Υπεράκτια αιολικά: Ο κλάδος ζητά χρονοδιάγραμμα για να μη χαθεί το momentum

Η ίδρυση της εταιρείας ειδικού σκοπού ανοίγει τον δρόμο για τις πρώτες έρευνες, όμως η αγορά ζητά ξεκάθαρα επόμενα βήματα ώστε η Ελλάδα να μη χάσει το παράθυρο ευκαιρίας στα υπεράκτια αιολικά.

Τα υπεράκτια αιολικά επιστρέφουν στο προσκήνιο, αλλά ο κλάδος ζητά πλέον σαφές χρονοδιάγραμμα για να μη χαθεί η δυναμική που έχει δημιουργηθεί γύρω από την ανάπτυξή τους στην Ελλάδα.

Η πρόσφατη ίδρυση της εταιρείας ειδικού σκοπού από την ΕΔΕΥΕΠ αποτελεί ένα σημαντικό βήμα, καθώς ανοίγει τον δρόμο για τις απαραίτητες ανεμολογικές και βυθομετρικές έρευνες στις θαλάσσιες περιοχές που προορίζονται για τα πρώτα έργα. Ωστόσο, η αγορά βλέπει ότι ο συνολικός σχεδιασμός παραμένει σε καθυστέρηση και ζητά συγκεκριμένο πλάνο.

Η στασιμότητα των τελευταίων ετών

Η ανάπτυξη των υπεράκτιων αιολικών στην Ελλάδα έχει μπει σε φάση αναμονής εδώ και περίπου δύο χρόνια. Η Κοινή Υπουργική Απόφαση για την ενεργοποίηση του Εθνικού Σχεδίου Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών αναμένεται από τις αρχές του 2024, χωρίς ακόμη να έχει ολοκληρωθεί το κρίσιμο βήμα που θα ξεκλειδώσει την ουσιαστική πρόοδο.

Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας διατηρεί τον σχεδιασμό στις προτεραιότητές του, όμως η αγορά επιμένει ότι οι καθυστερήσεις κοστίζουν. Το βασικό ζητούμενο είναι να μη χαθεί το ενδιαφέρον των επενδυτών και να μη μείνει η χώρα πίσω σε έναν τομέα που μπορεί να αλλάξει την ενεργειακή της εικόνα.

Το πρόβλημα δεν είναι μόνο η καθυστέρηση. Είναι ότι χωρίς σαφές χρονοδιάγραμμα, οι επενδυτές δεν μπορούν να σχεδιάσουν με ασφάλεια τα επόμενα βήματά τους.

Το SPV και οι πρώτες έρευνες

Η εταιρεία ειδικού σκοπού θα αναλάβει την καταγραφή και αξιολόγηση των περιοχών που εντάσσονται στο πρώτο κύμα ανάπτυξης του Εθνικού Προγράμματος Υπεράκτιων Αιολικών Πάρκων.

Το αρχικό πλάνο προβλέπει έργα συνολικής ισχύος 1,9 GW μέσα στην επόμενη δεκαετία. Στο μικροσκόπιο βρίσκονται θαλάσσιες περιοχές ανοιχτά της Εύβοιας, της Γυάρου, της Κρήτης και της Ρόδου.

Τα στοιχεία που θα προκύψουν από τις έρευνες θα είναι διαθέσιμα στους ενδιαφερόμενους επενδυτές, ώστε να μπορούν να αξιολογήσουν καλύτερα το κόστος, τους τεχνικούς κινδύνους και τη βιωσιμότητα των μελλοντικών έργων.

Γιατί ζητείται συνεργασία με τους επενδυτές

Η αγορά ζητά οι τεχνικές προδιαγραφές των ερευνών να σχεδιαστούν σε συνεργασία με τους ίδιους τους επενδυτές. Ο λόγος είναι απλός: τα δεδομένα που θα συλλεχθούν πρέπει να είναι πραγματικά χρήσιμα για όσους θα κληθούν να χρηματοδοτήσουν και να υλοποιήσουν τα έργα.

Αν οι μελέτες γίνουν με ελλείψεις ή χωρίς να καλύπτουν τις ανάγκες της αγοράς, υπάρχει κίνδυνος να χρειαστούν νέες διαδικασίες αργότερα, με αποτέλεσμα επιπλέον καθυστερήσεις και κόστος.

Το κόστος έχει αλλάξει διεθνώς

Η διεθνής αγορά υπεράκτιων αιολικών έχει επιβραδυνθεί. Οι προσδοκίες για μεγάλη μείωση του κόστους δεν επιβεβαιώθηκαν, ενώ ο πληθωρισμός, οι γεωπολιτικές εντάσεις, οι ακριβότερες πρώτες ύλες και τα προβλήματα στην εφοδιαστική αλυσίδα ανέβασαν το κόστος κατασκευής.

Πολλές αγορές πάτησαν φρένο, καθώς καμία χώρα δεν θέλει να προχωρήσει σε έργα που θα παράγουν ηλεκτρική ενέργεια σε υπερβολικά υψηλή τιμή.

Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι η Ελλάδα πρέπει να σταματήσει την προετοιμασία. Αντίθετα, το επιχείρημα του κλάδου είναι ότι η χώρα πρέπει να κάνει τώρα όλες τις απαραίτητες κινήσεις, ώστε όταν οι συνθήκες ωριμάσουν να είναι έτοιμη να κινηθεί γρήγορα.

Το παράθυρο ευκαιρίας

Η Ελλάδα έχει τη δυνατότητα να καλύψει μέρος του χαμένου χρόνου και να τοποθετηθεί ανάμεσα στις πιο ώριμες ευρωπαϊκές αγορές υπεράκτιων αιολικών. Αυτό, όμως, απαιτεί συνέπεια, θεσμική ταχύτητα και καθαρό οδικό χάρτη.

Όταν μειωθεί το κόστος των πλωτών αιολικών και αντιστραφεί το διεθνές κλίμα, η χώρα δεν πρέπει να ξεκινά από το μηδέν. Πρέπει να έχει έτοιμες περιοχές, ώριμες μελέτες, σαφείς διαδικασίες και επενδυτικό ενδιαφέρον ενεργό.

Τα οφέλη για το ενεργειακό μείγμα

Τα υπεράκτια αιολικά μπορούν να παίξουν σημαντικό ρόλο στην εξισορρόπηση του ενεργειακού μείγματος. Σε αντίθεση με τα φωτοβολταϊκά, που δίνουν κυρίως ισχυρή παραγωγή τις μεσημβρινές ώρες, τα αιολικά στη θάλασσα μπορούν να προσφέρουν πράσινη ενέργεια σε διαφορετικά χρονικά διαστήματα.

Αυτό είναι κρίσιμο για ένα σύστημα που έχει ανάγκη από μεγαλύτερη σταθερότητα, περισσότερη καθαρή παραγωγή και καλύτερη αξιοποίηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

Εγχώρια προστιθέμενη αξία

Τα υπεράκτια αιολικά δεν αφορούν μόνο την παραγωγή ρεύματος. Μπορούν να δημιουργήσουν νέα βιομηχανική και τεχνική δραστηριότητα στην Ελλάδα, από λιμενικές υποδομές και ναυπηγικές εργασίες μέχρι τεχνικές υπηρεσίες, μεταφορές, εγκατάσταση, λειτουργία και συντήρηση.

Εκτιμήσεις δείχνουν ότι έως και το 55% των επενδύσεων για την κατασκευή των πάρκων θα μπορούσε να υλοποιηθεί στην Ελλάδα. Αυτό σημαίνει θέσεις εργασίας, τεχνογνωσία και μεγαλύτερη συμμετοχή της εγχώριας οικονομίας σε έναν κλάδο με διεθνή προοπτική.

Το κρίσιμο εκκρεμές βήμα

Παρά την ίδρυση του SPV, το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών παραμένει το κρίσιμο κομμάτι που λείπει. Χωρίς την έγκρισή του, η διαδικασία δεν μπορεί να προχωρήσει ουσιαστικά στην πράξη.

Η εταιρεία ειδικού σκοπού καλύπτει ένα σημαντικό τεχνικό και προπαρασκευαστικό κενό, όμως δεν αντικαθιστά την ανάγκη για θεσμική ολοκλήρωση του πλαισίου. Οι δημοπρασίες, οι επενδύσεις και η πραγματική ανάπτυξη των έργων χρειάζονται καθαρή βάση.

Ο χρόνος πιέζει

Η αγορά ζητά από το Υπουργείο να παρουσιάσει σαφές χρονοδιάγραμμα για τα επόμενα βήματα. Η ανησυχία είναι ότι η διαδικασία έχει χάσει τη δυναμική της και χρειάζεται νέα επιτάχυνση για να παραμείνει ζωντανό το ενδιαφέρον.

Οι εταιρείες του κλάδου δηλώνουν έτοιμες να συμβάλουν στην ωρίμανση των έργων, μέσω τεχνικών και περιβαλλοντικών μελετών. Αυτό που λείπει είναι η καθαρή θεσμική διαδρομή που θα δείχνει πότε και πώς θα προχωρήσει κάθε στάδιο.

Η Ελλάδα μπροστά σε επιλογή

Τα υπεράκτια αιολικά μπορούν να γίνουν ένας από τους μεγάλους ενεργειακούς πυλώνες της επόμενης δεκαετίας. Μπορούν να ενισχύσουν την πράσινη μετάβαση, να μειώσουν την εξάρτηση από εισαγόμενα καύσιμα, να δημιουργήσουν επενδύσεις και να προσθέσουν αξία στην ελληνική οικονομία.

Όμως η ευκαιρία δεν θα παραμείνει ανοιχτή για πάντα. Αν η Ελλάδα καθυστερήσει υπερβολικά, άλλες αγορές θα προχωρήσουν, οι επενδυτές θα στραφούν αλλού και το momentum θα χαθεί.

Η ίδρυση του SPV είναι βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση. Το ζητούμενο τώρα είναι να ακολουθήσει το χρονοδιάγραμμα που θα μετατρέψει την προετοιμασία σε πραγματικά έργα.

Πηγή: Pagenews.gr