Η Σερβία κάνει στροφή προς το Κίεβο; Ο Βούτσιτς στηρίζει Ουκρανία, ΕΕ και συμφωνία ελεύθερου εμπορίου

Βελιγράδι και Κίεβο ανοίγουν νέο κεφάλαιο σε οικονομία, ενέργεια και ανοικοδόμηση – Ο Βούτσιτς στηρίζει την ευρωπαϊκή πορεία της Ουκρανίας και την εδαφική της ακεραιότητα, χωρίς όμως να εγκαταλείπει τη γραμμή μη επιβολής κυρώσεων στη Ρωσία

Μια από τις πιο ενδιαφέρουσες μετακινήσεις ισορροπιών στα Βαλκάνια καταγράφεται αυτές τις ημέρες στο Βελιγράδι.

Ο πρόεδρος της Σερβίας Αλεξάνταρ Βούτσιτς και ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι συμφώνησαν να επιταχύνουν θεαματικά την οικονομική και πολιτική συνεργασία των δύο χωρών, με στόχο ακόμη και την ολοκλήρωση συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου έως το τέλος του 2026. Παράλληλα, το Βελιγράδι δεσμεύεται να συμμετάσχει στην ανοικοδόμηση ουκρανικών πόλεων και να ενισχύσει την ενεργειακή και ανθρωπιστική βοήθεια προς το Κίεβο.

Η εξέλιξη είναι σημαντική όχι μόνο οικονομικά.

Είναι και βαθιά γεωπολιτική.

I met with the Prime Minister of Serbia, Đuro Macut. I briefed him on the consequences of Russian missile and drone strikes, including another massive attack overnight.

We discussed in detail our joint economic and logistics projects: the development of the Danube Corridor and… pic.twitter.com/oPbFhD1Co7

— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) August 8, 2026

Γιατί η Σερβία παραμένει μία από τις ελάχιστες ευρωπαϊκές χώρες που δεν έχουν επιβάλει κυρώσεις στη Ρωσία, διατηρώντας ιστορικά στενούς δεσμούς με τη Μόσχα.

Τώρα, όμως, ο Βούτσιτς επιχειρεί να δείξει ότι η σχέση αυτή δεν εμποδίζει τη Σερβία να κινηθεί πολύ πιο κοντά στην Ουκρανία και στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Βούτσιτς: Στηρίζουμε την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας

Στη συνάντηση με τον Ζελένσκι, ο Σέρβος πρόεδρος επανέλαβε ότι το Βελιγράδι στηρίζει την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας, περιλαμβανομένων των εδαφών που έχουν καταληφθεί από τη Ρωσία από το 2014 και μετά.

Παράλληλα, δήλωσε ότι η Σερβία στηρίζει και την πορεία ένταξης της Ουκρανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Αυτή η τοποθέτηση έχει ιδιαίτερο βάρος.

Η Σερβία δεν αναγνωρίζει την προσάρτηση ουκρανικών εδαφών από τη Ρωσία.

Και το Κίεβο, από την πλευρά του, δεν έχει αναγνωρίσει την ανεξαρτησία του Κοσόβου.

Έτσι δημιουργείται μια ιδιότυπη αμοιβαία πολιτική κατανόηση:

το Κίεβο δεν αμφισβητεί τη σερβική θέση για το Κόσοβο και το Βελιγράδι δεν αμφισβητεί την ουκρανική κυριαρχία στα κατεχόμενα εδάφη.

Το μεγάλο οικονομικό deal: συμφωνία ελεύθερου εμπορίου μέχρι το τέλος του έτους

Η σημαντικότερη πρακτική εξέλιξη αφορά τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου.

Οι δύο πλευρές θέλουν να ολοκληρώσουν έως το τέλος του 2026 μια διαπραγμάτευση που εκκρεμεί επί περισσότερα από είκοσι χρόνια.

Ο ίδιος ο Ζελένσκι δήλωσε ότι στόχος είναι να έχουν ολοκληρωθεί όλες οι απαραίτητες προετοιμασίες μέχρι το τέλος του έτους, ώστε να υπογραφεί συμφωνία ελεύθερης εμπορικής ζώνης.

