Το κρίσιμο ερώτημα για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου δεν είναι πλέον αν εκδόθηκε η NAVTEX. Είναι αν το γαλλικό ερευνητικό πλοίο θα πραγματοποιήσει τις προβλεπόμενες εργασίες χωρίς παρεμπόδιση και χωρίς να δημιουργηθεί προηγούμενο τουρκικής συναρμοδιότητας.
Ο προγραμματισμένος για τη Δευτέρα 9 Νοεμβρίου απόπλους του «Abeille Marengo» από το Ηράκλειο μεταφέρει το βάρος από τη διπλωματική αντιπαράθεση στο πεδίο.
Η Αθήνα δηλώνει ότι ολοκλήρωσε τις προβλεπόμενες διαδικασίες και απορρίπτει την ανάγκη τουρκικής αδειοδότησης. Η Άγκυρα, αφού αμφισβήτησε επισήμως τις έρευνες, εκπέμπει τώρα μήνυμα χαμηλότερης έντασης.
Ανάμεσα στις δύο θέσεις παραμένει ένα κενό ενημέρωσης: τι ακριβώς θεωρεί η τουρκική πλευρά ότι επιλύθηκε;
Άλλο η δήλωση Φιντάν, άλλο η επίσημη τουρκική αξίωση
Ο Χακάν Φιντάν, απαντώντας σε ερώτηση της «Καθημερινής», περιορίστηκε στη διατύπωση:
«Όλα είναι φυσιολογικά, όλα είναι καλά».
Η αναφορά ότι το ζήτημα των NAVTEX έχει επιλυθεί αποδίδεται στο ίδιο ρεπορτάζ σε τουρκικές διπλωματικές πηγές. Ο ίδιος δεν εξήγησε δημοσίως ποια διευθέτηση είχε προηγηθεί.
Η διάκριση έχει σημασία. Η φράση του αποτελεί ένδειξη ρητορικής αποκλιμάκωσης, αλλά δεν συνοδεύτηκε από δημόσια αποσαφήνιση για την τύχη των τουρκικών απαιτήσεων.
Στην ανακοίνωση της 6ης Νοεμβρίου, το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών χαρακτήριζε τη σχεδιαζόμενη δραστηριότητα μη εξουσιοδοτημένη έρευνα σε περιοχή που η Τουρκία διεκδικεί ως υφαλοκρηπίδα της.
Επομένως, οι χαμηλότεροι τόνοι δεν αρκούν από μόνοι τους για να τεκμηριώσουν εγκατάλειψη αυτής της θέσης.
Η Αθήνα διαχωρίζει την άδεια από τις διπλωματικές επαφές
Η ελληνική απάντηση επιδιώκει να αποκλείσει την ερμηνεία ότι η επανέναρξη προϋποθέτει τουρκική συγκατάθεση.
Το υπουργείο Εξωτερικών ανακοίνωσε ότι η Nexans υπέβαλε το αίτημα για λογαριασμό της εταιρείας GSI. Ακολούθησε θετική γνωμοδότηση της αρμόδιας διυπουργικής επιτροπής και στις 6 Νοεμβρίου εκδόθηκε η υπουργική απόφαση αδειοδότησης. Στη συνέχεια εκδόθηκε η NAVTEX.
Πρόκειται για διακριτές πράξεις: η άδεια αφορά τις εργασίες, ενώ η NAVTEX ενημερώνει τη ναυσιπλοΐα για τη δραστηριότητα και την περιοχή της. Δεν αποτελεί από μόνη της πράξη θαλάσσιας οριοθέτησης.
Αντίστοιχα, η έκδοση μιας τουρκικής αντι-NAVTEX δεν αποδεικνύει αυτομάτως ότι η Τουρκία απέκτησε δικαιοδοσία ή ότι ακυρώθηκαν οι ελληνικές και κυπριακές θέσεις.
Το πρακτικό τεστ είναι τι θα συμβεί όταν το πλοίο επιχειρήσει.
Γαλλική συμμετοχή με τρεις διαφορετικούς ρόλους
Η γαλλική παρουσία ενισχύει το ευρωπαϊκό βάρος του εγχειρήματος, αλλά χρειάζεται ακρίβεια ως προς τους εμπλεκομένους.
