Η Ουάσινγκτον εμφανίζεται να βρίσκεται ένα βήμα πριν από μια ιστορική –ή εκρηκτικά αποτυχημένη– συμφωνία με το Ιράν. Ο Λευκός Οίκος παραδέχεται πλέον ότι η πολυσυζητημένη διπλωματική συμφωνία μπορεί να χρειαστεί «αρκετές ημέρες» ακόμη για να εγκριθεί από την ηγεσία της Τεχεράνης, ενώ ο Τραμπ επιχειρεί να πείσει ότι πρόκειται για μια «καλή και σωστή συμφωνία», απέναντι σε κύμα αντιδράσεων ακόμα και μέσα στους ίδιους τους Ρεπουμπλικανούς.
Ο Τραμπ σε θέση άμυνας: “Μην ακούτε τους ηττημένους”
Με μια οργισμένη ανάρτηση στο Truth Social, ο Αμερικανός πρόεδρος επιχείρησε να απαντήσει στις επικρίσεις που δέχεται για τις συνομιλίες με την Τεχεράνη:«Μην ακούτε τους ηττημένους, οι οποίοι είναι επικριτικοί για κάτι για το οποίο δεν γνωρίζουν τίποτα».
Ο Τραμπ προσπαθεί να εμφανιστεί ως ο ηγέτης που θα πετύχει εκεί όπου απέτυχε ο Barack Obama, χαρακτηρίζοντας ξανά τη συμφωνία του 2015 ως «μία από τις χειρότερες συμφωνίες που υπέγραψαν ποτέ οι ΗΠΑ».
Όμως πίσω από τις επιθετικές δηλώσεις, η πραγματικότητα μοιάζει πολύ πιο περίπλοκη.
Τι προβλέπει το “μυστικό deal” Ουάσινγκτον – Τεχεράνης
Σύμφωνα με αποκαλύψεις του Axios, η υπό διαμόρφωση συμφωνία περιλαμβάνει:
- Άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ για 60 ημέρες χωρίς διόδια
- Άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού
- Δυνατότητα του Ιράν να πουλά ξανά πετρέλαιο
- Συζητήσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα και τον εμπλουτισμό ουρανίου
- Πιθανή συμφωνία για περιορισμό ή απομάκρυνση αποθεμάτων υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου
Το κρίσιμο σημείο όμως είναι άλλο: κανείς δεν γνωρίζει αν το Ιράν θα αποδεχθεί πραγματικά ουσιαστικές πυρηνικές παραχωρήσεις.
Αμερικανικές πηγές υποστηρίζουν ότι η Τεχεράνη έχει συμφωνήσει «κατ’ αρχήν» να εγκαταλείψει μέρος του πυρηνικού της αποθέματος. Ιρανικές πηγές όμως το διαψεύδουν κατηγορηματικά.
Ο Ρούμπιο ρίχνει “παγωμένο νερό”: “Δεν λύνονται αυτά σε 72 ώρες”
Ο Marco Rubio εμφανίστηκε πολύ πιο επιφυλακτικός από τον Τραμπ.
Μιλώντας στους New York Times από το Νέο Δελχί, ξεκαθάρισε:«Δεν μπορούμε να διευθετήσουμε ένα πυρηνικό ζήτημα σε 72 ώρες σε μια γωνιά του τραπεζιού.»
Η δήλωση θεωρείται σαφές μήνυμα ότι η αμερικανική διπλωματία φοβάται βιαστικές κινήσεις και πιθανές «παγίδες» από την ιρανική πλευρά.
Ο Ρούμπιο φέρεται να πιέζει για:
- μακροχρόνιο μηχανισμό επιτήρησης,
- δεσμεύσεις μη απόκτησης πυρηνικών όπλων,
- και σαφές χρονοδιάγραμμα 60 ημερών για κρίσιμες παραχωρήσεις.
Η μεγάλη γεωπολιτική μάχη: Πετρέλαιο, Ορμούζ και παγκόσμια οικονομία
Η υπόθεση δεν αφορά μόνο τα πυρηνικά.