Η συμφωνία έχει ιδιαίτερη σημασία για τη Σερβία και επειδή το Βελιγράδι εξακολουθεί να βρίσκεται σε διαδικασία ένταξης στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου. Η ομάδα εργασίας για την προσχώρηση της Σερβίας στον ΠΟΕ λειτουργεί ήδη από το 2005.

Γιατί είχε κολλήσει τόσο πολύ η συμφωνία

Το βασικό εμπόδιο επί χρόνια ήταν η γεωργία.

Η Ουκρανία, ως μεγάλη αγροτική εξαγωγική δύναμη, επιδίωκε διαφορετικούς όρους για ποσοστώσεις και δασμούς, με αποτέλεσμα οι διμερείς διαπραγματεύσεις να παραμένουν στάσιμες.

Η οικονομική σχέση πλέον αποκτά διαφορετική στρατηγική αξία.

Η Ουκρανία χρειάζεται νέες εμπορικές διαδρομές και πρόσβαση προς τα Βαλκάνια.

Η Σερβία χρειάζεται να αποδείξει ότι μπορεί να ευθυγραμμιστεί οικονομικά με την ευρωπαϊκή αγορά και να ξεμπλοκάρει εκκρεμότητες που σχετίζονται με τον ΠΟΕ και την ευρωπαϊκή της πορεία.

Η ανοικοδόμηση της Ουκρανίας μπαίνει στο τραπέζι

Το Βελιγράδι δεν περιορίζεται στο εμπόριο.

Ο Βούτσιτς δήλωσε ότι η Σερβία θέλει να συμμετάσχει στην ανοικοδόμηση ουκρανικών πόλεων που έχουν καταστραφεί από τον πόλεμο.

Ο Ζελένσκι επιβεβαίωσε ότι συζητήθηκαν συγκεκριμένα έργα υποδομών, λιμανιών και σιδηροδρομικών συνδέσεων, με στόχο να δημιουργηθούν ισχυρότεροι οικονομικοί δεσμοί μεταξύ Ουκρανίας, Δυτικών Βαλκανίων και Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Εδώ εμφανίζεται ένα πολύ ενδιαφέρον γεωοικονομικό σχέδιο:

ο Δούναβης ως διάδρομος που συνδέει την Ουκρανία με τα Βαλκάνια και την ευρωπαϊκή αγορά.

Ο “Danube Corridor” αποκτά νέο βάρος

Στις συνομιλίες του Ζελένσκι με τον Σέρβο πρωθυπουργό Τζούρο Μάτσουτ συζητήθηκε ειδικά η ανάπτυξη του Danube Corridor και η ενίσχυση των logistics.

Αν η ιδέα προχωρήσει, μπορεί να αποκτήσει σημασία πολύ μεγαλύτερη από μια διμερή εμπορική συμφωνία.

Η Ουκρανία χρειάζεται πολλαπλές εξαγωγικές οδούς που να μην εξαρτώνται αποκλειστικά από τη Μαύρη Θάλασσα.

Η Σερβία, από την άλλη, μπορεί να ενισχύσει τον ρόλο της ως κόμβος μεταφορών μεταξύ Κεντρικής Ευρώπης, Βαλκανίων και Μαύρης Θάλασσας.

Η ενεργειακή κρίση φέρνει Κίεβο και Βελιγράδι ακόμη πιο κοντά

Το δεύτερο μεγάλο πεδίο συνεργασίας είναι η ενέργεια.

Ο Ζελένσκι περιέγραψε δραματική εικόνα των ουκρανικών ενεργειακών υποδομών, υποστηρίζοντας ότι σχεδόν κανένας θερμικός σταθμός δεν έχει μείνει άθικτος μετά τις επανειλημμένες ρωσικές επιθέσεις.

Η Σερβία δεσμεύτηκε να διαθέσει 2 εκατ. ευρώ για τη στήριξη του ουκρανικού ενεργειακού τομέα, ενώ ετοιμάζει νέο ανθρωπιστικό πακέτο με έμφαση στην ενέργεια και την υγεία.

Αυτό είναι στροφή κατά της Ρωσίας; Όχι ακόμη

Εδώ χρειάζεται προσοχή.

Η προσέγγιση Βούτσιτς–Ζελένσκι δεν σημαίνει ότι η Σερβία εγκαταλείπει τη Ρωσία.

Το Βελιγράδι εξακολουθεί να αρνείται να εφαρμόσει τις ευρωπαϊκές κυρώσεις κατά της Μόσχας.

Η σερβική ηγεσία διατηρεί ισχυρούς ενεργειακούς, πολιτικούς και ιστορικούς δεσμούς με τη Ρωσία.

Και ο ίδιος ο Βούτσιτς έχει επανειλημμένα προσπαθήσει να ισορροπήσει μεταξύ Μόσχας, Βρυξελλών, Ουάσιγκτον και Πεκίνου.

Άρα αυτό που βλέπουμε δεν είναι πλήρης αλλαγή στρατοπέδου.

Είναι πολιτική εξισορρόπησης με σαφέστερη ευρωπαϊκή κλίση.

Η μεγάλη πίεση έρχεται από την ΕΕ

Η ευρωπαϊκή προοπτική της Σερβίας αποτελεί το βασικό στρατηγικό κίνητρο.

Η διαδικασία διεύρυνσης της ΕΕ έχει αποκτήσει πολύ μεγαλύτερη γεωπολιτική σημασία μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Οι Βρυξέλλες θέλουν να περιορίσουν την επιρροή της Ρωσίας και της Κίνας στα Δυτικά Βαλκάνια, ενώ η Σερβία γνωρίζει ότι η συνεχιζόμενη απόκλισή της από την ευρωπαϊκή εξωτερική πολιτική δυσκολεύει την ενταξιακή της πορεία.

Η προσέγγιση με το Κίεβο λειτουργεί επομένως και ως μήνυμα προς τις Βρυξέλλες:

η Σερβία θέλει να παραμείνει στο ευρωπαϊκό παιχνίδι.

Το Κόσοβο είναι το μεγάλο διπλωματικό αντάλλαγμα

Υπάρχει όμως και ένας λόγος για τον οποίο Βελιγράδι και Κίεβο μπορούν να μιλούν πολύ πιο εύκολα απ’ όσο θα περίμενε κανείς.

Η Ουκρανία δεν έχει αναγνωρίσει το Κόσοβο.

Για τη Σερβία αυτό έχει τεράστια σημασία.

Ο Βούτσιτς το αναγνώρισε δημοσίως, ευχαριστώντας την ουκρανική ηγεσία επειδή, όπως είπε, δεν έχει χρησιμοποιήσει εχθρική γλώσσα απέναντι στη Σερβία.

Η αμοιβαία υποστήριξη στην αρχή της εδαφικής ακεραιότητας δημιουργεί έτσι μια σπάνια γέφυρα συμφερόντων.

Και εδώ η Μόσχα βλέπει πρόβλημα

Η Ρωσία παρακολουθεί τη σχέση με αυξανόμενη δυσπιστία.

Το Κρεμλίνο έχει ήδη κατηγορήσει στο παρελθόν τη Σερβία ότι πυρομαχικά σερβικής κατασκευής κατέληξαν στην Ουκρανία μέσω τρίτων χωρών.

Το Βελιγράδι αρνείται ότι εξοπλίζει άμεσα το Κίεβο και επιμένει ότι πουλά στρατιωτικό υλικό διεθνώς χωρίς να ελέγχει πάντοτε την τελική του διαδρομή.

Στις τελευταίες συνομιλίες Βούτσιτς–Ζελένσκι, πάντως, δεν συζητήθηκε στρατιωτική συνεργασία, σύμφωνα με τις δημόσιες δηλώσεις των δύο ηγετών.

Αυτό μοιάζει με συνειδητή προσπάθεια να μην περάσει ακόμη η σχέση μια κόκκινη γραμμή για τη Μόσχα.

Η στρατηγική Βούτσιτς: να κρατήσει όλους ανοιχτούς

Ο Σέρβος πρόεδρος έχει εδώ και χρόνια ένα ιδιαίτερο μοντέλο εξωτερικής πολιτικής:

με την ΕΕ για επενδύσεις και ένταξη,

με τη Ρωσία για ενέργεια και ιστορική σχέση,

με την Κίνα για υποδομές και χρηματοδότηση,

με τις ΗΠΑ για πολιτική ισορροπία,

και τώρα με την Ουκρανία για εμπόριο, ανοικοδόμηση και ευρωπαϊκή αξιοπιστία.

Αυτό το μοντέλο έχει λειτουργήσει για χρόνια.

Η δυσκολία είναι ότι όσο ο πόλεμος συνεχίζεται και η γεωπολιτική πόλωση βαθαίνει, τόσο δυσκολότερο γίνεται να παραμένεις φίλος με όλους ταυτόχρονα.

Τι κερδίζει ο Ζελένσκι

Για την Ουκρανία, η επίσκεψη είναι σημαντική σε τρία επίπεδα.

Πρώτον, μειώνει τη διπλωματική απομόνωση του Κιέβου σε ένα παραδοσιακά φιλορωσικό τμήμα της Ευρώπης.

Δεύτερον, ανοίγει νέες οδούς για εμπόριο και logistics.

Τρίτον, στέλνει στη Μόσχα ένα συμβολικό μήνυμα:

ακόμη και η Σερβία μπορεί να συνεργάζεται όλο και στενότερα με την Ουκρανία χωρίς να διαρρηγνύει αυτομάτως τις σχέσεις της με τη Ρωσία.

Τι κερδίζει ο Βούτσιτς

Ο Βούτσιτς κερδίζει ίσως ακόμη περισσότερα.

Εμφανίζεται στις Βρυξέλλες ως χρήσιμος συνομιλητής.

Δεν εγκαταλείπει επίσημα τη Ρωσία.

Δεν αναγνωρίζει το Κόσοβο.

Ανοίγει οικονομικές ευκαιρίες στην ουκρανική ανοικοδόμηση.

Και δημιουργεί πρόσθετη διαπραγματευτική αξία για τη Σερβία.

Με άλλα λόγια:

η συνεργασία με την Ουκρανία τού επιτρέπει να μετακινηθεί προς τη Δύση χωρίς να παραδεχθεί ότι στρέφεται εναντίον της Ανατολής.

Το μεγάλο τεστ θα είναι οι κυρώσεις

Όσο η Σερβία δεν συμμετέχει στις κυρώσεις της ΕΕ κατά της Ρωσίας, θα υπάρχει όριο στο πόσο μακριά μπορούν να φτάσουν οι σχέσεις Βελιγραδίου–Κιέβου.

Αυτό είναι ίσως το μεγαλύτερο τεστ της επόμενης φάσης.

Εάν ο Βούτσιτς συνεχίσει να ενισχύει οικονομικά και πολιτικά την Ουκρανία αλλά αρνείται τις κυρώσεις, η στρατηγική του θα παραμείνει ισορροπία πολλαπλών κατευθύνσεων.

Αν όμως κάποια στιγμή η Σερβία ευθυγραμμιστεί με την ευρωπαϊκή πολιτική απέναντι στη Μόσχα, τότε θα μιλάμε για πραγματική ιστορική στροφή.

Η Σερβία δεν εγκαταλείπει ακόμη τη Ρωσία – αλλά πλέον κοιτά πολύ πιο αποφασιστικά προς την Ευρώπη

Η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου, τα €2 εκατ. για την ουκρανική ενέργεια, η ανοικοδόμηση πόλεων και η στήριξη στην ευρωπαϊκή πορεία του Κιέβου δεν είναι μικρές κινήσεις.

Δεν συνιστούν ακόμη γεωπολιτικό διαζύγιο Βελιγραδίου–Μόσχας.

Δείχνουν όμως ότι η εποχή κατά την οποία η Ρωσία μπορούσε να θεωρεί τη Σερβία σχεδόν αυτονόητο πολιτικό της έρεισμα στα Βαλκάνια γίνεται όλο και πιο περίπλοκη.

Και αν η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου υπογραφεί πράγματι μέχρι το τέλος του έτους, το σημαντικότερο μήνυμα μπορεί να μην βρίσκεται στους δασμούς.

Θα βρίσκεται στο γεγονός ότι μία από τις πιο παραδοσιακά φιλορωσικές κυβερνήσεις της Ευρώπης επιλέγει να δέσει οικονομικά το μέλλον της όλο και περισσότερο με την Ουκρανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Πηγή: pagenews.gr