Σε ένα κρίσιμο γεωπολιτικό σταυροδρόμι για την παγκόσμια οικονομία και την ασφάλεια της θαλάσσιας ναυσιπλοΐας, τρεις μεγάλες δυνάμεις —Ρωσία, Κίνα και Γαλλία— άσκησαν βέτο σε προτεινόμενο ψήφισμα του ΟΗΕ που θα επέτρεπε την ενδεχόμενη χρήση στρατιωτικής δύναμης για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ — του στρατηγικού υδάτινου διαδρόμου από τον οποίο διέρχεται σχεδόν το 20% της παγκόσμιας ενέργειας.
Τι είχε ζητήσει αρχικά το Μπαχρέιν
Το Μπαχρέιν κατέθεσε στο Συμβούλιο Ασφαλείας ένα σχέδιο ψηφίσματος που θα επέτρεπε τη χρήση «όλων των αναγκαίων μέσων» για το άνοιγμα της διώρυγας — συμπεριλαμβανομένης θεωρητικά και της στρατιωτικής δράσης — ύστερα από την πρακτική διακοπή της ναυσιπλοΐας από το Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου 2026, μετά από τις αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις στο ιρανικό έδαφος.
Οι χώρες του Κόλπου υποστήριξαν ότι η διεθνής ναυσιπλοΐα πρέπει να διασφαλιστεί ώστε να μην κινδυνεύσουν οι κοινωνίες και οι οικονομίες που εξαρτώνται από τα καύσιμα που διέρχονται από εκεί.
Το veto και η αιτιολόγηση
Ρωσία, Κίνα και Γαλλία αντιτάχθηκαν σθεναρά στη διατύπωση που περιλάμβανε ρητή εξουσιοδότηση για τη χρήση δύναμης:
- Η Κίνα τόνισε ότι η έγκριση στρατιωτικών μέτρων θα «κλιμάκωνε» περαιτέρω την κρίση και θα μπορούσε να πυροδοτήσει ευρύτερο πόλεμο στον Περσικό Κόλπο.
- Η Ρωσία — παραδοσιακός αντίπαλος στρατιωτικών επεμβάσεων — αρνήθηκε κάθε ρήτρα που θα νομιμοποιούσε στρατιωτική δράση υπό την αιγίδα του ΟΗΕ.
- Η Γαλλία χαρακτήρισε επίσης «μη ρεαλιστική» τη στρατιωτική επιλογή, επισημαίνοντας τον κίνδυνο μεγάλου στρατιωτικού αντιπερισπασμού από τις ιρανικές δυνάμεις, συμπεριλαμβανομένων των Φρουρών της Επανάστασης, που διαθέτουν βαλλιστικούς πυραύλους κατά μήκος των ακτών.
Λόγω αυτών των αντιρρήσεων, το ψήφισμα δεν μπόρεσε να προχωρήσει και η ψηφοφορία για την εν δυνάμει στρατιωτική εντολή έχει αναβληθεί ή «νερωθεί», με διπλωμάτες να αναφέρουν ότι οι εντάσεις παραμένουν υψηλές στο Συμβούλιο.
Επιδράσεις στην παγκόσμια σταθερότητα
Η αναστολή του ψηφίσματος έχει μεγάλες επιπτώσεις:
- Η συνεχιζόμενη αβεβαιότητα στην επαναλειτουργία των Στενών έχει προκαλέσει άνοδο των τιμών πετρελαίου, αύξηση ασφαλίστρων ναυσιπλοΐας και γενικότερη αναστάτωση στις αγορές ενέργειας.
- Οι αξιώσεις για διπλωματική ή μη στρατιωτική λύση εμφανίζονται να κερδίζουν δυναμική, με κράτη της Δύσης και του Βορρά να συζητούν εναλλακτικές επιλογές — συμπεριλαμβανομένων διεθνών συνομιλιών και πιέσεων προς το Ιράν.
- Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ εκφράζει ανησυχία για την επιδεινούμενη κρίση και καλεί σε αποκλιμάκωση.
Παράλληλα, το Ιράν έχει προειδοποιήσει ότι οποιαδήποτε «προκλητική ενέργεια» από το Συμβούλιο Ασφαλείας — δηλαδή η άμεση υποστήριξη στρατιωτικών μέτρων — θα επιδεινώσει τη σύγκρουση, μια θέση που κατέθεσε και ο Ιρανός ΥΠΕΞ Abbas Araghchi λίγο πριν την αναβολή της ψηφοφορίας.
Διπλωματική διέξοδος ή αδιέξοδο;
Μετά το veto, οι χώρες του Κόλπου — και ειδικά το Μπαχρέιν — προσπάθησαν να νερώσουν τη ρητορική ώστε να επιτρέψουν τουλάχιστον «αμυντικά μέτρα» προστασίας της ναυσιπλοΐας χωρίς άμεση επίθεση.
Παρόλα αυτά:
- Ο διάλογος στον ΟΗΕ παραμένει σε τεταμένο νατοραλιστικό κλίμα, αφού κανένα σχέδιο δεν προωθεί μια κοινή προσέγγιση στη σύγκρουση.
- Κράτη που αντιτίθενται σε στρατιωτική δράση υποστηρίζουν εναλλακτικές λύσεις, όπως διπλωματικές πρωτοβουλίες, σχέδια οικονομικών κυρώσεων και πρωτοβουλίες mine‑clearing στη διώρυγα.
- Άλλοι παίκτες, όπως χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας και η Βόρεια Κορέα, έχουν αρχίσει να συζητούν συνεργασίες με ευρωπαϊκές χώρες για να αντιμετωπιστεί η κρίση με ειρηνικά και εμπορικά μέσα.
Αλλά η απόφαση της Ρωσίας, της Κίνας και της Γαλλίας να εμποδίσουν στρατιωτικό ψήφισμα ενδεχομένως να καθυστερήσει μια λύση και να οδηγήσει το ζήτημα σε διπλωματικό μαραθώνιο με σημαντικές γεωπολιτικές προεκτάσεις.
Σημείωση: Οι εξελίξεις για τα Στενά του Ορμούζ αλλάζουν γρήγορα — ο συνδυασμός οικονομίας, ενέργειας και διεθνούς δικαίου καθιστά το θέμα ένα από τα πιο κρίσιμα της εποχής.
Πηγή: pagenews.gr