Τα Στενά του Ορμούζ είναι η σημαντικότερη ενεργειακή αρτηρία του πλανήτη. Από εκεί περνά περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου.
Η πιθανότητα ανοίγματος του περάσματος προκάλεσε ήδη πτώση στις τιμές του πετρελαίου, καθώς οι αγορές «βλέπουν» αποκλιμάκωση.
Αν όμως οι συνομιλίες καταρρεύσουν:
- η ενεργειακή κρίση μπορεί να επιστρέψει,
- οι ναυτιλιακές ασφαλίσεις θα εκτοξευθούν,
- και η Μέση Ανατολή θα βρεθεί ξανά στο χείλος γενικευμένου πολέμου.
Εμφύλιος στους Ρεπουμπλικανούς: “Καταστροφικό λάθος”
Η πιο επικίνδυνη πίεση για τον Τραμπ δεν έρχεται μόνο από το Ιράν ή το Ισραήλ.
Έρχεται από το ίδιο του το στρατόπεδο.
Ο Ted Cruz προειδοποίησε ότι μια συμφωνία που θα επιτρέψει στο Ιράν να πουλά ελεύθερα πετρέλαιο θα μπορούσε να αποτελέσει:«καταστροφικό λάθος».
Αντίστοιχα, ο Lindsey Graham και ο Πομπέο θεωρούν ότι η Τεχεράνη επιχειρεί να κερδίσει χρόνο, οικονομική ανάσα και στρατηγική νομιμοποίηση χωρίς πραγματικές υποχωρήσεις.
Στο παρασκήνιο, το Ισραήλ παρακολουθεί με βαθιά καχυποψία τις εξελίξεις, φοβούμενο ότι η Ουάσινγκτον μπορεί να αποδεχθεί μια «ήπια» συμφωνία που θα αφήσει ζωντανό τον πυρηνικό μηχανισμό του Ιράν.
Ο Τραμπ θέλει ειρήνη ή πολιτική επιβίωση;
Το μεγάλο ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο αν θα υπάρξει συμφωνία.
Είναι γιατί ο Τραμπ πιέζει τόσο πολύ για αυτή.
Μετά από μήνες πολέμου, αποκλεισμών και εκτόξευσης του ενεργειακού κόστους, ο Αμερικανός πρόεδρος χρειάζεται επειγόντως μια εικόνα «παγκόσμιου διαπραγματευτή». Η οικονομία πιέζεται, οι αγορές ανησυχούν και το εσωτερικό πολιτικό μέτωπο βράζει.
Η ειρήνη με το Ιράν θα μπορούσε:
- να μειώσει τις τιμές της ενέργειας,
- να σταθεροποιήσει τις αγορές,
- και να παρουσιαστεί ως προσωπικός θρίαμβος.
Αλλά αν η συμφωνία αποτύχει ή αποδειχθεί αδύναμη, ο Τραμπ κινδυνεύει να κατηγορηθεί ότι:
- έδωσε “ανάσα” στην Τεχεράνη,
- υποχώρησε στρατηγικά,
- και επανέλαβε αυτό ακριβώς που κατηγορούσε τον Ομπάμα ότι έκανε.
Η Μέση Ανατολή κρατά την ανάσα της
Το μόνο βέβαιο είναι ότι η κρίση δεν έχει τελειώσει.
Η Ουάσινγκτον και η Τεχεράνη βρίσκονται σε μια εξαιρετικά εύθραυστη ισορροπία:
- ένα λάθος,
- μια διαρροή,
- μια στρατιωτική πρόκληση,
- ή μια εσωτερική πολιτική ανταρσία,
μπορεί να τινάξει στον αέρα όλη τη διαδικασία.
Και τότε, τα Στενά του Ορμούζ δεν θα είναι σύμβολο αποκλιμάκωσης — αλλά η σπίθα της επόμενης παγκόσμιας ενεργειακής και στρατιωτικής κρίσης.
Πηγή: pagenews.gr