UNESCO: Η Τουρκία «άδειασε» τη Βρετανία για τα Γλυπτά του Παρθενώνα

Η Άγκυρα επανέλαβε στην UNESCO ότι δεν υπάρχει κανένα σουλτανικό έγγραφο ή φιρμάνι που να νομιμοποιεί την απόσπαση των Γλυπτών από τον Έλγιν, ενώ η Επιτροπή αναγνώρισε για πρώτη φορά ότι αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς.

Νέα ισχυρή διπλωματική ώθηση έλαβε το ελληνικό αίτημα για την οριστική επιστροφή και επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα, μετά τη συζήτηση του ζητήματος στην 25η Σύνοδο της Διακυβερνητικής Επιτροπής της UNESCO για την Επιστροφή των Πολιτιστικών Αγαθών στις Χώρες Προέλευσης.

Το θέμα, που βρίσκεται σταθερά στην ημερήσια διάταξη της Επιτροπής από το 1984, επανήλθε με ιδιαίτερη ένταση, καθώς η ελληνική πλευρά παρουσίασε αναλυτικά τα ιστορικά, νομικά, πολιτιστικά και ηθικά επιχειρήματα υπέρ της επιστροφής των Γλυπτών στο Μουσείο της Ακρόπολης.

Η συνεδρίαση απέκτησε ακόμη μεγαλύτερη σημασία μετά την παρέμβαση της Τουρκίας, η οποία υπογράμμισε εκ νέου ότι δεν υπάρχει κανένα σουλτανικό έγγραφο ή φιρμάνι που να νομιμοποιεί την απόσπαση των Γλυπτών από το μνημείο και την απόκτησή τους από τον Λόρδο Έλγιν.

Η ελληνική επιχειρηματολογία στην UNESCO

Η ελληνική αντιπροσωπεία ανέπτυξε με λεπτομέρεια το ιστορικό της υπόθεσης, επιμένοντας ότι τα Γλυπτά αποκτήθηκαν παράνομα από τον Λόρδο Έλγιν πριν καταλήξουν στο Βρετανικό Μουσείο.

Στο επίκεντρο της ελληνικής θέσης βρέθηκε η απουσία αυθεντικού φιρμανιού ή άλλων σχετικών σουλτανικών εγγράφων, στοιχείο που υπονομεύει τον βασικό ισχυρισμό της βρετανικής πλευράς περί νόμιμης απόκτησης.

Παράλληλα, η Ελλάδα ανέδειξε τις καταστροφικές συνέπειες που είχε η βίαιη απόσπαση των Γλυπτών από τον Παρθενώνα, αλλά και τις μεταγενέστερες επεμβάσεις που επηρέασαν την κατάσταση διατήρησής τους.

Η ελληνική πλευρά τόνισε επίσης ότι τα Γλυπτά δεν αποτελούν απλώς μεμονωμένα εκθέματα, αλλά αναπόσπαστα τμήματα ενός ενιαίου μνημείου με παγκόσμια αξία και βαθιά σύνδεση με την ελληνική πολιτιστική ταυτότητα.

Η Τουρκία αποδομεί το επιχείρημα του φιρμανιού

Ιδιαίτερη βαρύτητα είχε η τοποθέτηση της Τουρκίας, καθώς αφορά άμεσα το ιστορικό επιχείρημα που επικαλείται εδώ και δεκαετίες η βρετανική πλευρά.

Η Άγκυρα τόνισε ότι δεν υπάρχει κανένα σουλτανικό έγγραφο ή φιρμάνι που να νομιμοποιεί την αφαίρεση των Γλυπτών από τον Παρθενώνα και την απόκτησή τους από τον Έλγιν.

Πρόκειται για παρέμβαση με ιδιαίτερη σημασία, καθώς το λεγόμενο φιρμάνι παρουσιάζεται από τη βρετανική πλευρά ως κεντρικό στοιχείο νομιμοποίησης της παρουσίας των Γλυπτών στο Βρετανικό Μουσείο.

Η Τουρκία κάλεσε μάλιστα το Ηνωμένο Βασίλειο να μη χρησιμοποιεί πλέον την ύπαρξη φιρμανιού ως επιχείρημα σε διεθνή διακυβερνητικά fora.

Η βρετανική στάση και η εμμονή στο ζήτημα του δανεισμού

Το Ηνωμένο Βασίλειο, από την πλευρά του, επέμεινε στις πάγιες θέσεις του, υποστηρίζοντας ότι τα Γλυπτά αποκτήθηκαν νόμιμα και ότι το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο δεν επιτρέπει την επιστροφή τους στην Ελλάδα.

Η βρετανική τοποθέτηση στηρίχθηκε επίσης στο επιχείρημα της υψηλής επισκεψιμότητας του Βρετανικού Μουσείου, το οποίο, σύμφωνα με το Λονδίνο, καθιστά τα Γλυπτά προσβάσιμα σε εκατομμύρια επισκέπτες κάθε χρόνο.

Η ελληνική πλευρά, ωστόσο, επιμένει ότι η συζήτηση δεν μπορεί να περιορίζεται στο θέμα του δανεισμού, καθώς ο δανεισμός θα προϋπέθετε αναγνώριση κυριότητας του Βρετανικού Μουσείου — κάτι που η Ελλάδα απορρίπτει.

Στήριξη από κράτη-μέλη και παρατηρητές

Η ελληνική επιχειρηματολογία έτυχε θερμής υποδοχής από την πλειοψηφία των κρατών-μελών της Επιτροπής.

Υπέρ του ελληνικού αιτήματος τοποθετήθηκαν χώρες όπως η Ιταλία, η Κολομβία, η Βραζιλία, το Αζερμπαϊτζάν, η Κίνα, η Τσεχία, η Αίγυπτος, η Πολωνία, η Γουατεμάλα, η Μπουρκίνα Φάσο, η Λιβύη, το Ιράν και η Ζάμπια.

Στήριξη εξέφρασαν και κράτη-παρατηρητές, μεταξύ των οποίων η Κύπρος, η Τουρκία, το Μπαχρέιν, η Νιγηρία, ο Λίβανος, το Μεξικό και η Μαυριτανία.

Η ευρεία αυτή στήριξη ενισχύει τη διεθνή πίεση προς το Ηνωμένο Βασίλειο και επαναφέρει το ζήτημα στο επίκεντρο της παγκόσμιας συζήτησης για την επιστροφή πολιτιστικών αγαθών στις χώρες προέλευσής τους.

Η σημαντική αναγνώριση της UNESCO

Η Διακυβερνητική Επιτροπή υιοθέτησε νέα Σύσταση, η οποία περιλαμβάνει κρίσιμες αναφορές για το ελληνικό αίτημα.

Για πρώτη φορά, η UNESCO αναγνώρισε ότι τα Γλυπτά του Παρθενώνα αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς και συνδέονται άρρηκτα με την ελληνική πολιτιστική ταυτότητα.

Η Επιτροπή εξέφρασε επίσης βαθιά ανησυχία για το γεγονός ότι το ζήτημα παραμένει άλυτο για μεγάλο χρονικό διάστημα και κάλεσε Ελλάδα και Ηνωμένο Βασίλειο να εντατικοποιήσουν τις προσπάθειές τους για την εξεύρεση κοινά αποδεκτής λύσης.

Παράλληλα, κάλεσε τον γενικό διευθυντή της UNESCO να συμβάλει στη διοργάνωση των απαραίτητων συναντήσεων μεταξύ των δύο πλευρών.

Το ζήτημα παραμένει στην ατζέντα

Η Επιτροπή αποφάσισε ότι το θέμα των Γλυπτών του Παρθενώνα θα ενταχθεί και στην ατζέντα της 26ης Συνόδου, διατηρώντας ζωντανή τη διεθνή πίεση προς το Λονδίνο.

Η εξέλιξη αυτή επιβεβαιώνει ότι το αίτημα της Ελλάδας δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως διμερές πολιτιστικό ζήτημα, αλλά ως υπόθεση με διεθνή νομική, ιστορική και ηθική διάσταση.

Στην ελληνική αντιπροσωπεία συμμετείχαν ο γενικός γραμματέας Πολιτισμού του υπουργείου Πολιτισμού, Γεώργιος Διδασκάλου, ο γενικός διευθυντής του Μουσείου Ακροπόλεως, καθηγητής Νικόλαος Σταμπολίδης, η προϊσταμένη της Διεύθυνσης Τεκμηρίωσης και Προστασίας Πολιτιστικών Αγαθών, Βασιλική Παπαγεωργίου, η προϊσταμένη της Ειδικής Νομικής Υπηρεσίας του υπουργείου Εξωτερικών, Άρτεμις Παπαθανασίου, και ο μόνιμος αντιπρόσωπος της Ελλάδας στην UNESCO, Γεώργιος Κουμουτσάκος.

Η νέα Σύσταση της UNESCO και η παρέμβαση της Τουρκίας δημιουργούν πρόσθετη πίεση προς το Ηνωμένο Βασίλειο, σε μια περίοδο που το αίτημα για επανένωση των Γλυπτών αποκτά ολοένα και ισχυρότερη διεθνή νομιμοποίηση.

Πηγή: Pagenews.gr