Η Meridiam συμμετέχει στο επενδυτικό σχήμα της εταιρείας του έργου. Η Nexans είναι η εταιρεία που υπέβαλε το σχετικό αίτημα στις ελληνικές αρχές. Το «Abeille Marengo» είναι το πλοίο που προγραμματίζεται να εκτελέσει τις έρευνες.
Οι ρόλοι αυτοί δεν ταυτίζονται. Ούτε μια επιχειρηματική ή διπλωματική επικοινωνία συνιστά αυτομάτως αίτημα άδειας.
Για να αξιολογηθεί το περιεχόμενο ενδεχόμενων επαφών με την Άγκυρα απαιτούνται συγκεκριμένα στοιχεία: ποιος επικοινώνησε, με ποιον, για ποιο αντικείμενο και με ποια διατύπωση.
Χωρίς αυτά, τόσο η διαβεβαίωση ότι δεν υπάρχει κανένα ζήτημα όσο και η βεβαιότητα περί παραχώρησης ξεπερνούν όσα είναι δημοσίως γνωστά.
Έργο 1.000 MW με ευρωπαϊκή χρηματοδότηση
Ο GSI αφορά τη σύνδεση της Κύπρου με το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα μέσω Κρήτης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του έργου, το σκέλος Ελλάδας–Κύπρου προβλέπει αρχική ισχύ 1.000 MW, υποθαλάσσια διαδρομή περίπου 900 χιλιομέτρων και ευρωπαϊκή επιχορήγηση 657 εκατ. ευρώ.
Αυτά τα μεγέθη εξηγούν γιατί η υπόθεση υπερβαίνει μια διμερή αντιπαράθεση ανακοινώσεων. Αφορά υποδομή που προορίζεται να τερματίσει την ηλεκτρική απομόνωση της Κύπρου και να επιτρέψει αμφίδρομες ροές ενέργειας.
Η ευρωπαϊκή χρηματοδότηση, ωστόσο, δεν υποκαθιστά την ανάγκη ασφαλούς εκτέλεσης των εργασιών. Η αξιοπιστία του σχεδιασμού θα κριθεί και από τη δυνατότητα να προχωρήσει το κατασκευαστικό αντικείμενο χωρίς διαρκείς διακοπές.
Έρευνα τώρα, πόντιση σε επόμενο στάδιο
Ο επικείμενος απόπλους αφορά την επανέναρξη των ερευνητικών εργασιών. Δεν ισοδυναμεί με ολοκλήρωση των προϋποθέσεων ή άμεση πόντιση ολόκληρου του καλωδίου.
Οι έρευνες είναι απαραίτητες για τον τεχνικό σχεδιασμό της όδευσης και την προώθηση της κατασκευής. Η εξέλιξή τους εξαρτάται από τον επιχειρησιακό προγραμματισμό και τις καιρικές συνθήκες.
Ενδεχόμενη καθυστέρηση λόγω ανέμων χρειάζεται συνεπώς να διακρίνεται από πολιτική ή επιχειρησιακή παρεμπόδιση. Η αξιολόγηση απαιτεί πραγματικά δεδομένα για τον λόγο κάθε μεταβολής.
Η αντιπολίτευση ζητά απαντήσεις για το περιεχόμενο της αποκλιμάκωσης
Το ΠΑΣΟΚ δηλώνει στήριξη στην απρόσκοπτη πρόοδο του έργου, επιμένοντας στην άσκηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων και στον ευρωπαϊκό χαρακτήρα του.
«Ασφάλεια με υποχωρήσεις δεν υπάρχει», ανέφερε ο εκπρόσωπός του, Κώστας Τσουκαλάς.
Το ΚΚΕ ζητά διευκρινίσεις για το αν υπήρξε οποιαδήποτε ενημέρωση ή γνωστοποίηση προς το τουρκικό κράτος και ποιο περιεχόμενο είχε. Η Ελληνική Λύση καταλογίζει στην κυβέρνηση φοβική στάση, συνδέοντας την υπόθεση με τις μελλοντικές εξορύξεις.
Η Αθήνα επιμένει ότι οι εργασίες θα ακολουθήσουν τον προγραμματισμό της εταιρείας. Σχολιάζοντας τη δήλωση Φιντάν, ελληνικές διπλωματικές πηγές έθεσαν τη θέση της:
«Η Ελλάδα είναι η μόνη αδειοδοτούσα χώρα, έπραξε αυτό που όφειλε σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και θα συνεχίσει να το πράττει».
Πηγή: pagenews.gr