ACC: «Στο ράφι» τα gigafactories σε Ιταλία και Γερμανία καθώς φρενάρει η αγορά EV

Η ευρωπαϊκή προσπάθεια να χτιστεί μια ισχυρή, αυτόνομη αλυσίδα παραγωγής μπαταριών για ηλεκτρικά οχήματα δέχεται ένα από τα πιο ηχηρά «φρένα» των τελευταίων ετών. Η Automotive Cells Company (ACC), η κοινοπραξία μπαταριών που στηρίζεται από τον όμιλο Stellantis και έχει ως μετόχους επίσης τη Mercedes-Benz και την TotalEnergies, φέρεται να βάζει «οριστικά στο συρτάρι» τα σχέδια για δύο μεγάλα gigafactories: το ένα στο Τέρμολι της Ιταλίας και το άλλο στο Καϊζερσλάουτερν της Γερμανίας.

Η είδηση ήρθε μέσα από ανακοίνωση του ιταλικού συνδικάτου μεταλλουργών UILM, το οποίο μετέφερε ότι η διοίκηση της ACC επιβεβαίωσε τους φόβους εργαζομένων και τοπικών κοινωνιών: τα δύο projects, που βρίσκονταν ήδη «στον πάγο» από το 2024, δεν δείχνουν πλέον προοπτική επανεκκίνησης.

Από τις μεγάλες υποσχέσεις στην πραγματικότητα της αγοράς

Τα εργοστάσια της ACC είχαν παρουσιαστεί ως κομμάτι μιας ευρύτερης ευρωπαϊκής στρατηγικής: να μειωθεί η εξάρτηση της ΕΕ από ασιατικούς παραγωγούς μπαταριών και να στηθεί ένα δίκτυο βιομηχανικών μονάδων που θα τροφοδοτεί τους ευρωπαϊκούς αυτοκινητοβιομηχανικούς κολοσσούς. Η ACC είχε αρχικά «χτίσει» το αφήγημα γύρω από ένα τρίπτυχο εγκαταστάσεων σε Γαλλία, Γερμανία και Ιταλία, με κοινό στόχο την παραγωγή σε κλίμακα.

Ωστόσο, η πραγματικότητα της αγοράς αποδείχθηκε πιο δύσκολη από τα επιχειρηματικά μοντέλα της εποχής «EV boom». Η ζήτηση για ηλεκτρικά οχήματα στην Ευρώπη δεν ανέβηκε με τον ρυθμό που είχαν προβλέψει οι εταιρείες και, όπως παραδέχθηκε η ίδια η ACC, «οι προϋποθέσεις για επανεκκίνηση» των έργων σε Ιταλία και Γερμανία δεν υπάρχουν ακόμη.

Η εξέλιξη φωτίζει μια κρίσιμη αντίφαση: η Ευρώπη θέλει να επιταχύνει την ηλεκτροκίνηση, αλλά η μετάβαση σκοντάφτει σε κόστος, αβεβαιότητα καταναλωτή, ρυθμιστικές προσαρμογές και ανταγωνισμό τιμών από παίκτες εκτός ΕΕ. Και όταν η καμπύλη ζήτησης δεν «σηκώνει» τα μεγέθη που απαιτούνται, τα gigafactories –με τα τεράστια CAPEX και την ανάγκη μαζικής απορρόφησης προϊόντος– γίνονται το πρώτο θύμα.

Ο παράγοντας τεχνολογία: ακριβές λύσεις ή φθηνότερες μπαταρίες;

Πίσω από την οικονομική επιβράδυνση υπάρχει και μια δεύτερη, πιο τεχνική διάσταση: το πού πηγαίνει η τεχνολογία μπαταριών. Το ευρωπαϊκό οικοσύστημα είχε επενδύσει έντονα σε γραμμές παραγωγής για συγκεκριμένες χημείες μπαταριών, αλλά η πίεση για χαμηλότερο κόστος ανά kWh μεγαλώνει. Η ACC έχει αφήσει να εννοηθεί ότι σταθμίζει μια μετάβαση σε λιγότερο δαπανηρή τεχνολογία, κάτι που επηρεάζει άμεσα τη βιωσιμότητα των επενδύσεων που είχαν σχεδιαστεί με άλλα δεδομένα.

Σε τέτοια projects, η τεχνολογία δεν είναι απλώς «επιλογή προϊόντος». Είναι η καρδιά του business plan: καθορίζει εξοπλισμό, προμηθευτές, ρυθμούς παραγωγής, αποδόσεις, αλλά και το αν το τελικό πακέτο θα είναι ανταγωνιστικό απέναντι σε κινεζικές λύσεις που πλέον κινούνται πολύ επιθετικά σε τιμές.

Stellantis: ο γίγαντας που παραδέχθηκε «υπερεκτίμηση» της ζήτησης

Η χρονική συγκυρία της απόφασης δεν είναι τυχαία. Η Stellantis προειδοποίησε πρόσφατα ότι θα δεχτεί πλήγμα περίπου 22 δισ. ευρώ, παραδεχόμενη ουσιαστικά ότι η υιοθέτηση των EV ήταν πιο αργή από ό,τι υπολόγιζε, γεγονός που την οδηγεί σε αναπροσαρμογές σχεδίων και κόστους.

Όταν ένας τέτοιος όμιλος «χαμηλώνει ταχύτητα» στην ηλεκτροκίνηση, το ντόμινο φτάνει αναπόφευκτα και στην εφοδιαστική αλυσίδα μπαταριών. Οι επενδύσεις σε gigafactories έχουν νόημα μόνο αν υπάρχει επαρκής, σταθερή ζήτηση από τους μεγάλους πελάτες-άγκυρες. Διαφορετικά, τα εργοστάσια κινδυνεύουν να μείνουν με υποαπασχόληση, ακριβό παραγόμενο προϊόν και αδυναμία απόσβεσης.

Η ίδια η Stellantis, σύμφωνα με το Reuters, ανέφερε ότι συνεχίζει να αξιολογεί την κατάσταση, ενώ υπογράμμισε δέσμευση για συνέχιση άλλων δραστηριοτήτων στο Τέρμολι, με έμφαση σε παραγωγές που δεν «σβήνουν» από τη μια μέρα στην άλλη.

Τέρμολι και Καϊζερσλάουτερν: το τοπικό κόστος μιας ευρωπαϊκής στροφής

Για το Τέρμολι, η είδηση έχει και έντονη πολιτική-οικονομική χροιά. Η Ιταλία είχε ήδη δείξει ότι η αβεβαιότητα γύρω από το project δημιουργεί ρήγματα, αφού τον Σεπτέμβριο του 2024 είχε ανακοινώσει ότι αποσύρει περίπου 250 εκατ. ευρώ σε ευρωπαϊκά κονδύλια που είχαν αρχικά προβλεφθεί για τη συγκεκριμένη επένδυση, λόγω θολού χρονοδιαγράμματος.

Στη Γερμανία, η υπόθεση του Καϊζερσλάουτερν κουβαλά τον δικό της συμβολισμό: η βιομηχανική καρδιά της χώρας αναζητά νέες «άγκυρες» μετάβασης, αλλά η ζήτηση και το κόστος δημιουργούν μια δύσκολη εξίσωση. Γερμανικά δημοσιεύματα μιλούν για οριστική ακύρωση των σχεδίων, επιβεβαιώνοντας την εικόνα ότι η ACC επιλέγει να συγκρατήσει το ρίσκο αντί να «κάψει» κεφάλαια σε μια αγορά που δεν τρέχει με τους αρχικούς ρυθμούς.

Η Γαλλία ως «εστία» συνέχειας: το μόνο project που δεν αγγίζεται

Το ενδιαφέρον είναι ότι το ευρωπαϊκό αφήγημα δεν κλείνει ολοκληρωτικά. Η ACC συνεχίζει να δίνει βάρος στη γαλλική της εγκατάσταση, διατηρώντας τη δραστηριότητα εκεί ως βασικό πυλώνα, την ώρα που τα άλλα δύο σχέδια «μαζεύονται».

Αυτό μεταφράζεται σε μια πιο συγκεντρωτική στρατηγική: λιγότερα μέτωπα, περισσότερη εστίαση, μικρότερη έκθεση σε χώρες όπου οι πολιτικές και χρηματοδοτικές ισορροπίες μπορεί να αλλάζουν. Και ταυτόχρονα, μια έμμεση παραδοχή ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία μπαταριών δεν θα χτιστεί με ρυθμούς «έκρηξης», αλλά με πιο αργά, πιο προσεκτικά βήματα.

Η μεγάλη εικόνα: η Ευρώπη θέλει ανεξαρτησία, αλλά πληρώνει το τίμημα της μετάβασης

Το «στο ράφι» των δύο gigafactories δεν είναι απλώς μια εταιρική απόφαση. Είναι ένδειξη ότι η ευρωπαϊκή μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση βρίσκεται σε φάση αναθεώρησης. Οι στόχοι παραμένουν, όμως η αγορά δίνει σήματα επιβράδυνσης, τα κόστη πιέζουν, οι καταναλωτές γίνονται πιο επιλεκτικοί και οι αυτοκινητοβιομηχανίες αναγκάζονται να ισορροπήσουν ανάμεσα σε επενδύσεις δεκαετίας και σε τριμηνιαίες οικονομικές πραγματικότητες.

Και μέσα σε όλα αυτά, η ACC λειτουργεί σαν θερμόμετρο: όταν μια κοινοπραξία με τέτοια ονόματα πατάει «pause» ή «stop», σημαίνει ότι η επόμενη μέρα των μπαταριών στην Ευρώπη θα είναι πιο δύσκολη, πιο πολιτική και πολύ πιο ανταγωνιστική από όσο φαινόταν πριν λίγα χρόνια.

Πηγή: Pagenews.gr