστώτων.
Αντίθετα, εκτιμά ότι εξετάζει τις εξελίξεις «από την οπτική της οικονομικής ευημερίας των Ηνωμένων Πολιτειών».
Πρόκειται για πολιτική ερμηνεία του Πάβελ σχετικά με την προσέγγιση του Τραμπ και όχι για τεκμηριωμένη διαπίστωση των προσωπικών κινήτρων του Αμερικανού προέδρου.
Αντιδράσεις και στο αμερικανικό Κογκρέσο
Η συμφωνία έχει προκαλέσει αντιδράσεις και στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ομάδες βουλευτών και γερουσιαστών από τα δύο μεγάλα κόμματα ζήτησαν την ακύρωσή της, υποστηρίζοντας ότι η χαλάρωση των περιορισμών στις ρωσικές εξαγωγές αποδυναμώνει την πολιτική κυρώσεων.
Στις 15 Οκτωβρίου, ομάδα 22 μελών της Βουλής των Αντιπροσώπων κάλεσε τον Τραμπ να εφαρμόσει πλήρως τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας και να εγκαταλείψει τη συμφωνία για το ντίζελ.
Στην επιστολή τους υποστήριξαν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν την ευκαιρία να ενισχύσουν την πίεση προς τον Πούτιν και προς τα οικονομικά δίκτυα που χρηματοδοτούν τον πόλεμο.
Η αντίδραση αυτή δείχνει ότι η διαφωνία για τη συμφωνία δεν περιορίζεται στις σχέσεις Ουάσιγκτον–Κιέβου ή ΗΠΑ–Ευρώπης.
Αφορά και την εσωτερική συζήτηση στην αμερικανική πολιτική σκηνή για τον τρόπο άσκησης πίεσης στη Ρωσία.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση διατηρεί τις κυρώσεις
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν προτίθεται να εγκαταλείψει την πολιτική περιορισμού της εξάρτησης από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα.
Σε ενημέρωση στις 12 Οκτωβρίου, εκπρόσωποι της Επιτροπής υπογράμμισαν ότι οι ευρωπαϊκές κυρώσεις παραμένουν σε ισχύ και εφαρμόζονται.
Η θέση των Βρυξελλών είναι ότι η οικονομική πίεση προς τη Ρωσία πρέπει να ενισχύεται, όχι να μειώνεται.
Η διαφοροποίηση από την αμερικανική πολιτική δημιουργεί ερωτήματα για τον συντονισμό των δυτικών συμμάχων.
Όταν οι Ηνωμένες Πολιτείες χαλαρώνουν συγκεκριμένους ενεργειακούς περιορισμούς, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση τους διατηρεί, η κοινή στρατηγική απέναντι στη Μόσχα γίνεται πιο σύνθετη.
Η νέα διπλωματική κινητικότητα και τα όρια της συμφωνίας
Παρά την κριτική του Πάβελ, οι διπλωματικές επαφές για την Ουκρανία συνεχίζονται.
Στις 21 Οκτωβρίου, ο Αμερικανός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ συναντήθηκε με τον Βλαντίμιρ Πούτιν στην Αγία Πετρούπολη, ενώ υπήρξε συμμετοχή του Τζάρεντ Κούσνερ μέσω τηλεδιάσκεψης.
Σύμφωνα με το Axios, η ρωσική πλευρά δήλωσε διατεθειμένη να συνεχίσει τις συνομιλίες σε τεχνικό επίπεδο.
Η εξέλιξη αυτή δεν αναιρεί την ανησυχία του Τσέχου προέδρου για την αποδυνάμωση της οικονομικής πίεσης.
Δείχνει όμως ότι οι διπλωματικές διαδικασίες δεν έχουν σταματήσει.
Το κρίσιμο ζήτημα παραμένει εάν οι συνομιλίες θα οδηγήσουν σε συμφωνία αποδεκτή από τα άμεσα εμπλεκόμενα μέρη.
Μπορεί η Ευρώπη να αγοράσει ξανά ρωσικό πετρέλαιο;
Ο Πετρ Πάβελ δεν απέκλεισε κατηγορηματικά την επανέναρξη εμπορικών σχέσεων με τη Ρωσία στο μέλλον.
Έθεσε, ωστόσο, μια βασική προϋπόθεση: τον σεβασμό της κυριαρχίας και των συνόρων άλλων κρατών.
«Εάν κάποια ημέρα η Ρωσία γίνει μια χώρα που σέβεται την κυριαρχία και τα σύνορα άλλων χωρών, γιατί να μην έχουμε κανονικές εμπορικές σχέσεις μαζί της;», διερωτήθηκε.
Κατέληξε, όμως, ότι «η Ρωσία δεν έχει φτάσει ακόμη σε αυτό το σημείο».
Η δήλωση αυτή συνοψίζει τη θέση του Τσέχου προέδρου: οι οικονομικές σχέσεις μπορούν να αποτελέσουν μέρος μιας μελλοντικής ομαλοποίησης, αλλά δεν θα πρέπει, κατά την άποψή του, να αποσυνδέονται από τη συμπεριφορά της Μόσχας απέναντι στους γείτονές της.
Το γεωπολιτικό διακύβευμα
Η αντιπαράθεση για το ρωσικό ντίζελ αποτυπώνει τη δυσκολία συνδυασμού τριών στόχων: της συγκράτησης των διεθνών τιμών ενέργειας, της άσκησης οικονομικής πίεσης προς τη Ρωσία και της επίτευξης μιας βιώσιμης ειρηνευτικής συμφωνίας.
Ο Λευκός Οίκος υπερασπίζεται τη συμφωνία ως παρέμβαση στην αγορά καυσίμων.
Ο Πετρ Πάβελ και άλλοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι ανησυχούν ότι προσφέρει στη Μόσχα μεγαλύτερα περιθώρια διαπραγματευτικών ελιγμών.
Το Κίεβο εκτιμά ότι οι οικονομικές διευκολύνσεις προς τη Ρωσία μπορούν να παρατείνουν τον πόλεμο.
Η βασική προειδοποίηση του Τσέχου προέδρου είναι ότι μια ενεργειακή συμφωνία, ακόμη και όταν παρουσιάζεται ως μέτρο οικονομικής σταθεροποίησης, μπορεί να έχει άμεσες γεωπολιτικές συνέπειες.
Η εξέλιξη των συνομιλιών θα δείξει κατά πόσον η νέα αμερικανική προσέγγιση θα συμβάλει στην επίτευξη εκεχειρίας ή θα ενισχύσει τις διαφωνίες μεταξύ των δυτικών συμμάχων.
Πηγή: Pagenews.gr
Διαβάστε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο
