Από την ακρίβεια και το ηλεκτρικό ρεύμα μέχρι την Κάσο, τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, τις εκλογικές συνεργασίες και τη Μονή Αγίας Αικατερίνης του Σινά, ο Νικόλας Φαραντούρης έδωσε στο podcast του Pagenews και τη δημοσιογράφο Σοφία Χύτου μια συνέντευξη με σαφείς πολιτικές θέσεις και ιδιαίτερα αιχμηρές διατυπώσεις.
Ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ και μέλος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου υπερασπίστηκε το οικονομικό πρόγραμμα που παρουσίασε ο Νίκος Ανδρουλάκης στη ΔΕΘ, έβαλε στο επίκεντρο τις συνθήκες ανταγωνισμού στην ελληνική αγορά και άσκησε κριτική στην κυβέρνηση.
Ωστόσο, οι δύο ισχυρότερες παρεμβάσεις του αφορούν τα εθνικά θέματα.
Για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου ζητά να οριστεί ημερομηνία επανέναρξης των εργασιών και απορρίπτει οποιαδήποτε λογική προηγούμενης τουρκικής «άδειας».
Και για το Σινά αποκάλυψε ότι μεταβαίνει ο ίδιος στη Μονή Αγίας Αικατερίνης, δηλώνοντας:
«Είναι μια υπόθεση που εμείς έχουμε αποφασίσει να μην την αφήσουμε να ξεχαστεί».
Η επίσκεψη δεν έμεινε τελικά σε επίπεδο εξαγγελίας: στις 24 Σεπτεμβρίου ανακοινώθηκε επίσημα ότι ο Φαραντούρης πραγματοποιεί επίσκεψη στη Μονή και επαφές με αιγυπτιακές αρχές για το ιδιοκτησιακό.
«Ο Ανδρουλάκης παρουσίασε ολοκληρωμένη πρόταση»
Η συζήτηση ξεκίνησε από την παρουσία του Νίκου Ανδρουλάκη στη ΔΕΘ και την κυβερνητική κριτική για το οικονομικό πρόγραμμα του ΠΑΣΟΚ.
Ο Φαραντούρης απέρριψε αυτή την κριτική και παρουσίασε τη δική του αποτίμηση:
«Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ήταν στιβαρός, σοβαρός, συγκροτημένος. Απάντησε για πάνω από τρεις ώρες σε ερωτήσεις δημοσιογράφων και παρουσίασε μια ολοκληρωμένη πρόταση για τη διακυβέρνηση του τόπου».
«Ακρίβεια, ιδιωτικό χρέος, κόκκινα δάνεια»
Για τον Φαραντούρη, η μεγάλη διαφορά μεταξύ κυβέρνησης και ΠΑΣΟΚ βρίσκεται στην οικονομία της καθημερινότητας.
«Η ακρίβεια προφανώς είναι ένας πολύ κεντρικός πυλώνας του προγράμματος του ΠΑΣΟΚ. Δηλαδή τα ζητήματα της οικονομίας, ακρίβεια και ιδιωτικό χρέος, ήταν στις απόλυτες προτεραιότητες του προέδρου του ΠΑΣΟΚ και του κόμματός μας».
Το ιδιωτικό χρέος είχε αποτελέσει αυτοτελές πεδίο προγραμματικής επεξεργασίας του ΠΑΣΟΚ πριν από τη ΔΕΘ, με προτάσεις για πρώτη κατοικία, servicers και funds και ρυθμίσεις οφειλών.
Ο Φαραντούρης άσκησε παράλληλα σκληρή κριτική στις κυβερνητικές παρεμβάσεις για τις τιμές:
«Οι παρεμβάσεις, εντός εισαγωγικών, που επιχείρησε —ή τουλάχιστον ήθελε να εμφανίσει ότι επιχείρησε— η κυβέρνηση είναι αστείες».
Φαραντούρης: «Η βασική αιτία είναι οι στρεβλώσεις στην αγορά»
Ερωτηθείς πού εντοπίζει την πηγή της ακρίβειας, ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ έδειξε προς τη λειτουργία συγκεκριμένων αγορών.
«Ποιος είναι ο βασικός λόγος της ακρίβειας; Οι στρεβλώσεις στην αγορά».
Και εξήγησε τι εννοεί:
«Τι σημαίνει στρεβλώσεις; Σημαίνει εναρμονισμένες πρακτικές, νόθευση του ανταγωνισμού, δηλαδή αυτό που με απλά λόγια λέμε —και έχει μαλλιάσει η γλώσσα μας να λέμε— τα καρτέλ».
Σύμφωνα με τον ίδιο:
«Σε μικρές ολιγοπωλιακές αγορές, όπως οι ελληνικές αγορές, όταν υπάρχουν δύο-τρεις μεγάλοι παίκτες, ο καταναλωτής είναι ευάλωτος».
Η συνταγή των τριών παρεμβάσεων
Ο Φαραντούρης περιέγραψε την πρόταση του ΠΑΣΟΚ σε τρία επίπεδα:
δημοσιονομικές παρεμβάσεις – ρυθμιστικά μέτρα – εντατικοί έλεγχοι.
«Εμείς στο ΠΑΣΟΚ δεν λέμε μειώστε μόνο τους έμμεσους φόρους. Λέμε βεβαίως ξεκινήστε από τους έμμεσους φόρους», είπε.
Και πρόσθεσε:
«Η μείωση του ΦΠΑ, η μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης πρέπει να συνοδεύεται με ρυθμιστικές και ελεγκτικές παρεμβάσεις».
Η θέση του ΠΑΣΟΚ για παρέμβαση στα υπερκέρδη ολιγοπωλιακών αγορών είχε παρουσιαστεί δημόσια ήδη πριν από τη ΔΕΘ, όταν ο Νίκος Ανδρουλάκης προανήγγειλε μόνιμο μηχανισμό φορολόγησης σε περιπτώσεις αδικαιολόγητης διεύρυνσης των περιθωρίων κέρδους.
«Δεν είναι πυροτεχνήματα»
Ο Φαραντούρης επέμεινε ότι η πρόταση του κόμματός του δεν εξαντλείται στη φορολογία.
«Θεωρώ λοιπόν ότι υπάρχει λύση. Είναι αυτή που προτείνει το ΠΑΣΟΚ. Είναι δέσμη μέτρων. Δεν είναι πυροτεχνήματα».
Και συνέδεσε αυτή την προσέγγιση με το σύνολο του προγράμματος:
«Για την ακρίβεια, για τα κόκκινα δάνεια, για το ιδιωτικό χρέος, για τις συντάξεις και για όλα όσα αποτελούν τις προτεραιότητες του προγραμματικού λόγου του ΠΑΣΟΚ έχουν υπάρξει και έχουν προηγηθεί δημόσιες εκδηλώσεις με επιστήμονες, επιμελητήρια, στελέχη και φορείς της αγοράς».
Το «καμπανάκι» για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας
Ως καθηγητής με ειδίκευση στην ενέργεια, ο Φαραντούρης εστίασε ιδιαίτερα στη δομή της ελληνικής αγοράς ηλεκτρισμού.
«Το Χρηματιστήριο Ενέργειας έχει δομηθεί στη λογική του target model, δηλαδή του μοντέλου που ισχύει για όλη την Ευρώπη, με μία λογική ρευστότητας της αγοράς, δηλαδή ανταγωνιστικών συνθηκών».
Κατά την άποψή του, όμως, η ελληνική πραγματικότητα διαφέρει:
«Οι συνθήκες στην Ελλάδα είναι τελείως διαφορετικές. Οι συνθήκες στην αγορά είναι ολιγοπωλιακές».
Η βαριά κριτική στη ΔΕΗ
Ο Φαραντούρης υποστήριξε ότι ο μεγαλύτερος προμηθευτής μπορεί, λόγω του μεγέθους του, να επηρεάζει ευρύτερα τη συμπεριφορά της αγοράς.
Έφερε ως παράδειγμα την περίοδο της ενεργειακής κρίσης και τη ρήτρα αναπροσαρμογής:
«Αν η ΔΕΗ είχε επιλέξει να μην ενεργοποιήσει τη ρήτρα αναπροσαρμογής, αν η ΔΕΗ είχε επιλέξει ένα διαφορετικό τιμολόγιο με λιγότερα κέρδη, δεν θα μπορούσαν ούτε οι άλλοι να αυξήσουν τόσο τις τιμές γιατί δεν θα μπορούσαν να ανταγωνιστούν».
Από την οικονομία στην Κάσο
Η συζήτηση άλλαξε δραματικά όταν πέρασε στα ελληνοτουρκικά και στον Great Sea Interconnector.
Ο Φαραντούρης είχε μεταβεί στις αρχές Σεπτεμβρίου στην Κάσο και είχε ήδη ζητήσει δημόσια άμεση συνέχιση της πόντισης του καλωδίου και άσκηση κυριαρχικών δικαιωμάτων.
Στο Pagenews επανέλαβε:
«Η καλύτερη θωράκιση της χώρας μας απέναντι στις παράνομες, αναθεωρητικές λογικές της Τουρκίας αυτή τη στιγμή είναι η άσκηση κυριαρχικών μας δικαιωμάτων».
Και πέρασε αμέσως στο καλώδιο:
«Αυτό το έργο, το καλώδιο, μου νιώσει και γέρασα. Εδώ και τρία χρόνια, από όταν το παίρνουν τα κύματα, από όταν το παίρνει ο αέρας».
«Εδώ και τώρα ημερομηνία έναρξης εργασιών»
Η θέση του Φαραντούρη είναι σαφής: η Αθήνα πρέπει, κατά την άποψή του, να ενημερώσει τους εταίρους και συμμάχους και να καθορίσει συγκεκριμένη ημερομηνία επανέναρξης.
«Εδώ και τώρα θα έπρεπε ο υπουργός Εξωτερικών —να το έχει κάνει εδώ και πολλά χρόνια βέβαια, αλλά έστω τώρα— να ενημερώσει όλους τους συμμάχους και εταίρους μας στην Ευρώπη και την Ουάσιγκτον και ταυτόχρονα να οριστεί ημερομηνία έναρξης εργασιών».
Και συνέχισε με μια από τις πιο αιχμηρές τοποθετήσεις του podcast:
«Προφανώς με τις Ένοπλες Δυνάμεις στη μέγιστη δυνατή ετοιμότητα, όχι με δύο σκαφάκια του Λιμενικού όπως τον Ιούλιο του 2024, αλλά με όλες τις κανονιοφόρους παρατεταγμένες, και θα προχωρήσουμε στην πόντιση του καλωδίου».
Πρόκειται για πρόταση του ίδιου σχετικά με τον τρόπο άσκησης της ελληνικής πολιτικής και όχι για περιγραφή υφιστάμενης κυβερνητικής απόφασης.
Το λάθος των €400 εκατ. – Η ΕΕ έχει εγκρίνει €657 εκατ.
Στη συνέντευξη ο Φαραντούρης έκανε λόγο για περίπου €400 εκατ. ευρωπαϊκής χρηματοδότησης που κινδυνεύουν εάν δεν προχωρήσει το έργο.
Τα επίσημα στοιχεία, όμως, είναι διαφορετικά.
Το τμήμα Κρήτη–Κύπρος του Great Sea Interconnector έχει εξασφαλίσει επιχορήγηση €657 εκατ. από το Connecting Europe Facility. Το ίδιο επιβεβαιώνεται τόσο από τον φορέα του έργου όσο και από απάντηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Άρα το πραγματικό ευρωπαϊκό διακύβευμα είναι ακόμη μεγαλύτερο από το ποσό που αναφέρθηκε προφορικά στη συνέντευξη.
«Δεν χρειαζόμαστε άδεια της Τουρκίας»
Ο Φαραντούρης έθεσε ιδιαίτερη έμφαση στην έννοια του προηγουμένου.
«Δεν έχουμε κανέναν λόγο να προχωρήσουμε σε μια τέτοιου είδους σύμπραξη ή συνεννόηση, διότι έχει θεσμικές συνέπειες».
Και πρόσθεσε:
«Δημιουργεί ένα προηγούμενο θεσμικό, ότι δηλαδή αποδεχόμαστε την Τουρκία να είναι ο γενικός δερβέναγας της περιοχής και να μη γίνεται οτιδήποτε πριν την ενημερώσουμε και πριν λάβουμε την άδειά της».
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει αναγνωρίσει επισήμως τον GSI ως Project of Common Interest και, σε απάντησή της στο Ευρωκοινοβούλιο το 2025, είχε επισημάνει ότι οι δραστηριότητες πρέπει να πραγματοποιούνται σύμφωνα με το εφαρμοστέο διεθνές δίκαιο της θάλασσας.
Συνεργασίες; «Το ΠΑΣΟΚ πορεύεται αυτόνομα»
Στο εσωτερικό πολιτικό μέτωπο, ο Φαραντούρης απέφυγε να προκαταλάβει τις μετεκλογικές συνεργασίες.
Η γραμμή του ήταν ξεκάθαρη:
«Το ΠΑΣΟΚ αυτή τη στιγμή πορεύεται αυτόνομα στις εκλογές, επαναλαμβάνω, ούτε από πείσμα ούτε από αλαζονεία».
Και για όσα μπορεί να συμβούν μετά τις κάλπες:
«Το τι θα γίνει την επόμενη μέρα θα το δείξει εκείνη η μέρα. Και είναι αυτή η μέρα, η μέρα των εκλογών».
Απέρριψε μάλιστα τη συζήτηση περί προκαθορισμένων συνεργασιών ως πρόωρη:
«Το να μπούμε σε μια λογική σπέκουλας, τι θα γίνει την επόμενη, τη μεθεπόμενη, αν δεν σχηματιστεί κυβέρνηση, αν το ένα, αν το άλλο, είναι σαν να αγνοούμε τον κυρίαρχο λαό που θα μιλήσει εκείνη την ημέρα».
«Ο ελληνικός λαός έχει το μαχαίρι και το πεπόνι»
Ο Φαραντούρης χρησιμοποίησε μια χαρακτηριστική λαϊκή έκφραση για να κλείσει τη συζήτηση περί συνεργασιών:
«Προφανώς ο ελληνικός λαός έχει το μαχαίρι και το πεπόνι».
Και συνέχισε:
«Με πολύ μεγάλη σοβαρότητα, με τεκμηριωμένο λόγο λέμε: το ΠΑΣΟΚ είναι εδώ για να κυβερνήσει τη χώρα».
Η αποκάλυψη για τη Μονή Σινά
Το τελευταίο μέρος της συνέντευξης έφερε και την είδηση.
Ο Φαραντούρης αποκάλυψε ότι μετά τις Βρυξέλλες μετέβη στο Κάιρο και από εκεί στη Μονή Αγίας Αικατερίνης του Σινά.
«Είναι μια υπόθεση που μας πληγώνει. Είναι μια υπόθεση που η κυβέρνηση έχει αποφασίσει να τη βάλει στο συρτάρι, όπως και πολλά άλλα πράγματα. Είναι όμως και μια υπόθεση που εμείς έχουμε αποφασίσει να μην την αφήσουμε να ξεχαστεί».
«Υπάρχει θρησκευτικό, πολιτιστικό αλλά και γεωπολιτικό ζήτημα»
Ο Φαραντούρης έδωσε τρεις διαστάσεις στην υπόθεση:
«Υπάρχει ένα ζήτημα προφανώς λατρευτικό, θρησκευτικό, γιατί είναι ένα μοναστήρι, ένα ιερό μνημείο. Υπάρχει ένα ζήτημα πολιτιστικό, γιατί είναι μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO. Υπάρχει όμως και ένα ζήτημα γεωπολιτικό».
Η Μονή και η ευρύτερη περιοχή της Αγίας Αικατερίνης έχουν πράγματι ενταχθεί στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, ενώ η διατήρηση του ιστορικού και θρησκευτικού χαρακτήρα της βρίσκεται στον πυρήνα των διαπραγματεύσεων.
Και ο Φαραντούρης κατέληξε:
«Είμαστε εδώ για να στηρίξουμε τη Μονή».
Η επίσκεψή του στο Σινά επιβεβαιώθηκε στις 24 Σεπτεμβρίου, με το γραφείο του να ανακοινώνει ότι θα έχει επαφές και με αιγυπτιακές αρχές για το ιδιοκτησιακό. Είχε προηγηθεί στις 8 Σεπτεμβρίου συνάντησή του στις Βρυξέλλες με τον πρέσβη της Αιγύπτου στην ΕΕ, όπου είχε ζητήσει σεβασμό του υφιστάμενου καθεστώτος της Μονής.
Φαραντούρης: «Με ενδιαφέρει πρωτίστως να βοηθήσω την πατρίδα»
Στο κλείσιμο της συνέντευξης, ο Νικόλας Φαραντούρης επέλεξε να συνδέσει τις παρεμβάσεις του με τον τρόπο που αντιλαμβάνεται τον πολιτικό του ρόλο.
«Βλέπω μόνο τα σημαντικά ζητήματα με τα οποία ασχολούμαι. Με ενδιαφέρει να βοηθήσω πρωτίστως την πατρίδα. Με ενδιαφέρει να βοηθήσω τον χώρο στον οποίο πολιτικά ανήκω, διότι πιστεύω σε αυτόν».
Και πρόσθεσε:
«Δεν αντιπαρατίθεμαι ποτέ προσωπικά και προσπερνώ μικρότητες, ύβρεις και φτηνές μικροπολιτικές παγίδες και παίγνια, τα οποία νομίζω μόνο στόχο έχουν τον αντιπερισπασμό από τα πολύ σημαντικά πράγματα της πατρίδας μας».
Πηγή: pagenews.gr